II FZ 13/12

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia WSA (del.) Grażyna Nasierowska, po rozpoznaniu w dniu 26 stycznia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia M. L. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 17 października 2011 r., sygn. akt I SA/Gd 736/11 w przedmiocie wstrzymania wykonania decyzji w sprawie ze skargi M. L. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w G. z dnia 9 czerwca 2011 r. Nr [...] w przedmiocie zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych z tytułu odpłatnego zbycia nieruchomości za 2008 r. postanawia oddalić zażalenie Postanowieniem z 17 października 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, po rozpoznaniu wniosku M. L., odmówił wstrzymania wykonania decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w G. z 9 czerwca 2011 r. i poprzedzającej ją decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w K.. Przypomniał, że zgodnie z art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., zwanej dalej: "p.p.s.a.") przesłankami uzasadniającymi wstrzymanie wykonania aktu są: niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody oraz niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Obowiązek wykazania tych przesłanek spoczywa na wnioskodawcy. Do oceny zasadności wniosku konieczne jest zatem - zdaniem Sądu I instancji - dysponowanie aktualnymi danymi o stanie majątkowym wnioskodawcy. Tymczasem w niniejszej sprawie danymi tymi Sąd nie dysponuje, gdyż nie zostały one przedstawione w uzasadnieniu wniosku Skarżącego, a w aktach tej sprawy brak jest dowodów pozwalających na ustalenie powyższych okoliczności. Ponadto Sąd I instancji zauważył, że w piśmie z 9 sierpnia 2011 r. Skarżący oświadczył, że zobowiązanie podatkowe w kwocie określonej w zaskarżonej decyzji zostało przezeń uiszczone, co dodatkowo przemawia za tym, iż w sprawie brak jest podstaw do wstrzymania wykonania zaskarżonych decyzji. W zażaleniu na powyższe postanowienie Skarżący zarzucił naruszenie: - art. 61 § 3 p.p.s.a. przez błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że przepis ten nakłada na wnioskodawcę obowiązek udowodnienia przesłanek uzasadniających wstrzymanie wykonania aktu, podczas gdy wystarczające jest ich uprawdopodobnienie; - art. 233 k.p.c. w zw. z art. 106 § 5 i art. 61 § 3 p.p.s.a. przez dokonanie oceny podnoszonych przez Skarżącego okoliczności w sposób niewszechstronny i sprzeczny z zasadami współżycia społecznego. Skarżący zwrócił uwagę, że organy administracji publicznej – w przeciwieństwie do niego – dysponują instrumentami prawnymi umożliwiającymi m. in. zabezpieczenie majątku podatnika, zamiast natychmiastowego wszczęcia egzekucji administracyjnej, która nie tylko podwyższa koszty dochodzonej należności, ale i pozbawia podatnika majątku; - art. 106 § 5 p.p.s.a. przez jego niezastosowanie i niewystąpienie do organu I instancji o udzielenie informacji o dacie wszczęcia postępowania egzekucyjnego, jego rozmiarach oraz kosztach. Skarżący przedstawił ponadto swoją sytuację majątkową i rodzinną. Podał, że ma na utrzymaniu rodziców w podeszłym wieku oraz chorego, niepracującego brata. Dodatkowo u żony Skarżącego wykryto nowotwór. Na tej podstawie wniósł alternatywnie o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania lub też o zmianę postanowienia. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie podlega oddaleniu. Zgodnie z art. 61 § 3 p.p.s.a., po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zarówno aktu lub czynności, będących przedmiotem zaskarżenia, jak też aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Przepis ten przyznaje stronie prawo do wystąpienia z wnioskiem o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu. Skorzystanie z tej możliwości wiąże się z obowiązkiem takiego sformułowania wniosku, by powołane w nim okoliczności wskazywały na spełnienie przynajmniej jednej z dwóch przesłanek wymienionych w art. 61 § 3 p.p.s.a., tj. niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub niebezpieczeństwa spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W orzecznictwie i literaturze konsekwentnie podkreśla się, że uzasadnienie wniosku powinno odnosić się do konkretnych zdarzeń (okoliczności) pozwalających wywieść, że w stosunku do wnioskodawcy wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest zasadne. Obowiązkiem strony jest więc poparcie wniosku twierdzeniami, tezami oraz stosownymi dokumentami. Nie jest bowiem wystarczające, by okoliczności przemawiające za wstrzymaniem wykonania wspomnianego aktu lub czynności występowały w sprawie – Sąd musi mieć o nich wiedzę i możliwość zweryfikowania tej wiedzy, a dostarczenie odpowiednich informacji i dokumentów w tym zakresie obciąża stronę (zob. postanowienia NSA: z 26 listopada 2007 r., II FZ 338/07; z 29 maja 2009 r., I FZ 148/09; z 10 grudnia 2010 r., II FZ 536/10; z 1 marca 2011 r., II FZ 17/11; B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, wydanie 4, Wolters Kluwer 2011, s. 229). W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, odmawiając wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku nie naruszył art. 61 § 3 p.p.s.a. Słusznie Sąd ten stwierdził, iż Skarżący nie przedstawił konkretnych argumentów uzasadniających wstrzymanie wykonania decyzji. Jego wniosek został sformułowany w sposób lakoniczny i ogólnikowy. Skarżący zaakcentował w nim jedynie, że z uwagi na bardzo wysoką kwotę zobowiązania natychmiastowe wykonanie decyzji spowoduje niepowetowaną szkodę dla Skarżącego oraz skutki trudne do naprawienia. Tymczasem, zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, sama wysokość tego zobowiązania nie przesądza o wystąpieniu niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub niebezpieczeństwa spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Dopiero na etapie postępowania zażaleniowego - podejmując polemikę z postanowieniem Sądu I instancji – Skarżący przedstawił okoliczności związane z sytuacją majątkową i rodzinną, które miałyby uzasadniać wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W dalszym jednak ciągu Skarżący nie podał żadnych konkretnych informacji na temat sytuacji finansowej. Nadal również swoich twierdzeń nie zobrazował dokumentami źródłowymi. W rezultacie ogólne stwierdzenie Skarżącego o spowodowaniu niepowetowanej szkody dla niego i jego rodziny oraz skutków trudnych do naprawienia, nie może stanowić podstawy do uchylenia zaskarżonego postanowienia. Z tych samych względów nie istnieją podstawy do uwzględnienia zgłoszonego w zażaleniu wniosku o zmianę zaskarżonego postanowienia. Nietrafny jest zatem zarzut błędnej wykładni art. 61 § 3 p.p.s.a. Myli się zresztą Skarżący podnosząc, iż Sąd I instancji przyjął, że przepis ten nakłada obowiązek udowodnienia wymienionych w nim przesłanek. W zaskarżonym postanowieniu mowa jest jedynie o "przedstawieniu" danych o stanie majątkowym, "zweryfikowaniu" przez Sąd przesłanek wymienionych w art. 61 § 3 p.p.s.a., tudzież o "uwzględnieniu" szczegółowych informacji o sytuacji majątkowej Skarżącego, a zatem o uprawdopodobnieniu właśnie okoliczności uzasadniających wstrzymanie wykonania decyzji. Nie zasługują także na uwzględnienie zarzuty naruszenia art. 233 k.p.c. w zw. z art. 106 § 5 i art. 61 § 3 p.p.s.a. We wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji Skarżący nie powołał się na dokumenty, z których miałaby wynikać data wszczęcia postępowania egzekucyjnego, jego rozmiary oraz koszty. Sąd nie ma natomiast obowiązku domyślać się jakie dowody strona chciałaby przedstawić, aby wykazać spełnienie przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a. Nie ma więc racji Skarżący zarzucając Sądowi I instancji, iż tenże nie wystąpił do organu I instancji o udzielenie informacji w powyższym zakresie. Naczelny Sąd Administracyjny nie dostrzegł także, jakoby przy rozpoznawaniu wniosku Skarżącego Sąd I instancji potraktował organ administracji publicznej w sposób uprzywilejowany. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.