I SA/Łd 1272/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Paweł Janicki (spr.) Sędziowie: Sędzia NSA Bogusław Klimowicz Sędzia WSA Joanna Tarno Protokolant: Asystent sędziego Paweł Pijewski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 stycznia 2012 r. sprawy ze skargi A spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Ł. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w P. działającego z upoważnienia Ministra Finansów z dnia [...] nr [...] w przedmiocie pozostawienia bez rozpatrzenia wniosku w sprawie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług 1. uchyla zaskarżone postanowienie; 2. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej w P. działającego z upoważnienia Ministra Finansów na rzecz strony skarżącej kwotę 357,- (trzysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. I SA/Łd 1272/11 Uzasadnienie W dniu 18 marca 2011 r. "A." spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w Ł. wniosła o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług. We wniosku spółka wyjaśniła, że jest podatnikiem VAT prowadzącym działalność gospodarczą w zakresie mebli tapicerowanych i dokonuje transakcji handlowych także z podmiotami mającymi siedzibę poza granicami Polski. W styczniu 2011 r. spółka dokonała eksportu towarów na rzecz firmy mającej siedzibę na terytorium Nowej Kaledonii (terytorium Republiki Francuskiej niewchodzące w skład Unii Europejskiej). Odprawa towarów miała miejsce w Dunkierce (porcie położonym na terytorium Republiki Francuskiej). Spółka otrzymała od francuskiej administracji celnej dokument potwierdzający wywóz towarów poza terytorium Unii Europejskiej. Jednakże, zdaniem Centrum Informacji Służby Celnej, w/w dokument nie stanowi potwierdzenia wywozu towaru za granicę Wspólnoty, ponieważ jest to wewnętrzny dokument stosowany przez administrację Republiki Francuskiej. Wobec powyższego dokument ten nie upoważnia do zastosowania stawki 0% podatku od towarów i usług w związku z eksportem towarów poza terytorium Unii Europejskiej. Agencja Celna, która dokonała odprawy we Francji twierdzi, że spółka nie może otrzymać innego dokumentu niż ten uzyskany w Dunkierce. W związku z powyższym zainteresowana zapytała, czy dokumentem potwierdzającym wywóz towarów z terytorium Unii Europejskiej do Nowej Kaledonii, który powinna otrzymać od urzędu celnego wyjścia, aby skorzystać ze stawki 0% VAT w związku z eksportem towarów, powinien być komunikat IE-599? W ocenie wnioskodawczyni komunikat IE-599 jest dokumentem potwierdzającym wywóz towarów z terytorium Unii Europejskiej do Nowej Kaledonii uprawniającym do zastosowania stawki 0% podatku od towarów i usług. W ocenie Dyrektora Izby Skarbowej w P., działającego z upoważnienia Ministra Finansów, złożony przez spółkę wniosek o interpretację nie przedstawiał w sposób wyczerpujący stanu faktycznego, w związku z czym organ wezwał wnioskodawczynię do jego sprecyzowania poprzez wskazanie czy: 1. spółka dokonała bezpośredniego eksportu towarów w rozumieniu art. 2 ust. 8 lit. a) ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm.; dalej "ustawa o VAT") ? 2. rozpoczęła procedurę wywozu towarów na terytorium kraju ? 3. oprócz dokumentu otrzymanego od administracji celnej francuskiej posiada inne dokumenty, w których urząd celny potwierdził wywóz towarów poza terytorium Wspólnoty ? Jednocześnie organ wezwał spółkę do przereagowania zadanego pytania wskazując, że kwestia rodzaju dokumentu celnego nie podlega przepisom ustawy o podatku od towarów i usług. W odpowiedzi spółka wyjaśniła, że dokonała eksportu bezpośredniego, rozpoczęła procedurę wywozu towarów poza terytorium Unii Europejskiej, nie otrzymała innych dokumentów poza tym wcześniej wskazywanym. Zainteresowana nie zgodziła się z organem, iż zadane przez nią pytanie o podlega przepisom ustawy o VAT. Postanowieniem z [...] r. organ na podstawie art. 14g § 3 i art. 14h ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.; w skrócie "o.p.") pozostawił wniosek o interpretację bez rozpatrzenia. Stwierdził, że jego kompetencja nie obejmuje kwestii rozstrzygania o rodzaju, czy poprawności dokumentu celnego, a spółka nie przeformułowała zadanego pytania na pytanie podatkowe w zakresie podatku od towarów i usług oraz nie przedstawiła własnego stanowiska do tak zadanego pytania, a zatem nie dopełniła wszystkich wymogów zawartych w wezwaniu. W zażaleniu zainteresowana zarzuciła naruszenie art. 14b § 1 o.p. poprzez uznanie, że analiza art. 41 ust. 6 ustawy o VAT nie mieści się w zakresie kompetencji organu udzielającego pisemnych interpretacji przepisów prawa podatkowego, z uwagi na jego odwoływanie się do przepisów pozapodatkowych. Postanowieniem z 22 lipca 2011 r. organ utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie. Odwołując się do art. 14b § 1 o.p. organ argumentował, że z wnioskiem o interpretację może wystąpić osoba, u której wystąpił lub może wystąpić określony stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe, które może rodzić określone konsekwencje w sferze prawa podatkowego. Innymi słowy wnioskodawca ma uprawnienie do uzyskania od organu podatkowego interpretacji prawa podatkowego w każdej indywidualnej sprawie, która może kształtować jego prawa i obowiązki, na gruncie określonej regulacji podatkowej. Biorąc pod uwagę treść art. 2 pkt 8 oraz art. 41 ust. 4 i ust. 6 ustawy o VAT organ skonstatował, że ustalenie zakresu zastosowania tego ostatniego przepisu wymaga analizy przepisów prawa celnego, bowiem warunkiem zastosowania stawki 0% jest posiadanie stosownych dokumentów spełniających przesłanki określone w przepisach celnych. W związku z powyższym organ uznał, że ocena tego jaki dokument jest właściwy do potwierdzenia dokonanego przez spółkę wywozu towarów poza terytorium Wspólnoty, w szczególności określenia, czy jest to komunikat IE-599, czy też dokument otrzymany od francuskiej administracji celnej, wykracza poza zagadnienia regulowane przepisami ustawy o VAT. W skardze spółka podniosła zarzuty i przytoczyła argumenty zbieżne z prezentowanymi przed organem interpretacyjnym, wnosząc o uchylenie zakwestionowanego rozstrzygnięcia oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania sądowego. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zajęte w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga jest zasadna, gdyż zaskarżone postanowienie narusza prawo. Podstawą prawną zaskarżonego do sądu administracyjnego postanowienia z dnia [...] r. i postanowienia z dnia [...] r. stały się art. 14g § 3 o.p. i art. 14h o.p. Przywołanie jedynie tych przepisów czyni podstawę prawną niepełną i niewystarczającą dla zaproponowanego przez organ interpretacyjny rozstrzygnięcia. Nie wskazuje bowiem przyczyny, dla której organ odmówił wszczęcia postępowania w przedmiocie pytania zadanego przez stronę, obrazując jedynie uprawnienie organu do odmowy wszczęcia postępowania. Poczyniona przez organ próba wskazania tej przyczyny w uzasadnieniu obu postanowień jest niewystarczająca, gdyż musi ona wynikać z samej osnowy rozstrzygnięcia. Dlatego też uznać należało, że ową podstawę należało uzupełnić o art. 165a o.p., który ma odpowiednie zastosowanie w sprawie. Jednak nie to uchybienie formalne stało się podstawą uchylenia zaskarżonego postanowienia organu interpretacyjnego. Organ ten uznał bowiem niezasadnie, że zadane przez stronę pytanie wykracza poza kwestie regulowane przepisami ustawy o podatku od towarów i usług. Przypomnieć zatem wypada, że pytanie postawione w rozpoznawanej sprawie dotyczyło rodzaju dokumentu, jaki, w myśl art. 41 ust. 6 ustawy o VAT, uprawnia do zastosowania stawki 0% podatku VAT przy eksporcie towarów. Stawka uprzywilejowana, zgodnie z przywołanym przepisem, jest uzależniona od otrzymania przez podatnika w określonym terminie dokumentu potwierdzającego wywóz towaru poza granice Unii Europejskiej. Posiadanie takiego dokumentu pozwala na przyjęcie stawki 0%, zaś jego brak powoduje konieczność zastosowania stawki podstawowej. Od posiadania stosownego dokumentu, który ma być oceniony przez właściwy organ podatkowy, badający deklarację VAT zainteresowanego zależą istotne skutki podatkowe. Zatem to prawo podatkowe a nie prawo celne, ani jakakolwiek inna gałąź prawa decyduje o wysokości stawki podatku VAT w eksporcie towarów. Tak więc pytanie przedstawione organowi w ramach niniejszego postępownia było jasne i nie powinno nastręczać żadnych wątpliwości co do swej istoty. Dlatego błędne było wzywanie zainteresowanego do uzupełnienia wniosku o wskazanie, czy dokonał on eksportu towarów w rozumieniu ustawy podatkowej, czy rozpoczął procedurę wywozu towarów na terytorium kraju oraz, czy oprócz dokumentu otrzymanego od francuskiej administracji celnej otrzymał jeszcze inne dokumenty potwierdzające wywóz towarów. Te pytania mogły okazać się zasadne w postępowaniu podatkowym wymiarowym w przedmiocie podatku od towarów i usług, w którym organy podatkowe są obowiązane do czynienia prawidłowych ustaleń faktycznych. Jednak w postępowaniu interpretacyjnym nie mają takiego obowiązku, zaś przedstawienie faktów należy, zgodnie z art. 14b § 3 o.p. do zainteresowanego. Jeśli zatem fakty i pytanie na nich oparte jest jasne i nie budzi zastrzeżeń formalnych organ nie ma podstaw do żądania uzupełniania materiału dowodowego. Jeśli zaś, co zdaje się sugerować obrany przez organ kierunek procedowania, mimo prawidłowego przedstawienia faktów i logicznego pytania wysnutego na ich podstawie organ kreuje zastrzeżenia do przedstawionej sprawy winien w pierwszej kolejności badać zamiar strony wyrażony w zadanym pytaniu i cel tego pytania, a nie doszukiwać się nieznanych ustawie przyczyn, dla odmówienia odpowiedzi. Zadane pytanie dotyczyło kwestii o znaczeniu zasadniczym dla podatnika tj. wysokości obowiązującej go stawki podatkowej. Od odpowiedzi na to pytanie może zależeć ekonomiczne uzasadnienie podejmowanej przez podatnika działalności gospodarczej, dlatego organ państwa egzekwującego daniny publiczne nie może pozbawić go odpowiedzi na to pytanie. Odmowa wydania interpretacji oznaczać przy tym może brak respektu dla zasady zaufania przejawiającej się między innymi w jasnym określaniu powinności fiskalnych podatnika w ramach uprawnień organów podatkowych. W tej sytuacji organ interpretacyjny ma obowiązek udzielić odpowiedzi to jest wydać interpretacje na zadane pytanie. Powyższe przekonanie sądu nie oznacza jednak, że interpretacja ta musi być zgodna ze stanowiskiem zainteresowanego. Musi być jednak, bo wymaga tego art. 14b § 1 o.p. rozstrzygnięciem w sprawie o wydanie interpretacji. Zważyć nadto wypada, że w judykaturze ugruntowany jest pogląd, że w trosce o swe bezpieczeństwo prawne zainteresowany ma prawo oczekiwać wyjaśnienia przez właściwy organ nasuwającej się wątpliwości regulacji ukształtowanej przepisami prawa podatkowego, także wówczas, gdy zazębia się ona z innymi unormowaniami prawnymi (wyrok NSA z dnia 4 listopada 2010 r., sygn. akt II FSK 1019/09). Jednocześnie zaś nie można obowiązku udzielania interpretacji co do zakresu i sposobu zastosowania prawa podatkowego zawężać wyłącznie do ustaw zawierających w tytule pojęcie prawa podatkowego, ponieważ nie tylko w nich uregulowano elementy, od których zależy opodatkowanie o jego wysokość (wyrok WSA w Warszawie z dnia 21 listopada 2007 r., sygn. akt III SA/Wa 1737/07). Powyższe poglądy są w pełni akceptowane przez sąd rozpoznający niniejszą sprawę. Dlatego uznać należy, że rozstrzygnięcie o rodzaju lub poprawności przedstawionego przez stronę dokumentu winien wydać organ interpretacyjny, ponieważ jest to decydujące dla prawidłowego obrazu zobowiązania podatkowego tej strony. Stąd też zasadna jest konstatacja, że organ w ramach postępowania zainicjowanego niniejszym wnioskiem o interpretację winien rozstrzygnąć, czy posiadany przez zainteresowanego dokument otrzymany od francuskiej administracji celnej jest wystarczający dla zastosowania stawki 0% podatku VAT, a jeśli nie to, jaki dokument jest wymagany dla zastosowania tej, uprzywilejowanej stawki. Mając na względzie wszystkie powyższe okoliczności i stwierdzając, że naruszenie art. 14b § 1 o.p. miało zasadnicze znaczenie dla wyniku sprawy na podstawie art. 146 § 1 i art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zmianami) należało orzec jak w sentencji. Sz.Ch.