VI SA/Wa 1296/11
WyrokWSA w Warszawie2011-11-07
Skład orzekający: Zdzisław Romanowski, Izabela Głowacka-Klimas, Zbigniew Rudnicki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Urząd Patentowy RP prawidłowo uznał, że znak towarowy słowno-graficzny "200" jest pozbawiony zdolności odróżniającej w odniesieniu do czasopism zawierających szarady i czasopism szaradziarskich, co skutkowało unieważnieniem prawa ochronnego?Ratio decidendi
Sąd uznał, że Urząd Patentowy RP naruszył przepisy prawa, zarówno procesowe, jak i materialne, poprzez wadliwe ustalenie, że znak towarowy "200" jest pozbawiony zdolności odróżniającej. Organ nie zbadał całościowego charakteru znaku, w tym jego elementów graficznych, ograniczając się jedynie do analizy liczby "200" jako potencjalnie opisowej. W związku z tym zaskarżona decyzja unieważniająca prawo ochronne na znak w części dotyczącej czasopism zawierających szarady i czasopism szaradziarskich narusza prawo.Stan faktyczny
Skarżąca A. Sp. z o.o. zaskarżyła decyzję Urzędu Patentowego RP, która unieważniła prawo ochronne na znak towarowy słowno-graficzny "200" w części dotyczącej czasopism zawierających szarady i czasopism szaradziarskich. Urząd uznał, że znak ten jest pozbawiony zdolności odróżniającej, ponieważ liczba "200" ma charakter opisowy. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, wskazując m.in. na błędne ustalenia faktyczne i wadliwe uzasadnienie decyzji.Rozstrzygnięcie
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję Urzędu Patentowego RP, stwierdził, że uchylona decyzja nie podlega wykonaniu, oraz zasądził od Urzędu na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zdzisław Romanowski Sędziowie Sędzia WSA Izabela Głowacka-Klimas (spr.) Sędzia WSA Zbigniew Rudnicki Protokolant st. sekr. sąd. Paulina Paczkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 października 2011 r. sprawy ze skargi A. Sp. z o.o. z siedzibą w C. na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] września 2010 r. nr [...] w przedmiocie unieważnienia prawa ochronnego na znak towarowy słowno-graficzny "[...]" 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. stwierdza, że uchylona decyzja nie podlega wykonaniu; 3. zasądza od Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej na rzecz skarżącej A. Sp. z o.o. z siedzibą w C. kwotę 1617 (jeden tysiąc sześćset siedemnaście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej (dalej też Urząd Patentowy RP) decyzją z dnia [...] września 2010 r. nr [...], działając w oparciu o art. 246, art. 247 ust. 2 w związku z art. 129 ust. 1 pkt 2 i art. 129 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej (Dz. U. z 2003 r., Nr 119, poz. 1117 ze zm.) – dalej p.w.p. oraz art. 100 k.p.c. w związku z art. 256 ust. 2 p.w.p., unieważnił prawo ochronne na znak towarowy "200" o nr [...] w części dotyczącej towarów tj. czasopisma zawierające szarady i czasopisma szaradziarskie, udzielone na rzecz Agencji [...] Sp. z o.o. z siedzibą w C. (dalej także jako uprawniona, skarżąca). W pozostałym zakresie sprzeciw oddalił oraz przyznał B. O., prowadzącej działalność gospodarczą pod nazwą Agencja [...] od Agencji [...] Sp. z o.o. kwotę [...] zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Przedmiotowa decyzja UP RP została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym.
W dniu 5 marca 2003 r. skarżąca złożyła do UP RP wniosek o udzielenie prawa ochronnego na znak towarowy słowno-graficzny, składający się z oznaczenia liczbowego (numerowego) "200", który stanowił tytuł czasopisma. Zgodnie z treścią powyższego wniosku, znak towarowy był umieszczony na czołowej stronie – okładce wydawnictwa.
