II SA/Bd 510/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Wiesław Czerwiński (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Grzegorz Saniewski Sędzia WSA Jarosław Wichrowski Protokolant Elżbieta Brandt po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 6 lipca 2011 r. sprawy ze skargi P. H. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] marca 2011 r. nr [...] w przedmiocie opłaty adiacenckiej oddala skargę. II SA/Bd 510/11 UZASADNIENIE Burmistrz K. zawiadomieniem z dnia [...] lipca 2010 r., Nr [...] poinformował strony o wszczęciu z urzędu postępowania w sprawie ustalenia jednorazowej opłaty adiacenckiej z tytułu wzrostu wartości nieruchomości gruntowej położonej w K. przy ul. D. [...] i K., w związku z wybudowaniem drogi na ulicy K. Burmistrz K. decyzją Nr [...] z dnia [...] lutego 2011 r. ustalił opłatę adiacencką w wysokości [...] zł. z tytułu wzrostu wartości udziału do [...] części nieruchomości położonej w K. przy ul. D. i K. ozn. ewid. nr [...] o pow. [...] m2 zapisanej w księdze wieczystej Nr [...], na skutek budowy drogi i zobowiązał do jej zapłaty P. H. W niniejszej sprawie przedmiotowa opłata ustalona została na podstawie uchwały Rady Miejskiej w K. Nr [...] z dnia [...] marca 2003 r. w sprawie ustalenia opłat adiacenckich, zgodnie z którą ustalono stawkę procentową w związku ze wzrostem wartości nieruchomości z tytułu wybudowania drogi w wysokości 30%. Organ I instancji podkreślił, iż wzrost wartości nieruchomości stanowi różnicę pomiędzy wartością nieruchomości określoną przed oraz po wybudowaniu infrastruktury ulicy. W procesie wyceny nieruchomości przed i po wybudowaniu infrastruktury ulicy zastosowano podejście porównawcze, metodę korygowania ceny średniej, co w przedmiotowej sprawie dało kwotę przed wybudowaniem infrastruktury drogi [...] zł, a po wybudowaniu [...] zł, zatem wysokość opłaty adiacenckiej z tytułu budowy drogi, przy zastosowaniu stawki 30% wynosi [...] zł. Z uwagi na fakt, że w chwili wybudowania drogi udział P. H. w przedmiotowej nieruchomości wynosił [...] części, ustalona dla niego opłata adiacencka z tytułu wybudowania drogi jest adekwatna do posiadanego udziału i wynosi: [...] zł. Odwołanie od powyższej decyzji złożył P. H. podnosząc, że jego zdaniem niej jest stroną decyzji Burmistrza K. Decyzją Nr [...] z dnia [...] marca 2011 roku Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. uznając, że zaskarżona decyzja jest zgodna z obowiązującymi przepisami utrzymało ją w mocy. Organ odwoławczy uzasadniając swoje stanowisko podzielił ustalenia faktyczne i prawne organu I instancji. Ustosunkowując się zaś do zarzutu, iż skarżący nie był stroną postępowania w sprawie ustalenia opłaty adiacenckiej Kolegium podkreśliło, że obowiązek uiszczenia opłat adiacenckich ciąży na właścicielach lub użytkownikach wieczystych nieruchomości w momencie stworzenia warunków do korzystania z wybudowanej drogi. W rozpatrywanej sprawie dniem stworzenia warunków do korzystania z wybudowanej drogi był dzień [...] lipca 2008 roku, a w tym czasie właścicielem przedmiotowej części nieruchomości był P. H. Jak wynika bowiem z aktu notarialnego rep. A nr [...] P. W. H. sprzedał swój udział do [...] części nieruchomości K. I. H. w dniu [...] września 2010 r., a zatem po dacie stworzenia warunków do korzystania z wybudowanej drogi. W związku z powyższym, skarżący w dniu wybudowania drogi był właścicielem części nieruchomości i co za tym idzie strona postępowania w sprawie opłaty adiacenckiej. P. H. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w B. skargę na decyzję z dnia [...] marca 2011 roku z żądaniem jej uchylenia jako niezgodnej z prawem ze względu na błędne przyjęcie, że jest on stroną postępowania w sprawie opłaty adiacenckiej. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. wniosło o jej oddalenie podtrzymując w całości argumenty przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Sąd podziela pogląd i argumentację orzekających w sprawie organów sprowadzających się do stwierdzenia, że zobowiązanym do poniesienia opłaty adiacenckiej jest właściciel z chwili stworzenia warunków podłączenia nieruchomości do urządzenia infrastruktury technicznej albo od dnia stworzenia warunków do skorzystania z wybudowanej drogi. Problem, jak w powyższej sprawie, sprowadzający się do oceny, czy opłaty adiacenckie ponosi "stary" właściciel czy aktualny, był przedmiotem rozbieżnego orzecznictwa sądów administracyjnych. Nieliczne orzeczenia (np. uchwała NSA z 16.01.2002 r. sygn. I SA 1433/00, z 26.01.1995 r. I SA 2528//93, uchwała NSA z 12.09.2007 r. sygn. I SA/Wa 887/07, uchwała 6.05.2009 r. sygn. II SA/Łd 246/09) przyjmowały, że podmiotem zobowiązanym do uiszczenia opłaty adiacenckiej jest aktualny właściciel nieruchomości. W orzeczeniach tych dominowało cywilistyczne podejście do problemu, podczas gdy prawo administracyjne kieruje się innymi regułami. Już w uchwale 5 sędziów NSA z 22.11.1999 r. sygn. OPK 21/99 wyrażono pogląd, że obowiązek uiszczenia opłaty adiacenckiej, o której mowa w art. 98 ust. 4 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. Nr 115, poz. 741), ciąży na osobie będącej właścicielem w dniu, w którym decyzja organu gminy zatwierdzająca projekt podziału tej nieruchomości stała się ostateczna. Pogląd ten został podtrzymany w uchwale 5 sędziów NSA z 7.10.2010 r. sygn. OPK 8/00. Jakkolwiek ocena prawna wyrażona w wydanych przed dniem 1 stycznia 2004 r. uchwałach Naczelnego Sądu Administracyjnego nie wiąże wojewódzkiego sądu administracyjnego rozpoznającego sprawę (art. 100 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ... Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.), to jednak nie bez znaczenia jest argumentacja prawna zawarta w tych uchwałach. Sąd podziela pogląd wypowiadany w orzecznictwie, np. w wyroku NSA z 9.09.2010 r. sygn. I OSK 1063/10 (Lex nr 744922), że wykładnia art. 144 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomości powinna prowadzić do wniosku, że niezależnie od tego, kto jest właścicielem nieruchomości w dniu wydania decyzji o ustaleniu opłaty adiacenckiej, właściwym zobowiązanym do poniesienia tej opłaty jest właściciel w chwili stworzenia warunków podłączenia nieruchomości urządzenia infrastruktury technicznej (tak samo w wyroku NSA z 7.04.2010 r. sygn. I OSK 514/09, wyroku z 6.05.2009 sygn. II SA/Łd 246/07, wyroku z 29.05.2001 r. sygn. II SA/Po 336/00). Zgodnie z art. 144 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościom (Dz. U. z 2010 r. Nr 102, poz. 651 ze zm.) dalej jako u.g.n.) właściciele nieruchomości uczestniczą w kosztach budowy urządzeń infrastruktury technicznej przez wnoszenie na rzecz gminy opłat adiacenckich. Sformułowanie tego przepisu jest kategoryczne, co prowadzi do wniosku, że to ustawa kreuje obowiązek uiszczania opłat adiacenckich. Decyzja administracyjna nie ma w tej sytuacji charakteru konstytutywnego. Nie kreuje ona obowiązku uiszczenia opłaty, a jedynie określa jej wysokość. Ustalenie opłaty adiacenckiej jest uprawnieniem wójta, burmistrza albo prezydenta miasta. Opłatę ustala się "po stworzeniu warunków do podłączenia nieruchomości do poszczególnych urządzeń infrastruktury technicznej albo od dnia stworzenia warunków do korzystania z wybudowanej drogi". Stworzenia warunków do podłączenia dotyczy zawsze aktualnego właściciela nieruchomości w dacie stworzenia tych warunków. Aktualny właściciel nieruchomości uzyskuje korzyść w postaci zwiększenia infrastruktury, co w konsekwencji ma wpływ na cenę nieruchomości. Opłata adiacencka jest udziałem w kosztach budowy urządzeń infrastruktury technicznej (tytuł rozdziału 7 działu III u.g.n.). Te koszty ponosi aktualny w chwili budowy urządzenia, właściciel nieruchomości. Opłata adiacencka jest świadczeniem z tytułu korzyści, jakie odnosi właściciel wskutek przeprowadzenia na jego nieruchomości działań zwiększających jej wartość rynkową. Jak trafnie podniesiono w wyroku NSA z 9.09.2010 r. sygn. I OSK 1063/10, zobowiązanie nabywcy nieruchomości do uiszczenia opłaty adiacenckiej w przypadku, gdy nieruchomość po stworzeniu warunków podłączenia do urządzenia została zbyta w drodze umowy sprzedaży, oznaczałoby ponoszenie przez tego nabywcę opłat za zwiększenie użyteczności nieruchomości, co już raz mogło znaleźć odzwierciedlenie w cenie nabycia nieruchomości od poprzednika prawnego. Dlatego, należy uznać, że "wykładnia art. 144 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami powinna prowadzić do wniosku, iż niezależnie od tego, kto jest właścicielem nieruchomości w dniu wydania decyzji o ustaleniu opłaty adiacenckiej, właściwym, zobowiązanym do poniesienia tej opłaty jest właściciel w chwili stworzenia warunków podłączenia nieruchomości do urządzenia infrastruktury technicznej". Adresat decyzji wybrany został w sposób właściwy. Ponieważ wskazana decyzja prawa nie narusza, skargę na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 152 poz. 1270 ze zm.), należało oddalić.