IV SA/Po 726/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Tomasz Grossmann po rozpoznaniu w dniu 13 grudnia 2011 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi [...] S.A. w [...] na decyzję Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Poznaniu z dnia [...] września 2011 r. nr [...] w przedmiocie pozwolenia na użytkowanie p o s t a n a w i a 1. umorzyć postępowanie sądowoadministracyjne, 2. zwrócić stronie skarżącej uiszczony wpis w kwocie 200 (dwieście) złotych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu (dalej; "WSA") wyrokiem z dnia 08 grudnia 2010 r., sygn. akt IV SA/Po 955/10, po rozpoznaniu skargi [...] S.A. w [...] (dalej: "[...]") uchylił zaskarżoną decyzję Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Poznaniu (dalej: "WWINB") z dnia [...] września 2009 r. nr [...] oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] (dalej: "PINB") z dnia [...] lipca 2009 r. nr [...] w przedmiocie pozwolenia na użytkowanie. Nadto uchylił postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...] lipca 2009 r. nr [...] o wznowieniu postępowania. Uzasadniając WSA wskazał, że wyrokiem z dnia 26 września 2006 r., sygn. akt II SA/Po 1211/05, WSA stwierdził nieważność decyzji Wojewody Wielkopolskiego z dnia [...] września 2005r. nr [...] oraz poprzedzającej ją decyzji Starosty [...] z dnia [...] czerwca 2005 r. w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia [...] S.A. w [...] pozwolenia na budowę czterotorowej linii elektroenergetycznej 2x400kV + 2x200kV [...] na terenie gminy[...], oraz w przedmiocie tymczasowego wykorzystania jednego toru 220kV, w części, w jakiej decyzje te dotyczyły pozwolenia na tymczasowe wykorzystanie jednego toru 220 kV na napięcie 110 kV. W pozostałej części sąd uchylił ww. decyzje. Naczelny Sąd Administracyjny (dalej: "NSA") oddalił skargę kasacyjną od ww. wyroku WSA wyrokiem z dnia 3 lipca 2007 r., sygn. akt II OSK 163/07. Decyzją z dnia [...] września 2008 r., PINB – działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 8 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm., dalej "k.p.a.") uchylił decyzję własną z dnia [...] sierpnia 2006 r., o udzieleniu pozwolenia na użytkowanie czterotorowej linii elektroenergetycznej 2x400kV + 2x200kV [...] na terenie gminy [...]. Organ odwoławczy decyzją z dnia [...] listopada 2008 r. uchylił tą decyzję w całości i uchylił poprzedzające ją postanowienie o wznowieniu postępowania oraz przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. WSA wyrokiem z dnia 03 czerwca 2009 r., sygn. akt II SA/Po 45/09, oddalił skargę [...] S.A. w [...]. NSA wyrokiem z dnia 06 października 2010 r., sygn. akt II OSK 1548/09, oddalił skargę kasacyjną [...] S.A. w [...]. Kolejnym postanowieniem z dnia [...] stycznia 2009 r. PINB wznowił postępowanie dotyczące udzielenia pozwolenia na użytkowanie [...] oraz decyzją z dnia [...] lutego 2009 r. uchylił decyzję własną z dnia [...] sierpnia 2006 r. o udzieleniu pozwolenia na użytkowanie i odmówił udzielenia pozwolenia na użytkowanie przedmiotowej linii. Organ odwoławczy decyzją z dnia [...] czerwca 2009 r. uchylił decyzję organu I instancji z dnia [...] lutego 2009 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania temu organowi. Ponownie rozpoznając sprawę PINB decyzją z dnia [...] lipca 2009 r. uchylił decyzję własną z dnia [...] sierpnia 2006 r. dotyczącą pozwolenia na użytkowanie i odmówił udzielenia pozwolenia na użytkowanie przedmiotowej linii elektroenergetycznej. Rozpoznając wniesione [...], WWINB decyzją z dnia [...] września 2009 r., nr [...] utrzymał w mocy decyzję PINB z dnia [...] lipca 2009 r. Rozpoznając skargę [...], WSA wydał ww. wyrok z dnia 08 grudnia 2010 r. sygn. akt IV SA/Po 955/10, w uzasadnieniu którego wskazał, że w niniejszej sprawie podstawą wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją z dnia [...] sierpnia 2006 r. o udzieleniu pozwolenia na użytkowanie była przesłanka wskazana w art. 145 § 1 pkt 8 k.p.a., w myśl której w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli decyzja została wydana w oparciu o inną decyzję lub orzeczenie sądu, które zostało następnie uchylone lub zmienione. Pomiędzy decyzją organu administracji, a inną decyzją musi istnieć związek przyczynowy, na który wskazuje zwrot "w oparciu". Ta druga decyzja zależna jest od pierwszej, przy czym wydanie drugiej decyzji nie jest możliwe bez wydania pierwszej. Decyzja druga jest decyzją pochodną (zależną), w tym sensie, że organ czerpie wiedzę o stosunkach prawnych lub faktycznych z orzeczenia lub z decyzji innego organu i opierając się na nich orzeka o uprawnieniach stron. Niewątpliwie postępowanie w sprawie pozwolenia na użytkowanie jest końcowym etapem procesu inwestycyjnego skierowanym na sprawdzenie, czy zrealizowany obiekt jest zgodny z obiektem projektowanym, na który organ administracyjny udzielił pozwolenia budowlanego a więc z tym, co zakładano na etapie wstępnym procesu inwestycyjnego. Wniosek o udzielenie pozwolenia na użytkowanie mieści się zatem w szeroko pojmowanym zakresie postępowania o pozwolenie na budowę i stanowi jego kolejny etap. Jednakże nie oznacza to, iż pozwolenie na użytkowanie jest wydawane w oparciu o decyzję o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę. Wymogi, które winny zostać spełnione aby inwestor uzyskał decyzję o pozwoleniu na użytkowanie obiektu wynikają z przepisu art. 59 ust. 1 ustawy z dnia 07 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 r. Nr 156 poz. 1118 z późn. zm., dalej "p.b."). Wśród tych wymogów nie mieści się wylegitymowanie się przez inwestora prawomocną decyzją o pozwoleniu na budowę. Warunku takiego nie zawiera również przepis art. 57 p.b. określający, jakie dokumenty inwestor obowiązany jest dołączyć do wniosku o pozwolenie na użytkowanie obiektu. Zatem między decyzją o pozwoleniu na budowę czterotorowej linii elektroenergetycznej, a decyzją o pozwoleniu na użytkowanie tej inwestycji nie istnieje związek, o którym mowa w art. 145 § 1 pkt 8 k.p.a. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku WSA z dnia 8 grudnia 2010 r. wniósł WWINB, zarzucając I. naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153. poz. 1270 z późn. zm., dalej "p.p.s.a.") w związku z art. 145 § 1 pkt 8 i art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a. poprzez wadliwą wykładnię, która w efekcie spowodowała zakwestionowanie przez sąd wniosków wyprowadzonych przez organ ze zgromadzonego materiału dowodowego, tj., że dopuszczalne było uchylenie decyzji o pozwoleniu na użytkowanie i odmówienie udzielania pozwolenia na użytkowanie; II. naruszenie przepisów postępowania, przy czym uchybienie to miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 153, art. 170 i art. 171 p.p.s.a. poprzez: naruszenie zasady, że ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie sąd i zasady powagi rzeczy osądzonej. Kasator wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i oddalenie skargi na decyzję WWINB z dnia 08 września 2009 r. przy uwzględnieniu kosztów postępowania kasacyjnego, ewentualnie uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przy uwzględnieniu kosztów postępowania kasacyjnego. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 10 czerwca 2011 r., sygn. akt II OSK 492/11, uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Poznaniu oraz zasądził na rzecz kasatora zwrot kosztów postępowania kasacyjnego. W uzasadnieniu NSA ocenił, że stan faktyczny sprawy w świetle akt sprawy i zarzutów skargi kasacyjnej nie budzi wątpliwości. Inwestor uzyskał decyzję PINB udzielającą pozwolenia na użytkowanie ww. czterotorowej linii elektroenergetycznej przed stwierdzeniem nieważności decyzji zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę, przez sąd administracyjny. Wyeliminowanie przez sąd administracyjny decyzji o pozwoleniu na budowę - przez częściowe stwierdzenie nieważności oraz uchylenie - w sytuacji, gdy w obrocie prawnym funkcjonowała już decyzja o pozwoleniu na użytkowanie, obligowało nadzór budowlany do podjęcia działań prawnych mających na celu eliminację prawną decyzji o pozwoleniu na użytkowanie, która jest decyzją "zależną" od decyzji o pozwoleniu na budowę. Istotą prowadzenia postępowania w sprawie pozwolenia na użytkowanie jest bowiem ustalenie, czy wybudowany obiekt może być użytkowany w sposób, który został określony w decyzji o pozwoleniu na budowę. Jest to końcowy etap procesu inwestycyjnego skierowany na sprawdzenie, czy zrealizowany obiekt jest zgodny z obiektem projektowanym, na który organ administracyjny udzielił pozwolenia budowlanego, a więc z tym, co zakładano na etapie wstępnym procesu inwestycyjnego. Konsekwencją udzielenia pozwolenia na użytkowanie lub dokonanie skutecznego zawiadomienia o zakończeniu budowy obiektu budowlanego jest uznanie przez organ, iż proces budowlany został zakończony. Zmiana bądź uchylenie decyzji administracyjnej lub orzeczenia sądowego powoduje, że od określonej daty albo upada istotny dla późniejszej sprawy fakt prawotwórczy, albo też zmienia się jego treść. W obu przypadkach jest podstawa do ponownego rozpatrzenia sprawy administracyjnej co do istoty. Jako bezzasadny NSA ocenił natomiast zarzut naruszenia art. 153 i art. 170-171 p.p.s.a., i przypomniał, że Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku sygn. akt II OSK 1548/09 wskazał, iż "ponownie prowadzone postępowanie w I instancji będzie musiało ustalić czy w niniejszej sprawie dopuszczalne jest zastosowanie art.145 § 1 pkt 8 k.p.a., tj. wznowienie postępowania w sprawie zezwolenia na użytkowanie obiektu z powodu uchylenia wcześniejszego pozwolenia na budowę tego obiektu". Z powyższego wynika, iż NSA kwestię dopuszczalności prowadzenia postępowania w trybie art. 145 k.p.a. pozostawił do oceny organom administracji. NSA zaznaczył nadto, że wyeliminowanie decyzji o pozwoleniu na budowę nie prowadzi do wniosku, że nie będzie możliwym w ogóle wydanie pozwolenia na użytkowanie, bowiem regulacje art. 54–art. 60 p.b. nie wykluczają udzielenia pozwolenia na użytkowanie takich inwestycji Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału IV WSA z dnia 28 lipca 2011 r. sprawa została zarejestrowana pod sygnaturą akt IV SA/Po 726/11. Pismem z dnia 08 rudnia 2011 r. (k. 597-599) pełnomocnik strony skarżącej cofnął skargę, wskazując na uchylenie korzystnego dla strony skarżącej wyroku WSA przez NSA oraz wznowienie postępowania przez WWINB, któremu należy dać prymat, gdyż w jego ramach będzie możliwe m.in. uwzględnienie kwestii upływu 5 lat od dnia doręczenia przedmiotowej decyzji o pozwoleniu na użytkowanie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: Stosownie do art. 60 p.p.s.a. skarżący może cofnąć skargę. Cofnięcie skargi wiąże sąd, jednakże może on uznać cofnięcie skargi za niedopuszczalne, jeżeli zmierza ono do obejścia prawa lub spowodowałoby utrzymanie w mocy aktu lub czynności dotkniętych wadą nieważności. Zgodnie z art. 161 § 1 pkt 1 p.p.s.a. sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, gdy skarżący skutecznie cofnął skargę. Przy tym za dopuszczalne należy uznać także cofnięcie skargi po uchyleniu wyroku sądu pierwszej instancji do ponownego rozpoznania przez NSA (tak trafnie B. Dauter [w:] Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Lex 2011, uw. 2 do art. 60). W rozpoznawanej sprawie Sąd nie dopatrzył się podstaw, które nakazywałyby uznać cofnięcie skargi za niedopuszczalne, dlatego też cofnięcie skargi przez skarżącego było skuteczne i Sąd jest nim związany. W związku z powyższym Sąd, na podstawie art. 161 § 1 pkt 1 p.p.s.a. orzekł jak w punkcie pierwszym sentencji postanowienia. Na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Sąd orzekł jak w punkcie drugim sentencji postanowienia.