Decyzją z dnia [...] marca 2006 r. Urząd Patentowy RP udzielił prawa ochronnego na znak towarowy słowno – graficzny "200" o nr [...] z pierwszeństwem od dnia 5 marca 2003 r., przeznaczony do oznaczania towarów z 16 klasy klasyfikacji nicejskiej, tj. czasopism, czasopism szaradziarskich, książeczek, broszur, ulotek, kalendarzy, plakatów i zeszytów.
Pismem z dnia 8 grudnia 2006 r. (prezentata organu 10 kwietnia 2007 r.), B. O., prowadząca działalność gospodarczą pod nazwą Agencja [...] (dalej także wnioskodawca), wniosła od powyższej decyzji sprzeciw, w którym jako podstawę prawną wskazano art. 129 ust. 2 pkt 2 i art. 129 ust. 2 pkt 3 p.w.p. podnosząc, że w ramach wykonywanej działalności gospodarczej wprowadza do obrotu czasopisma krzyżówkowe i szaradziarskie i prowadzi taką samą działalność jak uprawniony z tytułu spornego prawa ochronnego. Uzasadniając zarzut naruszenia art. 129 ust. 2 pkt 2 p.w.p. wnioskodawca podniósł, że sporny znak towarowy jest pozbawiony zdolności odróżniającej, albowiem liczba "200" ma charakter opisowy względem czasopism, objętych żądaniem wnoszącego sprzeciw i informuje np. o liczbie zadań krzyżówkowych w czasopismach szaradziarskich, ponadto oznaczenia w postaci liczb są rozpowszechnione w obrocie gospodarczym, a liczby weszły do prowadzonych w dobrej wierze, utrwalonych praktyk handlowych, w rozumieniu art. 129 ust. 2 pkt 3 p.w.p. jako oznaczenia czasopism. Liczby na okładkach czasopism krzyżówkowych lub szaradziarskich były i są używane w celach informacyjnych przez wielu niezależnych wydawców, działających zarówno na rynku polskim, jak i zagranicznym
W odpowiedzi na sprzeciw, uprawniony ze spornego znaku zarzucił mu bezzasadność.
Pismem z dnia 23 stycznia 2009 r. wnioskodawca sprecyzował podstawę prawną sprzeciwu, wskazując art. 129 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 129 ust. 2 pkt 2 i 3 p.w.p., a ponadto rozszerzył podstawę prawną swojego żądania o art. 131 ust. 2 pkt 1 p.w.p. Odnosząc się do zarzutu opartego na art. 129 ust. 1 pkt 2 p.w.p. w związku z art. 129 ust. 2 pkt 2 p.w.p. wnoszący sprzeciw podkreślił, że opisowy charakter spornego oznaczenia, w rozumieniu powołanego przepisu, polega w szczególności na tym, że sporne oznaczenie może wskazywać i w rzeczywistości wskazuje na jedną z cech oznaczanych towarów - czasopism i czasopism szaradziarskich oraz krzyżówek, to znaczy na liczbę zadań krzyżówkowych w danym egzemplarzu czasopisma szaradziarskiego. Sporny znak towarowy miał zatem w dacie zgłoszenia charakter informacyjny dla wskazanych towarów i ze względu na to nie ma w tym zakresie zdolności odróżniającej w rozumieniu art. 129 ust. 1 pkt 2 p.w.p. Wnioskodawca powołał się także na fakt, iż już w dacie zgłoszenia spornego znaku towarowego do ochrony, liczby byty stosowane, w celach informacyjnych na okładkach czasopism krzyżówkowych lub szaradziarskich oraz krzyżówek przez wielu niezależnych wydawców (zarzut naruszenia art. 129 ust. 2 pkt 3 p.w.p). Ponadto, zdaniem wnioskodawcy, uprawniony z tytułu spornego prawa ochronnego działał w celu zablokowania innym przedsiębiorcom możliwości używania oznaczeń liczbowych na rynku czasopism krzyżówkowych, zmierzając do uzyskania monopolu na tego rodzaju oznaczenia. Wnoszący sprzeciw podkreślił, że uprawniony z tytułu spornego prawa zgłosił do rejestracji ponad 100 znaków towarowych obejmujących liczby. Takie działanie, w ocenie wnoszącego sprzeciw, uzasadnia zarzut zgłoszenia spornego znaku towarowego w złej wierze w rozumieniu art. 131 ust. 2 pkt 1 p.w.p.
W odpowiedzi, uprawniony w odniesieniu do zarzutów z art. 129 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 129 ust. 2 i 3 p.w.p. stwierdził, że w świetle aktualnych poglądów wyrażanych w orzecznictwie i doktrynie, nie można odmówić ochrony - jako znakowi towarowemu - oznaczeniu przedstawionemu w postaci samych cyfr, liter lub symboli matematycznych z powodu jego niedystynktywności tylko z tego powodu, że stanowi ono tego rodzaju oznaczenie. Powołując się na orzecznictwo Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, podniósł, iż skoro WSA już raz uchylił decyzje Urzędu Patentowego RP o odmowie udzielenia prawa ochronnego na wskazane znaki towarowe - w postaci cyfr pozbawionych grafiki, tym bardziej słowno-graficzny, sporny znak towarowy, posiadający dodatkowe elementy w postaci konkretnego kroju i koloru czcionki, należy uznać za dystynktywny.
W obszernym uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, powołując sie również na orzecznictwo międzynarodowe, Urząd Patentowy RP uznał za zasadny zarzut wnoszącego sprzeciw - w części obejmującej czasopisma zawierające szarady, czasopisma szaradziarskie - w zakresie zarzutu opartego na art. 129 ust. 1 pkt 2 i art. 129 ust. 2 pkt 2 p.w.p., bowiem zgodnie z art. 129 ust. 1 pkt 2 p.w.p. nie udziela się praw ochronnych na oznaczenia, które nie mają dostatecznych znamion odróżniających. Znamion tych nie mają w szczególności oznaczenia, które składają się wyłącznie z elementów mogących służyć w obrocie do wskazania w szczególności rodzaju towaru, jego pochodzenia, jakości, ilości, wartości, przeznaczenia, sposobu wytwarzania, składu, funkcji lub przydatności. Stwierdzenie braku dostatecznych znamion odróżniających danego oznaczenia, jak podniósł organ, wymaga uprzedniego ustalenia, że ma ono wystarczająco bezpośredni i konkretny związek z rozważanymi produktami lub usługami, który pozwala danemu kręgowi odbiorców na natychmiastowe postrzeganie go, bez głębszego zastanowienia, jako opisu kategorii tych towarów lub usług lub jednej z ich cech.
Ocenie prawnej na gruncie 129 ust. 1 pkt 2 podlega sporny znak towarowy jako integralna całość i nie jest dopuszczalne wyodrębnianie z niego jakichkolwiek elementów w celu dokonywania oceny oderwanej od całościowego kontekstu tego oznaczenia.
Zdaniem organu, sporne oznaczenie w odniesieniu do czasopism zawierających szarady i czasopisma szaradziarskie jest oznaczeniem niedystynktywnym, gdyż tylko taki znak, który w sposób znaczący odbiega od normy lub zwyczajów danego sektora rynku i w związku z tym może pełnić podstawową funkcję wskazywania pochodzenia, ma konkretną zdolność odróżniającą.
Tymczasem znak słowno – graficzny “200" będzie – w ocenie Urzędu Patentowego RP - postrzegany przez relewantną grupę odbiorców wskazanych towarów (obejmujących czasopisma zawierające szarady, czasopisma szaradziarskie oraz krzyżówki), wyłącznie jako informacja o tym, że dane czasopismo lub zbiór krzyżówek zawiera określoną liczbę - 200 krzyżówek lub zadań szaradziarskich sensu largo. Jednocześnie, nie jest konieczne, by nabywca kojarzył zgłoszony znak towarowy wyłącznie z książką, broszurą szaradziarską czy jakimkolwiek czasopismem zawierającym szarady wystarczy bowiem, aby dane oznaczenie choć w jednym ze swych możliwych znaczeń określało cechę towarów lub usług objętych zgłoszeniem. Zatem, w odniesieniu do czasopism zawierających szarady, czasopism szaradziarskich oraz krzyżówek, sporne oznaczenie nie posiada pierwotnej zdolności odróżniającej w rozumieniu art. 129 ust. 1 pkt 2 p.w.p., a także brak jest podstaw do ustalenia, iż znak ten miałby cechować się wtórną zdolnością odróżniającą, nabytą w toku jego używania, ponieważ wśród zgromadzonych materiałów brak jest jakiegokolwiek dokumentu czy też innego źródła dowodowego, z którego wynikałoby, że na skutek określonych zdarzeń na rynku przynajmniej część relewantnej grupy odbiorców kojarzy sporny znak towarowy z towarami pochodzącymi od uprawnionego.
Jak podkreślono w dalszej części uzasadnienia, uzyskanie przez znak towarowy charakteru odróżniającego może nastąpić zarówno w następstwie używania go jako części zarejestrowanego znaku towarowego lub jako jego elementu, jak i w następstwie używania innego znaku towarowego w połączeniu z zarejestrowanym znakiem towarowym. Wszystkie elementy, na podstawie których można wykazać, że znak towarowy stał się zdolny do identyfikowania określonych towarów lub usług należy oceniać całościowo oraz że w ramach tej oceny można brać pod uwagę w szczególności udział znaku towarowego w rynku, natężenie, zasięg geograficzny i długość okresu jego używania, wielkość inwestycji dokonanych przez przedsiębiorstwo w celu jego promocji, udział procentowy zainteresowanych grup odbiorców, którzy dzięki znakowi towarowemu rozpoznają towar lub usługę jako pochodzące z określonego przedsiębiorstwa, jak również oświadczenia izb handlowych i przemysłowych lub innych stowarzyszeń zawodowych.
Jednocześnie Urząd Patentowy RP uznał, iż wobec dowodów oraz argumentów wnioskodawcy i uprawnionego odnoszących się do krzyżówek i czasopism szaradziarskich (zawierających krzyżówki, szarady), w świetle materiałów zgromadzonych w toku postępowania brak było podstaw unieważnienia spornego prawa ochronnego w części dotyczącej czasopism innych, niż czasopisma zawierające szarady.
Za niezasadny organ uznał zarzut wnioskodawcy, zgłoszenia znaku towarowego słowno – graficznego “200" w złej wierze, oparty na art. 131 ust. 2 pkt 1 p.w.p., gdyż wnoszący sprzeciw nie powołał żadnych konkretnych okoliczności, ani nie przedłożył żadnego materiału dowodowego, mogącego w jakikolwiek sposób podważyć domniemanie zgłoszenia spornego znaku towarowego w dobrej wierze. Sam bowiem fakt, że uprawniony dokonał zgłoszenia znacznej liczby oznaczeń podobnego rodzaju nie jest – jak argumentowano - wystarczający do wiążącego ustalenia, że działaniu temu towarzyszył jakikolwiek nieuczciwy zamiar.
W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, skarżąca zarzuciła decyzji z dnia [...] września 2010 r. naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, co jej zdaniem miało wpływ na wynik sprawy.
W odniesieniu do przepisów postępowania zarzucono naruszenie:
• art. 7 w zw. z art. 77 § 1 kpa, które polegać miało na dokonaniu błędnych ustaleń faktycznych i przyjęciu, że znak towarowy "200" [...] nie posiada ani pierwotnej ani wtórnej zdolności odróżniającej;
• art. 246 ust. 1 p.w.p., poprzez rozstrzygnięcie w decyzji o zarzucie naruszenia art. 131 ust. 2 pkt 1 p.w.p., mimo iż zarzut naruszenia tego artykułu został zgłoszony dopiero 3 lata później – pismem z dnia 23 stycznia 2009 r. – a nie w sprzeciwie z dnia 8 grudnia 2006 r.;
• art. 255 ust. 4 p.w.p. poprzez nie rozstrzygnięcie sprawy w granicach wniosku;
• art. 7 w zw. z art. 77 § 1 oraz art. 77 § 4 kpa poprzez dokonanie błędnych ustaleń fatycznych i przyjęcie, iż skarżąca nie przedstawiła żadnych dowodów na używanie znaku "200" [...]w obrocie przed zgłoszeniem tego znaku do rejestru;
• art. 80 w zw. z art. 77 § 4 kpa poprzez nieuwzględnienie części materiału dowodowego przy ocenie przesłanek posiadania przez znak "200" [...] wtórnej zdolności odróżniającej;
• art. 7 w zw. z art. 77 § 1 kpa w zw. z art. 156 p.w.p. poprzez dokonanie błędnych ustaleń faktycznych i przyjęcie, że rejestracja znaku towarowego "200" [...] ograniczałoby prawa innych wydawców w zakresie informowania o zawartości oferowanych przez nich czasopism;
• art. 107 § 3 kpa poprzez sporządzenie błędnego uzasadnienia decyzji, z którego nie wynika jaki stan faktyczny organ wziął pod uwagę oraz jaką zastosował podstawę prawną jak również z jakich przyczyn odmówił mocy dowodowej części zebranego w sprawie materiału dowodowego;
• naruszenie art. 100 kpc mającego zastosowanie w zw. z art. 256 ust. 2 p.w.p., polegające na jego niezastosowaniu, co miało istotny wpływ na wynik sprawy;
W odniesieniu do przepisów prawa materialnego zarzucono naruszenie:
• art. 129 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 129 ust. 2 pkt 2 p.w.p. poprzez ich błędne zastosowanie i błędna wykładnię.
Wskazując na ww. zarzuty skarżąca wniosła o uchylenie decyzji w zaskarżonej części i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi oraz zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania wraz z kosztami zastępstwa procesowego.
W uzasadnieniu skargi, podniesiono – szeroko przywołując orzecznictwo krajowe i europejskie - iż zarówno judykatura krajowa jak i europejska stoi na stanowisku, że nawet najskromniejsza grafika znaku jest wystarczająca dla nadania mu zdolności odróżniającej. Zarzucono również organowi niedopuszczalne w ocenie skarżącej, rozszerzenie podstawy prawnej w złożonym uzupełnieniu sprzeciwu, czym organ naruszył art. 246 ust. 1 p.w.p. Nadto, Urząd Patentowy nie rozważył, iż znak towarowy, należący do skarżącej – "200 Panoramicznych" nabył wtórną zdolność odróżniającą, a jego główną częścią składową i wyróżnikiem jest sporny znak "200" [...], któremu tej zdolności odmówiono.
Odpowiadając na skargę, Urząd Patentowy RP wniósł o jej oddalenie. Odnosząc się do jej zarzutów, organ uznał je za bezzasadne, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko przedstawione w zaskarżonej decyzji, ponownie wskazując, iż sporny znak towarowy, w dacie jego zgłoszenia nie posiadał dostatecznych znamion odróżniających, w zakresie towarów co do których unieważniono sporne prawo, a skarżąca nie wykazała na czym polegał błąd w ustaleniach faktycznych poczynionych w decyzji, ani że takie uchybienia miały wpływ na wynik sprawy. Konkludując swoje stanowisko organ postawił tezę, zgodnie z którą argumentacja skarżącej sprowadziła się do polemiki z ustaleniami Urzędu Patentowego RP i próby przedstawienia własnej wersji, a nadto, w niniejszej sprawie zostały wzięte pod uwagę wszystkie istotne dla sprawy okoliczności i dowody.
Strony złożyły ponadto pisma procesowe podtrzymując dotychczasowe stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r., Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów odnoszących się do słuszności rozstrzygnięcia.
Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).
Rozpoznając skargę w świetle powołanych wyżej kryteriów należy uznać, że zasługuje ona na uwzględnienie. W ocenie sądu, organ naruszył przepisy prawa, tak przepisy postępowania jak i prawa materialnego. Tym samym zaskarżona decyzja Urzędu Patentowego RP unieważniająca prawo ochronne na słowno-graficzny znak towarowy "200" w części dotyczącej czasopism zawierających szarady i czasopism szaradziarskich narusza prawo.
Uczestnik postępowania wnosił o unieważnienie prawa ochronnego z rejestracji znaku słowno-graficznego "200" [...] w zakresie czasopism zawierających szarady i czasopism szaradziarskich.
Urząd unieważnił prawo ochronne na słowno-graficzny znak towarowy [...] w części dotyczącej czasopism zawierających szarady i czasopism szaradziarskich. Z kategorii towarów "czasopisma" Urząd wyodrębnił kategorię "czasopisma zawierające szarady". "Czasopisma zawierające szarady" mieszczą się w zakresie pojęcia "czasopisma" objętego zakresem żądania wnioskodawcy. Dopuszczalność możliwości unieważnienia znaku towarowego w części odnoszącej się do niewyodrębnionego w sposób wyraźny zakresu wykazu towarów była wielokrotnie przedmiotem oceny Sądu. Została dopuszczona i potwierdzona m. in. wyrokami WSA w Warszawie w sprawach VI SA/Wa 2148/08 i VI SA/Wa 2019/07.
Zasadnicze znaczenie, dla niniejszej sprawy, miał charakter oznaczenia "200" w stosunku do towarów objętych zakresem żądania w aspekcie kręgu odbiorców tych towarów.
Zgodnie z art. 129 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 129 ust. 2 pkt 2 p.w.p. nie udziela się praw ochronnych na oznaczenia, które nie mają dostatecznych znamion odróżniających. Za niezdolne do pełnienia tej funkcji, z wyjątkiem przypadku uzyskania dostatecznych znamion odróżniających w następstwie używania, ustawodawca uznaje te znaki, które składają się wyłącznie z elementów mogących służyć w obrocie do wskazania w szczególności rodzaju towaru, jego pochodzenia, jakości, ilości, wartości, przeznaczenia, sposobu wytwarzania, składu, funkcji lub przydatności.
Z regulacji zawartych w zacytowanym wyżej przepisie, a także art. 7 ust. 1 lit. c) rozporządzenia Rady (WE) nr 40/94 z dnia 20 grudnia 1993 r. w sprawie wspólnotowego znaku towarowego (Dz. U. 1994 r. L 11) wynika zakaz dokonywania rejestracji znaków towarowych, które składają się wyłącznie z oznaczeń lub wskazówek mogących służyć w obrocie do oznaczenia rodzaju, jakości, ilości, przeznaczenia, wartości, pochodzenia geograficznego lub czasu produkcji towaru, lub świadczenia usługi, lub innych właściwości towarów lub usług. Te oznaczenia opisowe uznawane są za niezdolne do pełnienia podstawowej funkcji znaku towarowego, polegającej na wskazaniu pochodzenia towarów lub usług.
Oznaczenie ma charakter opisowy, jeżeli wykazuje bezpośredni i konkretny związek z wchodzącymi w grę towarami lub usługami, które może pozwolić docelowemu kręgowi odbiorców natychmiast i bez głębszego zastanowienia dostrzec w nim opis tych towarów lub usług, lub jednej z ich podstawowych cech.
Ocena owego opisowego charakteru winna być dokonywana z uwzględnieniem sposobu postrzegania go przez docelowy krąg odbiorców i w odniesieniu do wchodzących w grę towarów lub usług.
Urząd Patentowy RP wydając zaskarżoną decyzję administracyjną w przedmiocie unieważnienia prawa z rejestracji spornych znaków był związany rygorami procedury administracyjnej, określającej jego obowiązki w zakresie sposobu przeprowadzenia postępowania, a następnie końcowego rozstrzygnięcia sprawy (vide: art. 256 ust. 1 p.w.p.).
Wskazać należy, iż naczelną zasadą postępowania administracyjnego jest zasada prawdy obiektywnej. Została ona wyrażona w art. 7 kpa. Z zasady tej wynika obowiązek organu administracji publicznej wyczerpującego zbadania wszystkich okoliczności faktycznych dla prawidłowego ustalenia stanu faktycznego sprawy, co jest niezbędnym elementem właściwego zastosowania normy prawa materialnego. Tak, więc organy administracji mają obowiązek dokonać wszechstronnej oceny okoliczności konkretnej sprawy na podstawie analizy całego materiału dowodowego i swoje stanowisko wyrazić w uzasadnieniu podjętej decyzji (v. wyrok NSA z 17 października 2001 r., sygn. I SA 1110/01, Lex nr 75516). Realizację tej zasady zapewniają przede wszystkim przepisy regulujące postępowanie dowodowe. Zgodnie z art. 77 § 1 kpa organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać materiał dowodowy, a więc podjąć ciąg czynności procesowych mających na celu zebranie całego materiału dowodowego i następnie go rozpatrzyć. Dokładne ustalenie stanu faktycznego możliwe jest tylko na podstawie wszystkich istotnych dowodów i poprzez wyjaśnienie wszystkich nasuwających się w sprawie wątpliwości. Jak stanowi, bowiem art. 80 kpa organ administracji publicznej ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Organ może odmówić wiary określonym dowodom, jednakże dopiero po wszechstronnym ich rozpatrzeniu, wyjaśniając przyczyny takiej ich oceny, co winno mieć odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji. W sytuacji, gdy wyniki postępowania dowodowego zawierają sprzeczne ustalenia, organ ma obowiązek ustosunkować się do tych sprzeczności przez wskazanie dowodów, które przyjął jako podstawę faktyczną rozstrzygnięcia, oraz uzasadnienie, dlaczego innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej.
Ponadto w ocenie Sądu spełnienie normy wynikającej z przepisu art. 8 kpa wymaga prowadzenia postępowania administracyjnego w taki sposób, aby w szczególności w uzasadnieniu decyzji przekonać stronę, że jej stanowisko zostało poważnie wzięte pod uwagę, a jeżeli zapadło inne rozstrzygnięcie, to przyczyną tego są istotne powody.
Możliwość dokonania oceny legalności decyzji warunkowana jest spełnieniem wymogów formalnych określonych w art. 107 § 1 k.p.a. Uzasadnienie decyzji ma bowiem na celu wykazanie procesu myślowego, który doprowadził do ustalenia treści rozstrzygnięcia.
Pamiętać należy, że uzasadnienie (faktyczne i prawne) stanowi integralną część decyzji. A zatem ocenie Sądu nie podlega jedynie jej osnowa, ale decyzja jako całość, łącznie z uzasadnieniem. Tym samym, więc uzasadnienie, którego treść nie pozwala na poznanie motywów, którymi organ kierował się przy załatwianiu sprawy skutkuje wadliwością uzasadniającą uchylenie decyzji z tego powodu, że nie poddaje się kontroli i ocena jej legalności nie jest możliwa (por. wyrok NSA z 28 października 1998 r., sygn. akt I SA/Gd 1651/96; wyrok NSA z 14 grudnia 1998 r., sygn. akt II SA 1756/99).
Taki stan rzeczy zachodzi w rozpoznawanej sprawie a podkreślić należy, iż sąd administracyjny kontrolując legalność zaskarżonej decyzji nie dokonuje własnych ustaleń faktycznych. Sąd administracyjny nie dokonuje ustaleń faktycznych w zakresie objętym sprawą administracyjną. Sąd ten bada, czy ustalenia faktyczne dokonane przez organy administracji publicznej, których decyzje zostały zaskarżone, odpowiadają prawu (wyr. NSA z dnia 23 stycznia 2007 r., II FSK 72/06, ONSAiWSA 2008, nr 2, poz. 31).
Jak słusznie wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 20 lipca 2011 r. sygn. akt II GSK 647/10 "Przepis art. 129 ust. 2 pkt 2 p.w.p. zastosowany, w związku z art. 129 ust. 1 pkt 2 p.w.p. jako podstawa unieważnienia spornego znaku towarowego stanowi, że nie mają dostatecznych znamion odróżniających oznaczenia, składające się wyłącznie z elementów mogących służyć w obrocie do wskazania w szczególności rodzaju towaru, jego pochodzenia, jakości, ilości, wartości, przeznaczenia, sposobu wytwarzania, składu, funkcji lub przydatności. Przepis ten odpowiada treści art. 3 ust. 1 lit. c) Dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2008/95/WE z dnia 22 października 2008 r. mającej na celu zbliżenie ustawodawstw państw członkowskich odnoszących się do znaków towarowych (Dz.U.UE.L.08.299.25), w którym również podkreśla się, że znaki towarowe opisowe, to takie, które składają się wyłącznie z oznaczeń lub wskazówek spełniających funkcje opisowe. Z tej regulacji wynikałoby, że ustaleń co do opisowego charakteru określonego znaku towarowego należałoby dokonywać na podstawie oceny poszczególnych jego elementów, a nie na podstawie całościowego wrażenia wywieranego przez znak."
Urząd Patentowy, w spornym znaku słowno-graficznym przypisał charakter opisowy jedynie jednemu z jego elementów – liczbie "200". Organ, nie badał pod tym kątem pozostałych, graficznych elementów znaku. Należy zauważyć, że zarówno UP, nie wspomnieli o znaczeniu kolorów użytych w znaku, ani też o usytuowaniu liczby 200 na płaszczyźnie wyznaczonej prostokątnym obramowaniem. Rozważania Urzędu Patentowego na temat grafiki przedmiotowego znaku są nad wyraz skromne i ograniczają się do następującego sformułowania "Stwierdzić bowiem należy, iż szata graficzna tego oznaczenia ogranicza się wyłącznie do sposobu zapisu liczby 200 czcionką o zwykłym (niefantazyjnym) kroju, czerwona linia z delikatnym cieniem, umieszczona na banalnym, prostokątnym tle."
Niezależnie jednak od oceny walorów odróżniających elementów graficznych znaku nie sposób tych elementów w ogóle pominąć i przyjąć, że zgodnie z wymaganiami wynikającymi z treści art. 129 ust. 2 pkt 2 p.w.p. sporny znak składa się wyłącznie z elementów pełniących funkcje określone w tym przepisie.
Z tych względów zarzuty skargi dotyczące naruszenia przepisów postępowania przez wadliwe ustalenie, że sporny znak ma charakter opisowy i przez to nie ma dostatecznych znamion odróżniających, należy uznać za uzasadnione.
Skoro kwestia opisowego charakteru i zdolności odróżniającej (pierwotnej) spornego znaku towarowego wymaga ponownego zbadania, Naczelny Sąd Administracyjny uważa za przedwczesne wypowiadanie się na temat zarzutów dotyczących błędnego przyjęcia przez Sąd, że omawiany znak nie nabył wtórnej zdolności odróżniającej.
Na zakończenie należy podkreślić, co już zresztą zostało wskazane w uzasadnieniu, że podobne stanowisko zajął Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 20 lipca 2011 r. sygn. akt II GSK 647/10 w sprawie znaku "100" [...], który to znak słowno –graficzny jest podobny do przedmiotowego znaku.
Biorąc powyższe pod rozwagę na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji, o niewykonalności orzeczono w oparciu o art.152 a o kosztach w oparciu o art. 200 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło