II OZ 232/12
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2012-03-27
Skład orzekający: Jan Paweł Tarno
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoby, które nie były stronami postępowania administracyjnego w sprawie pozwolenia na budowę, mogą zostać dopuszczone do udziału w postępowaniu sądowoadministracyjnym jako uczestnicy, jeśli wykażą swój interes prawny wynikający z ograniczeń w zagospodarowaniu ich nieruchomości, wprowadzonych przepisami odrębnymi?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie, uznając, że dla dopuszczenia do udziału w postępowaniu sądowoadministracyjnym w charakterze uczestnika, osoba niebędąca stroną postępowania administracyjnego musi wykazać swój interes prawny, wynikający z ograniczeń w zagospodarowaniu jej nieruchomości, wprowadzonych przepisami odrębnymi. Samo sąsiedztwo nieruchomości, zamieszkiwanie w danej miejscowości, czy posiadanie interesu faktycznego (np. z umowy z inwestorem) nie jest wystarczające do uzyskania statusu uczestnika postępowania.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła zażalenia spółki Green Power Polska na postanowienie WSA w Gdańsku, które oddaliło wnioski o dopuszczenie do udziału w sprawie w charakterze uczestników postępowania złożone przez spółkę Wakoz oraz inne osoby fizyczne. Wnioskodawcy twierdzili, że wynik postępowania sądowoadministracyjnego dotyczącego pozwolenia na budowę elektrowni wiatrowych dotyczy ich interesu prawnego, powołując się na sąsiedztwo ich nieruchomości, umowy z inwestorem oraz potencjalne negatywne oddziaływania inwestycji. WSA w Gdańsku oddalił wnioski, uznając, że wnioskodawcy nie wykazali interesu prawnego w rozumieniu przepisów Prawa budowlanego.Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Jan Paweł Tarno, po rozpoznaniu w dniu 27 marca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Green Power Polska spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Warszawie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 18 stycznia 2012 r., sygn. akt II SA/Gd 236/11 o oddaleniu wniosków Wakoz spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Luzinie, K. W., E. S., A. K., A. Ł., A. S. i P. S. o dopuszczenie do udziału w sprawie w charakterze uczestników postępowania w sprawie ze skargi R. R. i R. R. na decyzję Wojewody Pomorskiego z dnia [...] grudnia 2010 r., nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę postanawia: oddalić zażalenie.
Postanowieniem wydanym 18 stycznia 2012 r. na rozprawie, sygn. akt II SA/Gd 236/11, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił wnioski Wakoz sp. z o.o. z siedzibą w Luzinie, K. W., E. S., A. K., A. Ł., A. S. i P. S. o dopuszczenie do udziału w sprawie w charakterze uczestników postępowania w sprawie ze skargi R. R. i R. R. na decyzję Wojewody Pomorskiego z [...] grudnia 2010 r., nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę.
W uzasadnieniu wskazano, że decyzja z [...] grudnia 2010 r. wydana została w wyniku uchylenia poprzedniej decyzji przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku wyrokiem z 29 lipca 2010 r., II SA/Gd 177/10. Sąd pierwszej instancji rozpoznał wówczas skargę R. R. i R. R. na decyzję organu o umorzeniu postępowania odwoławczego z uwagi na wniesienie odwołania przez osoby, które nie zostały zakwalifikowane przez organ I instancji jako strony postępowania. Sąd stwierdził, że biorąc pod uwagę charakter inwestycji i jej oddziaływanie, zwłaszcza cechy akustyczne oraz fakt bezpośredniego sąsiedztwa inwestycji z nieruchomościami skarżących - brak jest podstaw prawnych do przyjęcia, aby skarżący, jako właściciele działek sąsiadujących, nie legitymowali się statusem stron w niniejszej sprawie o wydanie pozwolenia na budowę elektrowni wiatrowych.
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ odwoławczy miał uwzględnić rozważania Sądu dotyczące wykładni dyspozycji art. 28 ust. 2 w zw. z art. 3 pkt 20 ustawy z 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623 ze zm.) w zw. z art. 28 k.p.a., co skutkować miało uznaniem skarżących jako stron przedmiotowego postępowania. Po ponownym rozpoznaniu sprawy Wojewoda decyzją z [...] grudnia 2010 r. po rozpoznaniu odwołania R. R. i R. R. utrzymał zaskarżoną decyzję Starosty Słupskiego z [...] września 2009 r., nr [...] o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę w mocy. Decyzja z [...] grudnia 2010 r. została zaskarżona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku.
W toku postępowania sądowoadministracyjnego z wnioskami o dopuszczenie do udziału w sprawie w charakterze uczestników postępowania na podstawie art. 33 § 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wystąpili: Wakoz sp. z o.o. z siedzibą w Luzinie, K. W., E. S., A. K., A. Ł., A. S. i P. S..
Uzasadniając wniosek, Wakoz sp. z o.o. w piśmie z 19 września 2011 r. (k. 694) wyjaśniła, że na mocy zawartej ze spółką Green Power Polska sp. z o.o. zobowiązała się do zaprojektowania i wybudowania farm wiatrowych w miejscowościach Starkowo i Możdżanowo. Ewentualne unieważnienie decyzji o pozwoleniu na budowę uniemożliwi kontynuowanie prac i naraża spółkę oraz inwestora na ogromne koszty oraz utratę zysku. Oznacza to, że wynik postępowania dotyczy interesu prawnego spółki.
K. W. w piśmie z 19 września 2011 r. (k. 683) podniosła, że jest właścicielką działki nr [...], która bezpośrednio graniczy z działką nr [...] należącą do H. Z., która wnosiła o dopuszczenie do udziału w sprawie. Jej nieruchomość znajduje się w rejonie objętym uchwałą w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Nadto wskazała, że skoro skarżący R. R. i R. R. mają prawo być stroną, to ona też powinna zostać uwzględniona jako strona. Inwestycja objęta pozwoleniem na budowę jest korzystna zarówno dla mieszkańców, jak i całej gminy, a więc w wyniku ewentualnego stwierdzenia nieważności decyzji wieś Starkowo straci wiele korzyści. Wnioskująca chciałaby mieć możliwość zajęcia stanowiska w sprawie jako mieszkanka gminy. W piśmie z 18 października 2011 r. (k. 1005) stwierdziła natomiast, że jest właścicielką działki nr [...] w obrębie geodezyjnym Starkowo. Posiada interes prawny do wzięcia udziału w sprawie, gdyż w pobliżu jej działki – na działce [...] mają stanąć dwie siłownie wiatrowe. Jej działka znajduje się w takiej samej odległości od turbin jak działka H. Z. i dlatego uważa, że jej nieruchomość znajduje się obszarze oddziaływania obiektów budowlanych objętych pozwoleniem na budowę. Na rozprawie 18 stycznia 2012 r. oświadczyła, że jej działka położona jest w odległości kilkuset metrów od wiatraka.
W piśmie z dnia 14 września 2011 r. (k. 673) E. S. – właściciel działki nr [...], A. K. – właściciel działki nr [...] oraz A. S. - właściciel działki nr [...], wskazując na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z 29 lipca 2010 r., II SA/Gd 177/10, wnieśli o dopuszczenie ich do udziału w sprawie jako właścicieli nieruchomości znajdujących się w bezpośrednim sąsiedztwie planowanych wiatraków. W piśmie z 14 października 2011 r. (k. 951) wyjaśnili, że odległość działki nr [...] od wiatraka wynosi 100 m, odległość działki nr [...] wynosi około 250 m, zaś odległość działki nr [...] około 100 m. Nadto wskazana została jeszcze jedna działka stanowiąca własność A. S. oznaczona nr [...], która znajduje się w odległości 85 m od wiatraka. Podnieśli, że samo posadowienie konstrukcji wiatraka na konkretnej powierzchni nie jest tożsame z jego zakresem oddziaływania. Uwzględnić też należy skumulowane oddziaływanie wszystkich elektrowni wiatrowych (postępowanie dotyczy 33 turbin). Okoliczność, że nieruchomości maja charakter rolniczy nie wyklucza występowania negatywnego oddziaływania na zdrowie i życie ludzkie. Ponadto, występuje promieniowanie elektromagnetyczne, efekt zacienienia może również obniżać plony. Ponieważ zwierzęta negatywnie reagują na infradźwięki, następuje ograniczenie możliwości wykorzystania działek na pastwiska. Spadnie cena gruntu, co wpłynie na ograniczoną możliwość jego zbycia.
P. S. w piśmie z 14 września 2011 r. (k. 645) wskazał, że jest właścicielem działki nr [...] znajdującej się w bezpośrednim sąsiedztwie planowanych wiatraków, skutkiem czego powinien uczestniczyć w postępowaniu na prawach strony. Zwrócił uwagę na charakter inwestycji, czynniki akustyczna (hałas, wibracje), zacienienie, promieniowanie elektromagnetyczne oraz prawdopodobieństwo katastrofy budowlanej. Również powołał się na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z 29 lipca 2010 r.
A. Ł. w piśmie z 19 września 2011 r. wskazała, że podpisała umowę ze spółką Green Power Polska sp. z o.o. na przejazd tymczasowy na działce [...] położonej w Możdżanowie. Z tytułu tej umowy czerpie korzyści finansowe i ewentualne unieważnienie decyzji o pozwoleniu na budowę będzie jej bezpośrednio dotyczyć. Działka położona jest poza obrębem parku wiatrowego, jednakże skoro R. R. została uznana za stronę, to jej również przysługują takie same prawa do uczestniczenia w postępowaniu. W piśmie z 18 października 2011 r. (k. 1008) dodała, że jako właścicielka działki nr [...] posiada interes prawny do udziału w sprawie, gdyż w pobliżu jej działki - na działce nr [...] ma stanąć siłownia wiatrowa.
Skarżąca R. R. wniosła o oddalenie wniosków Wakoz sp. z o.o., K. W. i A. Ł., skarżący R. R. wniósł o oddalenie wniosku Wakoz sp. z o.o., a uczestniczka postępowania spółka Green Power Polska wniosła o uwzględnienie wyłącznie wniosku Wakoz sp. z o.o.
Oddalając wnioski o dopuszczenie do udziału w sprawie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku wskazał, że przedmiotem niniejszego postępowania jest zbadanie zgodności z prawem decyzji dotyczącej zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia spółce Green Power Polska sp. z o.o. na budowę parku elektrowni wiatrowych "Ustka 2". Z art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego wynika, że stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Mówiąc o obszarze oddziaływania obiektu należy przytoczyć definicję ustawową zawartą w art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego, zgodnie z którym obszar oddziaływania obiektu jest to teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu tego terenu. W przepisie tym chodzi o wszelkie przepisy, które wymuszają jakiekolwiek ograniczenia w zagospodarowaniu terenu z powodu istnienia w sąsiedztwie innego obiektu budowlanego. Będą to więc z pewnością przepisy techniczno-budowlane. Przepisami odrębnymi wprowadzającymi związane z obiektem budowlanym ograniczenia w zagospodarowaniu terenu położonego w otoczeniu obiektu są także np. przepisy z zakresu zagospodarowania przestrzennego czy ochrony środowiska (tak NSA w wyroku z 22 stycznia 2008 r., II OSK 1892/06).
Celem art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego jest niewątpliwie zawężenie kręgu stron w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę jedynie do wymienionych tam podmiotów, dla których planowana inwestycja może powodować ograniczenia w zagospodarowaniu ich nieruchomości przy czym ograniczenie to wynikające z przepisów odrębnych musi godzić w konkretne uprawnienia tych podmiotów do zagospodarowania ich nieruchomości.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku orzekając w niniejszej sprawie (wyrok z 29 lipca 2010 r., II SA/Gd 177/10) dokonał wykładni art. 28 ust. 2 w zw. z art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego i art. 28 k.p.a. W szczególności zaś Sąd stwierdził, że w ramach ustalania kręgu podmiotowego w sprawie o pozwolenie na budowę na potrzeby konkretnej inwestycji obowiązkiem organu jest każdorazowo ustalenie wszystkich przepisów odrębnych, które wprowadzają ograniczenia w zagospodarowaniu danego terenu i na ich podstawie - wyznaczenie terenu w otoczeniu projektowanego obiektu budowlanego. Wyznaczenie takiego obszaru powinno nastąpić z uwzględnieniem funkcji, formy, konstrukcji projektowanego obiektu i innych jego cech charakterystycznych, tak jak sposobu zagospodarowania terenu znajdującego się w otoczeniu projektowanej inwestycji, a także oddziaływania na środowisko.
O wyznaczeniu tego obszaru decydują zatem indywidualne cechy obiektu budowlanego, powiązane z analizą jego przeznaczenia i sposobu zagospodarowania terenu oraz wpływu na sąsiednie nieruchomości. Sąd wskazał przy tym, że przy dokonywaniu oceny czy dana osoba legitymuje się statusem strony w sprawie o wydanie pozwolenia na budowę elektrowni wiatrowych należy wziąć pod uwagę charakter inwestycji i jej oddziaływanie, zwłaszcza cechy akustyczne oraz fakt bezpośredniego sąsiedztwa inwestycji z nieruchomościami.
Zgodnie z treścią art. 153 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. Przez ocenę prawną rozumie się wyjaśnienie istotnej treści przepisów prawnych i sposobu ich zastosowania w rozpoznanej sprawie. Dlatego też rozpoznając wnioski o dopuszczenie do udziału w sprawie Sąd uwzględnił zawarte w wyroku z 29 lipca 2010 r. rozważania dotyczące wykładni art. 28 ust. 2 w zw. z art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego w zw. z art. 28 k.p.a.
Zaskarżona w niniejszej sprawie decyzja została wydana po stwierdzeniu zgodności projektu budowlanego z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego dla lokalizacji Parku Wiatrowego Nr 2 w miejscowościach Możdżanowo - Starkowo w gminie Ustka uchwalonym przez Radę Gminy uchwałą z 29 września 2006 r. Nr XXXVIII/385/2006 (Dz. Urz. Woj. Pomor. z 2007 r. nr 49, poz. 729). Zgodnie z treścią § 4 ust. 2 pkt 3 lit. a-d tej uchwały, w celu umożliwienia właściwej eksploatacji, zapewnienia warunków bezpieczeństwa oraz ochrony środowiska wyznaczono wokół projektowanych elektrowni wiatrowych strefy techniczne. Linie rozgraniczające teren strefy technicznej ustalono w odległości 55 m od osi wieży poszczególnej elektrowni wiatrowej. Teren strefy technicznej winien być wolny od obiektów i obszarów objętych ochroną, o których mowa w § 4 ust. 2 pkt 1 cyt. uchwały. Jako przeznaczenie podstawowe terenu strefy technicznej ustala się rolnicze wykorzystanie gruntów. W granicach strefy technicznej obowiązuje zakaz zabudowy niezwiązanej z budową i eksploatacją elektrowni wiatrowych, w tym również zabudowy związanej z produkcją rolniczą.
Powyższe przepisy miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wprowadzają zatem ograniczenia w zagospodarowaniu terenu z powodu istnienia w sąsiedztwie innych obiektów budowlanych, jakimi są elektrownie wiatrowe.
Przy rozpoznawaniu złożonych wniosków Sąd pierwszej instancji posługiwał się załączonym do projektu budowlanego rysunkiem nr 215 przedstawiającym zespół elektrowni wiatrowych Ustka 2 oraz odległości projektowanych wiatraków od sąsiednich działek i zabudowy mieszkaniowej. Na rysunku tym zostały zaznaczone projektowane lokalizacje poszczególnych elektrowni wiatrowych oraz strefy techniczne, zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego.
Wnioskujący o dopuszczenie do udziału w postępowaniu nie są właścicielami nieruchomości przeznaczonych pod budowę elektrowni wiatrowych ani też znajdujących się w strefie technicznej elektrowni wiatrowych objętych zaskarżoną w niniejszej sprawie decyzją. Ponadto, w ocenie Sądu nie wykazali oni, że inwestycja może powodować ograniczenia w zagospodarowaniu ich nieruchomości wynikające z przepisów odrębnych, które godzą w ich konkretne uprawnienia do zagospodarowania ich nieruchomości. W szczególności zaś nie wynika to z przytoczonych przez nich okoliczności.
Sąd pierwszej instancji podkreślił, że nie jest wystarczające powołanie się na cyt. wyrok z 29 lipca 2010 r. ponieważ dotyczył on wyłącznie uznania skarżących R. R. i R. R. za strony postepowania o udzielenie pozwolenia na budowę elektrowni wiatrowych. Nie jest również możliwe dopuszczenie do udziału w sprawie jakiejkolwiek osoby tylko na tej podstawie, że jest właścicielem nieruchomości sąsiadującej z nieruchomością osoby, która została uznana za stronę. Ogólne powołanie się na sąsiedztwo nie jest wystarczające wobec treści przytoczonych powyżej przepisów, a zwłaszcza art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego, tym bardziej, że według niekwestionowanych w toku postępowania twierdzeń samych wnioskujących, ich nieruchomości znajdują się w odległości kilkuset metrów od projektowanych elektrowni wiatrowych. Podobnie, chęć wypowiedzenia się w sprawie inwestycji z racji zamieszkiwania w miejscowości, dla której zamierzenie to ma przynieść korzyści, nie może mieć żadnego znaczenia przy rozpoznawaniu wniosku o dopuszczenie do udziału w sprawie w charakterze uczestnika postępowania. Wreszcie obawa przyszłego projektanta i wykonawcy robót objętych pozwoleniem na budowę co do skutków finansowych, jakie może spowodować ewentualne uchylenie zaskarżonej decyzji, stanowi jedynie interes faktyczny. To samo dotyczy korzyści finansowych uzyskiwanych na podstawie zawartej z inwestorem umowy na przejazd tymczasowy przez działkę pozostającą poza obszarem oddziaływania inwestycji.
Green Power Polska sp. z o.o. zaskarżyła opisane wyżej postanowienie w całości, wnosząc o jego uchylenie bądź zmianę w całości oraz przyznanie kosztów postępowania według norm przepisanych. Zarzucono naruszenie art. 32 – 33 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Zdaniem spółki, fakt, że osoby, które wniosły o dopuszczenie do udziału w postępowaniu posiadają nieruchomości na terenie gminy Ustka, oznacza, że wynik postępowania sądowego dotyczy bezpośrednio ich interesu prawnego. To samo wynika z posiadania przez Wakoz sp. z o.o. umowy inwestycyjnej z Green Power Polska sp. z o.o. Wskazano ponadto, że Sąd niewłaściwie zinterpretował normę zawartą w art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego. Uprawnienie strony zawarte w art. 33 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ma charakter lex specialis i jako takie nie może być ograniczone orzeczeniem Sądu.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie nie zawierało usprawiedliwionych podstaw.
Zgodnie z treścią art. 33 § 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz. U. z 2012 r., poz. 270 – zwanej dalej p.p.s.a.), udział w charakterze uczestnika może zgłosić osoba, która nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym, jeżeli wynik tego postępowania dotyczy jej interesu prawnego.
Biorąc pod uwagę art. 28 ust. 2 ustawy z 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. 2006 r. Nr 156, poz. 1118 ze zm.) wskazać należy, że ustawa zawęża krąg osób mogących być stroną w postępowaniu w sprawach pozwolenia na budowę poprzez obowiązek dodatkowego ustalenia, czy należące do nich nieruchomości znajdują się w obszarze oddziaływania obiektu. Jest to wyraz dążenia ustawodawcy do uproszczenia i przyspieszenia postępowania. Podkreśla się także, że ustalenie obszaru oddziaływania następuje każdorazowo, indywidualnie dla danego obiektu budowlanego (por. Prawo budowlane z umowami w działalności inwestycyjne. Komentarz, red. Helena Kisilowska, Wyd. Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2009 r., komentarz do art. 28 ust. 2, s. 141- 142).
Powyższe oznacza, że w sprawach inwestycji stwarzającej uciążliwość dla otoczenia, interes prawny ma podmiot który posiada tytuł prawny do obiektów położonych w strefie oddziaływania tej inwestycji a nie tylko działki bezpośrednio z nią graniczącej (wyrok NSA z 5 sierpnia 2005 r., OSK 1865/04). Jednocześnie, okoliczność, że określone osoby są właścicielami działek sąsiadujących z nieruchomością nie jest wyłączną przesłanką do przyznania im statusu strony w postępowaniu o wydanie decyzji zatwierdzającej projekt budowlany oraz udzielającej pozwolenia na budowę (por. wyrok NSA 17 marca 2011 r., II OSK 513/10).
Przyjmuje się, że posiadanie przymiotu strony przez właściciela nieruchomości położonej w zasięgu oddziaływania obiektu jest uzależnione od tego, czy projektowany obiekt może oddziaływać ujemnie na jego nieruchomość, co jest równoznaczne z naruszeniem interesu prawnego (tak WSA w Warszawie w wyroku z 13 września 2005 r. VII SA/Wa 1252/04).
Kwestią sporną w sprawie jest, czy wnioskodawcy wykazali, że ich działki są zlokalizowane w obszarze oddziaływania obiektu, na realizację którego udzielono pozwolenia na rozbudowę. Pojęcie obszaru oddziaływania obiektu definiuje art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego. Obszar ten stanowi teren wyznaczony w otoczeniu obiektu na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu terenu.
Konieczność wskazania przepisów odrębnych które mają wprowadzać ograniczenia w zagospodarowaniu terenu nie oznacza automatycznie, że obszarem oddziaływania będzie teren, w którym da się odczuć skutki, uciążliwości spowodowane funkcjonowaniem jakiegoś obiektu. Takie rozumienie odwołuje się do oddziaływania faktycznego, którego nie można utożsamić z oddziaływaniem polegającym na wprowadzaniu ograniczeń prawnych.
Zgodnie z art. 6 ust. 1 ustawy z 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717 ze zm.), zwanej dalej u.p.z.p., ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego kształtują, wraz z innymi przepisami, sposób wykonywania prawa własności nieruchomości. Art. 15 ust. 3 pkt 3a u.p.z.p. stanowi, że w planie miejscowym określa się w zależności od potrzeb granice terenów pod budowę urządzeń, o których mowa w art. 10 ust. 2a (urządzenia wytwarzające energię z odnawialnych źródeł energii o mocy przekraczającej 100 kW), oraz granice ich stref ochronnych związanych z ograniczeniami w zabudowie, zagospodarowaniu i użytkowaniu terenu oraz występowaniem znaczącego oddziaływania tych urządzeń na środowisko. Art. 15 ust. 3 pkt 3a został jednak dodany przez art. 2 pkt 2 ustawy z 6 sierpnia 2010 r. (Dz. U. Nr 155, poz.1043) zmieniającej omawianą ustawę z dniem 25 września 2010 r. a więc po podjęciu przez Radę Gminy uchwały z 29 września 2006 r. Nr XXXVIII/385/2006 w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla lokalizacji Parku Wiatrowego Nr 2 w miejscowościach Możdżanowo - Starkowo w gminie Ustka (Dz. Urz. Woj. Pomor. z 2007 r. nr 49, poz. 729) oraz po wydaniu decyzji w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę z 9 września 2009 r.
Zgodnie z treścią § 4 ust. 2 pkt 3 lit. a-d cytowanej uchwały, w celu umożliwienia właściwej eksploatacji, zapewnienia warunków bezpieczeństwa oraz ochrony środowiska wyznaczono wokół projektowanych elektrowni wiatrowych strefy techniczne. Linie rozgraniczające teren strefy technicznej ustalono w odległości 55 m od osi wieży poszczególnej elektrowni wiatrowej. Teren strefy technicznej winien być wolny od obiektów i obszarów objętych ochroną, o których mowa w § 4 ust. 2 pkt 1 cyt. uchwały. Jako przeznaczenie podstawowe terenu strefy technicznej ustalono rolnicze wykorzystanie gruntów. W granicach strefy technicznej ustanowiono zakaz zabudowy niezwiązanej z budową i eksploatacją elektrowni wiatrowych, w tym również zabudowy związanej z produkcją rolniczą.
W postanowieniu o odmowie dopuszczenia do udziału w postępowaniu, Sąd pierwszej instancji wskazując na przepisy wprowadzające ograniczenia w zagospodarowaniu terenu stosownie do treści art. 28 ust. 2 w zw. z art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego, wskazał przepisy omawianej uchwały z 29 września 2006 r. Nr XXXVIII/385/2006 w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla lokalizacji Parku Wiatrowego Nr 2 w miejscowościach Możdżanowo - Starkowo w gminie Ustka. Nieruchomości należące do wnioskodawców nie mieszczą się w strefie technicznej elektrowni wiatrowych objętych zaskarżoną w niniejszej sprawie decyzją.
Sąd pierwszej instancji w istocie zdaje się zrównywać pojęcie "obszaru oddziaływania obiektu" ze "strefą techniczną", w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia brak jest jednak argumentacji wyjaśniającej powody dla których tak zdecydował, w szczególności, czy automatycznie można przyjmować, że są to pojęcia tożsame. Również organ administracji w uzasadnieniu decyzji z [...] września 2009 r. nie zawarł jednoznacznych rozważań w tym przedmiocie. Najpierw wskazał, że budowa 33 turbin wiatrowych wraz z towarzyszącą strukturą nie wprowadza żadnych ograniczeń poza wynikającymi z ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, w którym jednak ustalono strefę techniczną, a następnie skonstatował, że oddziaływanie inwestycji zamknie się w granicach wymienionych w decyzji działek
Jednakże, jako powód odmowy dopuszczenia do udziału w sprawie Sąd pierwszej instancji podniósł również, że wnioskujący nie wykazali, że inwestycja może powodować ograniczenia w zagospodarowaniu ich nieruchomości wynikające z przepisów odrębnych, które godzą w ich konkretne uprawnienia do zagospodarowania ich nieruchomości. Słusznie podkreślił, że samo powoływanie się na sąsiedztwo inwestycji, lub osoby uznanej za uczestnika postępowania, fakt zamieszkiwania w tej samej miejscowości, bez wskazania na przepis prawa materialnego z uwagi na który zostali ograniczeni w zagospodarowaniu terenu, jest niewystarczające.
Niektórzy wnioskodawcy (A. S., A. K., E. S. i P. S.), w wykonaniu wydanych 21 września 2011 r. zarządzenia Przewodniczącej Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, zostali ponadto wezwani do wykazania interesu prawnego do udziału w sprawie poprzez wykazanie, że są właścicielami nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektów budowlanych objętych pozwoleniem na budowę (k. 678, 680).
Z akt sprawy wynika, że argumentacja wnioskodawców koncentrowała się na wykazywaniu, że są oni właścicielami działek położonych w różnych odległościach od nieruchomości na których będzie realizowana zaplanowana inwestycja. Jednakże, tylko osoby których prawo doznaje ograniczeń ze względu na realizację jakiegoś obiektu są stronami postępowania o pozwolenie na budowę dla tego obiektu (por. wyrok NSA z 18 stycznia 2011 r., II OSK 338/10). Przy czym, omawiana wcześniej uchwała – wprowadzająca ograniczenia w zagospodarowaniu terenu i wyznaczająca określoną szerokość strefy technicznej, nie została skutecznie zaskarżona do sądu administracyjnego, w tym przez podmioty wnoszące o dopuszczenie do udziału w postępowaniu w sprawie skargi na decyzję z [...] września 2009 r.
Równocześnie, Naczelny Sąd Administracyjny podziela pogląd Sądu pierwszej instancji, że argumentacja Wakoz sp. z o.o. prowadzi do uznania, że spółka ta posiada interes faktyczny w przedmiocie sprawy. Zawarcia umowy z inwestorem (Green Power Polska sp. z o.o. do której skierowano decyzję w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę) nie jest wskazany w art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego. Skoro Wakoz sp. z o.o. nie jest inwestorem, jej prawa i obowiązki wynikają z zawartej umowy i innych przepisów, takich jak Kodeks cywilny.
Podobnie należy zakwalifikować konsekwencje wynikające z zawarcia przez A. Ł. umowy o przejazd tymczasowy z Green Power Polska sp. z o.o., ale tylko w zakresie wniosku z 19 września 2011 r. We wniosku z 18 października 2011 r. A. Ł., podobnie jak pozostali wnioskodawcy wskazywała już na (bliżej nieokreśloną) odległość od jej działki do działki, na której ma stanąć siłownia wiatrowa.
W tym stanie rzeczy, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowił jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło