I OSK 792/12

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Monika Nowicka po rozpoznaniu w dniu 20 kwietnia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej B. M. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 29 grudnia 2011 r., sygn. akt I SA/Wa 2213/11 o odrzuceniu skargi w sprawie ze skargi B. M. na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] września 2011 r. nr [...] w przedmiocie nabycia z mocy prawa własności nieruchomości postanawia: oddalić skargę kasacyjną. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 29 grudnia 2011 r. (sygn. akt I SA/Wa 2213/11), odrzucił skargę B. M. na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] września 2011 r. w przedmiocie nabycia z mocy prawa własności nieruchomości. Powyższe postanowienie zostało wydane w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy: W postępowaniu sądowym zainicjowanym skargą na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] września 2011 r., B. M., na mocy zarządzenia z dnia 18 listopada 2011 r. została wezwana do uzupełnienia braków fiskalnych tego pisma. Wezwanie w tym przedmiocie zostało jej doręczone w dniu 25 listopada 2011 r. . Skarżąca w dniu 2 grudnia 2011 r. uiściła w agencji pośrednictwa finansowego "B." w/w wpis, który został zaksięgowany na rachunku bankowym Sądu w dniu 7 grudnia 2011 r.. Odrzucając skargę – na podstawie art. 220 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej "P.p.s.a" - Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, iż skarżąca nie uzupełniła braków fiskalnych skargi w przepisanym terminie. Uiściła bowiem wpis w dniu 7 grudnia 2011 r. podczas, gdy siedmiodniowy termin do dokonania tej czynności upłynął z dniem 2 grudnia 2011 r. B. M. w złożonej przez siebie skardze kasacyjnej, zaskarżając postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w całości, zarzuciła mu naruszenie "prawa materialnego", a w szczególności art. 220 § 3 w zw. z art. 219 § 2 w zw. z art. 133 P.p.s.a. poprzez błędne uznanie, że wpis od skargi został uiszczony po upływie zakreślonego 7 dniowego terminu, a tym samym błędne zastosowanie tych przepisów. Wskazując na powyższą podstawę kasacyjna, skarżąca kasacyjnie wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie kosztów postępowania. Uzasadniając podniesione zarzuty, skarżąca kasacyjnie wskazywała, że wbrew twierdzeniom Sądu I instancji uzupełniła brak fiskalny w terminie przepisanym do dokonania tej czynności. W dniu 2 grudnia 2011 r. uiściła bowiem wpis za pośrednictwem agencji pośrednictwa finansowego B. w S. W jej ocenie nie zasadnym jest stanowisko, iż datą faktycznego uiszczenia tego wpisu jest dzień 7 grudnia 2011 r, tj. dzień w którym został on zaksięgowany na rachunku bankowym Sadu I instancji. Dla ustalenia w/w daty istotna jest bowiem data podjęcia skutecznie czynności dla uiszczenia tego wpisu. Sąd Wojewódzki – jej zdaniem – nie wziął powyższej okoliczności w ogóle pod uwagę. Skarżąca kasacyjnie podniosła, że wprawdzie w wezwaniu zawarto pouczenie, iż wpłaty wpisu należy dokonać w kasie Sądu, w banku lub urzędzie pocztowym, do którego się nie zastosowała, lecz nie można tego uznać za uchybienie, gdyż art. 219 § 2 P.p.s.a mówi jedynie o kasie sądu i rachunku bankowym sądu. Stwierdziła również, że obecnie obowiązujące przepisy w tym zakresie są nieadekwatne do zmian społeczno –gospodarczych. Zaznaczyła także, iż nie miała świadomości, że nie jest możliwe dokonanie wpłaty poprzez agencję finansową, jak to uczyniła w tej sprawie. Sposób wpłaty zawarty w piśmie doręczającym odpis zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu traktowała jako instrukcyjny. Strona stwierdziła również, iż istotą postępowania sądowego powinno być rozpatrzenie sprawy, a nie jego unikanie przy wykorzystywaniu zachowania strony. Odpowiedź na skargę kasacyjną nie została wniesiona. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 183 § 1 P.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod uwagę tylko okoliczności uzasadniające nieważność postępowania, a które to okoliczności w tym przypadku nie zachodziły. Z tego powodu postępowanie kasacyjne w niniejszej sprawie polegało wyłącznie na badaniu zasadności podstaw kasacyjnych, przytoczonych w skardze kasacyjnej, które nie są zasadne. Zgodnie z art. 219 § 1 P.p.s.a. opłatę sądową należy uiścić przy wniesieniu do sądu pisma podlegającego opłacie. Z kolei art. 219 § 2 P.p.s.a. stanowi, że opłatę sądową uiszcza się gotówką do kasy właściwego sądu administracyjnego lub na rachunek bankowy tego sądu. Z ugruntowanego orzecznictwa sądowego wynika, że wpłacenie przekazem pieniężnym opłaty sądowej w urzędzie pocztowym lub w banku na konto właściwego sądu jest równoznaczne pod względem czasowym z bezpośrednią wpłatą gotówkową do kasy tego sądu lub do banku prowadzącego rachunek bankowy sądu (por. postanowienie NSA z dnia 12 lutego 2009 r., sygn. akt II FZ 566/08). Posłużenie się pośrednikiem, którym jest agencja finansowa następuje na ryzyko i odpowiedzialności strony zobowiązanej do dokonania wpłaty na rachunek sądu i to stronę obciążają ewentualne uchybienia pośrednika w bezzwłocznym przekazaniu powierzonych mu środków finansowych. Dniem dokonania opłaty sądowej, uiszczanej za pośrednictwem podmiotu niebędącego bankiem (pocztą), nie jest więc dzień powierzenia temu podmiotowi funduszy niezbędnych do uiszczenia opłaty sądowej. W takiej sytuacji decydujące znaczenie ma data uznania rachunku bankowego prowadzonego przez bank dla właściwego sądu (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 10 VI 2005 r., sygn. akt II CZ 49/05). Zgodnie z jednolitą linią orzeczniczą sądów administracyjnych, posłużenie się w dokonywaniu wpłaty pośrednikiem, jakim jest agencja finansowa, następuje na wyłączne ryzyko strony, która została zobowiązana do uiszczenia opłaty sądowej. W takim stanie rzeczy dokonane przez pośrednika czynności oraz powstałe uchybienia obciążają stronę, która korzystała z tego pośrednictwa (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 30 lipca 2005 r. sygn. akt II OSK 204/05; z dnia 16 września 2005 r. sygn. akt II OSK 869/05; z dnia 25 sierpnia 2006 r. sygn. akt II OSK 784/06; z dnia 27 września 2008 r. sygn. akt I OZ 438/08; z dnia 22 września 2009 r. sygn. akt II OSK 1379/09). Odnosząc powyższe rozważania do rozpoznawanej sprawy, Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że Sąd I instancji prawidłowo orzekł o odrzuceniu skargi z uwagi na jej nieopłacenie w terminie. Sąd ten zasadnie bowiem ustalił, że agencja finansowa, za pośrednictwem której skarżąca uiściła wpis, nie była uprawniona, na podstawie przepisów prawa bankowego, do wykonywania czynności z zakresu outsourcingu bankowego. Należy zaaprobować stanowisko Sądu Wojewódzkiego, który uznał, że skorzystanie z usług pośrednika finansowego nastąpiło na ryzyko i odpowiedzialność strony zobowiązanej do dokonania wpłaty na rachunek sądu oraz, że strona ponosi konsekwencje uchybień agencji finansowej w bezzwłocznym przekazaniu powierzonych środków finansowych. Nie może przy tym obciążać Sądu za dowolną interpretację przez stronę kierowanych do niej wezwań. Skoro skarżąca na własne ryzyko dokonała wyboru podmiotu, któremu zleciła dokonanie przelewu, w następstwie czego środki na opłacenie wpisu od skargi wpłynęły na konto Sądu już po upływie zakreślonego do dokonania tej czynności terminu, Sąd I instancji zobligowany był skargę odrzucić. W takim stanie rzeczy, nie można uznać za zasadny, zarzut naruszenia art. 220 § 3 w zw. z art. 219 § 2 P.p.s.a. Nieusprawiedliwionym jest także zarzut naruszenia art. 133 P.p.s.a., Sąd I instancji uwzględnił bowiem w niniejszym przypadku okoliczność, że skarżąca uiściła wpis od skargi w dniu 2 grudnia 2011 r. za pośrednictwem agencji pośrednictwa finansowego B. w S. Marginalnie należy również zaznaczyć, że wprawdzie należy zgodzić się ze skarżącą kasacyjnie, iż istotą postępowania jest rozpatrzenie sprawy, jednak nie możne to nastąpić z uchybieniem przepisów proceduralnych, które Sąd zobligowany jest przestrzegać. Z uwagi na powyższe Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270) – orzekł jak w sentencji postanowienia.