II SA/Wr 418/12

WyrokWSA we Wrocławiu2012-10-26

Skład orzekający: Andrzej Wawrzyniak, Ireneusz Dukiel, Mieczysław Górkiewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy po bezskutecznym upływie dwumiesięcznego terminu od doręczenia postanowienia o wstrzymaniu robót budowlanych, organ nadzoru budowlanego może wydać decyzję merytoryczną na podstawie art. 51 Prawa budowlanego, czy też powinien umorzyć postępowanie?
Ratio decidendi
Dwumiesięczny termin od doręczenia postanowienia o wstrzymaniu robót budowlanych, określony w art. 50 ust. 4 Prawa budowlanego, jest terminem materialnoprawnym. Jego bezskuteczny upływ i niepodjęcie w tym czasie decyzji przewidzianych w art. 50a pkt 2 lub art. 51 ust. 1 Prawa budowlanego powoduje wygaśnięcie postanowienia i bezprzedmiotowość postępowania. W takiej sytuacji organ nadzoru budowlanego powinien umorzyć postępowanie na podstawie art. 105 § 1 kpa.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła samowolnie prowadzonych robót budowlanych polegających na wymianie części pokrycia dachu i przemurowaniu przewodów kominowych w budynku wielorodzinnym. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego umorzył postępowanie, uznając, że roboty zostały wykonane poprawnie i nie ma podstaw do wydania decyzji naprawczej. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał tę decyzję w mocy, wskazując na wygaśnięcie postanowienia o wstrzymaniu robót z powodu bezskutecznego upływu terminu. Skarżący T.Z. kwestionował umorzenie, domagając się nakazania doprowadzenia robót do stanu zgodnego z prawem.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA - Andrzej Wawrzyniak (spr.), Sędziowie Sędzia WSA - Ireneusz Dukiel, Sędzia WSA - Mieczysław Górkiewicz, , Protokolant asystent sędziego - Wojciech Śnieżyński, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 26 października 2012 r. sprawy ze skargi T. Z. na decyzję D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w zakresie prowadzonych samowolnie robót budowlanych polegających na wymianie w części pokrycia konstrukcji dachu oraz przemurowaniu przewodów kominowych oddala skargę. Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w L., powołując jako podstawę prawną rozstrzygnięcia art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (t.jedn. Dz.U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623 z późn. zm.) oraz art. 105 § 1 i art. 104 kpa, umorzył postępowanie administracyjne w zakresie prowadzonych samowolnie robót budowlanych polegających na wymianie w części pokrycia konstrukcji dachu (z dachówki ceramicznej na dachówkę tego samego typu) oraz przemurowaniu przewodów kominowych (w części ponad dachem) w budynku mieszkalnym wielorodzinnym, położonym w Z. przy ul. [...], których inwestorami byli B. i W.Sz. oraz Z.B.. W uzasadnieniu organ I instancji wskazał, że budynek mieszkalny wielorodzinny położony w Z. przy ul. [...] posiada trzy lokale mieszkalne: lokal nr 1 stanowiący własność Z.B. (udział 37,52 %), lokal nr 2 własność B. i W.Sz. (udział 35,86 %) oraz lokal nr 3 stanowiący własność T.Z. (udział 26,62 %). Dla wszystkich lokali prowadzone są odrębne księgi wieczyste, a ponadto osobno prowadzona jest księga wieczysta dla gruntu i elementów wspólnych. Zgodnie z jej zapisem elementy wspólne to: "(...) fundamenty, mury zewnętrzne, mury konstrukcyjne, dachy, kominy, strychy, piwnice, bramy, klatki schodowe, korytarze, instalacje wodne, kanalizacje, elektryczne i inne urządzenia stanowiące wspólną własność wszystkich nabywców lokali". Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego podał, że 8 i 9 czerwca 2011 r. przeprowadzono kontrolę robót budowlanych prowadzonych w przedmiotowym budynku. Ustalono, że samowolnie rozpoczęto prowadzenie prac remontowych polegających na zdemontowaniu istniejącego pokrycia dachowego ceramicznego (na ¾ powierzchni dachu) oraz przewodów kominowych (w części ponad dachem). Przywołując art. 50 i 51 Prawa budowlanego organ I instancji wskazał, że postanowieniem z dnia 10 czerwca 2011 r. nr 20/2011 wstrzymał Wspólnocie Mieszkaniowej budynku mieszkalnego wielorodzinnego usytuowanego w Z. przy ul. [...] prowadzenie samowolnych robót budowlanych polegających na wymianie w części pokrycia konstrukcji dachu (z dachówki ceramicznej na dachówkę tego samego typu) oraz przemurowaniu przewodów kominowych (w części ponad dachem) z równoczesnym zezwoleniem na zabezpieczenie połaci dachu przed opadami atmosferycznymi. Następnie Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w L. decyzją nr [...] z dnia [...] r. umorzył postępowanie administracyjne w sprawie samowolnie prowadzonych robót budowlanych przez Wspólnotę Mieszkaniową budynku mieszkalnego wielorodzinnego położonego w Z. przy ul. [...]. Po złożeniu odwołania od tej decyzji przez T.Z., D. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego we W. decyzją z dnia [...] r. nr [...] uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. Podczas przeprowadzonej w dniu 14 listopada 2011 r. kolejnej kontroli organ I instancji ustalił, że prace remontowe zostały wykonane poprawnie na ok. 2/3 powierzchni dachu, a pozostała część nie została wyremontowana. Powiatowy Inspektor zaznaczył, że inwestorami robót budowlanych są Z.B. oraz B. i W.Sz. – właściciele lokali nr 1 i 2, a właściciel lokalu nr 3 – T.Z. nie był uczestnikiem procesu budowlanego. Właściciele lokali mieszkalnych nie powierzyli zarządu nieruchomością wspólną licencjonowanemu zarządcy i sprawują go sami. Powołując się na art. 12 ust. 1 i 2, art. 13 ust. 1 i art. 17 ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali (t.jedn. Dz.U. z 2000 r. Nr 80, poz. 903 z późn. zm.) Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w L. podniósł, ze za wszelkie zobowiązania zaciągnięte w imieniu wspólnoty odpowiadają wszyscy właściciele, również ci, którzy nie wyrażali na to zgody lub nie brali udziału w podjęciu decyzji o zaciągnięciu konkretnego zobowiązania. Organ wskazał, że konserwator zabytków pismem z dnia 27 czerwca 2011 r. wyraził pozytywną opinię dla prac polegających na przeprowadzeniu wymiany pokrycia dachu z dachówki ceramicznej na dachówkę tego samego typu, ceramiczną w kolorze czerwonym, pod warunkiem, że prace obejmą całą powierzchnię dachu. Wskazując na powyższe organ I instancji stwierdził, że z uwagi na fakt ustalenia, iż samowolnie wykonany zakres robót budowlanych został wykonany poprawnie, zgodnie z warunkami technicznymi i normowymi, organ nie znalazł podstawy do wydania decyzji administracyjnej z zakresu art. 51 ust. 1 pkt 1 lub 2 ustawy Prawo budowlane. Powiatowy Inspektor wywodził, że w sytuacji, gdy roboty budowlane – pomimo braku pozwolenia na budowę lub zgłoszenia – zostały wykonane zgodnie z obowiązującym prawem, art. 51 Prawa budowlanego nie daje podstaw do wydania decyzji merytorycznej i w takim przypadku należy w drodze decyzji umorzyć postępowanie jako bezprzedmiotowe. Podkreślił przy tym, że to wyłącznie organ nadzoru budowlanego ustala czy nastąpiło naruszenie prawa obligujące do wydania decyzji nakazującej zaniechanie dalszych robót budowlanych bądź rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, albo doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego, czy też jest możliwe doprowadzenie robót do stanu zgodnego z prawem i wówczas organ zobowiązany jest nałożyć obowiązek wykonania określonych czynności lub robót określając termin ich wykonania. Natomiast gdy ustalenia faktyczne prowadzą do wniosku, że roboty takiego dostosowania nie wymagają, ponieważ odpowiadają prawu, wówczas organ kończy postępowanie w sprawie samowoli budowlanej decyzją umarzającą postępowanie. Jeżeli jednak roboty budowlane wykonane w obiekcie stanowiącym współwłasność kilku osób z punktu widzenia prawa administracyjnego okażą się zgodne z tym prawem, ale jednocześnie naruszają prawa niektórych współwłaścicieli, mogą oni dochodzić swoich roszczeń przed sądem powszechnym. Zaznaczając, że zakończenie samowolnie rozpoczętych prac budowlanych polegających na wymianie pokrycia więźby dachowej możliwe jest po uzyskaniu przez właścicieli budynku pozwolenia wydanego przez Starostwo Powiatowe w L. w zakresie określonym przez Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego orzekł jak w sentencji. Odwołanie od powyższej decyzji złożył T.Z., wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Kwestionowanej decyzji odwołujący się zarzucił naruszenie art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, albowiem Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w L., pomimo obowiązku wynikającego z wyżej wymienionego przepisu, nie przeprowadził procedury naprawczej dotyczącej stwierdzonej samowoli budowlanej i nie nałożył na inwestora obowiązku wykonania prac polegających na przeprowadzeniu wymiany pokrycia dachu z dachówki ceramicznej na dachówkę tego samego typu, ceramiczną w kolorze czerwonym, na całej powierzchni dachu, aby nie utrwaliła się sytuacja wykonania robót jedynie na części dachu i aby nie pozostały różne pokrycia w obrębie jednego dachu. Zarzucił, że zaskarżona decyzji została podjęta pomimo wydania opinii przez Wojewódzki Urząd Ochrony Zabytków we W. Delegatura w J.G. z dnia 27 czerwca 2011 r. o pracach polegających na wymianie pokrycia dachowego przedmiotowego budynku i pozytywnym zaopiniowaniu wyżej wymienionych prac pod warunkiem, że prace te obejmą całą powierzchnię dachu. Decyzją z dnia [...] r. nr [...] D. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego we W., po rozpatrzeniu powyższego odwołania, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy zaznaczając, że zaskarżoną decyzję wydano na podstawie art. 105 § 1 kpa, podkreślił, iż bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego oznacza, że brak jest któregoś z elementów materialnego stosunku prawnego i wobec tego nie można wydać decyzji załatwiającej sprawę przez rozstrzygnięcie co do jej istoty. Ustalenie istnienia przesłanki bezprzedmiotowości postępowania stwarza obowiązek jego zakończenia poprzez umorzenie. W ocenie D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, w rozpatrywanej sprawie występuje przesłanka bezprzedmiotowości postępowania skutkująca jego umorzeniem, niemniej nie jest ona tożsama z przesłanką powołaną przez organ stopnia powiatowego. Organ II instancji wskazał, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w L. podczas oględzin w dniu 9 czerwca 2011 r. ustalił, że prowadzone są prace budowlane na dachu obiektu, w wyniku których 74 % dachu pokryto folią paroprzepuszczalną i łatami drewnianymi oraz dokonano przemurowania istniejących przewodów kominowych. Konsekwencją tych ustaleń było podjęcie przez organ I instancji postanowienia z dnia 10 czerwca 2011 r. nr [...] o wstrzymaniu prowadzenia przedmiotowych robót. Przywołując art. 28 oraz art. 3 pkt 7 i 8 ustawy Prawo budowlane, Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, że organ I instancji dokonał prawidłowej kwalifikacji wykonanych robót budowlanych, uznając je za remont oraz zastosował właściwą dla tej kwalifikacji procedurę naprawczą. Zaznaczając, że w sytuacji stwierdzenia samowolnego wykonania robót budowlanych innych niż budowa obiektu budowlanego organ nadzoru budowlanego zobowiązany jest wdrożyć tryb naprawczy określony w art. 50 i 51 Prawa budowlanego, organ odwoławczy podkreślił, że jeżeli samowolne roboty są w trakcie realizacji – jak miało to miejsce w przedmiotowej sprawie – organ wydaje postanowienie o wstrzymaniu robót, o którym mówi art. 50 ust. 1, a które traci ważność po upływie 2 miesięcy od dnia doręczenia, chyba że w tym czasie zostanie wydana decyzja merytoryczna. Jeżeli natomiast roboty zostały zakończone, to zgodnie z art. 51 ust. 7 ustawy Prawo budowlane należy zastosować przepisy art. 51 ust. 1 pkt 1 i 2 oraz ust. 3. W przypadku braku możliwości naprawy, to jest doprowadzenia robót do stanu zgodnego z prawem, organ winien nakazać w zależności od charakteru i zaawansowania robót, w drodze decyzji, o której mowa w art. 51 ust. 1 pkt 1, zaniechanie prowadzenia dalszych robót bądź rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, a w przypadku szczególnym może także nakazać przywrócenie obiektu (jego części) do stanu poprzedniego. Decyzja taka kończy postępowanie naprawcze. Natomiast jeżeli istnieje możliwość doprowadzenia robót do stanu zgodnego z prawem, organ nadzoru budowlanego powinien nałożyć w drodze decyzji wydanej na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2, obowiązek wykonania określonych czynności lub robót. Wyznaczony w decyzji termin powinien być możliwie krótki, ale prawnie i technicznie uzasadniony. Postępowanie jest wówczas kontynuowane zgodnie z ust. 3 omawianego artykułu. W przypadku zaś dokonania przez organ ustaleń, iż prace zostały zrealizowane poprawnie, odpowiadają prawu, uzasadnione jest podjęcie decyzji w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego – co też uczynił organ I instancji po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, że kluczową kwestią dla prowadzonego postępowania było podjęcie przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w L. postanowienia z dnia 10 czerwca 2011 r. nr [...], które stało się ostateczne. Podnosząc, iż powołane postanowienie jest "specyficznym aktem stanowiącym niejako pierwszą fazę postępowania uregulowanego w art. 50 i art. 51 Prawa budowlanego, o przejściowym okresie funkcjonowania w obrocie prawnym", gdyż zgodnie z art. 50 ust. 4 tej ustawy traci ważność po upływie 2 miesięcy od dnia doręczenia, chyba że w tym terminie zostanie wydana decyzja, o której mowa w art. 50a pkt 2 albo art. 51 ust. 1, oraz powołując się na orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego, organ II instancji podkreślił, że oznacza to, iż po upływie tego okresu nie można w sprawie wydać decyzji w oparciu o art. 51 Prawa budowlanego. Wskazany 2 miesięczny termin jest okresem, w którym organ nadzoru budowlanego powinien przeprowadzić niezbędne postępowanie wyjaśniające i ewentualnie wdrożyć postępowanie naprawcze. Bezskuteczny upływ tego terminu oznacza, że ustaje zakaz prowadzenia robót budowlanych i nie jest już możliwe wydanie decyzji na podstawie art. 51 ust. 1 Prawa budowlanego. Oznacza to, że gdyby organ I instancji wydał decyzję merytoryczną po upływie 2 miesięcy od doręczenia stronie postanowienia o wstrzymaniu robót, to rażąco naruszyłby prawo, to jest art. 51 Prawa budowlanego. Upływ 2 miesięcznego terminu od doręczenia postanowienia powoduje, że organ nie mając podstaw prawnych do wydania decyzji merytorycznej powinien umorzyć postępowanie na podstawie art. 105 § 1 kpa. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wskazał następnie, że w rozpoznawanej sprawie organ I instancji na podstawie art. 105 § 1 kpa umorzył przedmiotowe postępowanie administracyjne, odstępując od wydania jednej z decyzji, o których mowa w art. 50 ust. 4 Prawa budowlanego, jednakże oparł swoje rozstrzygnięcie o stwierdzenie, że roboty budowlane w zakresie wskazanym w protokole z oględzin z dnia 9 czerwca 2011 r. zostały zrealizowane poprawnie, a zatem nie zaistniała przesłanka do wydania decyzji, o których mowa w wyżej wymienionym artykule. Tym samym postanowienie organu I instancji z dnia 10 czerwca 2011 r. nr [...] straciło ważność z mocy prawa, bowiem organ, uznając, iż jest to niecelowe, nie wydał jednej z decyzji, o której mowa w art. 50 ust. 4 ustawy Prawo budowlane. To oznacza, że ustał zakaz prowadzenia robót budowlanych, a wydanie decyzji, o której mowa w art. 51 ust. 1 tej ustawy nie jest możliwe. Wskazując na powyższe D. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wywiódł, że postępowanie objęte postanowieniem o wstrzymaniu robót budowlanych należało umorzyć. Organ II instancji zaznaczył, że zgodnie z art. 51 ust. 7 ustawy Prawo budowlane, przepisy ust. 1 pkt 1 i 2 oraz ust. 3 stosuje się odpowiednio, jeżeli roboty budowlane, w przypadkach innych niż określone w art. 48 albo w art. 49b, zostały wykonane w sposób, o którym mowa w art. 50 ust. 1. W takim przypadku wydania decyzji na podstawie art. 51 ust. 1 nie poprzedza postanowienie o wstrzymaniu robót budowlanych. W konsekwencji wydanie decyzji na podstawie art. 51 ust. 1 nie jest ograniczone terminem. Upływ dwumiesięcznego terminu, o którym mowa w art. 51 ust. 1 Prawa budowlanego, nie stoi zatem na przeszkodzie do wydania decyzji w trybie art. 51 ust. 1 w związku z art. 51 ust. 7 tej ustawy. W związku z powyższym w stosunku do robót budowlanych wykonanych po wydaniu postanowienia z dnia 10 czerwca 2011 r. nr 50/2011 organ I instancji – jeżeli stwierdzi istnienie ku temu przesłanek – może wszcząć z urzędu odrębne postępowanie administracyjne. Mając na względzie powyższe oraz powołując się na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 3 sierpnia 2006 r. sygn. akt II SA/Wr 436/05, D. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, iż niezależnie od argumentacji zawartej w zaskarżonym rozstrzygnięciu w zaistniałej sytuacji procesowej jedynym sposobem finalizacji przedmiotowego postępowania administracyjnego było jego umorzenie, wobec czego nie znaleziono podstaw, aby wyeliminować z obrotu prawnego decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w L. nr [...] z dnia [...] r. Na powyższą decyzję T.Z. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu. Skarżący zarzucił tej decyzji naruszenie: - prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, to jest art. 51 ust. 1 pkt 1 i 2 w związku z art. 51 ust. 7 Prawa budowlanego, poprzez ich niezastosowanie, które w rezultacie doprowadziło do niewydania prawidłowego merytorycznie rozstrzygnięcia w sprawie, to jest nakazania rozbiórki przeprowadzonych samowolnie robót budowlanych w budynku mieszkalnym wielorodzinnym, położonym w Z. przy ul. [...], bądź nałożenia obowiązku wykonania robót budowlanych skutkujących pokryciem dachu wyżej wymienionego budynku mieszkalnego dachówką ceramiczną w całości w określonym terminie; - przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, to jest art. 105 § 1 kpa, poprzez błędną jego wykładnię, która w rezultacie doprowadziła do niezasadnego umorzenia postępowania w sprawie; - przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, to jest art. 7 kpa, poprzez niezrealizowanie przez organ II instancji normy zawartej w powołanym przepisie, co w rezultacie doprowadziło do niezałatwienia sprawy w merytorycznie prawidłowy sposób. Podnosząc i rozwijając powyższe zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i zasądzenie od D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego kosztów postępowania wywołanego niniejszą skargą, w tym kwoty 500 zł z tytułu zwrotu uiszczonego wpisu, 480 zł z tytułu kosztów zastępstwa adwokackiego i 17 zł z tytułu zwrotu uiszczonej opłaty skarbowej od pełnomocnictwa. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie. Podtrzymał zaskarżoną decyzję i argumenty zawarte w jej uzasadnieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne właściwe są do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Sąd nie może opierać tej kontroli na kryterium słuszności lub sprawiedliwości społecznej. Decyzja administracyjna jest zgodna z prawem, jeżeli jest zgodna z przepisami prawa materialnego i przepisami prawa procesowego. Uchylenie decyzji administracyjnej, względnie stwierdzenie jej nieważności przez Sąd, następuje tylko w przypadku istnienia istotnych wad w postępowaniu lub naruszenia przepisów prawa materialnego, mającego wpływ na wynik sprawy (art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – t.jedn. Dz.U. z 2012 r. poz. 270). W niniejszej sprawie takie wady i uchybienia nie występują. Skarga zatem nie mogła zostać uwzględniona. Jak trafnie stwierdził D. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego we W., decydujące znaczenie dla rozstrzygnięcia tej sprawy miało podjęcie przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w L. postanowienia z dnia 10 czerwca 2011 r. nr [...]. Bezsporne jest w rozpatrywanej sprawie, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w L. podczas oględzin w dniu 9 czerwca 2011 r. ustalił, że prowadzone są prace budowlane na dachu budynku mieszkalnego wielorodzinnego, położonego w Z. przy ul. [...], stanowiącego współwłasność skarżącego, w wyniku których 74 % dachu pokryto folią paroprzepuszczalną i łatami drewnianymi oraz dokonano przemurowania istniejących przewodów kominowych, a konsekwencją tych ustaleń było podjęcie przez organ I instancji na podstawie art. 50 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (t.jedn. Dz.U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623 z późn. zm.) postanowienia z dnia 10 czerwca 2011 r. nr [...] o wstrzymaniu prowadzenia przedmiotowych robót. Zgodnie z art. 50 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego, w przypadkach innych niż określone w art. 48 ust. 1 lub w art. 49b ust. 1 właściwy organ wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych wykonywanych bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia. Przepis ust. 4 tego artykułu stanowi, że postanowienie o wstrzymaniu robót budowlanych traci ważność po upływie 2 miesięcy od dnia doręczenia, chyba że w tym terminie zostanie wydana decyzja, o której mowa w art. 50a pkt 2 albo w art. 51 ust. 1. Stosownie do art. 50a pkt 2 Prawa budowlanego, właściwy organ w przypadku wykonywania robót budowlanych – pomimo wstrzymania ich wykonywania postanowieniem, o którym mowa w art. 50 ust. 1 – nakazuje, w drodze decyzji, rozbiórkę części obiektu budowlanego wykonanego po doręczeniu postanowienia albo doprowadzenie obiektu budowlanego do stanu poprzedniego. W myśl art. 51 ust. 1 cytowanej ustawy, przed upływem 2 miesięcy od dnia wydania postanowienia, o którym mowa w art. 50 ust. 1, właściwy organ w drodze decyzji: 1) nakazuje zaniechanie dalszych robót budowlanych bądź rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego albo 2) nakłada obowiązek wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, określając termin ich wykonania, albo 3) w przypadku istotnego odstąpienia od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę - nakłada, określając termin wykonania, obowiązek sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego, uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych oraz - w razie potrzeby - wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem; przepisy dotyczące projektu budowlanego stosuje się odpowiednio do zakresu tych zmian. W rozpatrywanej sprawie nie została wydana decyzja, o której mowa w art. 50a pkt 2 albo w art. 51 ust. 1 Prawa budowlanego. Zauważyć wypada, że w okresie ważności postanowienia z dnia 10 czerwca 2011 r. nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w L. wydał decyzję nr [...] z dnia [...] r., którą na podstawie art. 83 ust. 1 ustawy – Prawo budowlane oraz art. 105 § 1 i art. 104 kpa umorzył postępowanie administracyjne w sprawie samowolnie prowadzonych robót budowlanych przez Wspólnotę Mieszkaniową budynku mieszkalnego wielorodzinnego położonego w Z. przy ul. [...]. Nie była to więc decyzja, o której mowa w art. 50a pkt 2 albo w art. 51 ust. 1 Prawa budowlanego, przy czym decyzją D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. z dnia [...] r. nr [...] została ona wyeliminowana z obrotu prawnego. Skoro zatem w okresie 2 miesięcy od dnia doręczenia postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w L. z dnia 10 czerwca 2011 r. nr [...] (to jest – jak wynika z akt administracyjnych sprawy – od dnia 16 czerwca 2011 r.) nie wydano decyzji, o której mowa w art. 50a pkt 2 albo w art. 51 ust. 1 Prawa budowlanego, to wyżej opisane postanowienie z dnia 10 czerwca 2011 r. zgodnie z art. 50 ust. 4 Prawa budowlanego utraciło ważność. Jak wielokrotnie podkreślano w orzecznictwie sądowoadministracyjnym, 2-miesięczny termin, o jakim mowa w art. 50 ust. 4 ustawy Prawo budowlane jest terminem materialnoprawnym. Jego bezskuteczny upływ i niepodjęcie jednej z decyzji przewidzianych przepisem art. 51 tej ustawy oznacza, że ustaje zakaz prowadzenia robót budowlanych. W takiej sytuacji nie jest już możliwe wydanie decyzji na podstawie art. 50a pkt 2 albo art. 51 ust. 1 Prawa budowlanego. Użyte w art. 50 ust. 4 cytowanej ustawy sformułowanie "postanowienie traci ważność" oznacza, że postanowienie wygasło. W takim przypadku mamy do czynienia z bezprzedmiotowością postępowania administracyjnego (por. np. wyroki NSA z dnia 8 kwietnia 2010 r. sygn. akt II OSK 625/09 - LEX nr 597732; z dnia 11 grudnia 2009 r. sygn. akt II OSK 1948/08 - LEX nr 1166032; wyrok SN z dnia 13 maja 1999 r. sygn. akt III RN 2/99 – OSNP 2000/9/336; wyrok WSA w Gdańsku z dnia 9 marca 2011 r. sygn. akt II SA/Gd 870/10). Stosownie do art. 105 § 1 kpa, gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe w całości albo w części, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania odpowiednio w całości albo w części. Mając na uwadze powyższe stwierdzić należy, że zaskarżona decyzja D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. z dnia [...] r. jest zgodna z prawem. Wbrew wywodom skargi, nie narusza ona ani prawa materialnego, ani przepisów postępowania. Podejmując zaskarżoną decyzję D. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego zastosował właściwe przepisy ustawy – Prawo budowlane, słusznie dochodząc do wniosku, że w realiach rozpatrywanej sprawy, z uwagi na treść unormowania zawartego w art. 50 ust. 4 tej ustawy, postępowanie objęte postanowieniem z dnia 10 czerwca 2011 r. nr [...] o wstrzymaniu robót budowlanych należało umorzyć. Wszystkie istotne dla rozstrzygnięcia okoliczności stanu faktycznego zostały przez Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego należycie ustalone, a zatem w sprawie tej nie doszło do naruszenia art. 7 kpa. Organ II instancji dokonał przy tym prawidłowej wykładni art. 105 § 1 kpa i w rezultacie podjął rozstrzygnięcie zgodne z prawem. Podkreślić ponadto trzeba, że organ odwoławczy trafnie nie wykluczył możliwości wydania decyzji na podstawie art. 51 ust. 7 Prawa budowlanego w stosunku do robót budowlanych wykonanych po wydaniu postanowienia z dnia 10 czerwca 2011 r. nr [...]. Tak więc w sytuacji, gdyby okazało się, że przedmiotowe roboty budowlane wykonano niezgodnie z prawem, będzie możliwe podjęcie stosownych działań w celu doprowadzenia ich do stanu zgodnego z obowiązującymi przepisami. Interesy skarżącego nie zostaną zatem pozbawione ochrony prawnej. W tym stanie rzeczy – zgodnie z art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – orzeczono jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło