I SA/Bk 212/12

WyrokWSA w Białymstoku2012-09-12

Skład orzekający: Urszula Barbara Rymarska, Sławomir Presnarowicz, Wojciech Stachurski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy stypendium naukowe dla wybitnego młodego naukowca, przyznane na podstawie ustawy o zasadach finansowania nauki i rozporządzenia Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego, jest zwolnione z podatku dochodowego od osób fizycznych na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 39 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych?
Ratio decidendi
Stypendium naukowe dla wybitnego młodego naukowca, przyznane na podstawie rozporządzenia Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego wydanego po zasięgnięciu opinii Rady Głównej Szkolnictwa Wyższego, mieści się w dyspozycji art. 21 ust. 1 pkt 39 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych i korzysta ze zwolnienia podatkowego. Uregulowanie zasad przyznawania stypendium w rozporządzeniu Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego stanowi zatwierdzenie tych zasad przez właściwego ministra.
Stan faktyczny
Skarżąca, pracownik naukowo-dydaktyczny, zwróciła się o interpretację indywidualną dotyczącą opodatkowania stypendium naukowego dla wybitnego młodego naukowca. Stypendium zostało przyznane na podstawie ustawy o zasadach finansowania nauki i rozporządzenia Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego. Organ uznał stypendium za podlegające opodatkowaniu, argumentując, że ustawa o zasadach finansowania nauki nie jest wymieniona w art. 21 ust. 1 pkt 39 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Skarżąca wniosła skargę, twierdząc, że stypendium powinno być zwolnione z podatku.
Rozstrzygnięcie
1. uchyla zaskarżoną interpretację indywidualną, 2. stwierdza, że zaskarżona interpretacja indywidualna nie może być wykonana w całości do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, 3. zasądza od Ministra Finansów na rzecz skarżącej J. P. kwotę 200 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Urszula Barbara Rymarska, Sędziowie sędzia WSA Sławomir Presnarowicz (spr.), sędzia WSA Wojciech Stachurski, Protokolant Beata Borkowska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 12 września 2012 r. sprawy ze skargi J. P. na interpretację indywidualną Ministra Finansów z dnia [...] kwietnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych 1. uchyla zaskarżoną interpretację indywidualną, 2. stwierdza, że zaskarżona interpretacja indywidualna nie może być wykonana w całości do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, 3. zasądza od Ministra Finansów na rzecz skarżącej J. P. kwotę 200 zł (słownie: dwieście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Wnioskiem z 16 stycznia 2012 r. Pani J. P. (dalej powoływana również jako "Skarżąca") zwróciła się do Ministra Finansów o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie opodatkowania przychodu uzyskanego z tytułu otrzymywanego stypendium naukowego. We wniosku Skarżąca wskazała, że jest pracownikiem naukowo-dydaktycznym Politechniki B. W dniu [...] listopada 2011 r. została podpisana umowa pomiędzy Ministrem Nauki i Szkolnictwa Wyższego a Politechniką B., której przedmiotem było finansowanie stypendium naukowego ustanowionego przez Ministra dla Skarżącej. Zgodnie z § 6 tejże umowy środki finansowe przyznane przez Ministra mają być przekazane na podstawie odrębnej umowy pomiędzy jednostką a stypendystą. Takaż umowa została zawarta w dniu [...] grudnia 2011 r. pomiędzy Politechniką B. a wnioskodawcą. Zgodnie z jej treścią Minister Nauki i Szkolnictwa Wyższego przyznał wnioskodawcy środki finansowe tytułem stypendium naukowego dla wybitnego młodego naukowca. Stypendium zostało przyznane na okres 36 miesięcy, płatne w okresie od dnia zawarcia umowy do 31 października 2014 roku w miesięcznych ratach po 3 830 zł każda. W związku z tym zadano pytanie: Czy stypendium naukowe dla wybitnego młodego naukowca, otrzymane na podstawie rozporządzenia Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia 21 września 2007 r. w sprawie kryteriów i trybu przyznawania oraz rozliczania środków finansowych na naukę na stypendia naukowe dla wybitnych młodych naukowców (Dz.U. Nr 182, poz. 1305), jest zwolnione z podatku dochodowego na mocy art. 21 ust. 1 pkt 39 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. (Dz.U. z 2010 r., Nr 51, poz. 307 ze zm., dalej powoływana jako "u.p.d.o.f.")? W ocenie Skarżącej, otrzymywane przez nią stypendium jest zwolnione z podatku dochodowego od osób fizycznych. Otrzymywane przez nią stypendium naukowego dla wybitnego młodego naukowca, przyznawane przez Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego jest "innym stypendium", o którym mowa w art. 21 ust. 1 pkt 39 u.p.d.o.f. W wydanej [...] kwietnia 2012 r. interpretacji indywidualnej o nr [...] działający w imieniu Ministra Finansów Dyrektor Izby Skarbowej w B. uznał stanowisko Skarżącej za nieprawidłowe. Organ stwierdził, iż stypendia przyznawane na podstawie ustawy o zasadach finansowania nauki, nie są objęte zwolnieniem od podatku na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 39 u.p.d.o.f. Wskazał, iż ustawa o zasadach finansowania nauki nie została wymieniona w ww. przepisie, jako podstawa do wypłaty wolnych od podatku stypendiów. Ponadto, stypendiów naukowych dla wybitnych młodych naukowców wypłacanych na podstawie ustawy o zasadach finansowania nauki nie można utożsamiać ze stypendiami naukowymi i za wyniki w nauce, których zasady przyznawania zastały zatwierdzone przez ministra właściwego do spraw szkolnictwa wyższego po zasięgnięciu opinii Rady Głównej Nauki i Szkolnictwa Wyższego. Minister Nauki i Szkolnictwa Wyższego przyznając omawiane stypendia dla wybitnych młodych naukowców, realizuje bowiem postanowienia ustawy o zasadach finansowania nauki, wydanego na jej podstawie rozporządzenia wykonawczego, czego nie można identyfikować z zatwierdzeniem zasad przyznawania stypendiów, o którym mowa w art. 21 ust. 1 pkt 39 u.p.d.o.f. Dlatego też należy przyjąć, że stypendium naukowe przyznane na podstawie ustawy o zasadach finansowania nauki nie jest objęte zwolnieniem na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 39 u.p.d.o.f. i jako przychód "z innych źródeł", o których mowa w art. 20 ust. 1 u.p.d.o.f. podlega opodatkowaniu tym podatkiem wg skali podatkowej. Z powyższą interpretacją nie zgodziła się Skarżąca i po bezskutecznym wezwaniu organu do usunięcia naruszenia prawa, złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku, wnosząc o uchylenie zaskarżonej interpretacji w całości. Skarżonemu rozstrzygnięciu zarzuciła naruszenie art. 21 ust. 1 pkt 39 u.p.d.o.f. W uzasadnieniu skargi wskazała, że z przedłożonych do wniosku dokumentów jednoznacznie wynika, że wypłacane Skarżącej stypendium zostało przyznane na podstawie ustawy z dnia 30 kwietnia 2010 r. o zasadach finansowania nauki oraz rozporządzenia Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia 9 września 2010 r. w sprawie kryteriów i trybu przyznawania nagród za wybitne osiągnięcia naukowe lub naukowo-techniczne oraz stypendiów naukowych dla wybitnych młodych naukowców. W opinii Skarżącej dokonując wykładni normy art. 21 ust. 1 pkt 39 u.p.d.o.f. należy wskazać, że powyższe akty wykonawcze zostały wydane przez Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego, a więc organ wskazany w rzeczonej normie, który określił w nich zasady przyznawania stypendiów, tym samym jednocześnie je zatwierdzając. Projekty obydwu tych aktów prawnych zostały uprzednio przedłożone Radzie Głównej Szkolnictwa Wyższego, która zaopiniowała je pozytywnie. Skarżąca na poparcie swojego stanowiska powołała się na wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 9 września 2010 r., sygn. akt I SA/Wr 605/10 oraz wyrok WSA w Kielcach z dnia 18 sierpnia 2011 r. sygn. akt I SA/Ke 326/11. W odpowiedzi na skargę, działający w imieniu Ministra Finansów - Dyrektor Izby Skarbowej w B. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje. Skarga zasługuje na uwzględnienie. Zasadniczy spór w sprawie sprowadza się do odpowiedzi na pytanie, czy otrzymywane przez Skarżącą stypendium podlega zwolnieniu uregulowanemu w art. 21 ust. 1 pkt 39 u.p.d.o.f. Zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 39 u.p.d.o.f. wolne od podatku dochodowego są stypendia otrzymywane na podstawie przepisów o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki, stypendia doktoranckie otrzymywane na podstawie przepisów - Prawo o szkolnictwie wyższym oraz inne stypendia naukowe i za wyniki w nauce, których zasady przyznawania zostały zatwierdzone przez ministra właściwego do spraw szkolnictwa wyższego po zasięgnięciu opinii Rady Głównej Szkolnictwa Wyższego albo przez ministra właściwego do spraw oświaty i wychowania. Z przedstawionego stanu faktycznego wynika, że stypendium dla Skarżącej zostało przyznane i jest wypłacane na podstawie ustawy z dnia 8 października 2004 r. o zasadach finansowania nauki (Dz. U. Nr 238, poz. 2390 ze zm.) oraz rozporządzenia Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia 21 września 2007 r. w sprawie kryteriów i trybu przyznawania oraz rozliczania środków finansowych na naukę na stypendia naukowe dla młodych naukowców (Dz. U. Nr 182, poz. 1305). Z kolei projekt tego rozporządzenia został na wniosek ministra przedłożony do zaopiniowania Radzie Głównej Szkolnictwa Wyższego. Prezydium tejże Rady uchwałą Nr 188/2007 z dnia 8 sierpnia 2007 r. pozytywnie zaopiniowało przedłożony projekt. W świetle powyższego, zgodzić się należy ze Skarżącą, że otrzymywane przez nią stypendium mieści się w dyspozycji art. 21 ust. 1 pkt 39 u.p.d.o.f., jako "... inne stypendium naukowe i za wyniki w nauce, których zasady przyznawania zostały zatwierdzone przez ministra właściwego do spraw szkolnictwa wyższego po zasięgnięciu opinii Rady Głównej Szkolnictwa Wyższego." Zasady przyznawania otrzymanego przez Skarżącą stypendium wynikają z rozporządzenia Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia 21 września 2007 r., które zostało wydane po zasięgnięciu opinii Rady Głównej Szkolnictwa Wyższego. W ocenie Sądu, uregulowanie zasad przyznawania stypendium w rozporządzaniu Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego mieści się w pojęciu "zatwierdzenie przez ministra do spraw szkolnictwa wyższego", o którym mowa w art. 21 ust. 1 pkt 39 u.p.d.o.f. Podkreślić należy, iż podobny pogląd został przedstawiony we wskazywanych w skardze wyrokach WSA we Wrocławiu z dnia 9 września 2010 r., sygn. akt I SA/Wr 605/10 oraz wyrok WSA w Kielcach z dnia 18 sierpnia 2011 r. sygn. akt I SA/Ke 326/11, które to poglądy Sąd w pełni podziela i uznaje za własne. Odnosząc się do stanowiska organu zaprezentowanego w odpowiedzi na skargę, Sąd podziela stanowisko, iż dokonując wykładni przepisów wprowadzających ulgi i zwolnienia podatkowe, jako wyjątku od konstytucyjnej zasady równości i powszechności opodatkowania, należy dokonywać w sposób ścisły. Tym niemniej, nie oznacza to, tak jak sugeruje to organ, że przepis art. 21 ust. 1 pkt 39 u.p.d.o.f. dotyczy wyłącznie stypendiów wypłacanych na podstawie ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym. Analizowany przepis dotyczy trzech grup stypendiów: – otrzymywanych na podstawie przepisów o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki, – stypendia doktoranckie otrzymywane na podstawie przepisów - Prawo o szkolnictwie wyższym, – inne stypendia naukowe i za wyniki w nauce, których zasady przyznawania zostały zatwierdzone przez ministra właściwego do spraw szkolnictwa wyższego po zasięgnięciu opinii Rady Głównej Szkolnictwa Wyższego albo przez ministra właściwego do spraw oświaty i wychowania. Ze zwolnienia z podatku dochodowego od osób fizycznych korzystają więc nie tylko stypendia wypłacane na podstawie przepisów - Prawo o szkolnictwie wyższym, ale również stypendia spełniające inne warunki, w szczególności jeżeli zasady ich wypłacania zostały zatwierdzone przez właściwego ministra do spraw szkolnictwa wyższego po zasięgnięciu opinii Rady Głównej Szkolnictwa Wyższego. Właśnie takie stypendium - dla wybitnego młodego naukowca otrzymuje Skarżąca, a zatem powinno ono korzystać ze zwolnienia z podatku dochodowego od osób fizycznych. W ocenie Sądu, błędne jest stanowisko organu, który kategorycznie rozgranicza stypendia otrzymywane na podstawie przepisów od stypendiów zatwierdzonych przez właściwy organ. Zaznaczyć należy, iż także możliwość zatwierdzania stypendiów przez określone organy, w tym ministrów, musi wynikać z konkretnych przepisów prawa, a zatem wszystkie stypendia, są niejako przyznawane na podstawie określonych przepisów. Konkludując należało stwierdzić, że stypendium naukowe otrzymane przez Skarżącą na podstawie rozporządzenia Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia 21 września 2007 r. w sprawie kryteriów i trybu przyznawania oraz rozliczania środków finansowych na naukę na stypendia naukowe dla wybitnych młodych naukowców, korzysta ze zwolnienia od podatku dochodowego od osób fizycznych na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 39 u.p.d.o.f. Tym samym należało stwierdzić, że organ wydając zaskarżoną interpretację dokonał błędnej wykładni tegoż przepisu, które to naruszenie miało wpływ na wynik sprawy i uzasadnia uchylenie zaskarżonego aktu. W ponownie wydanej indywidualnej interpretacji Minister Finansów winien uwzględnić ocenę prawną przepisów prawa dokonaną przez Sąd. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 146 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) orzeczono jak w pkt I sentencji wyroku. Rozstrzygnięcie o niewykonalności uchylonej interpretacji Sąd oparł na art. 152, zaś o kosztach postępowania orzekł na podstawie art. 200 i art. 205 § 1 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło