II OSK 168/12
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2013-05-17
Skład orzekający: Włodzimierz Ryms, Jolanta Rudnicka, Teresa Zyglewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy, po uchyleniu przez WSA decyzji organu I instancji i wskazaniu na konieczność merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy, może wydać decyzję o umorzeniu postępowania, naruszając tym samym art. 153 P.p.s.a. i art. 105 § 1 K.p.a.?Ratio decidendi
Organ odwoławczy, związany oceną prawną i wskazaniami co do dalszego postępowania wyrażonymi w prawomocnym orzeczeniu sądu administracyjnego (art. 153 P.p.s.a.), nie może wydać decyzji o umorzeniu postępowania, jeśli sąd nakazał merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy. Wydanie takiej decyzji stanowi rażące naruszenie prawa, uzasadniające stwierdzenie nieważności decyzji przez organ wyższego stopnia lub sąd.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła robót budowlanych polegających na wykonaniu zadaszeń nad balkonami. Po serii decyzji i wyroków sądowych, Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził nieważność decyzji Mazowieckiego WINB i Powiatowego WINB o umorzeniu postępowania, uznając, że organy te rażąco naruszyły art. 105 § 1 K.p.a. oraz art. 153 P.p.s.a., nie rozstrzygając sprawy co do istoty, mimo wskazań WSA. WSA w Warszawie oddalił skargę Spółdzielni M. na decyzję GINB. NSA oddalił skargę kasacyjną Spółdzielni.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Włodzimierz Ryms Sędziowie Sędzia NSA Jolanta Rudnicka Sędzia del. WSA Teresa Zyglewska (spr.) Protokolant starszy asystent Anna Sidorowska - Ciesielska po rozpoznaniu w dniu 17 maja 2013 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Spółdzielni M. w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 3 sierpnia 2011 r. sygn. akt VII SA/Wa 697/11 w sprawie ze skargi Spółdzielni M. w W. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2011 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji oddala skargę kasacyjną.
Zaskarżonym wyrokiem z dnia 3 sierpnia 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę Spółdzielni M.
w W. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia
[...] stycznia 2011 r. w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji.
W uzasadnieniu wyroku Sąd przytoczył następujące okoliczności faktyczne
i prawne sprawy.
Decyzją z dnia [...] grudnia 2006 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla m. st. Warszawy na podstawie art. 105 § 1 K.p.a., w sprawie dotyczącej nieprawidłowości przy remoncie elewacji przy ul. K. [...] w W. prowadzonej w trybie art. 50 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn. Dz. U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118 ze zm.), umorzył postępowanie.
W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że z dokonanych ustaleń wynika, iż inwestor prowadzi roboty budowlane bez istotnych odstępstw od pozwolenia na budowę i zatwierdzonego nim projektu budowlanego powodujących obowiązek wydania postanowienia o wstrzymaniu robót. Ponadto organ wskazał, iż osoby posiadające własnościowe prawo do lokali nr [...] i [...], tj. lokali nad którymi zaprojektowane zostały zadaszenia, co do których osoby te zgłaszały zarzut niezgodności z pozwoleniem na budowę, nie posiadają przymiotu strony
w postępowaniu prowadzonym w trybie art. 50 ustawy Prawo budowlane.
Decyzją z dnia [...] maja 2007 r. Mazowiecki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla
m. st. Warszawy. Organ odwoławczy nie podzielił stanowiska organu I instancji. Stwierdził, że organ ten błędnie przyjął, iż osoby posiadające własnościowe prawo do lokali nr [...] i [...] nie posiadają przymiotu strony.
Ponadto organ odwoławczy uznał, że zgromadzony materiał dowodowy wskazuje, iż roboty nie są prowadzone zgodnie z projektem budowlanym. Zmiana linijki słońca wynikająca z dokonanych zadaszeń może wpływać na niedoświetlenie lokali.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia
17 października 2007 r. sygn. VII SA/Wa 1287/07 uchylił powyższą decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2007 r. W uzasadnieniu Sąd wskazał, iż zadaniem organu odwoławczego jest przede wszystkim rozstrzygnięcie sprawy administracyjnej. Kompetencja kasacyjna organu odwoławczego, polegająca na uchyleniu decyzji organu pierwszej instancji
i przekazaniu sprawy temu organowi do ponownego jej rozpoznania, została ograniczona tylko do sytuacji, gdy rozstrzygnięcie sprawy wymaga przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części.
Zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie nie istniała potrzeba przeprowadzenia postępowania w całości lub w znacznej części, ponieważ organ odwoławczy dysponował wystarczającym materiałem dowodowym w sprawie. Mazowiecki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Warszawie nie mógł przekazać sprawy do ponownego rozpoznania organowi I instancji. Skoro zdaniem organu odwoławczego nieprawidłowości przy wykonaniu zadaszenia są ewidentne, to zobowiązany był do dokonania powtórnej oceny zebranego materiału dowodowego i wydania rozstrzygnięcia merytorycznego.
Sąd stwierdził, iż zgodnie z orzecznictwem sądów administracyjnych osobom posiadającym własnościowe prawo do lokalu może przysługiwać przymiot strony, jeżeli wykażą własny, zindywidualizowany, konkretny interes prawny (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 października 2005, sygn. akt VII SA/Wa 263/05). Ponadto Wojewódzki Sąd Administracyjny
w Warszawie wskazał, iż rzeczą organu II instancji będzie dokonanie ponownej oceny materiału dowodowego i wydanie decyzji co do istoty sprawy, przy uwzględnieniu trybu w jakim toczy się postępowanie, a który polega na zbadaniu przez organ nadzoru budowlanego zgodności wykonanych robót budowlanych
z decyzją i zatwierdzonym projektem budowlanym.
Decyzją z dnia [...] kwietnia 2009 r. Mazowiecki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Warszawie po ponownym rozpoznaniu odwołania A. J. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla m. st. Warszawy.
W uzasadnieniu organ wskazał, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla m. st. Warszawy zasadnie umorzył postępowanie, lecz z innych przyczyn niż wskazane w uzasadnieniu decyzji.
Mazowiecki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Warszawie podniósł, iż w jego ocenie istotność odstępstw robót budowlanych od zatwierdzonego projektu budowlanego nie ma znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy. Wykonanie zadaszeń nie wymaga bowiem uzyskania pozwolenia na budowę, a zatem projekt budowlany w tym zakresie nie jest wymagany. Wobec tego decyzja o umorzeniu postępowania prowadzonego w przedmiocie stwierdzenia, czy roboty budowlane prowadzone są w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych
w pozwoleniu na budowę była prawidłowa.
Decyzją z dnia [...] grudnia 2010 r. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego
w Warszawie na podstawie art. 157 § 1 oraz art. 158 § 1 w związku z art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a., po przeprowadzeniu postępowania wszczętego na wniosek A. J., Z. Z. i L. P.-C., stwierdził nieważność decyzji Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Warszawie
z dnia [...] kwietnia 2009 r. i decyzji ją poprzedzającej Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla m. st. Warszawy z dnia [...] grudnia 2006 r.
W uzasadnieniu Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego w Warszawie wskazał, iż istotą postępowania prowadzonego w trybie art. 50 ustawy Prawo budowlane jest sprawdzenie czy roboty budowlane objęte nadzorem są prowadzone zgodnie z zatwierdzonym projektem budowlanym. Jeżeli roboty są prowadzone zgodnie z projektem, organ powinien wydać decyzję merytoryczną odmawiającą nałożenia obowiązku wstrzymania robót budowlanych. Niedopuszczalne jest w takim przypadku wydanie decyzji o umorzeniu postępowania, gdy strony zainteresowane są wydaniem decyzji merytorycznej, a nie zachodzą przesłanki umorzenia postępowania. Wydanie decyzji o umorzeniu postępowania w takiej sytuacji rażąco narusza art. 105 § 1 K.p.a.
Ponadto Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego w Warszawie podkreślił, iż organ był związany oceną wyrażoną przez Wojewódzki Sąd Administracyjny
w wyroku z dnia 17 października 2007 r. sygn. VII SA/Wa 1287/07, w której Sąd ten wskazał, iż rzeczą organu II instancji będzie dokonanie ponownej oceny materiału dowodowego i wydanie decyzji co do istoty sprawy, przy uwzględnieniu trybu w jakim toczy się postępowanie, a który polega na zbadaniu przez organ nadzoru budowlanego zgodności wykonanych robót budowlanych z decyzją i zatwierdzonym projektem budowlanym.
Decyzją z dnia [...] stycznia 2011 r. [...] po rozpoznaniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 127 § 3 K.p.a., Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego
w Warszawie utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...] grudnia 2010 r.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na powyższą decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Warszawie z dnia [...] stycznia 2011 r. wniosła Spółdzielnia M., domagając się jej uchylenia
i zarzucając:
- naruszenie art. 105 § 1 K.p.a. przez niewłaściwe zastosowanie polegające na przyjęciu, iż decyzja Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Warszawie z dnia [...] kwietnia 2009 r. i decyzja ją poprzedzająca Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla m. st. Warszawy z dnia
[...] grudnia 2006 r. wydane zostały z rażącym naruszeniem art. 105 § 1 K.p.a.
w sytuacji, gdy zachodziły podstawy do zastosowania tego przepisu;
- naruszenie art. 156 § 1 pkt. 2 K.p.a. w związku z art. 157 § 1 K.p.a. i 158 § 1 K.p.a. przez stwierdzenie nieważności decyzji Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Warszawie z dnia [...] kwietnia 2009 r. i decyzji ją poprzedzającej Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla m. st. Warszawy z dnia [...] grudnia 2006 r.
W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego
w Warszawie podtrzymał dotychczasowe stanowisko i wniósł o jej oddalenie.
Wyrokiem z dnia 3 sierpnia 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny
w Warszawie oddalił skargę.
W uzasadnieniu Sąd argumentował, że obie decyzje, których nieważność została stwierdzona, zostały wydane w postępowaniu prowadzonym na podstawie art. 50 ustawy Prawo budowlane w wyniku ponownego rozpoznania sprawy po wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia
17 października 2007 r. sygn. akt VII SA/Wa 1287/07.
Sąd podkreślił, że stosownie do przepisu art. 153 P.p.s.a. ocena prawna
i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą
w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia. Zwrócono uwagę, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie we wskazanym powyżej wyroku
z dnia 17 października 2007 r. sygn. VII SA/Wa 1287/07 zawarł jednoznaczne wskazania co do dalszego postępowania. Sąd ten wskazał bowiem, iż rzeczą organu II instancji będzie dokonanie ponownej oceny materiału dowodowego i wydanie decyzji co do istoty sprawy, przy uwzględnieniu trybu w jakim toczy się postępowanie, a który polega na zbadaniu przez organ nadzoru budowlanego zgodności wykonanych robót budowlanych z decyzją i zatwierdzonym projektem budowlanym, w szczególności w zakresie zadaszenia nad balkonami na ostatnim piętrze, bowiem w wyniku kontroli ustalono, iż zamiast markiz wykonano zadaszenia z poliwęglanu na konstrukcji aluminiowej.
Decyzją z dnia [...] kwietnia 2009 r. Mazowiecki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Warszawie po ponownym rozpatrzeniu odwołania A. J. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla m. st. Warszawy z dnia [...] grudnia 2006 r. o umorzeniu postępowania, czym rażąco naruszył art. 153 P.p.s.a. Organ nie wykazał bowiem, ażeby zaszły istotne zmiany stanu faktycznego czy prawnego uzasadniające odejście od wskazań poczynionych przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie.
W konsekwencji, wydając decyzję o umorzeniu postępowania, organ naruszył także rażąco art. 105 § 1 K.p.a. Zgodnie z tym przepisem postępowanie administracyjne podlega umorzeniu tylko wtedy, gdy z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe.
Wobec tego przepis art. 105 §1 k.p.a. będzie miał zastosowanie tylko w tych sytuacjach, w których w świetle prawa materialnego i ustalonego stanu faktycznego brak jest sprawy administracyjnej mogącej być przedmiotem postępowania.
Sąd argumentował, że brak przesłanki uwzględnienia żądania zgłoszonego przez stronę nie czyni prowadzonego postępowania administracyjnego bezprzedmiotowym w rozumieniu art. 105 k.p.a., lecz oznacza bezzasadność żądania strony. Czym innym jest bowiem kwestia zasadności takiego wniosku, która winna zostać rozstrzygnięta merytorycznie po przeprowadzeniu postępowania.
Sąd podkreślił, iż Mazowiecki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, wydając decyzję z dnia [...] kwietnia 2009 r. o umorzeniu postępowania, będąc związanym wskazaniami, co do dalszego postępowania wyrażonymi w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 17 października 2007 r. sygn. VII SA/Wa 1287/07, uchylił się od merytorycznego rozpoznania sprawy, czym rażąco naruszył prawo.
Zdaniem Sądu nie zasługują na uwzględnienie zarzuty skargi dotyczące naruszenia przez Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Warszawie prawomocności decyzji Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2009 r. utrzymującej w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla m. st. Warszawy o umorzeniu postępowania. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego w Warszawie, stwierdzając nieważność decyzji Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia
[...] kwietnia 2009 r., orzekał w trybie nadzwyczajnym, który ze swej istoty może dotyczyć decyzji ostatecznych. Przepis art. 156 K.p.a. wymienia szczególne przypadki naruszenia prawa, których zaistnienie może stanowić podstawę wzruszenia ostatecznej decyzji administracyjnej, jako wyjątek od zasady wyrażonej
w przepisie art. 16 § 1 K.p.a.
Wnosząc skargę kasacyjną od powyższego wyroku, Spółdzielnia M. w W zaskarżyła wyrok w całości i zarzuciła:
- naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, to jest art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. poprzez nie uwzględnienie skargi i uznanie zaskarżonej decyzji Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2011 r. jako odpowiadającej przepisom prawa mimo, że decyzja ta narusza:
a) art. 105 § 1 K.p.a. przez niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, że decyzja Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2009r. oraz poprzedzająca ją decyzja PINB dla m.st. Warszawy z dnia [...] grudnia 2006r. zostały wydane z rażącym naruszeniem art. 105 § 1 K.p.a., skutkiem czego było uznanie przez WSA za zasadne wydanie przez Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Warszawie decyzji z dnia [...] grudnia 2010 r. stwierdzającej nieważność decyzji Mazowieckiego WINB oraz poprzedzającej ja decyzji PINB dla m.st. Warszawy z [...] grudnia 2006r. pomimo braku podstaw do stwierdzenia ich nieważności;
b) art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. poprzez stwierdzenie nieważności decyzji Mazowieckiego WINB z dnia [...] kwietnia 2009 r. oraz poprzedzającej ją decyzji PINB dla m.st. Warszawy z dnia [...] grudnia 2006 r. pomimo braku podstaw do stwierdzenia ich nieważności.
Skarżąca Spółdzielnia zarzuciła także naruszenie art. 153 P.p.s.a. poprzez błędne przyjęcie, iż Mazowiecki WINB rażąco naruszył wskazany przepis podczas, gdy organ dokonał zgodnie z zaleceniami WSA w Warszawie zawartymi
w uzasadnieniu wyroku z dnia 17 października 2007 r. dokładnego badania okoliczności sprawy i podjął na podstawie własnej analizy wskazanych okoliczności ostateczna decyzję rozstrzygającą tą sprawę.
Przytaczając takie podstawy kasacyjne skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.
W uzasadnieniu skarżąca kasacyjnie wywodziła, że sprawa administracyjna jest bezprzedmiotowa w rozumieniu art. 105 § 1 K.p.a. także wówczas, gdy nie ma materialnoprawnych podstaw do władczej, w formie decyzji administracyjnej, ingerencji organu administracyjnego. Organ winien wówczas umorzyć postępowanie, a nie wydawać pozytywne lub negatywne rozstrzygnięcie.
Ponadto skarżąca argumentowała, że podmiot zgłaszający organowi nadzoru budowlanego, iż w jego ocenie ma miejsce samowola budowlana nie powinien być traktowany jako strona, na której wniosek następuje wszczęcie postępowania administracyjnego, niezależnie od tego czy ma interes prawny w załatwieniu sprawy. Postępowanie przed organem nadzoru budowlanego powinno toczyć się zasadniczo z urzędu, gdy po dokonaniu wstępnych czynności wyjaśniających organ dojdzie do wniosku, iż zachodzą okoliczności uzasadniające wszczęcie postępowania.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Stosownie do postanowień art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. z 2012r., poz. 270 ze zm.) Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej. Z urzędu bierze pod uwagę tylko nieważność postępowania. W rozpoznawanej sprawie nie zachodzi żadna
z przesłanek nieważności postępowania wymienionych w art. 183 § 2 P.p.s.a. Sprawa ta mogła być więc rozpoznana przez Naczelny Sąd Administracyjny tylko
w granicach zakreślonych w skardze kasacyjnej.
Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw.
Niezasadny jest zarzut naruszenia art. 153 P.p.s.a.
Zgodnie z tym przepisem ocena prawna i wskazania, co do dalszego postępowania wyrażone w prawomocnym orzeczeniu sądu administracyjnego wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność była przedmiotem zaskarżenia. Uregulowanie zawarte w art. 153 P.p.s.a. oznacza, że orzeczenie sądu administracyjnego wywiera skutki wykraczające poza zakres postępowania sądowoadministracyjnego, bo jego oddziaływaniem objęte jest także przyszłe postępowanie administracyjne w danej sprawie. Z kolei, związanie samego sądu administracyjnego, w rozumieniu art. 153 P.p.s.a. oznacza, że nie może on formułować nowych ocen prawnych, które są sprzeczne z wyrażonym wcześniej poglądem, lecz zobowiązany jest do podporządkowania się mu w pełnym zakresie oraz konsekwentnego reagowania w razie stwierdzenia braku zastosowania się organu administracji publicznej do wskazań w zakresie dalszego postępowania. Zarówno organ administracji, jak i sąd administracyjny, rozpatrując sprawę ponownie, obowiązane są zastosować się do oceny prawnej zawartej w uzasadnieniu wyroku. Ocena prawna wyrażona w orzeczeniu sądu administracyjnego jest wiążąca
w sprawie, zarówno gdy dotyczy zastosowania przepisów prawa materialnego, jak
i przepisów postępowania administracyjnego. (por. wyrok NSA z 1 września 2010 r., I OSK 920/10).
Natomiast niezastosowanie się przez Sąd I instancji do oceny prawnej i
wskazań co do dalszego postępowania wyrażonych w orzeczeniu sądu administracyjnego jest naruszeniem prawa stanowiącym podstawę do wniesienia skargi kasacyjnej, wskazaną w art. 174 pkt 1 P.p.s.a., ponieważ art. 153 P.p.s.a. należy uznać za przepis prawa materialnego. Kształtuje on bowiem rozstrzygnięcie Sądu w postępowaniu wszczętym na skutek powtórnego zaskarżenia danego aktu lub czynności organu administracji publicznej.
Naczelny Sąd Administracyjny, badając orzeczenie Sądu I instancji wyłącznie pod względem zgodności z prawem (art. 174 P.p.s.a.) i stwierdzając związanie wojewódzkiego sądu administracyjnego oceną prawną w myśl art. 153 .p.s.a., jest uprawniony jedynie do oceny, czy sąd I instancji prawidłowo ten przepis zastosował. W przypadku odpowiedzi pozytywnej nie można stwierdzić naruszenia przez ten sąd, czy to przepisów postępowania administracyjnego w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a., czy to przepisów prawa materialnego, które były już przedmiotem wykładni wyrażonej w prawomocnym orzeczeniu sądu administracyjnego (por. np. wyrok NSA z 16 maja 2007 r., I FSK 857/06, OSP 2008, Nr 11, poz. 119).
Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego Wojewódzki Sąd Administracyjny w zaskarżonym wyroku nie dopuścił się obrazy art. 153 P.p.s.a.
W wyroku z dnia 17 października 2007r, - którym związany był Sąd I instancji – Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, uchylając decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, stwierdził, że przy ponownym rozpatrzeniu sprawy, rzeczą organu II instancji będzie ponowna ocena materiału dowodowego i wydanie decyzji co do istoty sprawy przy uwzględnieniu trybu w jakim toczy się postępowanie, a które polega na zbadaniu przez organy nadzoru budowlanego zgodności wykonanych robót budowlanych z decyzją i zatwierdzonym nią projektem budowlanym. Tymczasem Mazowiecki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] kwietnia 2009 r., podtrzymał stanowisko co do umorzenia postępowania.
Słusznie więc Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie przyjął, że Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego był uprawniony do stwierdzenia, że decyzja ta została wydana z rażącym naruszeniem art. 153 P.p.s.a. i zasadnie organ stwierdził jej nieważność. Decyzja umarzająca postępowanie nie jest bowiem rozstrzygnięciem sprawy co jej istoty, a takie rozstrzygnięcie w sprawie zgodnie
z oceną prawną i wskazaniami co do dalszego postępowania zawartymi
w prawomocnym wyroku z dnia 17 października 2007 r. winno zostać wydane
w sprawie.
Zauważyć należy, że zadaniem organu nadzoru budowlanego
w postępowaniu naprawczym, jest ustalenie, czy w procesie inwestycyjnym doszło do odstępstw od projektu budowlanego mających charakter odstępstw istotnych. Jeśli odstępstwa te są istotne organ winien dokonać oceny możliwości przywrócenia obiektu do stanu zgodnego z prawem (art. 51 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego). Jeśli natomiast odstępstwa te są nieistotne winien wydać decyzję o odstąpieniu nałożenia takich obowiązków.
Wydanie więc decyzji umarzającej postępowanie stanowiło rażące naruszenie
art. 105 § 1 K.p.a.
Powyższe okoliczności wskazujące, iż zasadnie Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że w sprawie miało miejsce rażące naruszenie art. 153 P.p.s.a. i art. 105 § 1 K.p.a., przesądzają o niezasadności zarzutu skargi kasacyjnej dotyczącego naruszenia art. 156 § 1 pkt. 2 K.p.a.
Zarzut dotyczący braku legitymacji stron - podmiotów z wniosku, których zostało wszczęte postępowanie o stwierdzenie nieważności - nie może zostać uwzględniony. Kwestia ta była przedmiotem oceny dokonanej przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 17 października 2007r. Sąd stwierdził wówczas, iż właścicielom lokali, nad którymi wzniesiono, bądź mają być wzniesione zadaszenia przysługuje przymiot strony w postępowaniu naprawczym, jeśli wykażą własny, zindywidualizowany i konkretny interes prawny.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 184 P.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło