II SA/Po 906/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Maria Kwiecińska po rozpoznaniu w dniu 07 stycznia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. M. i A. M. na rozstrzygnięcie Prezydenta Miasta P. z dnia [...] 2012 r. znak [...] w przedmiocie uwag do projektu planu miejscowego postanawia odrzucić skargę. /-/ Maria Kwiecińska W dniu 12 października 2012 r. A. i A. M. za pośrednictwem Prezydenta Miasta P. ([...]) wnieśli do tutejszego Sądu pismo zatytułowane wniosek o przywrócenie terminu, w którym domagali się przywrócenia terminu do złożenia zarzutu do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego "[...]" rejon ulicy H. i S., dotyczącego działki nr [...] ark. [...], obręb M., której są właścicielami. W uzasadnieniu podnieśli, że organ uznał ich pismo z dnia 13 września 2012 r. [data wpływu do organu] za uwagę do projektu planu miejscowego, podczas gdy w ich intencji złożone pismo stanowiło zarzut. W odpowiedzi na skargę Prezydent Miasta P. przedstawił następujący stan sprawy. Uchwałą nr [...] z dnia [...] 2003 r. Rada Miasta P. wydaną na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 15 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym i art. 14 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, przystąpiła do sporządzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru "[...]" – rejon ulic H. i S. w P., obejmujący swoim zasięgiem m.in. działkę nr [...], ark. [...], obr. M.. W dniu 26 lipca 2012 r. Prezydent Miasta P. ogłosił o trzecim wyłożeniu do publicznego wglądu projekt planu w dniach od 2 sierpnia do 3 września 2012 r., z nieprzekraczalnym terminem składania uwag do dnia 17 września 2012 r. W dniu 13 września 2012 r. wnioskodawcy złożyli w Miejskiej Pracowni Urbanistycznej pismo, w którym wnieśli, po szczegółowym zapoznaniu się z założeniami planu, o rozważenie wydzielenia z części działki nr [...] terenu pod zabudowę jednorodzinną. Powyższe pismo potraktowane zgodnie z art. 17 i art. 18 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym zostało przedstawione w dniu 4 października 2012 r. Prezydentowi Miasta, który rozstrzygnął uwagę negatywnie i przedstawił jej uzasadnienie. Pismem z dnia 11 października 2012 r. wnioskodawcy wskazali, że składają "ponownie" zarzut nieuwzględnienia ich interesu prawnego. Ponadto organ zauważył, że wątpliwości budzi charakter pisma wnioskodawców złożonego w dniu 13 października 2012 r. Podniósł, że możliwość składania zarzutów do projektu planu miejscowego, których odrzucenie mogło zostać zaskarżone do sądu administracyjnego, przewidywała ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym, która utraciła moc obowiązującą z dniem 11 lipca 2003 r. Stwierdził, że w aktualnie obowiązującej ustawie o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym ustawodawca zrezygnował z instytucji protestów i zarzutów na rzecz uwag do projektu planu, które, jeśli nie zostały uwzględnione przez wójta, burmistrza (prezydenta miasta), są przedstawiane do rozstrzygnięcia radzie gminy. Dalej organ powołał się na art. 7 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, który nie dopuszcza możliwości zaskarżenia do sądu administracyjnego tego rodzaju rozstrzygnięcia, jakie zapadło w niniejszej sprawie. Zwrócił też uwagę na treść art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym. Uchwałą Nr [...] Rady Miasta P. z dnia [...] 2012 r. został przyjęty miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego "[...]" – rejon ulic H. i S. w P. W załączniku nr 2 do tej uchwały Rada Miasta P. zawarła rozstrzygnięcie o sposobie rozpatrzenia uwag wniesionych do projektu planu miejscowego, w tym nie uwzględniła uwagi wniesionej przez skarżących do projektu planu miejscowego przy trzecim wyłożeniu. Sąd uznał złożone pismo – wbrew jego tytułowi i żądaniu, mając na uwadze uzasadnienie pisma i stan faktyczny sprawy – za skargę na rozstrzygnięcie Prezydenta Miasta P. z dnia [...] 2012 r. w sprawie wzniesionych uwag do wyżej opisanego projektu planu miejscowego przy trzecim wyłożeniu. Pismo skarżących z dnia 12 września 2012 r. zostało bowiem umieszczone w wykazie uwag do projektu planu pod numerem Lp. 5, uwaga ta nie została uwzględniona. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje. Skarga jako niedopuszczalna podlega odrzuceniu. Na wstępie rozważań należy wskazać, że sąd administracyjny w pierwszej kolejności bada z urzędu dopuszczalność skargi, ustalając, czy nie zachodzi jedna z przesłanek do jej odrzucenia, jakie zostały wymienione enumeratywnie w art. 58 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U z 2012 r., poz. 270), zwanej dalej: "p.p.s.a.". Przesłankami tymi są m.in. niewłaściwość sądu (pkt 1) oraz niedopuszczalność skargi z innych przyczyn (pkt 6). Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. z 1999 r. Nr 15, poz. 139 ze zm.) przewidywała dwa rodzaje środków prawnych służących kwestionowaniu ustaleń przyjętych w projekcie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Art. 23 powołanej ustawy przewidywał możliwość wniesienia protestu, art. 24 tej ustawy dotyczył zarzutu. Protest mógł wnieść każdy, kto kwestionował ustalenia przyjęte w projekcie planu, zaś uchwała o przyjęciu bądź odrzuceniu protestu nie podlegała zaskarżeniu do sądu administracyjnego. Legitymowanym do wniesienia zarzutu był natomiast podmiot, którego interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone przez ustalenia przyjęte w projekcie planu. Uchwała rady gminy o odrzuceniu zarzutu mogła być zaskarżona do sądu administracyjnego przez wnoszącego zarzut, w terminie 30 dni od dnia jej doręczenia (art. 24 ust. 4 powołanej ustawy). Aktualnie obowiązująca ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. z 2003 r. Nr 80, poz. 717 ze zm.), nazywana dalej "u.p.z.p.", nie przewiduje zarzutów i protestów, lecz wprowadza instytucję uwag do projektu planu, które, jeśli nie zostały uwzględnione przez wójta, burmistrza (prezydenta miasta), są przedstawiane radzie gminy do rozstrzygnięcia na sesji uchwalającej plan (art. 20 ust. 1) i jako załącznik do uchwały o planie nie mogą być odrębnie skarżone do sądu administracyjnego. Podnieść należy, że wobec uchwalenia ustawy z 2003 r., która zastąpiła ustawę o zagospodarowaniu przestrzennym z 1994 r., nastąpiło uproszczenie i zracjonalizowanie procedury planistycznej. Wykładnia systemowa i celowościowa przepisu art. 7 u.p.z.p. prowadzi do wniosku, że intencją ustawodawcy było usprawnienie procesu planistycznego i wyeliminowanie możliwości skarżenia poszczególnych rozstrzygnięć wydawanych na różnych etapach procesu planowania przestrzennego. Powołany przepis jest regulacją szczególną w stosunku do art. 101 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.), nazywanej dalej "u.s.g." i w tym zakresie regulacja art. 101 u.s.g. została wyłączona (vide: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjny z dnia 10 marca 2008 r. sygn. akt II OSK 1563/07 i w postanowienie z dnia 10 marca 2008 r. sygn. akt II OSK 290/08, – orzeczenia dostępny w centralnej bazie orzeczeń pod adresem: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Ze względu na powyższe nie ulega wątpliwości, że pismo skarżących zawierające wniosek dotyczący przeznaczenia części ich działki pod zabudowę jednorodzinną stanowiło uwagę do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w rozumieniu art. 17 pkt 11-14, art. 18 i art. 20 ust. 1 u.p.z.p. Prezydent Miasta P. nie uwzględnił uwag skarżących z dnia [...] 2012 r. w trybie art. 17 pkt 12 u.p.z.p. i przekazał listę nieuwzględnionych uwag wraz projektem planu miejscowego Radzie Miasta, która, uchwalając przedmiotowy plan miejscowy, rozstrzygnęła o sposobie rozpatrzenia tych uwag (art. 20 ust. 1 u.p.z.p.). Skoro – jak wprost wynika z art. 7 u.p.z.p. – rozstrzygnięcie wójta, burmistrza (prezydenta miasta) uwag dotyczących miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego nie podlega zaskarżeniu do sądu administracyjnego, to skarga na takie rozstrzygnięcie jest niedopuszczalna w rozumieniu art. 58 § 1 pkt 1 w zw. z art. 3 § 2 p.p.s.a. Dodać należy, że takie stanowisko nie prowadzi do zakwestionowania prawa stron do ochrony sądowej. Wprawdzie, wobec wyeliminowania przepisami ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym możliwości skarżenia poszczególnych rozstrzygnięć organów administracji w procesie planowania przestrzennego, nie istnieje obowiązek ustawowy doręczania tych poszczególnych rozstrzygnięć osobom wnoszącym uwagi, czy też wnioski, jednak nie zamyka to drogi do ewentualnego kwestionowania poszczególnych zapisów projektu planu na dalszych etapach prac planistycznych, po uchwaleniu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w trybie art. 101 u.s.g.(vide: wyżej przywołany wyrok NSA sygn. akt II OSK 1563/07). Stosownie do treści, tego przepisu złożenie skargi do sądu administracyjnego poprzedzone powinno zostać bezskutecznym wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa; w sprawie wezwania do usunięcia naruszenia stosuje się przepisy o terminach załatwiania spraw w postępowaniu administracyjnym (art. 101 ust. 1 i 3 u.s.g.). W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji. /-/ Maria Kwiecińska