II GSK 995/12

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Stanisław Gronowski po rozpoznaniu w dniu 17 lipca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi B.K. o wznowienie postępowania zakończonego postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 kwietnia 2012 r. sygn. akt II GSK 677/12 w sprawie ze skargi kasacyjnej B. K. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 3 stycznia 2012 r. sygn. akt VI SAB/Wa 67/10 w sprawie ze skargi B.K. na bezczynność Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej w przedmiocie wznowienia postępowania w przedmiocie bezczynności organu w sprawie wniosku o uchylenie uchwały dotyczącej wszczęcia postępowania administracyjnego w przedmiocie trwałej niezdolności do wykonywania zawodu adwokata postanawia: odrzucić skargę o wznowienie postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 26 kwietnia 2012 r., sygn. akt II GSK 677/12 oddalił skargę kasacyjną B. K. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 3 stycznia 2012 r., sygn. akt VI SAB/Wa 67/10, w sprawie ze skargi B. K. na bezczynność Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej w przedmiocie bezczynności organu w sprawie wniosku o uchylenie uchwały dotyczącej wszczęcia postępowania administracyjnego w przedmiocie trwałej niezdolności do wykonywania zawodu adwokata. W skardze o wznowienie postępowania opartej na podstawie określonej w art. 271 i art. 273 § 1 pkt 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012, poz. 270, dalej p.p.s.a.) B. K. domagał się wznowienia postępowania zakończonego postanowieniem NSA z dnia 26 kwietnia 2012 r., oraz zmiany tego postanowienia przez jego uchylenie i rozpoznanie sprawy przez właściwy skład NSA w oparciu o akta sprawy skompletowane przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. z udziałem skarżącego. W uzasadnieniu przedmiotowej skargi jej autor wskazał, że postanowienie NSA z dnia 26 kwietnia 2012 r. zostało wydane jednoosobowo, co rażąco narusza art. 16 § 1 p.p.s.a., art. 17 § 1 p.p.s.a. i art. 45 Konstytucji RP, gdyż powinno być wydane w składzie trzech sędziów, co ma także stanowić naruszenie konstytucyjnej zasady praworządności z art. 7 Konstytucji RP. Ponadto zdaniem skarżącego, ww. postanowienie zostało wydane w wyniku sfałszowania akt i dokumentów o sygn. VI SAB/Wa 67/10 oraz VI SA/Wa 2377/10. Jak wskazuje skarżący z porównania "okładki" akt o sygn. VI SAB/Wa 67/10 i treści skargi, jednoznacznie wynika, że "okładka" została sfałszowana, a dokumenty skarżącego nie docierały do akt sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na wstępie przypomnieć należy, iż skarga o wznowienie postępowania musi być wniesiona w terminie określonym w art. 277 p.p.s.a. i opierać się na jednej z ustawowych podstaw wznowienia określonych w art. 271, art. 272, art. 273 p.p.s.a. Przy czym dla przyjęcia, że skarga opiera się na ustawowej podstawie wznowienia, nie wystarcza samo sformułowanie podstawy w sposób odpowiadający ustawowo określonym podstawom wznowienia w przypadku, gdy z uzasadnienia wynika, że podniesiona podstawa nie zachodzi. Taka skarga jako nieoparta na ustawowej podstawie wznowienia podlega odrzuceniu. W rozpoznawanej sprawie skarżący w pierwszej kolejności wskazał jako podstawę żądania wznowienia postępowania art. 271 p.p.s.a., podnosząc, że postanowienie NSA z dnia 26 kwietnia 2012 r. zostało wydane jednoosobowo, co rażąco narusza art. 16 § 1 p.p.s.a., art. 17 § 1 p.p.s.a. i art. 45 Konstytucji RP, gdyż powinno być wydane w składzie trzech sędziów, co ma także stanowić naruszenie konstytucyjnej zasady praworządności z art. 7 Konstytucji RP. Przechodząc do tak sformułowanej podstawy wznowienia postępowania należy przypomnieć, że przepis art. 271 p.p.s.a. składa się z dwóch jednostek redakcyjnych (punktów). Wprawdzie skarżący nie precyzuje, który z dwóch punktów powołanego wyżej artykułu jest podstawą wznowienia postępowania, jednakże z treści zarówno petitum skargi jak i jej uzasadnienia wynika, że skarga upatruje podstawy wznowienia postępowania w punkcie 1 tego przepisu. Stosownie do treści art. 271 pkt 1 można żądać wznowienia postępowania z powodu nieważności jeżeli w składzie sądu uczestniczyła osoba nieuprawniona albo jeżeli orzekał sędzia wyłączony z mocy ustawy, a strona przed uprawomocnieniem się orzeczenia nie mogła domagać się wyłączenia. Wyjaśnić należy, iż podstawa wznowienia postępowania, określona w art. 271 pkt 1 p.p.s.a. nie odnosi się do ilości sędziów w składzie rozpoznającym środek odwoławczy, lecz do sytuacji, która w tej sprawie nie wystąpiła, tj. gdy w składzie orzekającym uczestniczyła osoba nieuprawniona. Osobą nieuprawnioną do orzekania w rozumieniu art. 271 pkt 1 p.p.s.a. jest osoba niebędąca sędzią, a więc ten, kto nie został powołany na stanowisko sędziego sądu administracyjnego zgodnie z przepisami ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.). W myśl powołanego przepisu, osobą nieuprawnioną będzie również osoba, która zgodnie z przepisami ustawy nie ma uprawnień do orzekania w danym sądzie administracyjnym. Wystąpienie tej podstawy nie jest zatem związane z okolicznościami, na które w petitum jak i w uzasadnieniu skargi o wznowienie postępowania powołał się skarżący tj. oddaleniem skargi kasacyjnej na posiedzeniu niejawnym w składzie jednego sędziego. Stosownie do art. 182 § 1 i 3 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny może rozpoznać skargę kasacyjną od postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego kończącego postępowanie w sprawie na posiedzeniu niejawnym w składzie jednego sędziego. Natomiast podjęcie decyzji o rozpoznaniu skargi kasacyjnej na posiedzeniu niejawnym przez jednego sędziego pozostawione jest uznaniu Naczelnego Sądu Administracyjnego. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego przedstawione przez skarżącego okoliczności nie mieszczą się również w ramach ustawowej podstawy wznowienia postępowania określonej w art. 273 § 1 pkt 1 i § 2 p.p.s.a. Według skarżącego postanowienie NSA z dnia 26 kwietnia 2012 r. zostało wydane w wyniku sfałszowania akt i dokumentów o sygn. VI SAB/Wa 67/10 oraz VI SA/Wa 2377/10. Jak wskazuje skarżący z porównania "okładki" akt o sygn. VI SAB/Wa 67/10 i treści skargi, jednoznacznie wynika, że "okładka" została sfałszowana, a dokumenty skarżącego nie docierały do kat sprawy. Odnosząc się do tak wskazanej podstawy wznowienia postępowania stwierdzić należy, że wprawdzie przepis art. 273 § 1 pkt 1 p.p.s.a. dopuszcza możliwość wznowienia postępowania, jeżeli orzeczenie zostało oparte na dokumencie podrobionym lub przerobionym albo na skazującym wyroku karnym, następnie uchylonym, ale jest to możliwe tylko wówczas, gdy okoliczność ta została ustalona prawomocnym wyrokiem skazującym, chyba że postępowanie nie może być wszczęte lub że zostało umorzone z innych przyczyn niż brak dowodów (art. 274 p.p.s.a.). Nie stanowi więc podstawy wznowieniowej, o której mowa w art. 273 § 1 pkt 1 p.p.s.a. subiektywne przekonanie strony o podrobieniu, czy przerobieniu dokumentu. (por. postanowienie NSA z dnia 7 czerwca 2005r., II GSK 90/05). Skarżący nie wykazał, że postanowienie NSA z dnia 26 kwietnia 2012 r. zostało wydane w oparciu o podrobiony lub przerobiony dokument, co by zostało następnie potwierdzone wyrokiem karnym, dlatego wskazana przez niego okoliczność nie stanowi podstawy wznowienia. Ponadto należy wskazać, że podrobienie lub przerobienie dokumentu może stanowić przyczynę wznowienia postępowania sądowoadministracyjnego tylko wówczas, gdy prawomocne orzeczenie sądu administracyjnego zostało oparte na sfałszowanym dokumencie, z którego dowód przeprowadzono w postępowaniu sądowym (por. "Prawo przed sądami administracyjnymi. Komentarz", red. B. Dauter, Zakamycze 2005, s.644, a także postanowienie WSA w Lublinie z dnia 28 czerwca 2005r., II SA/Lu 363/05). W postępowaniu sądowoadministracyjnym zakończonym postanowieniem z dnia 26 kwietnia 2012 r., Naczelny Sąd Administracyjny nie przeprowadzał dowodu z obwoluty akt o ww. sygnaturach, i tym bardziej nie oparł przedmiotowego orzeczenia na tej podstawie. Skarżący nie wskazuje także jakie dokumenty, poza obwolutą akt zostały w jego ocenie sfałszowane. Również z tego powodu wskazana przez skarżącego bardzo lakonicznie okoliczność nie może być uznana za podstawę wznowienia, o której mowa w art. 273 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Skarżący również w żaden sposób nie uzasadnił podstawy wznowienia postępowania o której mowa w art. 273 § 2 p.p.s.a. Stosownie do treści tego przepisu można żądać wznowienia w razie późniejszego wykrycia takich okoliczności faktycznych lub środków dowodowych, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, a z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu. Z pewnością takiego uzasadnienia nie można upatrywać w stwierdzeniu, że "...orzeczenie zostało wydane w wyniku sfałszowania akt i dokumentów...", te bowiem okoliczności mogłyby być ewentualnie (przy uwzględnieniu wcześniejszych wywodów) podstawą do wznowienia postępowania w oparciu o przesłankę z art. 273 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Natomiast wskazanie podstaw wznowienia i ich uzasadnienie jest elementem obligatoryjnym skargi (art. 279 p.p.s.a.), którego brak powoduje, że skarga o wznowienie nie może być przez Sąd rozpoznana merytorycznie. Poza tym kwestie fałszowania akt i dokumentów w sprawach o sygn. VI SAB/Wa 67/10 i VI SA/Wa 2377/10 skarżący podnosił już w skardze kasacyjnej od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 3 stycznia 2012 r., sygn. akt VI SAB/Wa 67/10, która to właśnie skarga kasacyjna została oddalona postanowieniem NSA z dnia 26 kwietnia 2012 r. Wobec tego nie można tu mówić o późniejszym wykryciu takich okoliczności faktycznych lub środków dowodowych, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, bowiem wykrycie, o którym mowa w ww. przepisie, odnosi się do okoliczności i dowodów w poprzednim postępowaniu w ogóle nieujawnionych i podówczas niezgłoszonych, gdyż nie były znane stronom. Z przytoczonych powodów Naczelny Sąd Administracyjny uznał, iż skarga o wznowienie postępowania nie została oparta na ustawowych podstawach wznowienia i dlatego orzekł jak w postanowieniu na mocy art. 280 § 1 p.p.s.a.