VII SA/Wa 1693/11

WyrokWSA w Warszawie2011-12-16

Skład orzekający: Mirosława Kowalska, Bogusław Cieśla, Joanna Gierak-Podsiadły

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o pozwoleniu na budowę, wydana z rażącym naruszeniem art. 35 ust. 1 pkt 1 lit. b Prawa budowlanego poprzez niezgodność zatwierdzonego projektu budowlanego z decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, może zostać stwierdzona jako nieważna?
Ratio decidendi
Tak, decyzja o pozwoleniu na budowę wydana z rażącym naruszeniem art. 35 ust. 1 pkt 1 lit. b Prawa budowlanego, polegającym na oczywistej niezgodności zatwierdzonego projektu budowlanego z decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, stanowi podstawę do stwierdzenia jej nieważności na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Naruszenie to jest rażące, gdy jest oczywiste i koliduje z zasadą praworządności, a skutki takiego uchybienia są nie do zaakceptowania.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję Wojewody stwierdzającą nieważność decyzji Starosty o pozwoleniu na budowę. Pozwolenie to zostało wydane z rażącym naruszeniem przepisów Prawa budowlanego i ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, ze względu na znaczną niezgodność zatwierdzonego projektu budowlanego z decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Skarżący J. D. i R. D. domagali się uchylenia zaskarżonej decyzji, argumentując, że Naczelny Sąd Administracyjny w poprzednim orzeczeniu jednoznacznie stwierdził brak rażącego naruszenia prawa.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosława Kowalska (spr.), , Sędzia WSA Bogusław Cieśla, Sędzia WSA Joanna Gierak-Podsiadły, Protokolant Ref. staż. Piotr Czyżewski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 grudnia 2011r. sprawy ze skargi J. D. i R. D. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia (...) maja 2011r. znak: (...) w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji skargę oddala Dla przedstawienia okoliczności w jakich zapadła zaskarżona i poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji wskazać należy na postępowanie administracyjne i związane z nim orzeczenia sądowe, które poprzedzały ich wydanie. I tak, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 23 listopada 2006 r., w sprawie o sygn. akt VII SA/Wa 930/06, oddalił skargę R. D. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia (...) lutego 2006r., nr (...) w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej. Wyrok zapadł po tym, jak Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia (...) lutego 2006r., utrzymał decyzję Wojewody (...) z dnia (...) grudnia 2005r., którą stwierdzono z urzędu nieważność decyzji Starosty Powiatu W. z dnia (...) lutego 2000r., zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej J. i R. D. pozwolenia na budowę wielorodzinnego budynku mieszkalnego przy ul. (...) w W. Organy obu instancji stwierdziły że kontrolowana w postępowaniu nieważnościowym decyzja zapadła z rażącym naruszeniem prawa - przepisu art. 35 ust. 1 pkt 1 b ustawy Prawo budowlane, w związku z oczywistą niezgodnością zatwierdzonego decyzją projektu z wymaganiami decyzji Burmistrza Gminy W. z dnia (...) sierpnia 1998r., o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. W wyniku rozpoznania skargi kasacyjnej J. D. oraz skargi kasacyjnej R. D. zapadł wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 czerwca 2008r, w sprawie o sygnaturze akt II OSK 387/07, którym uchylono ww. wyrok Sądu pierwszej instancji i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania. Naczelny Sąd Administracji stwierdził, że podzielił zasadność zarzutu skargi kasacyjnej, tj. naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. b - p.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. i art. 10 § 1 k.p.a. mającego istotny wpływ na wynik sprawy. Przedmiotowa decyzja zatwierdzająca projekt budowlany i udzielająca pozwolenia na budowę opisanej wyżej inwestycji wydana przez Starostę dotyczyła J. D. jak i R. D. którzy byli stronami tego postępowania. Po wszczęciu postępowania nieważnościowego J. D. nie została o tym powiadomiona w sposób prawem przewidziany. Tym samym zaistniała przesłanka do wznowienia postępowania administracyjnego przewidziana w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., co stanowi podstawę uchylenia zaskarżonej decyzji, a Sąd pierwszej instancji skargę oddalił. Naczelny Sąd Administracyjny nie podzielił zarzutu o naruszeniu prawa materialnego przez pominięcie przepisu cyt. "art. 42 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 89, poz. 415 ze zm.) w zw. z art. 1 § 1 i § 2 p.u.p.s.a. oraz art. 3 § 2 ust. 1 p.p.s.a." przez błędne przyjęcie wymogów decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Sąd podkreślił, że przedmiotem oceny nieważnościowej nie była opisana wyżej decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu lecz decyzja zatwierdzająca projekt budowlany i udzielająca pozwolenia na budowę spornej inwestycji. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego – ocena okoliczności sprawy dokonana przez Sąd pierwszej instancji, stanowi tylko powtórzenie stanowiska organu administracji, zatem była niepełna. Naczelny Sąd Administracyjny podniósł, że ani odstępstwo od decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, ani też naruszenie interesów osób trzecich nie stanowią przesłanki nieważnościowej z art. 156 § 1 k.p.a., bowiem przesłankę nieważnościową w myśl art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. stanowić może tylko "rażące naruszenie prawa". Organ administracji w postępowaniu nieważnościowym zobowiązany był bezwzględnie do wykazania i uzasadnienia swego stanowiska ocennego, dlaczego uznaje określone naruszenie prawa za rażące. W związku z ww. wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 9 października 2008r., w sprawie o sygnaturze akt VII SA/Wa 1231/08 uchylił decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia (...) lutego 2006r. i poprzedzającą ją decyzję (...) Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia (...) grudnia 2005r. Wojewoda (...) decyzją z dnia (...) maja 2009 r., Nr (...), stwierdził nieważność decyzji Starosty Powiatu W. szczegółowo opisanej wyżej. Organu uznał, że kontrolowana w postępowaniu nieważnościowym decyzja została wydana z rażącym naruszeniem art. 35 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy Prawo budowlane, w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania decyzji, oraz art. 47 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 89, poz. 415, ze zm.). Decyzja pozwolenia na budowę jest niezgodna z ustaleniami decyzji o warunkach zabudowy, która została wydana dla obiektu budowlanego o zupełnie innych parametrach, w zakresie: ilości mieszkań i miejsc garażowych oraz postojowych, powierzchni zabudowy i użytkowej, kubatury, w innym usytuowaniu w stosunku do granicy z sąsiednią działką. Organu I instancji wskazał, że zgodnie z art. 47 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym z 1994 r. warunki zabudowy i zagospodarowania terenu ustalone decyzją wiązały organ wydający pozwolenie na budowę. Wojewoda podkreślił, że decyzja Starosty pozostaje w oczywistej sprzeczności z art. 35 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy Prawo budowlane, tak znaczne różnice pomiędzy projektem budowlanym, a decyzją o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu oznaczają, że naruszenie prawa jest rażące, a wydana decyzja – niemożliwa do zaakceptowania jako wydana przez organ praworządnego państwa. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego, po rozpoznaniu odwołań J. D. i R. D. decyzją z dnia (...) lutego 2010r., znak (...) utrzymał w mocy opisaną wyżej decyzję Wojewody (...). Organ odwoławczy podzielił stanowisko organu I instancji w zakresie rażącego naruszenia art. 35 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy Prawo budowlane (niezgodność zatwierdzonego projektu budowlanego z decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu), wskazując, że projekt zagospodarowania działki zatwierdzony decyzją Starosty przewiduje budowę budynku mieszkalnego, wielorodzinnego, 10-mieszkaniowego (zamiast 9), z garażem w kondygnacji piwnicznej na 16 samochodów (zamiast 8), o powierzchni zabudowy 512,5 m² (zamiast 280 m²), powierzchni użytkowej 1266,6 m² (zamiast 750 m²) i kubaturze 4250 m³ (zamiast 3600 m³), usytuowanego bezpośrednio przy granicy z działką nr (...) (zamiast 9 m od granicy z ww. działką). Projekt zagospodarowania przewiduje również budowę 2 zewnętrznych miejsc parkingowych (zamiast 16). Projekt zagospodarowania zatwierdzony decyzją pozwolenia na budowę nie przewiduje natomiast budowy uwzględnionego w decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu - placu zabaw i rekreacji. Ponadto organ II instancji stwierdził, że decyzja Starosty o pozwoleniu na budowę rażąco narusza art. 35 ust. 1 pkt 1 lit. c ustawy Prawo budowlane w zw. z § 12 ust. 4 pkt 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 1999 r. Nr 15, poz. 140, ze zm.), ponieważ projektowany budynek mieszkalny zwrócony jest w stronę granicy z działką budowlaną nr ew. (...) ścianą z otworami okiennymi i został usytuowany bezpośrednio przy granicy działki (część garażowa z tarasem). Wyrokiem z dnia 1 lutego 2010r., w sprawie o sygnaturze akt VII SA/Wa 1761/09 - Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, po rozpoznaniu skarg J. D. i R. D. - uchylił opisaną wyżej decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia (...) lipca 2009r. Sąd w uzasadnieniu wyroku stwierdził, że cyt. "decyzje obu instancji" zapadły z naruszeniem prawa – art. 7, 77 k.p.a. w zw. z art. 153 p.p.s.a. Mimo, że organy obu instancji związane były oceną prawną i wskazaniami, co do dalszego postępowania wyrażonymi w wyrokach sądów administracyjnych jakie w tej sprawie zapadły, to nie zastosowały się do nich. Sąd przywołał pogląd, jaki wyraził w sprawie Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 13 czerwca 2008 r., sygn. akt II OSK 387/07, zgodnie z którym ani odstępstwo od decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, ani też naruszenie interesów osób trzecich nie stanowią przesłanki nieważnościowej z art. 156 § 1 k.p.a, przesłankę nieważnościową w myśl art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. stanowić może tylko "rażące naruszenie prawa". Sąd pierwszej instancji za tym poglądem powtórzył, że organ administracji w postępowaniu nieważnościowym zobowiązany był bezwzględnie do wykazania i uzasadnienia swego stanowiska ocennego, dlaczego uznaje określone naruszenie prawa za rażące. Zdaniem Sądu, organy obu instancji nadal nie wyjaśniły podstawowych kwestii dotyczących oceny rażącego naruszenia prawa. Dla prawidłowego ustalenia, czy w sprawie mamy do czynienia z rażącym naruszeniem art. 35 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy Prawo budowlane organ winien nie tylko wskazać na różnice, które są zasadnicze, pomiędzy decyzją o pozwoleniu na budowę, a decyzją o warunkach zabudowy, ale także określić, czy w świetle porządku prawnego, takie różnice są nie do zaakceptowania. Organy obu instancji winny mieć bowiem na względzie, art. 42 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym, zgodnie z którym decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu wytyczała ogólne, podstawowe kierunki projektowanej inwestycji, podlegające kolejnym szczegółowym ustaleniom przewidzianym w ustawie Prawo budowlane i przepisach o warunkach technicznych na etapie uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę. Sąd wskazał, że w dacie wydawania decyzji o pozwoleniu na budowę obowiązywał § 12 ust. 4 rozporządzenia, który określał odległości jakie należy zachować pomiędzy budowanym budynkiem, a granicą działki sąsiedniej. Jednak w ust. 5 i 6 dopuszczał określone odstępstwa, w tym m.in. możliwość posadowienia budynku w granicy z działką sąsiednią, tak jak w niniejszej sprawie. Zdaniem Sądu, z uwagi na treść art. 7 i 77 § 1 k.p.a., w ponownie przeprowadzonym postępowaniu nieważnościowym organ administracyjny, wobec zarzutów właścicieli działki nr (...) (zgłoszonych w trakcie postępowania nieważnościowego), obowiązany będzie zbadać, czy usytuowanie śmietnika oraz projektowany sposób odprowadzania wód opadowych z tarasu, znajdujących się na działce nr (...), w sposób rażący narusza uzasadnione interesy osób trzecich. Organ odniesie się również do wpisanej na projekcie zagospodarowania działki, jeszcze innej decyzji Burmistrza Gminy W. tj. z dnia (...) lipca 1999r., nr (...) o warunkach zabudowy i zagospodarowania. Sąd stwierdził, że organ II instancji dokonał błędnych ustaleń, co do otworów w ścianie budynku usytuowanej w granicy. Ponadto, Sąd zauważył, że organy administracyjne w ogóle nie zbadały, czy w przedmiotowej sprawie wystąpiły pozostałe przesłanki z art. 156 § 1 k.p.a. uprawniające do stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej. Odnosząc się do zarzutów skargi, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził, że organ II instancji zasadnie ocenił, iż Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 13 czerwca 2008 r., sygn. akt II OSK 387/07, nie przesądził, czy w niniejszej sprawie doszło do rażącego naruszenia prawa. Sąd ten wskazał wyłączenie, że kwestia ta nie została należycie przez organy administracyjne wyjaśniona. W świetle ww. wyroku, Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił decyzję Wojewody (...) z dnia (...) maja 2009r., i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. W tych warunkach zapadła zaskarżona i poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji. Wojewoda (...), decyzją z dnia (...) stycznia 2011r., nr (.) stwierdził nieważność kontrolowanej w niniejszym postępowaniu decyzji pozwolenia na budowę. Organ podkreślił, że zgodnie z przepisem art. 47 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym z dnia 7 lutego 1994r. warunki zabudowy i zagospodarowania przestrzennego ustalone w decyzji wiążą organ wydający decyzję pozwolenia na budowę. Tymczasem w niniejszej sprawie, kontrolowana w postępowaniu nieważnościowym decyzja pozwolenia na budowę, stoi w oczywistej sprzeczności z decyzją o warunkach zabudowy jaką dysponowali inwestorzy. Wojewoda (...) stwierdził, że doszło do naruszenia prawa – art. 35 ust. 1 pkt 1 b ustawy Prawo budowlane, które ma charakter rażącego naruszenie prawa. Wbrew nakazowi wynikającemu z tego przepisu organ budowlany nie sprawdził zgodności projektu zagospodarowania działki z decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, nie wywiązał się z bezwzględnego związania warunkami określonymi dla inwestycji w tej decyzji. Dodatkowo w nawiązaniu do wytycznych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z ostatniego wyroku w sprawie organ stwierdził, że pomieszczenie na odpadki usytuowane jest z naruszeniem § 23 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Naruszono też § 28 ww. rozporządzenia, wobec zaprojektowania odpływu wód opadowych z tarasu na działkę sąsiednią. Ponadto organu pierwszej instancji wskazał, że pozostałe elementy zagospodarowania działki o nr ew. (...) nie naruszaj prawa w tym interesu osób trzecich. Zaskarżoną w niniejszej sprawie decyzją z dnia (...) maja 2011r., znak (...) Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego - utrzymał w mocy opisaną wyżej decyzję Wojewody (...). W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ nawiązał do wytycznych zawartych w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 1 lutego 2010r. sygn. akt VII SA/Wa 1781/09. Stwierdził, że inwestorzy dysponowali decyzją Burmistrza Gminy W. z dnia (...) sierpnia 1998r., nr (...), dokumentacja projektowa wskazuje, że planowany obiekt nie jest w oczywisty sposób zgodny z ustaleniami decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Organ podkreślił, że projekt przewiduje budowę budynku 10 – lokalowego w decyzji o warunkach – 9 lokali, w projekcie pow. użytkowa 1266,6m², decyzja o warunkach 750m², powierzchnia zabudowy w/g projektu 512,50 m² w decyzji o warunkach 280m², kubatura odpowiednio 4250m² i 3600 m². Ponadto w projekcie przewidziano 16 stanowiskowy garaż podziemny, a w decyzji o warunkach dopuszczono 8 miejsc w garażu podziemnym i 16 miejsc postojowych naziemnych. Nawiązując do wytycznych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zawartych w wyroku z dnia 1 lutego 2010r, w zakresie ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego przywołał przepis art. 47 tej ustawy. Podkreślił, że w świetle dyspozycji tego przepisu, organ administracji architektoniczno budowlanej w żaden sposób nie jest uprawniony do badania legalności decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, jeśli jest ostateczna, to jest dla organu wiążąca (organ wskazał na pogląd Naczelnego Sądu Administracyjnego zawarty w wyroku z dnia 9 września 2008r., sygn. akt II OSK 1842/07). Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, że w okolicznościach niniejszej sprawy doszło do wydania kontrolowanej w postępowaniu nieważnościowym decyzji pozwolenia na budowę z naruszeniem art. 35 ust 1 pkt 1 lit. b ustawy Prawo budowlane i naruszenie to ma charakter rażącego naruszenie prawa. Nawiązując do utrwalonego orzecznictwa, organ wskazał, że naruszenie prawa ma charakter rażący, gdy jest oczywiste. I tak jest w niniejszej sprawie, nastąpiła sprzeczność między rozstrzygnięciem, a konkretnym przepisem prawa. Naruszony przepis art. 35 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy Prawo budowlane nie wymaga przeprowadzenia skomplikowanego procesu wykładni, zaś samo naruszenie jest bezsprzeczne. Ponadto, zdaniem organu za niemożliwe do zaakceptowania należy uznać skutki stwierdzonego uchybienia. Organ wydając pozwolenie na budowę nie dopełnił obowiązku, co spowodowało, że w odniesieniu do niniejszej inwestycji nie doszło do oceny projektowanego przedsięwzięcia z punktu widzenia zachowania zasad zagospodarowania przestrzennego. Inwestorzy uzyskali decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu bardzo precyzyjną, w nawiązaniu do oceny konkretnego przedsięwzięcia o ściśle określonej charakterystyce. Całkowicie niedopuszczalne było zatem udzielenie w oparciu o tą decyzje pozwolenia na budowę obiektu tak dalece odbiegającego w swoich parametrach od tych jakie określono w decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Zdaniem Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, kontrolowana w postępowaniu nieważnościowym decyzja pozwolenia na budowę została wydana w okolicznościach, kiedy przedłożona przez inwestora decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, nie dotyczyła inwestycji przewidzianej w projekcie zatwierdzonym w decyzji pozwolenia na budowę . Dodatkowo w nawiązaniu do wskazań Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zawartych w ww. wyroku z dnia 1 lutego 2010r., organ stwierdził, że opisana w projekcie zagospodarowania terenu decyzja Burmistrza Gminy W. z dnia (...) lipca 1999r., nr (...) o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu ustalała warunki dla nadbudowy o 1 kondygnację budynku mieszkalnego wielorodzinnego już istniejącego na działce o nr ew. (...), nie dotyczyła zatem inwestycji objętej niniejszą decyzja pozwolenia na budowę. Analiza projektu zatwierdzonego w decyzji kontrolowanej w postępowaniu nieważnościowym, nie wykazała żadnych naruszeń prawa w odniesieniu do przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 14 grudnia 1994r., sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 15, poz. 140 z późn. zm.). W szczególności budynek mógł zostać usytuowany bezpośrednio w granicy z sąsiednia działką. Wbrew stanowisku organu pierwszej instancji nie doszło do naruszenia § 23, 22 i 28 ww. rozporządzenia. Projekt nie przewiduje miejsc na odpadki, wody opadowe są w/g projektu kierowane na własną działkę. Nie zachodzą też inne, niż omówione rażące naruszenie prawa, przesłanki uzasadniające stwierdzenie nieważności kontrolowanej w postępowaniu nieważnościowym decyzji w rozumieniu art. 156 § 1 k.p.a. Na powyższą decyzję skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wnieśli J. D. oraz R. D. i stały się one przedmiotem łącznego rozpoznania w niniejszej sprawie. Oboje skarżący dochodzili uchylenia zaskarżonej i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji. J. D. stwierdziła, że Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 13 czerwca 2008r., w sprawie o sygnaturze akt II OSK 387/07 jednoznacznie wskazał, że w sprawie nie doszło do rażącego naruszenia prawa i nie było podstaw do stwierdzenia nieważności kontrolowanej decyzji pozwolenia na budowę Starosty Powiatu W. nr (...) z dnia (...) lutego 2000r. Skarżący R. D. nawiązał również do wyroków jakie zapadły w niniejszej sprawie, i także podkreślił, że Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 13 czerwca 2008r., wiążąco i jednoznacznie określił, że nie doszło do naruszenia prawa, a tym bardziej do naruszenia rażącego. Podniósł, że zarzut rażącego naruszenia prawa, związany z decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, był już wskazywany i nie został zaakceptowany podczas sądowej kontroli wcześniejszych decyzji, nie może zatem być podstawą kolejnych decyzji. Stwierdził, że działania Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego w tej sprawie kompromitują ten organ. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Rzeczą Sądu, w myśl dyspozycji art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych(Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) było poddanie ocenie, zaskarżonej decyzji pod względem zgodności z prawem. Szczególnym obowiązkiem Sądu, w okolicznościach niniejszej sprawy, było zastosowanie się do zasady wynikającej z dyspozycji przepisu art. 153 p.p.s.a., zgodnie z którym ocena prawna i wskazania, co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia. W świetle oceny prawnej i wskazań jakie zawarte zostały w wyrokach, które zapadły w tej sprawie, organ zobowiązany był, z zachowaniem wymogów wynikających z przepisów art. 7, 77, 107, w zw. z art. 156 §1 k.p.a., do zbadania, czy decyzja kontrolowana w postępowaniu nieważnościowym jest dotknięta jedną z wad skutkujących stwierdzenie jej nieważności, w szczególności wadą rażącego naruszenia prawa. Sądy podkreślały, że nie budzi wątpliwości brak zgodności między decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, jaką dołączono do wniosku o wydanie pozwolenia na budowę, a zatwierdzonym tą decyzją projektem budowlanym. Okoliczność braku zgodności w ww. zakresie, musi jednak zostać oceniona przez pryzmat przesłanki nieważnościowej tj. kwalifikowanej, jaką jest nie zwykłe, a rażące naruszenia prawa. Istotne znaczenie dla oceny decyzji kontrolowanej w postępowaniu nieważnościowym miało także to, że Naczelny Sąd Administracyjny w opisanym wyżej wyroku z dnia 13 czerwca 2008r. (sygn. akt II OSK 387/07) cyt. "nie podzielił zarzutu skargi kasacyjnej o naruszeniu prawa materialnego przez pominięcie przepisu art. 42 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. "o zagospodarowaniu przestrzennym" (Dz. U. Nr 89, poz. 415 ze zm.) w zw. z art. 1 § 1 i § 2 p.u.p.s.a. oraz art. 3 § 2 ust. 1 p.p.s.a. przez błędne przyjęcie wymogów decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Zdaniem Sądu zaskarżona decyzja odpowiada przepisom prawa, a Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego w pełni dostosował się do wyżej opisanego wymogu wynikającego z art. 153 p.p.s.a. Organ wypełnił wyczerpująco i prawidłowo wskazania, zawarte w opisanym wyżej wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ale także wcześniejszego wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego. Nie mają racji skarżący twierdząc, że w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 czerwca 2008r., jaki zapadł w sprawie o sygnaturze akt II OSK 387/07, wyrażono pogląd, że decyzja kontrolowana w postępowaniu nieważnościowym nie jest dotknięta wadą rażącego naruszenia prawa. To stanowisko skarżących, jako błędne, ocenił już Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w uzasadnieniu wyroku z dnia 1 lutego 2010r., w sprawie o sygnaturze akt VIISA/Wa 1781/09. Obowiązkiem organu stwierdzającego nieważność decyzji jako wydanej z rażącym naruszeniem prawa, było wyraźne wskazanie, jaki konkretny przepis został naruszony, przy uwzględnieniu stanu faktycznego ustalonego przez organ administracji w postępowaniu zwykłym i stanu prawnego obowiązującego w dacie wydania badanej decyzji oraz na czym organ opiera ustalenie, że to naruszenie prawa ma charakter rażącego naruszenia. W ocenie Sądu te wymogi zostały spełnione i zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wskazał na rażące naruszenie art. 35 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy Prawo budowlane w wersji obowiązującej na datę wydawania decyzji kontrolowanej w postępowaniu nieważnościowym, w związku z art. 47 obowiązującej w tym czasie ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 89, poz. 415 ze zm.). Organ stwierdził, że naruszenie prawa, jakim dotknięta jest kontrolowana decyzja pozwolenia na budowę, ma charakter rażący - jest oczywiste. Nastąpiła sprzeczność między rozstrzygnięciem, a konkretnym przepisem prawa. Naruszony przepis art. 35 ust 1 pkt1 lit. b ustawy Prawo budowlane nie wymaga przeprowadzenia skomplikowanego procesu wykładni, zaś samo naruszenie jest bezsprzeczne. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego podkreślił też, że za niemożliwe do zaakceptowania należy uznać skutki stwierdzonego uchybienia. Naruszenie przepisu art. 35 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy Prawo budowlane spowodowało, że w odniesieniu do niniejszej inwestycji nie doszło do oceny projektowanego przedsięwzięcia z punktu widzenia zachowania zasad zagospodarowania przestrzennego. Inwestorzy uzyskali decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu bardzo precyzyjną, w nawiązaniu do oceny konkretnego przedsięwzięcia o ściśle określonej charakterystyce. Tym samym szczególnie niedopuszczalne było udzielenie pozwolenia na budowę obiektu, tak dalece odbiegającego w swoich parametrach od tych, jakie określono w decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego postawił ostatecznie tezę, że kontrolowana w postępowaniu nieważnościowym decyzja pozwolenia na budowę została wydana w oparciu o decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, która w zasadzie nie dotyczyła inwestycji przewidzianej w projekcie zatwierdzonym w decyzji pozwolenia na budowę. Sąd podziela argumentacje Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Sąd stwierdza, że zasadnie ustalono naruszenie przepisu art. 35 ust. 1 pkt1 lit. b ustawy Prawo budowlane i zasadnie zakwalifikowano to naruszenie prawa, jako kwalifikowane tj. rażące, skutkujące stwierdzeniem nieważności decyzji na podstawie przepisu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Kiedy wydawana była decyzja pozwolenia na budowę kontrolowana w postępowaniu nieważnościowym, tj. w dniu (...) lutego 2000r., przepis art. 35 ust.1 pkt 1 lit. b ustawy Prawo budowlane stanowił, że przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego właściwy organ sprawdza m. in. zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z wymaganiami decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowaniu terenu. Tego sprawdzenia organ wydający decyzje pozwolenia na budowę nie dokonał, czym w oczywisty sposób naruszył dyspozycję ww. przepisu. Świadczy o tym akceptacja rozbieżności między projektem, a decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Skutkiem tego uchybienia było zatwierdzenie projektu budowlanego i wydanie pozwolenia na budowę dla inwestycji, bez oceny jej dopuszczalności w świetle decyzji o warunkach zabudowy jaką uzyskał inwestor, zatem bez oceny jej dopuszczalności w świetle przepisów o zagospodarowaniu przestrzennym. Uchybienie to, jest tym bardziej rażące, że decyzja o warunkach zabudowy odnosiła się do szczegółowo opisanego zamierzenia inwestorskiego, które przy dalece odmiennej charakterystyce zostało, decyzją kontrolowaną w postępowaniu nieważnościowym, dopuszczone do realizacji. Sąd podziela stanowisko Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego - kiedy porówna się projekt budowlany z decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, jaką inwestor przedłożył wraz z wnioskiem o udzielenie mu pozwolenia na budowę, należy stwierdzić, że inwestor faktycznie nie legitymował się decyzją o warunkach, która miałaby w istotnym zakresie odniesienie do objętego decyzją pozwolenia na budowę obiektu. Zmieniona, niemal dwukrotna powierzchnia zabudowy, gabarytów budynku, zdecydowała z pewnością o zmianie, w projekcie zagospodarowania działki, ustaleń przewidzianych w decyzji o warunkach zabudowy. Wbrew zawartym tam ustaleniom, nie przeznaczono części działki pod naziemne miejsca parkingowe, nie wyodrębniono na niej placu zabaw. Jak wskazuje utrwalone orzecznictwo sądowo administracyjne pozwolenie na budowę nie może przekraczać ustaleń zawartych w decyzji o warunkach zabudowy. Ostateczna decyzja ustalająca warunki zabudowy i zagospodarowania terenu wiąże organ wydający pozwolenie na budowę, co oznacza, że dokonywanie przez ten organ samodzielnych ustaleń odbiegających od ustaleń dokonywanych w decyzji o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu stanowiłoby oczywiste, rażące naruszenie prawa. Rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., to oczywiste naruszenie przepisu prawa i z takim mamy do czynienia w niniejszej sprawie – art. 35 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy Prawo budowlane, a przy tym takie, które koliduje z zasadą praworządnego działania organów administracji publicznej w demokratycznym państwie prawnym i ta przesłanka też zaistniała. Kontrolowaną decyzją pozwolenia na budowę dopuszczono do realizacji inwestycję bez jej weryfikacji z ostateczną decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, a wręcz w okolicznościach kiedy inwestycja tej decyzji nie odpowiadała w istotnym z punktu widzenia zagospodarowania przestrzennego zakresie. W ocenie Sądu, opisane powyżej uchybienia, przy wydawaniu decyzji kontrolowanej w postępowaniu nieważnościowym, muszą wiązać się z sankcją wynikająca przepisu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. – wymagają dla ochrony porządku prawnego wyeliminowania takiego aktu z obrotu prawnego. Sąd podziela stanowisko Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, że w okolicznościach sprawy nie zachodziły inne naruszenia prawa, które mogłyby stanowić przesłanki nieważnościowe. Opisana - na projekcie zagospodarowania terenu stanowiącym części projektu architektonicznego, zatwierdzonego decyzją kontrolowaną w postępowaniu nieważnościowym - decyzja Burmistrza Gminy W. z dnia (...) lipca 1999r., nr (...) nie miała związku z inwestycją objętą tym projektem. Odnosiła się do nadbudowy innego istniejącego na działce budynku (w projekcie przewidziano miejsca parkingowe, także z przeznaczeniem dla innego nie objętego nim budynku). Mając na uwadze powyższe rozważania Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji w trybie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. 153 poz. 1270 ze zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło