II SA/Sz 817/12

WyrokWSA w Szczecinie2012-12-05

Skład orzekający: Maria Mysiak, Barbara Gebel, Arkadiusz Windak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba, która opuściła miejsce pobytu stałego w celu podjęcia pracy za granicą, ale nadal posiada klucze do lokalu i sporadycznie go odwiedza, powinna zostać wymeldowana?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że opuszczenie miejsca pobytu stałego w celu podjęcia pracy, nawet połączone z okazjonalnymi odwiedzinami i posiadaniem kluczy do lokalu, stanowi podstawę do wymeldowania, jeśli osoba nie koncentruje tam swoich podstawowych czynności życiowych i interesów. Samo posiadanie rzeczy osobistych lub zamiar powrotu w bliżej nieokreślonej przyszłości nie są wystarczające do utrzymania zameldowania stałego, gdy faktyczne zamieszkiwanie i centrum życiowe przeniosło się gdzie indziej.
Stan faktyczny
Spółka A. wniosła o wymeldowanie I.S. z nieruchomości, twierdząc, że nie mieszka tam od lat, a swoje życie skoncentrowała za granicą. Organ I instancji, po zebraniu dowodów z zeznań świadków, policji i oględzin lokalu, stwierdził, że I.S. faktycznie opuściła lokal, a jej pobyty tam są jedynie czasowe, związane z opieką nad chorą matką. Wojewoda utrzymał decyzję w mocy. I.S. zaskarżyła decyzję, podnosząc zarzuty nieważności postępowania, błędnej wykładni przepisów oraz naruszenia Konstytucji RP.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Mysiak, Sędziowie Sędzia WSA Barbara Gebel (spr), Sędzia WSA Arkadiusz Windak, Protokolant Anita Jałoszyńska, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 5 grudnia 2012 r. sprawy ze skargi I. S. na decyzję Wojewody z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania oddala skargę. Burmistrz decyzją z dnia [...], nr [...], wydaną na podstawie art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), zwanej dalej "K.p.a.", oraz art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz. U. z 2006 r. Nr 139, poz. 993 ze zm.), zwanej dalej "ustawą", po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego wymeldował z miejsca pobytu stałego I.S. z nieruchomości mieszkalnej położonej w [...] przy ulicy [...]. Organ stwierdził, że w dniu [...] wpłynął wniosek Spółki A z prośbą o wymeldowanie I.S. z pobytu stałego z adresu w [...], z ul. [...]. Wniosek uzasadniono tym, iż wymieniona nie mieszka we wskazanej nieruchomości od co najmniej [...] lat, a swoje życie skoncentrowała na terenie [...]. Zgodnie z art. 15 ust. 2 ustawy organ gminy wydaje na wniosek strony lub z urzędu decyzję w sprawie wymeldowania osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad 3 miesiące i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się. Tak więc, podstawową przesłanką wymeldowania powinno być faktyczne opuszczenie lokalu, a rezygnacja z prawa do przebywania w nim powinna nastąpić w sposób wyraźny, poprzez odpowiednie zachowanie, które w sposób nie budzący wątpliwości wyraża wolę danej osoby. Organ ustalił, że I.S. zameldowana jest na pobyt stały pod wskazanym adresem od [...]. Zawiadomienie o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie o wymeldowanie z pobytu stałego I.S., wysłane na adres zameldowania, odebrała matka ww. A.S. W dniu [...] do tut. Urzędu zgłosiła się I.S., która złożyła swoje oświadczenie do protokołu. Wskazana zeznała, iż właścicielem przedmiotowej nieruchomości jest Spółka A., a jej matka – A.S. - jest główną najemczynią. Zeznała, iż przedmiotową nieruchomość opuściła w wieku 20 lat, tj. 30 lat temu. Wyjechała do pracy do [...]. Do spornej nieruchomości przyjeżdża różnie, jak tylko pozwala jej na to czas. Czasami jest to raz w miesiącu, bądź raz na tydzień. Zdarza się, że przebywa na urlopie nawet tydzień. Pobyty są uzależnione od możliwości uzyskania urlopu z pracy. Dodała, że przyjazdy związane są z opieką nad chorą matką. Potwierdziła, że owszem, pracuje w [...], ale z uwagi na fakt, iż pracuje w handlu ma możliwość dogodniejszego sposobu na uzyskanie wolnego. Stwierdziła, że nie zamierza wymeldowywać się z adresu stałego, ponieważ z tym miejscem jest mocno związana. Zaznaczyła, że w nieruchomości tej ma swoje rzeczy niezbędne do życia codziennego. Nadmieniła, że rachunki opłaca mama, ale w miarę możliwości ona pomaga jej finansowo. Dodała, że posiada klucze do lokalu, co powoduje że w każdej chwili może z niego korzystać. Pełnomocnik Spółki A., zeznał, iż o niezamieszkiwaniu I.S. w [...] przy ulicy [...], dowiedzieli się od dzierżawcy ośrodka wypoczynkowego w [...], B.D.. To od niego otrzymali informację, iż od ok. [...]-ciu lat I.S. nie mieszka stale w nieruchomości, iż w lokalu zamieszkuje jedynie matka I.S., A.S. Wiadome im jest również, że I.S. skoncentrowała swoje życie osobiste w [...] a jej przyjazdy wiążą się wyłącznie z odwiedzinami matki i opieką nad nią. Na okoliczność ustalenia miejsca pobytu I.S., organ zwrócił się do Komisariatu Policji o przeprowadzenie kontroli meldunkowej pod wskazanym adresem. W odpowiedzi otrzymał informację, iż I.S. od wielu lat nie mieszka w [...] przy ulicy [...], a na stałe przebywa w [...], natomiast matka wskazanej A.S. z uwagi na stan zdrowia przebywa u drugiej córki K.M.. Mając na uwadze te informacje, wystąpiono do Urzędu Miejskiego o udzielenie pomocy prawnej w przesłuchaniu matki i siostry I.S. Przesłuchana w charakterze świadka A.S. oświadczyła, iż córka wyjechała z mieszkania tydzień temu, czyli ok. [...], obecnie pracuje za granicą i dlatego wiąże się to z wyjazdami. Lokal opuściła dobrowolnie, które spowodowane było charakterem pracy w [...]. Opuszczając go zostawiła w nim część swoich rzeczy osobistych oraz meble. Zeznała, iż do mieszkania przyjeżdża raz w miesiącu i na chwilę obecną zamierza przyjechać w maju. K.M. również zeznała, iż siostra opuściła lokal tydzień temu (około). Opuściła go dobrowolnie i czasowo. Nie zabrała wszystkich swoich rzeczy, tylko te najbardziej potrzebne. Zaznaczyła, że wyjeżdża często, ponieważ na miejscu nie ma pracy. Dodała, że siostra przyjeżdża raz w miesiącu, czasem rzadziej, w zależności od urlopu. W dniu [...] przeprowadzono, z udziałem stron, oględziny lokalu przy ul. [...] w [...]. Lokal składa się z przedsionka, z którego przechodzi się do kuchni, a z niej do łazienki wraz z toaletą, oraz do pokoju, a z niego do następnego pokoju. I.S. osobiście wskazała pokój, w którym nocuje podczas swoich pobytów, a także rzeczy, które jej zdaniem świadczą o jej zamieszkiwaniu w lokalu. Fakt niezamieszkiwania I.S. na stałe w spornej nieruchomości potwierdził B.D. - dzierżawca ośrodka wypoczynkowego w [...] przy ulicy [...]. Świadek ten zeznał, iż dzierżawcą ośrodka w [...] jest od ok. [...] lat. I.S., jak i jej rodzinę, zna bardzo dobrze. Wie również, że I.S. opuściła mieszkanie jak była jeszcze młodą dziewczyną. Dodał, że wyjechała z domu do [...] do pracy, a jej przyjazdy wiążą się z odwiedzinami chorej matki. Do [...] przyjeżdża tak często, jak tylko pozwala jej na to czas. I.S. widuje, jak sam jest w ośrodku, najczęściej jest to w maju i w okresie letnim. Oświadczył, że wskazana każde święta spędza u matki. Jednakże są to pobyty jedynie czasowe. Przyznał, że I.S. pomaga matce w miarę swoich możliwości, bardzo dużo serca wkłada w opiekę nad matką. W oparciu o analizę powyższych dowodów, organ I instancji uznał, iż pobyty I.S. w spornej nieruchomości są jedynie czasowe, nie mają charakteru stałego. Dodał, że przepisy ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych dokładnie określają znaczenie pobytu stałego, którym jest zamieszkiwanie w określonej miejscowości pod oznaczonym adresem z zamiarem stałego przebywania, w tym również założenia ośrodka osobistych i majątkowych interesów (art. 10 ust. 1 w zw. z art. 6 ust. 1 ustawy. Miejsce pobytu stałego danej osoby to miejsce, w którym osoba ta stale realizuje swoje podstawowe czynności życiowe, a w szczególności mieszka, nocuje, przygotowuje i spożywa posiłki, wypoczywa, przechowuje rzeczy niezbędne do bytowania, przyjmuje wizyty gości, przyjmuje korespondencję, itp. (wyrok z dnia 31 grudnia 2007 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie III SA/Lu 465/07). Z pobytem stałym wiąże się więc koncentracja w danym miejscu spraw życiowych danej osoby. Z ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych wynika nadto, iż służy ona państwowym celom ewidencyjnym i prawidłowemu wykonywaniu przez organy publiczne ich funkcji. Instytucja ta nie powinna służyć fikcji meldunkowej, tj. odzwierciedlać stanu faktycznie nieistniejącego. Opuszczenie miejsca pobytu stałego, jako niezbędna przesłanka wymeldowania, określona w art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności, winno być rozumiane jako dobrowolne wyprowadzenie się do innego miejsca (VIII SA/Wa 210/08 - Wyrok WSA w Warszawie z dnia 24 sierpnia 2008 r.). Na potwierdzenie powyższego faktu, zostały zebrane wystarczające dowody nie zamieszkiwania I.S. w lokalu położonym w [...] przy ulicy [...], gdzie ww. nie mieszka, nie nocuje, nie spożywa posiłków, nie wypoczywa, nie przechowuje swoich rzeczy niezbędnych do codziennego funkcjonowania, nie przyjmuje wizyt członków rodziny lub znajomych, nie przyjmuje i nie nadaje korespondencji. Powyższe, zgodne jest także z orzecznictwem administracyjnym wskazującym, iż za miejsce pobytu stałego osoby uznaje się miejsce, w którym osoba, której postępowanie dotyczy, stale realizuje swoje podstawowe funkcje życiowe (wyrok WSA z dnia 5 maja 2009 r., nr IV SA/Wa 413/09). O istnieniu przesłanki opuszczenia miejsca pobytu stałego, można mówić wtedy, gdy całokształt zachowań osoby wskazuje, iż lokal, w którym jest na stałe zameldowana, przestał być tego rodzaju miejscem, przestał być miejscem koncentracji jej interesów życiowych. Organ dodał, iż zamiar zamieszkiwania w spornym lokalu w przyszłości, czy też spór na tle uprawnień właścicielskich do lokalu jest nieistotny w sprawie dotyczącej meldunku. Nawet bowiem posiadanie tytułu prawnego do lokalu, w którym się nie zamieszkuje, nie stanowi prawnej przeszkody do wydania decyzji o wymeldowaniu z pobytu stałego (wyrok WSA w Gliwicach z dnia 28 stycznia 2009 r., sygn. akt II SA/G1874/08). Od powyższej decyzji I.S. odwołała się. Wojewoda decyzją z dnia [...], nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. oraz art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Organ podniósł, że sprawy związane z zameldowaniem oraz wymeldowaniem reguluje ustawa z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych. Wyjaśnił, że ustawa ta służy państwowym celom ewidencyjnym i prawidłowemu wykonywaniu przez organy publiczne ich funkcji, jako że posiadanie informacji o miejscu zamieszkania i pobytu obywateli umożliwia racjonalizację działań należących do zadań państwa i samorządu terytorialnego. Ewidencja ludności polegająca na rejestracji danych, co do miejsca pobytu, służy także interesom obywateli, np. poszukiwanie spadkobierców oraz ochronie osób trzecich - poszukiwanie dłużników. Okoliczność, że obowiązek meldunkowy należy uznać, w świetle Konstytucji RP, za instytucję wynikającą z klauzuli ochrony porządku prawnego, mającą także związek z ochroną praw i interesów jednostki, prowadzi do wniosku, że zameldowanie i wymeldowanie winno odzwierciedlać rzeczywisty stan rzeczy. Instytucja ta nie powinna natomiast służyć fikcji meldunkowej, tj. odzwierciedlać stanu faktycznie nie istniejącego, co do miejsca zamieszkania danej osoby. Organ uznał, że bez znaczenia dla niniejszej sprawy jest zatem wskazany przez stronę w odwołaniu fakt, że od 01.01.2013 r. zostają uchylone art. 2-13 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych. Wyjaśnił, że obowiązujący w chwili wydawania decyzji art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 10 kwietnia1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych stanowi, iż "ustawa normuje sprawy ewidencji ludności i dowodów osobistych", nie zaś jak podnosi strona, że "ustawa normuje sprawy dowodów osobistych". Następnie organ zacytował art. 15 ust. 2 ustawy, a także art. 9 ust. 2b, który stanowi, że zameldowanie w lokalu służy wyłącznie celom ewidencyjnym i ma na celu potwierdzenie faktu pobytu w tym lokalu. Organ odwoławczy rozpatrując odwołanie dokonał weryfikacji zaskarżonej decyzji pod kątem prawidłowości poczynionych przez organ gminy ustaleń oraz zastosowania obowiązujących w niniejszej sprawie przepisów prawa materialnego . Po analizie akt sprawy organ II instancji stwierdził, iż organ gminy przeprowadził postępowanie administracyjne zgodnie z przepisami prawa procesowego. Decyzja pierwszoinstancyjna posiada wszystkie elementy niezbędne do tego, aby zakwalifikować ją jako decyzję administracyjną. W szczególności zaskarżona decyzja posiada autora, tj. oznaczenie organu, który ją wydał. Takie oznaczenie widnieje na początku decyzji - pieczątka nagłówkowa organu wydającego akt, tj. "Burmistrz ". Oznaczenie organu nie musi być zamieszczone w treści pisma. Za bezzasadny zatem organ odwoławczy uznał zarzut I.S., że w decyzji organu gminy brak jest oznaczenia organu i że dotknięta jest ona wadą procesową opisaną w art. 156 § 1 pkt. 1 K.p.a. W ocenie organu II instancji, wydane przez Burmistrza rozstrzygnięcie, w świetle zebranych w sprawie dowodów, jest także właściwe na gruncie przepisów prawa materialnego. Z akt sprawy wynika, że lokal położony w m. [...], przy ul. [...] nie stanowi już miejsca, w którym I.S. koncentruje interesy życiowe. W rozpatrywanej sprawie faktem jest, że ww. od blisko [...] lat mieszka i pracuje w [...] (dowód: zeznania I.S., zeznania pełnomocnika Spółki A., pismo Komisariatu Policji, zeznania B.D.). W ocenie organu II instancji, brak podstaw aby odmówić wartości ocennej zeznaniom świadka B.D., gdyż sama I.S. oświadczyła do protokołu, że przyjeżdża do przedmiotowego lokalu raz w miesiącu lub częściej, po to by opiekować się swoją matką. A.S. oraz K.M. oświadczyły do protokołu, że I.S. pracuje w [...] i że dlatego opuściła dobrowolnie przedmiotowy lokal. Zdaniem Wojewody [...], obiektywna ocena wszystkich dowodów zgromadzonych w sprawie prowadzi do wniosku, że I.S. nie mieszka na stałe w przedmiotowym lokalu, a jedynie czasowo przebywa w tym lokalu i że jej wizyty wynikają z zamiaru sprawowania opieki nad matką, a nie z zamiaru stałego z zamieszkiwania w tym miejscu. W takim stanie rzeczy, nie budzi wątpliwości organu II instancji, że I.S. spełniła przesłankę opuszczenia miejsca stałego pobytu, w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, i że ustalenia poczynione w tej mierze przez organ gminy są właściwe, a ty samym za prawidłową należy uznać decyzję Burmistrza orzekającą o wymeldowaniu I.S. z pobytu stałego z lokalu przy ul. [...], w [...]. I.S., reprezentowana przez pełnomocnika B.K., zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego powyższą decyzję Wojewody. Decyzji zarzuciła : "1) nieważność z art.156 § 1 pkt 1 i 2 K.p.a. o właściwości organu II instancji w jego rozstrzygnięciu ( osnowie ) w powiązaniu z art. 107 § 1 K.p.a. z kolejnym zarzutem nieważności decyzji zaskarżonej organu I instancji w rozstrzygnięciu (osnowie ) w powiązaniu z art. 107 § 1 K.p.a. z brakiem wykazania także upoważnienia dla sprawy organowi II instancji i podpisu, o którym mowa w art.268a K.p.a.; 2) błędną wykładnię art. 15 ust.1 i 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz.U. z 2006r. Nr 139 ze zm.) obowiązującego do 31.12.2012 r. przez to , że przepisy uchyla ustawodawca w tym zakresie, a ustawa normuje sprawy dowodów osobistych art.1 ust.1 obejmując tylko dowody osobiste z zarzutem, że jeszcze obowiązująca norma prawna zawarta w przepisie art. 15 ust.1 i 2 tej ustawy nie jest normą ius cogens, gdyż skarżąca nigdy nie miała zamiaru i nie ma zamiaru opuszczać miejsca pobytu stałego w czasie i nie ma obowiązku wymeldowania w organie gminy, bo taka jest wola skarżącej bycia przy swojej matce i matce Ojczyźnie, jaką jest Rzeczypospolita Polska, a jedynie pracuje w [...] zarabiając na życie, czego nie rozumieją urzędnicy w niniejszej sprawie przez to, że gwałcąc art.7, art.8, art.82 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, powinni być usunięci z zajmowanych funkcji publicznych; 3) nieważność postępowania z art. 156 § 1 pkt 7 K.p.a. - brak pouczenia adresowego organu II instancji - siedziby jako podmiotu i pouczenia o środku zaskarżenia. Wskazując na powyższe zarzuty , wniosła : 1) o zmianę zaskarżonych decyzji organu II i organu I instancji przez ich uchylenie i stwierdzenie nieważności postępowania; 2) o rozstrzygnięcie o kosztach postępowania instancyjnego, w tym także o kosztach zastępstwa procesowego adwokackiego." Uzasadniając swoje stanowisko I.S. stwierdziła, że "prawem konstytucyjnym obywatelskim w ustawie zasadniczej jest gwarancja ujęta w art.65 Konstytucji: " Każdemu zapewnia się wolność wyboru i wykonywania zawodu oraz wyboru miejsca pracy." Jednak, jak wynika z zaskarżonych nieważnych decyzji, ta konstytucyjna wolność jest zgwałcona wobec skarżącej przez niektóre osoby sprawujące funkcje publiczne, a które z przyczyn jedynie im znanych, swoimi zachowaniami, gwałcą fundamentalną zasadę zawartą w art.65 Konstytucji - wolność wyboru i wykonywania zawodu oraz wyboru miejsca pracy i jako osoby także swoimi zachowaniami, gwałcą konstytucyjną zasadę praworządności zawartą w art.7 Konstytucji : "Organy władzy publicznej działają na podstawie i w granicach prawa" w stosunku do skarżącej. Po drugie, gwałcą w ramach konstytucyjnych źródeł prawa zawarte w ustawie zasadniczej w art.8 i art.87 ust.1 Konstytucji: " Konstytucja jest najwyższym prawem Rzeczypospolitej Polskiej. Przepisy Konstytucji stosuje się bezpośrednio , chyba że Konstytucja stanowi inaczej" ( art.8 ). Źródłami powszechnie obowiązującego prawa Rzeczypospolitej Polskiej są : Konstytucja, ustawy, ratyfikowane umowy międzynarodowe oraz rozporządzenia" (art.87 ust.1). Taki stan wynika z faktu nie uznawania ustroju Rzeczypospolitej Polskiej w ramach gandyzmu, a opartego na Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, przez urzędników w niniejszej sprawie z ich prywatnych interesów. Także z zaniku bytu intelektualnego w omawianej materii, gdyż zaskarżone orzeczenia są stekiem nieprawości wobec osoby skarżącej i jej rodziny, w tym chorej matki, gdzie skarżąca w czasie musi korzystać z pracy w ościennym państwie w ramach Unii Europejskiej ze wskazaniem, że z mocy art.75 Konstytucji: "Władze publiczne prowadzą politykę sprzyjającą zaspokojeniu potrzeb mieszkaniowych obywateli, w szczególności przeciwdziałają bezdomności, wspierają rozwój budownictwa socjalnego oraz popierają działania obywateli zmierzające do uzyskania własnego mieszkania. Ochronę praw lokatorów określa ustawa", a więc art.1, art.2 ust.1 pkt 1 , pkt 3 , pkt 4 , pkt 6 , pkt 10, pkt 11 , art.4 ust. 2 i przepisy związkowe ustawy z 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego (Dz. U. z 2005r. Nr 31, poz.266 ze zm.), a którą to ustawę należy również związać z art.1 ust.1, art.7 ust.1 pkt 7 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 200lr. Nr 142, poz. 1591 ze zm.), gdzie skarżąca należy do mieszkańca gminy tworząc z mocy prawa wspólnotę samorządową gminy." Tak więc , zdaniem skarżącej, "władze publiczne zawodzą w stosunku do niej - nie tylko - w trzech bytach: moralnym, intelektualnym, materialnym, ale też w czterech kręgach: rodzinie, społeczeństwie, narodzie, państwie na tle bałamutnej wykładni norm i również w rażąco błędnym stosowaniu prawa, w szczególności art. 15 ust.1 i 2 ustawy o dowodach osobistych. Podana argumentacja prawna i publiczna stała się także konieczna w tej fazie argumentacji do błędnych zaskarżanych decyzji i wystarczająca na tle zachowań organów władzy publicznej tej części Polski." Zdaniem I.S., "pozostałe kwestie decyzji są tak ogólnikowe, że nie nadają się do komentarza. Przechodząc zaś do naruszenia art. 156 § 1 pkt 1 i 2 K.p.a. skutkujące nieważnością postępowania, to ten zarzut polega na tym, że organ II instancji w rozstrzygnięciu decyzji z art. 107 § 1 K.p.a. ( osnowie rozstrzygnięcia ) w decyzji nie podał organu II instancji, ani podpis nie pochodzi od organu II instancji. Także w uzasadnieniu organ II instancji godzi się na zarzut, że organ I instancji - Burmistrz nie figuruje zgodnie z art. 107 § 1 K.p.a. w osnowie rozstrzygnięcia, ale lekceważy skutek prawny, a więc w tych sytuacjach gardzi konstytucyjną zasadą praworządności z art.7 Konstytucji i normami ustawy zasadniczej związkowymi w przedmiotowej sprawie. Tak czynić nie należy i nie wolno także z podanych przyczyn w innym miejscu ( szerzej , P. Przybysz : "Kodeks postępowania administracyjnego" - Komentarz , Wydanie 4 , LexisNexis, 2007r. , komentarz do art. 107 § 1 k.p.a. i orz.SN wyroki s.242 i nast.), co należy połączyć z omówioną w syntezie wykładnią art. 15 ust. 1 i 2 ustawy o dowodach osobistych od 01.01.2013 r. Z tych względów skarga, bez istoty pouczenia poprawnego środka prawnego zaskarżenia przez organ II instancji wraz z zarzutami, wnioskami stały się konieczne i uzasadnione, gdyż strona skarżąca pozostała także pozbawiona z tego względu prawa do obrony jaką stosować ustawę ze skutkami z art. 156 § 1 pkt 7 K.p.a." W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o oddalenie skargi podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. W piśmie procesowym z dnia [...] skarżąca zarzuciła "rażąco błędną wykładnię art. 15 ust.2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych także przez to, że pomija bezprawnie normę prawną art.6 ust.1 tej ustawy dającą definicję pobytu stałego w brzmieniu: "Pobytem stałym jest zamieszkanie w określonej miejscowości pod oznaczonym adresem z zamiarem stałego przebywania", skutkując również naruszeniem konstytucyjnej zasady praworządności z art.7 Konstytucji w ramach konstytucyjnych źródeł prawa ujętych w art.8 i art.87 ust.1 Konstytucji, także w świetle trójpodziału władz z art. 10 Konstytucji przez odebranie praw i wolności obywatelskich ujętych też w art.30, art.31 ust. 1-3, art.65 Konstytucji, w tym wolności wyboru i wykonywania zawodu oraz wyboru miejsca pracy w obowiązującym porządku prawnym ustroju Rzeczypospolitej Polskiej, opartego na Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z 2 kwietnia 1997r., uprawiając gandyzm - bierny opór osób władzy z art. 10 Konstytucji w relacji do praw i wolności obywatelskich i człowieka, zawartych w art.30 - art.86 Konstytucji." Wskazała, że "uczestnik postępowania w przedmiotowej sprawie ignoruje Konstytucję Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 02.04.1997 r., czego dowodem jest odpowiedź na skargę Wojewody, co określa się mianem gandyzmu biernego oporu osób władz do ustroju Rzeczypospolitej Polskiej na rzecz popierania odrzuconego ustroju PRL opartego na kolektywizmie, a więc funkcjonujący socjalizm oparty na błędzie antropologicznym, gdzie człowiek jest zerem w przeciwieństwie do ustawy zasadniczej - Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej opartej na zasadzie personalizmu - najważniejszy człowiek , istota ludzka (odnośnie gandyzmu , vide : prof. Z. Musiał - prof. B. Wolniewicz " Ksenofobia i wspólnota" , Wydanie drugie , poszerzone , Wydawnictwo Antyk Marcin Dybowski, 2010r., podrozdział "Problematyczność gandyzmu", s.1 11-135 i literatura naukowa). Taki manewr i chwyt zastosował organ - Wojewoda - przez pominięcie stanu faktycznego przedmiotowej sprawy, że I.S. od zawsze mieszkała i była zameldowana z matką, obecnie osobą obłożnie chorą, przy ul. [...] w [...] na pobyt stały z zamiarem stałego zamieszkania." Kończąc, skarżąca stwierdziła: " Zatem, wykładnię i stosowanie prawa organ - Wojewoda Zachodniopomorski, w ocenie skarżącej, stosuje również wedle własnego wulgaryzmu prawnego - tak się dzieje we władzy wykonawczej i także sądowej - a nie wedle woli ustawodawcy, a to stale cuchnie socjalizmem. Tak jest w przedmiotowej sprawie w tych fazach postępowania. Innymi słowy, w ocenie skarżącej, są to rządy ludzi, a nie rządy prawa i nie tylko w tej sprawie." Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności organów administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, iż zadaniem sądu administracyjnego jest zbadanie zgodności zaskarżonej decyzji z przepisami zarówno prawa materialnego, jak i procesowego, obowiązującymi w dniu wydania zaskarżonej decyzji, w odniesieniu do stanu faktycznego istniejącego również w dniu wydania zaskarżonej decyzji. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2012 r., poz.270 ze zm.). Podstawę rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie stanowiły przepisy ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych ( Dz. U. z 2006 r. Nr 139, poz. 993 ze zm.). Ustawa ta obowiązywała w dniu podejmowania zaskarżonej decyzji. Zgodnie z przepisem art. 15 ust. 2 ww. ustawy organ gminy wydaje na wniosek strony lub z urzędu decyzję w sprawie wymeldowania osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad trzy miesiące i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się. Stosownie do art. 1 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, ewidencja ludności polega m.in. na rejestracji danych o miejscu pobytu osób. Zgodnie natomiast z art. 9 ust. 2b powołanej wyżej ustawy, celom ewidencyjnym służy zameldowanie, które winno potwierdzać fakt pobytu osoby w lokalu. W konsekwencji stosownie do art. 2 i art. 4 ustawy osoba przebywająca na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej jest obowiązana wykonywać obowiązek meldunkowy określony w ustawie, który to obowiązek polega na zameldowaniu się w miejscu pobytu stałego lub czasowego czy też wymeldowaniu się z miejsca pobytu stałego lub czasowego. Zgodnie z art. 6 ust. 1 ustawy, pobytem stałym jest zamieszkiwanie w określonej miejscowości pod oznaczonym adresem z zamiarem stałego przebywania. Stosownie do tego przepisu, uznanie pobytu za stały uzależnione jest zatem od łącznego spełnienia określonych przez ustawodawcę przesłanek, tj.: faktycznego przebywania pod określonym adresem oraz jednoczesnego zamiaru stałego pobytu w tym miejscu, połączonego z zamiarem koncentracji w nim swoich spraw życiowych. Samo przebywanie pod oznaczonym adresem, nawet jeśli ma charakter dobrowolny i trwały, nie przesądza bowiem o stałym charakterze pobytu. Musi być ono połączone z wolą przebywania. Również sam zamiar stałego pobytu w oznaczonym miejscu, nie przesądza o stałym jego charakterze. Towarzyszyć musi mu, bowiem przebywanie pod oznaczonym adresem, które polega na skoncentrowaniu w nim swoich osobistych i majątkowych interesów. Jak wyjaśnił Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 27 maja 2005 r., sygn. akt K 20/01 (OTK-A 2002/3/34), rozważając relacje między użytymi w końcowej części art. 52 ust. 2 Konstytucji pojęciami "zamieszkiwanie" i "pobyt", przyjąć można, że oba zakładają przebywanie (fizyczną obecność) w jakimś miejscu, ale w przypadku zamieszkiwania chodzi o pobyt kwalifikowany przez dodatkowe okoliczności dotyczące jego trwałości. W orzecznictwie sądowym uznaje się, że miejscem pobytu stałego danej osoby jest miejsce, w którym osoba ta stale realizuje swoje podstawowe czynności życiowe, a w szczególności mieszka, nocuje, przygotowuje i spożywa posiłki, wypoczywa, przechowując rzeczy niezbędne do bytowania, przyjmuje wizyty gości, przyjmuje korespondencję. Jest to więc miejsce koncentracji życiowych interesów danej osoby (patrz. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w wyroku z dnia 31 grudnia 2007 r., sygn. akt III SA/Lu 465/07 - LEX nr 460737). Faktem niespornym jest, że I.S. posiada klucze do mieszkania przy ul. [...], w [...] oraz w nim bywa, natomiast w nim nie zamieszkuje w pojęciu, które nadała ustawa o ewidencji ludności i dowodach osobistych. Stałe zameldowanie musi łączyć się z określeniem miejsca stałego pobytu, tj. zamieszkiwania pod konkretnym adresem z zamiarem stałego tam pobytu. Skarżąca nie koncentruje swoich życiowych interesów w przedmiotowym mieszkaniu. Odwiedza to miejsce, gdyż mieszka tam jej matka, jednak z przedmiotowego mieszkania wyprowadziła się dobrowolnie w poszukiwaniu pracy, jak sama oświadcza, ponad [...] lat temu, a co potwierdzają przesłuchani w niniejszej sprawie świadkowie ( od około 9[...] lat do przedmiotowego lokalu jedynie dość często przyjeżdża w ramach opieki nad matką, a zamieszkuje i pracuje w [...]). Skarżąca przyznaje, że od wielu lat pracuje w [...], ale uważa, że wykonywana przez nią praca w handlu umożliwia jej częsty pobyt w Polsce. W okresie kiedy skarżąca nie sprawuje opieki nad matką, A.S. w zasadzie przebywa u drugiej córki, gdyż potrzebuje stałej pomocy. Mieszkanie przy ul. [...] w [...]wymaga remontu (jest zagrzybione), a znajdujące się w nim rzeczy, w tym należące do skarżącej, nie do końca należą do przedmiotów codziennego użytku, na co wskazują przeprowadzone oględziny lokalu. Dodać należy, że posiadanie rzeczy osobistych w lokalu nie świadczy jeszcze o skoncentrowaniu spraw życiowych w spornym lokalu (vide wyrok WSA w Gorzowie Wlkp. Z dnia 30 grudnia 2009 r. sygn. akt II SA/Go 940/09, wyrok WSA w Poznaniu z dnia 29 września 2010 r. sygn. akt IV SA/Po 907/09, Lex nr 758636, wyrok WSA w Warszawie z dnia 13 października 2010 r. sygn. akt IV SA/Wa 1372/10, Lex nr 758766). Podkreślić też należy, że w orzecznictwie sądowym prezentowane jest jednolite stanowisko, iż przesłanka opuszczenia dotychczasowego miejsca pobytu stałego w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych jest spełniona jeżeli opuszczenie to ma charakter trwały i jest dobrowolne. Wykładnia przepisu art. 15 ust. 2 pozwala na przyjęcie, że sformułowanie "opuszczenie miejsca pobytu stałego" nie oznacza jedynie fizycznego przebywania w miejscu innym niż miejsce pobytu stałego. Dla zaistnienia tej przesłanki konieczne jest, aby fizycznemu przebywaniu osoby w tym innym miejscu towarzyszyła wola opuszczenia dotychczasowego miejsca pobytu oraz zamiar stałego związania się z nowym miejscem, urządzenia w nim swego trwałego centrum życiowego. Ma to ważne znaczenie dla ustalenia, czy doszło do opuszczenia lokalu w rozumieniu analizowanego przepisu. Dla oceny zamiaru istotne znaczenie ma z kolei to, czy okoliczności faktyczne potwierdzają wolę osoby, czy też pozostają z nią w sprzeczności. Do okoliczności takich należą między innymi: sposób opuszczenia lokalu, koncentracja interesów życiowych w danym miejscu (przebywanie w nim w sensie fizycznym, praca, nauka itp.), a także obiektywna możliwość realizacji woli przebywania w nim. Analiza zgromadzonego w niniejszej sprawie materiału dowodowego, w kontekście treści uzasadnień decyzji organów administracji publicznej obydwu instancji, zdaniem sądu, nie pozostawia wątpliwości, iż wszechstronna i wnikliwa ocena całokształtu materiału dowodowego doprowadziła organy do ustalenia stanu faktycznego sprawy zgodnego ze stanem rzeczywistym. Na tej podstawie organy dokonały następnie prawidłowej subsumcji stanu faktycznego sprawy do odpowiednich norm prawa materialnego. Skarżąca miała możliwość, w niniejszym postępowaniu, zapoznawania się z aktami sprawy i swobodnego wypowiadania się co do wszystkich przeprowadzonych dowodów, jak również zgłaszania własnych wniosków dowodowych, celem wykazania istnienia okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy. Skarżąca zmierzała do wykazania, że zamieszkiwała uprzednio w spornym lokalu i nigdy go nie opuściła i zamierza w nim zamieszkiwać także w przyszłości. Opuszczenie lokalu było dobrowolne, ale związane z koniecznością poszukiwania pracy. Istotą postępowania administracyjnego w sprawie wymeldowania z miejsca pobytu stałego nie jest ustalenie czy dana osoba uprzednio zamieszkiwała w tym miejscu z zamiarem stałego pobytu i czy z różnych powodów, pomimo rzeczywistego zamieszkiwania w innym lokalu mieszkalnym, nie chce definitywnie zerwać więzi z konkretnym lokalem i ma zamiar w przyszłości w nim zamieszkać. Należy uznać, iż treść wyjaśnień samej skarżącej dawała wystarczające podstawy do wymeldowania jej z mieszkania przy ul.[...] w [...]. Wyłączną przesłanką do wymeldowania ze stałego miejsca pobytu jest fakt opuszczenia tego miejsca bez dopełnienia obowiązku wymeldowania się, a na wynik sprawy w przedmiocie wymeldowania danej osoby z miejsca pobytu stałego nie mają wpływu przyczyny, z powodu których dana osoba nie przebywa w miejscu zameldowania. Również sam zamiar powrotu do dotychczasowego miejsca zameldowania na pobyt stały i to bliżej nie określonej przyszłości nie może samoistnie przesądzać o braku przesłanek do wymeldowania ( wyrok NSA z dnia 15.02.2012 r. sygn.akt II OSK 2143/10 dostępny w internecie). Rozpatrując niniejszą skargę I.S. sąd nie stwierdził naruszenia żadnego z przepisów ustawy zasadniczej – Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. ( Dz.U. Nr 78, poz.483 ze zm.), a także ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych. W ocenie sądu, zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji nie można zarzucić także naruszenia przepisów postępowania administracyjnego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik postępowania, a w szczególności postawić zarzutu, że w sprawie orzekały organy niewłaściwe czy osoby nie mające upoważnienia do wydawania i podpisywania rozstrzygnięć w imieniu organu, że strona została niewłaściwie pouczona o przysługujących jej środkach zaskarżenia, czy też, że uzasadnienia decyzji naruszają w sposób rażący art.107 § 3 K.p.a. W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art.151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło