II OSK 2292/12

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2014-02-19

Skład orzekający: Zofia Flasińska, Andrzej Jurkiewicz, Stanisław Nitecki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy doręczenie decyzji administracyjnej pełnomocnikowi strony, który udzielił dalszego upoważnienia pocztowego innej osobie do odbioru korespondencji, jest skuteczne w świetle przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego?
Ratio decidendi
Doręczenie decyzji administracyjnej pełnomocnikowi strony, który udzielił dalszego upoważnienia pocztowego innej osobie do odbioru korespondencji, jest skuteczne w świetle przepisów prawa pocztowego, które jako przepis szczególny uchylają ogólne unormowania Kodeksu postępowania administracyjnego w tym zakresie. Dzień odebrania korespondencji przez osobę legitymującą się pełnomocnictwem pocztowym jest dniem jej odbioru przez adresata.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Decyzja ta została wysłana do pełnomocnika strony, A. S., lecz odebrała ją A. Z. na podstawie upoważnienia pocztowego. Organ odwoławczy odmówił przywrócenia terminu, uznając doręczenie za skuteczne. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił postanowienie organu, uznając doręczenie za nieskuteczne, ponieważ Kodeks postępowania administracyjnego nie przewiduje instytucji pełnomocnictwa pocztowego. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną organu.
Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gorzowie Wielkopolskim.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Zofia Flasińska Sędziowie NSA Andrzej Jurkiewicz del. WSA Stanisław Nitecki (spr.) Protokolant starszy asystent sędziego Elżbieta Granatowska po rozpoznaniu w dniu 19 lutego 2014 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej Lubuskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Gorzowie Wielkopolskim od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 21 czerwca 2012 r. sygn. akt II SA/Go 349/12 w sprawie ze skargi W. Z. na postanowienie Lubuskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia [...] kwietnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania 1. uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gorzowie Wielkopolskim, 2. odstępuje od zasądzenia kosztów postępowania kasacyjnego. Wyrokiem z 21 czerwca 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim sygn. akt II SA/Go 349/12 uwzględnił wniesioną skargę i uchylił postanowienie Lubuskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2012 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. Wyrok wydany został w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy. Decyzją z dnia [...] marca 2011 r. Nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Słubicach nakazał W. i J. Z. zdemontowanie kominka na opał stały w pomieszczeniu kuchni, wraz z instalacją doprowadzającą wodę do grzejników i zamontowanych dodatkowo grzejników w lokalu mieszkalnym nr [...] przy ul. K. [...] w O. L., w celu doprowadzenia obiektu do stanu poprzedniego. Decyzja ta została przesłana pełnomocnikowi W. Z. – A. S.. W dniu 9 maja 2011 r. do wskazanego powyżej organu wpłynęło pismo odwołujące pełnomocnictwo udzielone A. S. oraz odwołanie od powyższej decyzji, a w dniu 10 maja 2011 r. do tegoż organu wpłynęło pismo W. Z. zawierające wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Postanowieniem z dnia [...] czerwca 2011 r. nr [...] Lubuski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Gorzowie Wielkopolskim odmówił W. Z. przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji 2011 Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Słubicach z dnia [...] marca 2011 r. Organ ten uznał prawidłowość doręczenia decyzji organu pierwszej instancji Natomiast postanowieniem z dnia [...] czerwca 2011 r. Nr [...] wskazany organ stwierdził niedopuszczalność wniesionego przez W. Z. odwołania. Na oba wskazane postanowienia W. i J. Z. wnieśli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim, który to Sąd wyrokiem z dnia 22 września 2011 r. sygn. akt II SA/Go 504/11 uchylił zaskarżone postanowienie z dnia [...] czerwca 2011 r. o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. W motywach wyroku przedstawiono sytuację faktyczną sprawy oraz działania podejmowane przez organy administracji i pełnomocnika W. Z.. Sąd podniósł, że na podstawie zwrotnego potwierdzenia odbioru przesyłki adresowanej do A. S., zawierającej sporną decyzję organu pierwszej instancji, nie sposób jednoznacznie ustalić czy doszło do skutecznego jej doręczenia, w trybie postanowień art. 43 Kodeksu postępowania administracyjnego. Przesyłka ta została bowiem odebrana przez A. Z., przy czym na zwrotnym potwierdzeniu odbioru brak jest informacji, czy osoba taka uprawniona jest do odbioru korespondencji kierowanej do pełnomocnika skarżącej. W konsekwencji Sąd uznał, że działania organu administracji były niedostateczne i błędnie uznał, że brak jest podstaw prawnych do przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od wskazanej decyzji z dnia [...] marca 2011 r., a tym samym naruszone zostały postanowienia art. 43 i art. 58 Kodeksu postępowania administracyjnego. Lubuski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Gorzowie Wielkopolskim postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2012 r. nr [...], ponownie odmówił W. Z. przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji nr [...] Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Słubicach z dnia [...] marca 2011 r. W uzasadnieniu tego postanowienia organ ten stwierdził, że A. Z. jest osobą upoważnioną do odbioru korespondencji, co potwierdza adnotacja na pocztowym upoważnieniu odbioru tej przesyłki. Organ ten zaznaczył, że osoba ta odbierała także wcześniejszą korespondencję przesyłaną do pełnomocnika. Podkreślono, że organ pierwszej instancji ustalił, iż A. S. udzielił A. Z. pełnomocnictwa pocztowego w dniu 14 maja 2010 r. obejmującego odbiór i kwitowanie korespondencji. W ocenie wskazanego organu A. Z. jest osobą uprawnioną do odbioru korespondencji pocztowej w imieniu A. S., a tym samym także zaskarżonej odwołaniem decyzji organu pierwszej instancji. Wskazana decyzja przesłana została na adres umocowanego pełnomocnika, a odwołanie pełnomocnictwa nastąpiło dopiero pismem z dnia 9 maja 2011 r. i od tej daty wywoływało skutki z tym związane. W świetle przedstawionych ustaleń termin do wniesienia odwołania upłynął stronie w dniu [...] kwietnia 2011 r., zaś złożone w dniu 9 maja 2011 r., odwołanie wniesione zostało z uchybieniem terminu. Odnosząc się do złożonego wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania to strona nie uprawdopodobniła braku winy w uchybieniu terminu do dokonania wskazanej czynności, bowiem ograniczyła się jedynie do stwierdzenia, że jako strona zainteresowana nie została powiadomiona o wydanej decyzji, a tym samym nie uprawdopodobniła braku winy w uchybieniu terminu do wniesienia odwołania. Skargę na powyższe postanowienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim wniosła W. Z. domagając się jego uchylenia. Jako uzasadnienie wskazał, że decyzja z dnia [...] marca 2011 r. została wysłana do jej pełnomocnika A. S., który o tej decyzji jej nie poinformował, tym samym uchybił swoim obowiązkom oraz spowodował, że nie miała możliwości odwołania się w ustawowym terminie. Wyrokiem z 21 czerwca 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim sygn. akt II SA/Go 349/12 uwzględnił wniesioną skargę i uchylił postanowienie Lubuskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia [...] kwietnia 2012 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. W motywach tego rozstrzygnięcia Sąd podkreślił, że termin do złożenia odwołania rozpoczyna swój bieg od dnia doręczenia decyzji stronie, a brak doręczenia, względnie doręczenie dokonane z obrazą przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego o doręczeniach oznacza, że wskazany termin nie rozpoczął biegu. Zdaniem Sądu organ odwoławczy w dalszym ciągu nie ustalił daty początkowej biegu terminu do wniesienia środka odwoławczego od decyzji organu pierwszej instancji. Z ustaleń organów administracji wynika bezspornie, że decyzję organu pierwszej instancji odebrała A. Z. w dniu 28 marca 2011 r. i w dniu tym posiadała upoważnienie pocztowe do odbioru pism procesowych kierowanych do A. S., który w przedmiotowej sprawie ustanowiony został pełnomocnikiem stron, jednakże ze zgromadzonego materiału nie wynika, w jakiej dacie przekazała ona decyzję organu pierwszej instancji pełnomocnikowi, a okoliczność ta ma w sprawie zasadnicze znaczenie, albowiem wbrew stanowisku organu, doręczenie dokonane A. Z. nie jest skutecznym doręczeniem w myśl postanowień Kodeksu postępowania administracyjnego, a tym samym data odbioru przez nią decyzji organu pierwszej instancji nie jest tą datą, od której należy liczyć termin do wniesienia odwołania. Dopiero data odbioru decyzji przez pełnomocnika strony stanowi datę, od której należy liczyć upływ terminu do wniesienia odwołania. Wynika to z tego, że Kodeks postępowania administracyjnego nie zna instytucji pełnomocnictwa pocztowego. Następnie Sąd pierwszej instancji przywołał unormowania prawne normujące zasady doręczeń pism stronie postępowania administracyjnego, jak również odniósł się do pojęcia domownika i wskazał, że odnosi się ono do osób zamieszkujących z adresatem pisma w jednym budynku lub mieszkaniu, niezależnie od tego, czy prowadzą czy też nie prowadzą wspólnego gospodarstwa domowego. Pełnomocnictwo pocztowe do odbioru pism nie rodzi skutków procesowych wobec strony postępowania administracyjnego, ponieważ doręczenie odniesie skutek procesowy, jeżeli zostanie dokonane w sposób przewidziany przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego. Zdaniem Sądu, gdy strona działa przez pełnomocnika, pisma doręcza się temu pełnomocnikowi. Nie można zatem uznać, że w sytuacji, gdy ustanowiony w sprawie pełnomocnik upoważnił inną osobę do odbioru pism, doręczenie pisma procesowego ustanowionemu w ten sposób pełnomocnikowi rodzi skutki prawne przewidziane w wyżej wymienionym Kodeksie. W skardze kasacyjnej pełnomocnik Lubuskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Gorzowie Wielkopolskim radca prawny K. B. zarzucił powyższemu wyrokowi naruszenie przepisów postępowania, a to art. 3 §1 i art. 145 § 1 pkt. 1 lit. C ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z art. 58 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez wadliwą wykładnię art. 43 wyżej wymienionego Kodeksu i w konsekwencji uznanie, że w przedmiotowej sprawie nie wystąpiły przesłanki do odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania; oraz naruszenie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez jego niezastosowanie i przyjęcie, że zaskarżone postanowienie narusza prawo, w sytuacji, gdy zaistniały przesłanki do oddalenia skargi. Zdaniem strony wnoszącej skargę kasacyjną wymienione powyżej uchybienia miały istotny wpływ na wynik sprawy. W związku z tym wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez Sąd pierwszej instancji, ewentualnie o wydanie orzeczenia w trybie art. 188 powoływanej ustawy i o oddalenie skargi W. Z. na postanowienie organu odwoławczego. W motywach skargi kasacyjnej przedstawiono wpierw dotychczasowy przebieg postępowania, w tym odniesiono się do motywów wyroku Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 21 czerwca 2012 r., w którym stwierdzono, że stanowisko organu odwoławczego nie ma umocowania w przepisach prawa administracyjnego, bowiem w ocenie Sądu pełnomocnictwo pocztowe do odbioru pism kierowanych do pełnomocnika strony nie rodzi skutków procesowych wobec strony postępowania. Skoro strona postępowania nie udzieliła stosownego pełnomocnictwa na piśmie lub do protokołu, w tym wypadku do odbioru pism procesowych, nie ma podstaw do uznania, że doręczenie pisma osobie upoważnionej w ten sposób jest w świetle Kodeksu postępowania administracyjnego skuteczne. W ocenie organu odwoławczego prezentowane powyżej stanowisko nie może być akceptowane, ponieważ A. S. w momencie doręczenia decyzji organu pierwszej instancji był pełnomocnikiem W. Z. i prowadził działalność gospodarczą w zakresie doradztwa budowlanego, Następnie odniesiono się do orzecznictwa sądowego poruszającego kwestie skuteczności udzielenia pełnomocnictwa pocztowego na gruncie postępowania administracyjnego. W tym zakresie przywołano wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 maja 2010 r. sygn. akt II GSK 594.09 (Lex nr 603724) i z dnia 4 listopada 2010 r. sygn. akt. I OSK 910/10 (Lex 745369). Konkludując tę część skargi kasacyjnej stwierdzono, że skoro A. Z. posiada stosowne upoważnienie do odbioru korespondencji pocztowej adresowanej do A. S., to odbiór przez nią w dniu 28 marca 2011 r. decyzji organu pierwszej instancji, należy uznać za skuteczny w rozumieniu art. 43 Kodeksu postępowania administracyjnego. Ponadto podkreślono, że doręczenie wskazanej powyżej decyzji nastąpiło zgodnie z treścią art. 26 ust,. 2 pkt. 2 ustawy z 12 czerwca 2003 r. Prawo pocztowe (Dz. U. Nr 130, poz. 1188 ze zm.). Zdaniem organu odwoławczego, we wskazanym zakresie, pełnomocnik strony ponosi pełną odpowiedzialność przed stroną, a nie przed organem administracji publicznej. Nadto organ administracji nie jest władny do badania, czy pełnomocnik wywiązał się ze swoich obowiązków względem strony. Jednakże zasygnalizowano w analizowanej skardze kasacyjnej, że Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 19 listopada 2010 r. sygn. akt II OSK 1753/09 (Lex 746768) jednoznacznie stwierdził, że uregulowania prawne w zakresie pełnomocnictwa zawarte w Kodeksie postępowania administracyjnego nie są kompletne, a zwięzłość przepisów dotyczących pełnomocnictw wskazuje na to, że zamiarem ustawodawcy nie było sformalizowanie wymagań co do ustanowienia pełnomocnictwa. Z uwagi na brak szczegółowych unormowań w omawianym zakresie powinny mieć zastosowanie przepisy obowiązującego Prawa pocztowego, a w konsekwencji nieuzasadnione jest stanowisko Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim iż pełnomocnictwo pocztowe do odbioru pism kierowanych do pełnomocnika strony nie zrodziło skutków procesowych wobec strony postępowania w postaci doręczenia decyzji administracyjnej. W odpowiedzi na skargę kasacyjną W. Z. wniosła o jej oddalenie. W motywach stanowiska uczestniczka postępowania przedstawiła przebieg poszczególnych czynności podejmowanych w sprawie począwszy od czerwca 2010 r. i wydania decyzji nakazującej wymianę drzwi poprzez przywrócenie ich do pierwotnego sposobu otwierania. Podkreśliła, że z uwagi na kolejne działania podejmowane przez organy nadzoru budowlanego, swoim pełnomocnikiem uczyniła A. S., co jak określiła było dużym błędem. Zaznaczyła, że następstwem działań organów nadzoru budowlanego stała się decyzja nakazująca zdemontowanie kominka, która do niej nie dotarła, natomiast A. S. oświadczył, że "inspektorzy nie lubią jak się na nich donosi", zatem uznała to za celową działalność tak aby nie mogła skorzystać ze środków odwoławczych. W dalszej części odpowiedzi na skargę kasacyjną przedstawiła działania podejmowane przed organem odwoławczym, jak również brak aktywności ze strony organu pierwszej instancji wobec osób dopuszczających się samowoli budowlanej. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna zawiera usprawiedliwione podstawy. Stosownie do treści art. 183 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej z urzędu biorąc pod uwagę jedynie nieważność postępowania. Wobec tego, że w rozpoznawanej sprawie nie zachodzi żadna z okoliczności skutkujących nieważnością postępowania, o jakich mowa w art. 183 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, a nadto nie zachodzi jakakolwiek z przesłanek, o których mowa w art. 189 wskazanej ustawy, które Naczelny Sąd Administracyjny rozważa z urzędu dokonując kontroli zaskarżonego skargą kasacyjną wyroku Sądu pierwszej instancji, Naczelny Sąd Administracyjny dokonał kontroli zaskarżonego wyroku w zakresie wyznaczonym podstawami skargi kasacyjnej. Na wstępie niniejszych rozważań należy zauważyć, że stan faktyczny w sprawie jest jasny i nie budzi żadnych kontrowersji między stronami prowadzonego postępowania. Z tego też powodu Sąd pominie jego prezentowanie. W ramach rozpoznawanej sprawy istota sporu sprowadza się do tego, czy w przypadku W. Z. wystąpiły przesłanki uzasadniające przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Słubicach z dnia [...] marca 2011 r. Po myśli art. 58 Kodeksu postępowania administracyjnego w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy, a prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie z wniesieniem prośby należy dopełnić czynności, dla której określony był termin. Z treści przywołanego przepisu wynika, że instytucja przywrócenia terminu możliwa jest do wykorzystania jedynie wówczas, gdy termin taki został naruszony, a strona postępowania w terminie nie dokonała prawem przewidzianej czynności procesowej. W rozpatrywanej sprawie Lubuski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Gorzowie Wielkopolskim postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2012 r. odmówił W. Z. przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Słubicach z dnia [...] marca 2011 r, a w motywach tego rozstrzygnięcia podkreślił, że decyzja organu pierwszej instancji została prawidłowo doręczona stronie postępowania – W. Z. – reprezentowanej przez ustanowionego pełnomocnika – A. S.. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim, w zaskarżonym skargą kasacyjną wyroku stwierdził, że w jego ocenie w dalszym ciągu nie ustalono początkowej daty biegu terminu do wniesienia środka odwoławczego od decyzji organu pierwszej instancji, ponieważ nie ustalono w którym dniu A. Z. przekazała decyzję organu pierwszej instancji pełnomocnikowi skarżącej – A. S.. Nadto Sąd pierwszej instancji opowiedział się za stanowiskiem, że w myśl przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego doręczenie dokonane A. Z. nie jest skutecznym doręczeniem. Mając na uwadze powyższe ustalenia rozważyć należy, czy pełnomocnictwo pocztowe, którym legitymowała się A. Z. jest prawnie skuteczne na gruncie postępowania administracyjnego. Stosownie do postanowień art. 40 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego pisma doręcza się stronie, a gdy strona działa przez przedstawiciela - temu przedstawicielowi. Na mocy art. 40 § 2 tego Kodeksu, jeżeli strona ustanowi pełnomocnika, to pisma doręcza się temu pełnomocnikowi. Natomiast według art. 33 § 1 tegoż Kodeksu pełnomocnikiem strony może być osoba fizyczna posiadająca zdolność do czynności prawnych. Jak wynika to z akt sprawy, W. Z. będąca stroną prowadzonego postępowania administracyjnego ustanowiła A. S. swoim pełnomocnikiem. Z akt administracyjnych nie wynikają żadne przesłanki pozwalające kwestionować skuteczność ustanowienia w tym postępowaniu pełnomocnika. W świetle powyższego w ramach prowadzonego postępowania organy administracji zobligowane były do kierowania korespondencji na adres prawidłowo ustanowionego pełnomocnika. Powyższe ustalenia, jak wynika z treści uzasadnień rozstrzygnięć organów administracji oraz orzeczeń Sądu pierwszej instancji nie wzbudzają żadnych kontrowersji. Rozbieżności stanowisk ujawniają się dopiero na etapie możliwości wykorzystania przez pełnomocnika W. Z. upoważnienia pocztowego, ponieważ organ administracji honoruje tę instytucję, natomiast Sąd pierwszej instancji jest odmiennego zdania. Stosownie do postanowień art. 26 ust. 1 ustawy z 12 czerwca 2003 r. Prawo pocztowe (Dz. U. Nr 130, poz. 1188 ze zm.) przesyłkę lub kwotę pieniężną określoną w przekazie pocztowym, z zastrzeżeniem ust. 2-6, doręcza się adresatowi pod adresem wskazanym na przesyłce, przekazie pocztowym lub w umowie o świadczenie usługi pocztowej. Natomiast w myśl ust. 2 tego przepisu przesyłka, jeżeli nie jest nadana na poste restante, może być także wydana ze skutkiem doręczenia: przedstawicielowi ustawowemu adresata lub pełnomocnikowi adresata pod adresem wskazanym na przesyłce, przekazie pocztowym lub w umowie o świadczenie usługi pocztowej. Z treści tego unormowania wynika, że pismo może być doręczone pełnomocnikowi adresata ustanowionemu w umowie o świadczenie usługi pocztowej. Doręczenie takie jest uznawane za prawidłowe i wywołujące wszystkie prawem przewidziane skutki. W tym miejscu przyjdzie dostrzec, że upoważnienie pocztowe do odbioru pism nie jest normowane przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego, lecz jest to instytucja przewidziana unormowaniami prawa materialnego. Sąd pierwszej instancji w kwestionowanym wyroku odmówił wykorzystania tej instytucji na gruncie postępowania administracyjnego, natomiast organ administracji podtrzymuje odmienne stanowisko. W pierwszej kolejności należy stwierdzić, że unormowania dotyczące doręczeń zamieszczone w Kodeksie postępowania administracyjnego posiadają charakter przepisów generalnych, natomiast rozwiązania zamieszczone w przepisach ustaw prawa materialnego mogą w tym, zakresie wprowadzać odmienności, które kierując się zasadą lex specialis derogat legi generali (przepis szczególny uchyla przepis ogólny), będą miały pierwszeństwo przed unormowaniami o charakterze ogólnym. Nie bez znaczenia jest również i to, że instytucja upoważnienia pocztowego unormowana została w ustawie, a zatem w równoprawnym akcie do Kodeksu postępowania administracyjnego. Nadto w orzecznictwie akcentuje się, że upoważnienie pocztowe jest odmiennym typem pełnomocnictwa i nie ma ono przełożenia na pełnomocnictwo występujące w postępowaniu administracyjnym (zob. wyrok NSA z 25.09. 2009 r. sygn. akt II OSK 1474/08). W konsekwencji uznać należy, że pełnomocnictwo pocztowe jest szczególnym rodzajem pełnomocnictwa zawieranym na gruncie prawa pocztowego i na jego mocy osoba wskazana w umowie o świadczenie usługi pocztowej działa w imieniu osoby zawierającej taką umowę. Innymi słowy osoba legitymująca się pełnomocnictwem pocztowym, na gruncie prawa pocztowego uprawniona jest do odbioru korespondencji kierowanej do adresata, ze wszystkimi prawem przewidzianymi skutkami, a to oznacza, że dzień odebrania przez nią korespondencji jest dniem odebrania pisma przez adresata. Tym samym zbędne jest już ustalanie daty przekazania korespondencji jej adresatowi. Przeprowadzone powyżej rozważania posiadają kluczowe znaczenie dla oceny zasadności wniesionej skargi kasacyjnej, ponieważ A. S. w dniu 14 maja 2010 r. udzielił A. Z. pełnomocnictwa pocztowego, a tym samym upoważnił ją do odbioru korespondencji do niego kierowanej. Skoro A. Z. odebrała decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Słubicach z dnia [...] marca 2011 r. w dniu 28 marca 2011 r. to tym samym jest to dzień jej odbioru przez A. S., będącego pełnomocnikiem W. Z.. W świetle powyższych rozważań błędne okazało się przyjęcie przez Sąd pierwszej instancji, że organ odwoławczy obowiązany jest ustalać dzień przekazania przez A. Z. decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Słubicach z dnia [...] marca 2011 r. pełnomocnikowi W. Z. – A. S., posiadającemu pełnomocnictwo udzielone mu w oparciu o przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. Stwierdzenie to uzasadnia w pełni zarzuty skargi kasacyjnej wskazujące na naruszenie przepisów art. 145 § 1 pkt. 1 lit c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z art. 40 § 1 oraz art. 58 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego oraz art. 26 ust. 2 pkt. 2 ustawy Prawo pocztowe. Na marginesie można jedynie zaznaczyć, że Sąd pierwszej instancji nie rozpoznał skargi W. Z. w kontekście przesłanek przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, zatem w ramach ponownie prowadzonego postępowania winien mieć w polu widzenia powyższe rozważania jak również rozważyć występowanie przesłanek przywrócenia terminu do dokonania określonej czynności procesowej sformułowane w art. 58 Kodeksu postępowania administracyjnego. Biorąc powyższe pod uwagę, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 185 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania przez Sąd pierwszej instancji. O kosztach postępowania Sąd orzekł na mocy art. 207 § 2 wyżej wymienionej ustawy uznając, że w sprawie tej zachodzi szczególny przypadek uzasadniający odstąpienie od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego w całości.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło