II SA/Wa 1507/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Grochowska-Jung Sędzia WSA Anna Mierzejewska Sędzia WSA Andrzej Góraj (spraw.) Protokolant starszy sekretarz sądowy Joanna Głowala po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 stycznia 2013 r. sprawy ze skargi S. L. na postanowienie Komendanta Głównego Policji z dnia [...] czerwca 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania uwierzytelnionych odpisów z akt postępowania - oddala skargę - Komendant Główny Policji, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1, art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. nr 98, poz. 1071 ze zm.) - dalej: K.p.a., po rozpoznaniu wniosku S. L. o ponowne rozpatrzenie sprawy rozstrzygniętej postanowieniem Komendanta Głównego Policji z dnia [...] maja 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania uwierzytelnionych odpisów z akt sprawy, postanowieniem z dnia [...] czerwca 2012 r. nr [...] utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu przedmiotowego rozstrzygnięcia organ odwoławczy wyjaśnił, że S. L. zwrócił się do Komendanta Głównego Policji z prośbą o wydanie zaświadczenia uprawniającego do podwyższenia emerytury za okres od 1994 r., tj. od chwili rozpoczęcia służby w Wydziale [...] Komendy Wojewódzkiej Policji w B., do dnia zwolnienia ze służby w Policji. Wymieniony jako podstawę żądania wskazał § 2 pkt 2 oraz § 4 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 04 maja 2005 r. w sprawie szczegółowych warunków podwyższania emerytur funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej (Dz. U. nr 86, poz. 734). Komendant Główny Policji postanowieniem z dnia [...] września 2009 r. nr [...], utrzymanym w mocy postanowieniem Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] grudnia 2009 r. nr [...], odmówił S. L. wydania zaświadczenia potwierdzającego pełnienie służby w latach 1994-2008 w warunkach uzasadniających podwyższenie emerytury policyjnej. Następnie WSA w Warszawie wyrokiem z dnia 05 listopada 2010 r. sygn. akt II SA/Wa 1181/10 uchylił postanowienie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] grudnia 2009 r. nr [...] i stwierdził, że nie podlega ono wykonaniu w całości. Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji, uwzględniając powołany wyrok WSA w Warszawie, w dniu [...] marca 2011 r. wydał postanowienie nr [...], którym utrzymał w mocy postanowienie KGP z dnia [...] września 2009 r. nr [...]. Postanowienie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] marca 2011 r. nr [...] stało się przedmiotem skargi S. L. do WSA w Warszawie, który wyrokiem z dnia 11 października 2011 r. sygn. akt II SA/Wa 1064/11 stwierdził jego nieważność, orzekając jednocześnie, że nie podlega ono wykonaniu w całości. Uwzględniając powyższe orzeczenie Komendant Główny Policji wydał w dniu [...] marca 2012 r. postanowienie nr [...], którym utrzymał w mocy postanowienie KGP z dnia [...] września 2009 r. nr [...]. Wnioskiem z dnia [...] kwietnia 2012 r. S. L. wystąpił do Komendanta Głównego Policji o wydanie uwierzytelnionych odpisów – w formie kserokopii – dokumentów powołanych w postanowieniu KGP z dnia [...] marca 2012 r. nr [...], uzasadniając powyższe jego ważnym interesem, jako strony, w posiadaniu uwierzytelnionych odpisów poszczególnych dokumentów, tak dla potrzeb ww. postępowania, jak i w celu wykorzystania w innych postępowaniach toczących się z jego udziałem, jako strony, przeciwko KGP. W odpowiedzi na powyższe Komendant Główny Policji w dniu [...] maja 2012 r. wydał postanowienie nr [...] o odmowie wydania wymienionemu uwierzytelnionych odpisów z akt sprawy. W dniu [...] maja 2012 r. S. L. skierował do Komendanta Głównego Policji wniosek o ponowne rozpatrzenie wymienionej sprawy. Organ II instancji po ponownej analizie przedmiotowej sprawy wyjaśnił, że zgodnie z treścią art. 73 K.p.a., strona ma prawo do wglądu w akta sprawy, sporządzania z nich notatek, kopii lub odpisów. Prawo to przysługuje również po zakończeniu postępowania (§ 1). Czynności określone w § 1 są dokonywane w lokalu organu administracji publicznej w obecności pracownika tego organu (§ 1a). Ponadto strona może żądać uwierzytelnienia odpisów lub kopii akt sprawy lub wydania jej z akt sprawy uwierzytelnionych odpisów, o ile jest to uzasadnione ważnym interesem strony (§ 2). Komendant Główny Policji wskazał, że S. L. swój wniosek o wydanie uwierzytelnionych odpisów z akt postępowania uzasadnił potrzebą posiadania kserokopii oryginałów dokumentów "w celu wstępnego zbadania ich zgodności z prawem (w tym porównania z posiadanymi podpisów ich autorów, pieczęci itp.", między innymi "w ramach postępowania skargowego i odszkodowawczego". W ocenie Komendanta, uzasadnienie istnienia ważnego interesu tylko koniecznością posiadania uwierzytelnionych odpisów poszczególnych dokumentów z akt administracyjnych, czy to dla potrzeb prowadzonego postępowania w sprawie, czy w celu ich wykorzystania w innych postępowaniach prawnych, jest niewystarczające. Tym samym organ odwoławczy uznał, że S. L. nie wykazał ważnego interesu przemawiającego za wydaniem mu uwierzytelnionych odpisów żądanych dokumentów. Komendant podniósł jednocześnie, że S. L. nie został pozbawiony możliwości skorzystania z wynikającego z art. 73 § 1 i § 1a K.p.a. prawa wglądu w akta sprawy, sporządzania z nich notatek, kopii lub odpisów w lokalu organu administracji publicznej. W ocenie organu odwoławczego, w sprawie nie doszło również do naruszenia przepisów art. 24 K.p.a. Tym samym Komendant Główny Policji uznał postanowienie KGP z dnia [...] maja 2012 r. nr [...] za prawidłowe i utrzymał je w mocy. Pismem z dnia 12 lipca 2012 r. S. L. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na postanowienie Komendanta Głównego Policji z dnia [...] czerwca 2012 r. nr [...], wnosząc o jego uchylenie w całości, uchylenie postanowienia go poprzedzającego z dnia [...] maja 2012 r., spowodowanie wydania przez organ potwierdzonych za zgodność odpisów żądanych dokumentów oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Skarżący zarzucił zaskarżonemu postanowieniu naruszenie: - art. 24 § 1 pkt 1, 5, 6 i 7 oraz § 3 i 4 K.p.a., poprzez brak wyłączenia od udziału w sprawie Dyrektora BKiS KGP – [...] B. J. i podległych mu pracowników; - art. 6-10, art. 61 § 4, art. 77 § 1, art. 79 § 2, art. 80 i art. 81 K.p.a., poprzez brak zgromadzenia i rozpatrzenia całego materiału dowodowego, uniemożliwienie udziału i wypowiedzenia się co do zgromadzonych materiałów i przeprowadzonych dowodów, postępowanie wbrew przepisom prawa i właściwym poglądom sądów – w celu pozbawienia skarżącego należytych praw oraz wyrządzenia mu szkody; - poprzez niewłaściwą wykładnię i zastosowanie art. 73 § 2 K.p.a. i wyroków o sygn. akt I OSK 1319/06 oraz I SA/Wa 250/10, jak również niezastosowanie wyroków WSA w Gdańsku z dnia 26 stycznia 2011 r. o sygn. akt II SA/Gd 529/10 i WSA w Olsztynie z dnia 19 grudnia 2007 r. o sygn. akt II SA/Ol 1008/07 . W odpowiedzi na skargę organ, uznając skargę za niezasadną, wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z treścią przepisu art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem skarżonej decyzji administracyjnej. Jest więc to kontrola legalności rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu administracyjnym, z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i procesowym. Oceniając przedmiotowe postanowienie według powyższych kryteriów, uznać należy, iż nie narusza ono prawa. Istota sprawy w niniejszym postępowaniu sprowadzała się do oceny tego, czy strona wykazała swój ważny interes w żądaniu wydania uwierzytelnionych odpisów z akt sprawy, o jakim mowa w art. 73 § 2 K.p.a. Zgodnie z jego brzmieniem "strona może żądać uwierzytelnienia sporządzonych przez siebie odpisów z akt sprawy lub wydania jej z akt sprawy uwierzytelnionych odpisów, o ile jest to uzasadnione ważnym interesem strony". Pochylając się nad kwestią udowodnienia istnienia ważnego interesu w uzyskaniu uwierzytelnionych odpisów, należy mieć na względzie to, że strona postępowania, w myśl art. 73 § 1 K.p.a., ma pełny i nieograniczony dostęp do akt administracyjnych. Może wykonywać nieuwierzytelnione odpisy dokumentów znajdujących się w aktach postępowania, bez konieczności wykazywania przyczyn, dla których odpisy te sporządza. Dzięki temu, strona ma nieograniczoną wiedzę na temat zawartości akt postępowania. To zaś umożliwia stronie obronę jej praw. Inaczej rzecz się ma w odniesieniu do odpisów uwierzytelnionych. W sytuacji, gdy odpisy bez uwierzytelnienia (odpisy zwykłe) strona może uzyskać bez ograniczeń, domagając się otrzymania odpisów z uwierzytelnieniem ich treści musi wyjaśnić to, dlaczego owe odpisy "zwykłe" są dla niej niewystarczające. Strona postępowania winna więc wskazać przyczyny, dla których żąda odpisów uwierzytelnionych. Powody wystąpienia z takim żądaniem muszą zaś być uzasadnione ważnym interesem strony. Ocena istnienia ważnego interesu w uzyskaniu odpisu z uwierzytelnieniem należy zaś do organu rozpoznającego sporny wniosek. Przechodząc do materii niniejszej sprawy wskazać należy, że organ prawidłowo przyjął, iż strona nie udowodniła istnienia po jej stronie ważnego interesu, w uzyskaniu uwierzytelnionych odpisów dokumentów z akt postępowania. Jako podstawę żądania skarżący wskazywał jedynie potrzebę posiadania spornych odpisów w celu zbadania zgodności z prawem tych dokumentów. W tym jednakże celu, wystarczającym jest posiadanie "zwykłych" odpisów dokumentów, które strona chciałaby poddać badaniu. Treść uwierzytelnionego dokumentu jest bowiem tożsama z treścią dokumentu nieposiadającego uwierzytelnienia. Za uwzględnieniem wniosku strony nie przemawia też podnoszona w skardze okoliczność, że w celu uzyskania zwykłego odpisu skarżący musiałby udać się do siedziby organu, co naraziłoby go na koszty. Za ewentualną możliwością potraktowania powyższej przyczyny, jako uzasadnienia ważnego interesu strony, o jakim mowa w art. 73 § 2 K.p.a., mogłaby przykładowo przemawiać okoliczność bardzo złej sytuacji materialnej strony – sytuacji, która realnie uniemożliwiałaby stronie dotarcia do siedziby organu. Wtedy istotnie możnaby rozpatrywać żądanie strony pod kątem spełnienia przez organ przesłanek opisanych w art. 10 K.p.a. oraz tego, czy spełnienie tych przesłanek należy oceniać w kategoriach ważnego interesu strony. Z taką jednak sytuacją nie mieliśmy do czynienia w realiach niniejszej sprawy. Strona nie tylko bowiem nie udowodniła, ale wręcz nie podnosiła tego, aby nie było jej stać na poniesienie kosztu dojazdu do organu. Stąd więc, brak było przesłanek, które umożliwiłyby uznanie, że żądanie strony oparte jest na jej ważnym interesie. W tym stanie sprawy, nie podzielając argumentów zawartych w złożonej skardze oraz uznając, iż organ w sposób prawidłowy zebrał i ocenił materiał dowodowy, jak również że przy wykonywaniu tych czynności nie naruszył przepisów prawa, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w sentencji wyroku, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.). ----------------------- 6