II SA/Gl 1099/12

WyrokWSA w Gliwicach2013-03-07

Skład orzekający: Bonifacy Bronkowski, Ewa Krawczyk, Rafał Wolnik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ egzekucyjny jest uprawniony do samodzielnego ustalenia wysokości zwrotu koniecznych wydatków i wynagrodzenia za dozór pojazdu, jeśli strona nie przedstawiła wystarczających dowodów na poniesione koszty?
Ratio decidendi
Organ egzekucyjny jest uprawniony do samodzielnego ustalenia wysokości zwrotu koniecznych wydatków i wynagrodzenia za dozór pojazdu, jeśli strona nie przedstawiła wystarczających dowodów na poniesione koszty. W takiej sytuacji organ ma obowiązek przeprowadzić postępowanie wyjaśniające i dokonać ustaleń w oparciu o dostępne dowody, w tym stawki obowiązujące na innych parkingach oraz stawki ustalone przez radę powiatu, aby zapewnić, że należność odpowiada rzeczywistym i wykazanym wydatkom.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła wniosku L. K. o zwrot wydatków i wynagrodzenie za dozór autobusu, który został przejęty przez Skarb Państwa. Organ I instancji przyznał część żądanej kwoty, uznając, że stawki wnioskodawczyni były zawyżone i opierając się na średnich stawkach rynkowych. Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji. L. K. wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów i żądając wyższej kwoty wynagrodzenia opartej na uchwale Rady Powiatu.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Bonifacy Bronkowski (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Ewa Krawczyk, Sędzia WSA Rafał Wolnik, Protokolant starszy referent Aleksandra Gumuła, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 marca 2013 r. sprawy ze skargi L. K. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie dozoru pojazdu oddala skargę. Pismem z dnia [...] r. Komenda Miejska Policji w T. przekazała Urzędowi Skarbowemu w T. dokumentację dotyczącą usuniętego z drogi autobusu marki [...] o nr rej. [...]. Pojazd został umieszczony na wyznaczonym decyzją Starosty [...] parkingu strzeżonym położonym w C. przy ul. [...]. W związku z nieodebraniem autobusu przez jego właściciela W. Z. decyzją z dnia [...] r., znak [...], Naczelnik Urzędu Skarbowego w C. orzekł o przejęciu przedmiotowego pojazdu na rzecz Skarbu Państwa. Fakturą z dnia [...] r., nr [...], właścicielka parkingu położonego w C. przy ul. [...], L. K., obciążyła organ likwidacyjny kwotą 3.990,06 zł tytułem zwrotu wydatków związanych z wykonywaniem dozoru oraz wynagrodzenia za dozór sprawowany nad ww. pojazdem za okres od dnia [...] r. do dnia [...]r., tj. od dnia wydania decyzji o przejęciu prawa własności pojazdu przez Skarb Państwa do dnia jego sprzedaży. Pismem z dnia [...] r. L. K. powołując się na uchwałę składu siedmiu sędziów NSA z dnia 29 listopada 2010 r. wniosła o wypłatę należnego jej wynagrodzenia oraz zwrot poniesionych kosztów związanych ze sprawowaniem dozoru nad ww. pojazdem za okres od dnia [...] r. do dnia [...] r., tj. za 317 dni, w kwocie brutto 13.764,14 zł oraz kosztów usunięcia pojazdu z drogi w kwocie brutto 1.324,23 zł. Wnioskodawczyni dokonała wyliczenia na podstawie Uchwały Rady Powiatu [...] nr [...] z dnia [...] r. wg Tabeli opłat obowiązującej od dnia [...]r. Postanowieniem z dnia [...] r. nr [...], wydanym na podstawie art. 17 § 1 i art. 102 § 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. 2005, Nr 229, poz. 1954 z późn. zm.) w związku z art. 130a ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. 2005, Nr 108, poz. 908 z późn. zm.) oraz § 6 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 lutego 2011 r. w sprawie rozciągnięcia stosowania przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. 2011 r., Nr 46, poz. 237), Naczelnik Urzędu Skarbowego w T. przyznał L. K. zwrot koniecznych wydatków związanych z wykonywaniem dozoru w tym kosztów usunięcia pojazdu z drogi oraz wynagrodzenie za dozór nad pojazdem marki [...] za okres od dnia [...] r. do dnia [...]r. w łącznej wysokości 9.250,45 zł brutto. W uzasadnieniu organ I instancji wskazał, że w uchwale z dnia 29 listopada 2010 r., sygn. akt I OPS 1/2010 Skład Siedmiu Sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego stwierdził, iż nie można uznać za zgodną z wyrażoną w art. 2 Konstytucji RP zasadą państwa prawnego sytuację, w której wyznaczony przez starostę podmiot prowadzący parking lub podmiot usuwający pojazd z drogi zostanie pozbawiony należności za dozór pojazdu przez okres 6 miesięcy tylko z tego względu, że pojazd nie został odebrany przez właściciela. W świetle podjętej uchwały jednostce wyznaczonej do prowadzenia parkingu strzeżonego może być przyznane wynagrodzenie za cały okres wykonywania dozoru nad pojazdem oraz zwrot kosztów związanych z wykonywaniem dozoru, w tym kosztów usunięcia pojazdu z drogi. Dozorca występujący do organu egzekucyjnego o zwrot wydatków i wynagrodzenie za dozór może przedstawić pokwitowania w związku z poniesionymi wydatkami oraz wskazać trudy związane ze sprawowaniem dozoru. W zakresie przyznania wysokości wynagrodzenia za sprawowanie dozoru, NSA wskazał, że należy uwzględnić zakres obowiązków dozorcy, okoliczności towarzyszące przechowaniu, warunki sprawowania pieczy nad zajętą ruchomością oraz wielkość składowanego przedmiotu i powierzchnię niezbędną do jego składowania. W dalszej części uzasadnienia organ I instancji wskazał, iż Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 28 stycznia 2011 r., sygn. akt I OSK 494/10 uwzględniając ww. uchwałę stwierdził, iż opłaty za parkowanie, jakie ustala rada powiatu na podstawie art. 130a ustawy - Prawo o ruchu drogowym odnoszą się do właścicieli (innych niż Skarb Państwa) pojazdów usuwanych z dróg publicznych i umieszczonych na parkingach w trybie przewidzianym przepisami cyt. art. 130a ustawy - Prawo o ruchu drogowym oraz, że opłaty te nie mają wprost zastosowania do Skarbu Państwa, który stał się właścicielem pojazdu przechowywanego na parkingu z uwagi na wystąpienie przesłanek wymienionych w art. 130a ust. 10 przedmiotowej ustawy jak również fakt, iż zwrot koniecznych wydatków oraz wynagrodzenia następuje w momencie wykazania przez podmiot sprawujący dozór, wydatków i wynagrodzenia poniesionych przez dozorcę w stosunku do przedmiotowego pojazdu. Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził również, że stawki ustalone przez radę powiatu mogą stanowić jedynie jeden z elementów ustalenia kwoty za dozór pojazdu. Organ I instancji wskazał nadto, że stosownie do art. 102 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, organ egzekucyjny przyznaje, na żądanie dozorcy zwrot koniecznych wydatków związanych z wykonywaniem dozoru oraz wynagrodzenie za dozór. W konsekwencji organ postanowieniem z dnia [...] r. wezwał L. K. do uzupełnienia wniosku przez doręczenie dokumentacji wskazującej na poniesienie koniecznych wydatków oraz wynagrodzenia dozorcy w okresie sprawowania dozoru nad ww. pojazdem. W uzupełnieniu wniosku, pismem z dnia [...] r. L. K. doręczyła ogólną kalkulację kosztów za przechowywanie i sprawowanie dozoru oraz kserokopię cennika usług. Ponadto w dniu [...] r. do Urzędu wpłynął rachunek za przetransportowanie pojazdu z drogi na parking położony w C. przy ul. [...], gdzie należność z tego tytułu w kwocie 1324,23 zł brutto została ustalona ryczałtowo. Naczelnik Urzędu Skarbowego po dokonanej analizie zgromadzonego materiału dowodowego stwierdził, iż wnioskodawczyni dokonując wyliczenia dziennej stawki dobowej nie przedstawiła na poparcie swoich kalkulacji żadnych dokumentów świadczących o wysokości poniesionych kosztów związanych ze sprawowaniem dozoru nad pojazdem. Ponadto dołączony cennik nie określa okresu obowiązywania zawartych w nim stawek, a ich wysokość w rażący sposób odbiega od średnich stawek dobowych (stawki te, zostały znacząco zawyżone) przyjętych na parkingach znajdujących się we właściwości miejscowej Naczelnika Urzędu. W związku z powyższym organ likwidacyjny uznał za właściwe przyjęcie jako podstawy wyliczenia żądanych kwot dotyczących zwrotu koniecznych wydatków związanych z wykonywaniem dozoru oraz wynagrodzenia za dozór średniej stawki dobowej wyliczonej w oparciu o stawki obowiązujące w okresie sprawowania dozoru na parkingach znajdujących się we właściwości miejscowej Naczelnika Urzędu Skarbowego w T.. Uznał bowiem, iż podmioty prowadzące działalność gospodarczą o takim samym jak wnioskodawczyni profilu, na terenie właściwości miejscowej Naczelnika Urzędu Skarbowego w T. działają w zbliżonych warunkach rynkowych. Podmioty te, dokonując kalkulacji wysokości stawek za dozór pojazdu uwzględniają w niej koszty związane z dozorem oraz wynagrodzenie dozorcy. Uzasadnionym jest zatem przyjęcie tych stawek jako podstawy wyliczenia średniej dziennej stawki dobowej. W odniesieniu do kosztów dotyczących usunięcia pojazdu z drogi Naczelnik Urzędu Skarbowego przyjął kwotę wskazaną w w/w rachunku (dowodzie dostawy) doręczonym organowi w dniu [...]r. Przy określaniu średniej stawki dobowej, według której ustalono tym postanowieniem wynagrodzenie za dozór, organ uwzględnił stawkę wynikającą z Uchwały Rady Powiatu [...] z dnia [...]r. wg Tabeli opłat obowiązujących od dnia [...] r. do dnia [...] r. (opłata dobowa – 43,42 zł brutto) i Tabeli opłat obowiązującej od dnia [...] r. (opłata dobowa – 43,85 zł brutto). W konsekwencji Naczelnik Urzędu Skarbowego działając na podstawie art. 102 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji przyznał właścicielowi parkingu, L. K. zwrot koniecznych wydatków związanych z wykonywaniem dozoru oraz wynagrodzenie za dozór nad pojazdem marki [...] o nr rej. [...] za okres 318 dni, przy zastosowaniu średnich stawek dobowych wykazanych w przedstawionej w postanowieniu tabeli (w kwocie 7.926,22 zł) oraz z tytułu kosztów transportu (kwotę 1324,23 zł). W zażaleniu na to postanowienie L. K., reprezentowana przez pełnomocnika zarzuciła naruszenie art. 102 § 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, wnosząc w konsekwencji o zmianę tego postanowienia i przyznanie tytułem wynagrodzenia za dozór kwoty 1376,14 zł. W uzasadnieniu wskazała po pierwsze, że organ I instancji nie jest konsekwentny w swych ustaleniach. Wskazując bowiem, że podstawą wyliczenia wynagrodzenia powinna być stawka dobowa, wyliczenia tej stawki dokonuje w oparciu o ryczałty miesięczne podmiotów prywatnych, a nie stawki dobowe. Nie kwestionuje wysokości stawki ustalonej przez Radę Powiatu za usunięcie i przechowywanie pojazdu, ale stawkę tę jedynie dolicza do swoich obliczeń średniej stawki za parkowanie pojazdu, które następuje z mocy umowy stron. Natomiast nie uwzględnia organ faktu zadania publicznego wykonywanego na mocy art. 130 a Prawa o ruchu drogowym przez L. K.. Taki zabieg organu nie może być uzasadniony. Ani art. 102 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, ani żaden inny przepis kodeksu postępowania administracyjnego nie zezwala bowiem organowi na samodzielne szacowanie stawki wynagrodzenia. Po drugie skarżąca jest wyznaczoną jednostką, która zaczyna sprawowanie dozoru nad pojazdem na zlecenie właściwego organu Policji - realizując w ten sposób zadanie zlecone z zakresu administracji publicznej. Z wydanego przez organ postanowienia nie wynika natomiast czy organ biorąc pod uwagę parkingi, których stawki zostały uwzględnione przy szacowaniu wynagrodzenia badał równocześnie, czy te parkingi spełniają warunki wymienione wyżej, czy posiadają opinię właściwego komendanta Policji, czy posiadają określoną ilość miejsc do parkowania i wymagany monitoring. Skarżąca ustalając wysokość żądanego wynagrodzenia powołała się na wysokość opłat ustalonych przez Radę Powiatu [...] (na terenie, którego znajdował się pojazd), ponieważ stawki tych opłat odnoszą się właśnie do sprawowanego dozoru na podstawie art. 130 a ustawy - Prawo o ruchu i uwzględniają podwyższone koszty prowadzenia tego dozoru oraz inne trudy związane z prowadzeniem takiego dozoru (zabezpieczenie pojazdów, rodzaj ogrodzenia, oświetlenie i monitoring). Do takich koniecznych kosztów należy również doliczyć koszt kredytowania wydatków, które obciążają przecież Skarb Państwa. W związku z powyższym, strona domaga się wynagrodzenia za każdą dobę parkowania pojazdu plus podatek VAT w obowiązującej stawce. Postanowieniem z dnia [...]r. nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej w K. zażalenia tego nie uwzględnił i utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia zrelacjonował przebieg dotychczasowego postępowania, a następnie wskazał, że zgodnie z przepisem § 6 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie rozciągania stosowania przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, do przechowywania ruchomości stosuje się odpowiednio przepisy art. 100 - 103 ustawy egzekucyjnej. Art. 102 § 2 tej ustawy stanowi, iż organ likwidacyjny przyzna, na żądanie dozorcy, zwrot koniecznych wydatków związanych z wykonywaniem dozoru oraz wynagrodzenie za dozór. Zwrot ten powinien nastąpić w momencie wykazania przez przechowawcę koniecznych wydatków i wynagrodzenia, poniesionych przez konkretnego dozorcę w stosunku do określonego pojazdu. Z kolei organ orzekający w sprawie, po otrzymaniu takiego żądania, jeżeli nie zgadza się z przedstawionym przez prowadzącego parking wyliczeniem, jest zobowiązany do przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w tym zakresie. Skarżąca domagała się zwrotu koniecznych wydatków związanych z wykonywaniem dozoru oraz wynagrodzenie za dozór pojazdu według stawek wynikających z Uchwały Rady Powiatu [...] Nr [...] i tabeli opłat obowiązującej od dnia [...] r. Na wezwanie Naczelnika Urzędu Skarbowego w T. o przedstawienie dokumentów związanych z wydatkami poniesionymi przy sprawowaniu dozoru nad konkretnym pojazdem, strona przesłała jedynie cennik usług oraz ogólną kalkulację kosztów przechowywania i dozorowania pojazdów na parkingu strzeżonym, nie przedstawiając żadnych dowodów na poparcie wykazanych kwot. Powyższe spowodowało, że organ został zmuszony samodzielnie dokonać ustaleń i wyliczenia koniecznych wydatków związanych z wykonywaniem dozoru oraz wynagrodzenia za dozór objętego postępowaniem pojazdu. Żaden przepis ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji nie określa przy tym jak należy ustalić przedmiotowe należności. W uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego sygn. akt I OPS 1/10, nie została zawarta odpowiedź na pytanie w jaki sposób należy obliczyć te stawki. Nie ulega jednak wątpliwości, że należności te winny odpowiadać rzeczywistym i koniecznym wydatkom poniesionym przez podmiot wykonujący dozór na dozorowanie konkretnego pojazdu oraz wynagrodzenie za sprawowany dozór. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 28 stycznia 2011 r. o sygn. akt I OSK 494/10 wyraził stanowisko, że Skarb Państwa nie jest związany stawkami ustalonymi przez radę powiatu, natomiast mogą stanowić one jeden z elementów ustalenia kwoty za dozór pojazdu. Opłaty te nie mają bowiem wprost zastosowania do Skarbu Państwa, który stał się właścicielem pojazdu przechowywanego na parkingu z uwagi na wystąpienie przesłanek wymienionych w art. 130a ust. 10 przedmiotowej ustawy. Tym samym nie można podzielić zdaniem organu odwoławczego poglądu L. K., że podstawę do obliczenia należności za parkowanie winny stanowić stawki przyjęte przez Radę Powiatu na podstawie art. 130a ust. 6 ustawy Prawo o ruchu drogowym. Dyrektor Izby Skarbowej w K. wskazał nadto, że parkingi przyjęte do analizy porównawczej spełniały niezbędne kryteria wymagane do parkowania i dozoru pojazdów, a warunki związane z dozorem w tych jednostkach parkingowych są zbliżone. W konsekwencji, zdaniem organu II instancji, Naczelnik Urzędu Skarbowego w T. poprawnie wyliczył kwoty, które przyznał L. K. tytułem zwrotu koniecznych wydatków związanych z wykonywaniem dozoru oraz wynagrodzenie za dozór pojazdu, w wysokości średniej ceny abonamentu dobowego brutto ustalonego przez organ. Ustalenie wysokości tych stawek organ I instancji poprzedził ustaleniem stawek abonamentów przyjętych na innych parkingach położonych w obszarze właściwości miejscowej Naczelnika Urzędu Skarbowego w T. tj. na terenie miasta T.. Ponadto odniósł stawki abonamentowe do stawki za parkowanie i dozorowanie pojazdów określonej w Uchwale Rady Powiatu [...]. Zdaniem Dyrektora Izby Skarbowej w K. organ I instancji przeprowadził rzetelne postępowanie dowodowe, a sposób wyliczenia należności za dozór nie budzi wątpliwości. Pismem z dnia [...] r. reprezentowana przez pełnomocnika L. K. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach zarzucając wydanemu przez Dyrektora Izby Skarbowej w K. postanowieniu naruszenie art. 102 § 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji i w konsekwencji wnosząc o jego uchylenie. W uzasadnieniu skargi podkreślono, że w przypadku spraw dotyczących przyznania wynagrodzenia za dozór i przechowanie pojazdów, które są przechowywane na parkingu przechowawcy na zlecenie Policji zgodnie z art. 130a Prawa o ruchu drogowym działanie organu nie może się sprowadzać do dokonywania własnych wyliczeń organu i tworzenia "taryfy" w oparciu o ceny wybranych przedsiębiorców prowadzących parkingi. Pomimo nadto wyraźnej wskazówki płynącej z uchwały NSA, iż okoliczności związane z trudami i kosztami prowadzenia parkingów przechowujących pojazdy zatrzymane na postawie prawa o ruchu drogowym uwzględnia rada powiatu przy ustalaniu wysokości opłat za usunięcie i parkowanie pojazdu zgodnie z art. 130a ust. 1 pkt 5c i 6 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym, organ ten fakt ignoruje. Opłaty te zaś mają zastosowanie także wtedy, gdy właściciel nie odebrał pojazdu w określonym terminie. Nadto rozstrzygnięcia w przedmiocie przyznania zwrotu koniecznych wydatków za dozór i przechowywanie nie mogą mieć charakteru uznaniowego, bo przepis prawny na to nie zezwala. Natomiast organ dokonał szacowania to jest przyznania wynagrodzenia według swojego uznania - powołując się na średnie ceny abonamentu dobowego w innych parkingach. Przyjęcie przez organy, iż taryfa ustalona przez Radę Powiatu nie dotyczy pojazdów, które są przechowywane na zlecenie policji, nie ma oparcia w żadnym przepisie prawnym. Nie ma podstaw do rozróżniania pomiędzy sytuacją, w której właściciel zatrzymanego pojazdu, w końcu go odbiera a sytuacją, gdy własność tego pojazdu przechodzi na Skarb Państwa. Powyższe stanowisko wynika z roli przechowawcy, jaką przypisuje mu prawo cywilne. Nie ma również podstaw do kwestionowania wysokości stawek ustalonych przez Radę Powiatu jako nadmiernie wygórowanych za świadczenie dozoru (przechowywania) pojazdu, gdyż organ ten stanowiący władzę publiczną nie jest przedsiębiorcą nastawionym na osiągnięcie zysku. Zarzucono nadto, że oparcie się na treści art. 836 kc (wynagrodzenie przyjęte w danych stosunkach) byłoby zasadne gdyby nieobowiązywała w tym zakresie taryfa, co w sprawie nie zachodzi. Obowiązywała bowiem taryfa wynikająca z uchwały Rady Powiatu [...]. W konkluzji skargi podkreślono, że L. K. domaga się wynagrodzenia za każdą dobę parkowanego pojazdu według stawek wynikających z tej uchwały (z dnia [...] r., nr [...]). Do kwoty tej należy doliczyć podatek VAT w obowiązującej stawce. Skarga została wniesiona w terminie. W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie przytaczając tezy, które sformułował był w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Organ podkreślił bowiem, że w skardze nie sformułowano nowych zarzutów, które nie podlegały rozpoznaniu. Dodatkowym pismem procesowym z dnia [...]r., złożonym na rozprawie sądowej, zatytułowanym "Uzupełnienie skargi" pełnomocnik skarżącej zarzuciła organom brak ustalenia pojęcia "konieczne wydatki", o których mowa w art. 102 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, dowolność ustalania wynagrodzenia za dozór i zwrot koniecznych wydatków oraz nieuwzględnienie cywilnego charakteru wynagrodzenia za dozór. Podniesiono w tym piśmie, że ustalając wynagrodzenie przyjęte w stosunkach danego rodzaju organ powinien uwzględnić stawki opłat wynikające z taryf różnych starostw oraz ceny parkingów w kilku miejscowościach, co w sprawie nie nastąpiło. Zarzucono nadto niekonsekwencję w działaniu organów, które przy przyznawaniu wynagrodzenia za tzw. "okresy bezsporne" nie badały czy wynagrodzenie to odpowiada koniecznym wydatkom za dozór i przechowywanie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie albowiem wbrew jej zarzutom brak jest zdaniem Sądu dostatecznych podstaw do przyjęcia, że postanowienia organów obu instancji zostały wydane z naruszeniem obowiązujących przepisów prawa uzasadniających ich wzruszenie na podstawie art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. 2012, poz. 270 z późn. zm. zwanej dalej: p.p.s.a.). Jak wynika z akt w rozpoznawanej sprawie nabycie przez Skarb Państwa własności przedmiotowego pojazdu nastąpiło w trybie art. 130a ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym, przywołanej przez organy obydwu instancji, co potwierdza dołączona do akt administracyjnych decyzja Naczelnika Urzędu Skarbowego w C. z dnia [...] r. Konsekwencją tego jest fakt, że organem egzekucyjnym był Naczelnik Urzędu Skarbowego (w tym wypadku w T. - z uwagi na przechowywanie przedmiotowego pojazdu na terenie właściwości tego organu), a zatem zdaniem składu orzekającego, organ ten jest właściwy do orzekania w przedmiocie zwrotu wydatków i wynagrodzenia za dozór pojazdu, mimo zmiany stanu prawnego, dokonanego ustawą z dnia 22 lipca 2010 r. (Dz. U. Nr 152, poz. 1018) w zakresie właściwości organów egzekucyjnych. Ustawa nowelizująca nie przewiduje bowiem w tym wypadku właściwości starosty, a jedynie reguluje tryb postępowania z pojazdami, wobec których do dnia [...] r. nie zostało orzeczone o przepadku pojazdu, co nie dotyczy niniejszej sprawy. Ponieważ przedmiotem skargi jest postanowienie przyznające zwrot wydatków oraz wynagrodzenie za dozór pojazdu za okres sprzed przejścia własności tego samochodu na rzecz Skarbu Państwa to należy w pierwszej kolejności podnieść, iż stosownie do utrwalonego w tej mierze orzecznictwa sądów administracyjnych w myśl art. 102 § 2 ustawy z 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji organ egzekucyjny przyznaje, na żądanie dozorcy, zwrot koniecznych wydatków związanych z wykonywaniem dozoru oraz wynagrodzenie za dozór. Wykładnia językowa tego przepisu daje podstawę do wyprowadzenia wniosku, że zwrot koniecznych wydatków oraz wynagrodzenia następuje w momencie wykazania koniecznych nakładów poniesionych przez konkretnego dozorcę w stosunku do określonego pojazdu. To na dozorcy ciąży zatem obowiązek wykazania owych poniesionych kosztów. Jeśli zaś, jak miało to miejsce w przedmiotowej sprawie, dozorca nie wskazał jakie konkretnie poniósł wydatki związane z dozorem samochodu, nie przedstawił stosownych dokumentów, ani nie wykazał sposobu ich wyliczenia (na wezwanie Naczelnika Urzędu Skarbowego w T. skarżąca przesłała jedynie cennik usług oraz ogólną kalkulację kosztów przechowywania i dozorowania pojazdów na parkingu strzeżonym, nie przedstawiając żadnych dowodów na poparcie wykazanych kwot) to wówczas stosownych ustaleń w trakcie prowadzonego postępowania wyjaśniającego winien i może dokonać organ. W tym względzie podkreślenia wymaga, że ani art. 102 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, ani żaden inny przepis powołanej ustawy nie określa w sposób jednoznaczny jak należy ustalić przedmiotową należność. Sposobu obliczenia stawek za okres wykonywania dozoru i kosztów związanych z wykonywaniem dozoru nie przesądziła także uchwała NSA z dnia 29 listopada 2010 r. sygn. akt I OPS 1/10 (por w tej mierze szerzej np. wyrok NSA z dnia 28 stycznia 2011 r. sygn. akt I OSK 464/10). Nie ulega natomiast wątpliwości, że należność ta winna odpowiadać rzeczywistym i wykazanym wydatkom poniesionym przez podmiot wykonujący dozór na wykonywanie dozoru, w tym przypadku na utrzymanie i eksploatację parkingu oraz wynagrodzenie za sprawowany dozór mienia przechowywanego na parkingu (por. wyrok NSA z dn. 10 marca 2009 r., sygn. akt I OSK 1399/08). Nie ulega też wątpliwości, że wyliczenie tych należności przez organ (gdy nie wykaże ich w dostateczny sposób strona, co miało miejsce w niniejszej sprawie) nie może być dowolne. Takiego jednak zarzutu wyliczenia organów w rozpatrywanej sprawie, wbrew stanowisku skarżącej, postawić zdaniem Sądu nie można. Ustalając wydatki i wynagrodzenie organy obu instancji oparły się bowiem na stawkach opłat pobieranych za przechowywanie pojazdów ciężarowych na innych (dwóch) parkingach strzeżonych prowadzonych w pobliżu, bo na terenie T.. Parkingi te prowadzone na zasadach komercyjnych musiały uwzględniać w swoich opłatach zarówno kalkulację kosztów związanych z ich prowadzeniem jak i wynagrodzenie za sprawowany dozór tj. czynniki o jakich mowa w art. 102 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Nadto organy uwzględniły też stawki wynikające z tabeli opłat uchwalonych przez Radę Powiatu [...], czego domagała się strona. W konsekwencji należało uznać zdaniem Sądu, że tak wyliczone stawki opłat przez organy odpowiadają również wynagrodzeniu przyjętym w danych stosunkach w rozumieniu art. 836 kc, na który to przepis (również w tej jego części, choć alternatywnie) powołuje się skarżąca. Skarżąca nie wykazała bowiem aby stawki stosowane na przyjętych do porównania parkingach nie były stawkami ustalanymi i pobieranymi w oparciu o kalkulację kosztów związanych z ich prowadzeniem i bez uwzględnienia wynagrodzenia za dozór. Brak jest też zdaniem Sądu podstaw prawnych i strona skarżąca również takich nie wskazała, do przyjęcia, że bardziej miarodajne i właściwsze byłoby ustalenie stawek z uwzględnieniem cenników z większej ilości parkingów usytuowanych na większym terenie. Należy bowiem zważyć, że skarżąca nie podała (a tym bardziej nie wykazała) dlaczego jej zdaniem ceny z parkingów przyjęte przez organy orzekające miałyby być niemiarodajne. W konsekwencji również każde inne wyliczenie mogłaby w ten sam sposób kwestionować. Brak jest też zdaniem Sądu podstaw do zakwestionowania wyliczonej przez organy dobowej stawki za dozór m. in. przy uwzględnieniu cen abonamentów miesięcznych na wziętych do porównania parkingach, a nie opłat dobowych, co sugeruje skarżąca. Należy bowiem zważyć, że objęty postępowaniem autobus marki [...] był przechowywany (dozorowany) przez długi okres czasu i abonamenty miesięczne niewątpliwie bardziej oddają w takiej sytuacji kalkulację opłat związanych z takim postępowaniem. Jak to bowiem stwierdził NSA w wyroku z dnia 5 lutego 2013 r., sygn. akt I OSK 2356/12 "stawki dobowe są właściwe wówczas, gdy umowa jest bardziej okazjonalna, trwająca przez krótki czas nieoznaczony, a przez to opłata jest wyższa bo nie gwarantuje stałego zysku. Zajmowanie miejsca przez dozorowany pojazd można uznać za równoznaczne ze stałym parkowaniem, podobne jest wykupienie abonamentu na parkingu. Przy czym abonamentowe parkowanie nie jest równoznaczne z ciągłą rotacją, a raczej stałym zajmowaniem miejsca i strzeżeniem pojazdu". Z tego też powodu zdaniem Sądu nie jest też zasadne żądanie skarżącej wyliczenia spornej należności tylko w oparciu o stawki opłaty za parkowanie przyjęte w uchwale rady powiatu, podjętej na podstawie art. 130a ust. 6 Prawa o ruchu drogowym, gdyż te odbiegają od rzeczywistych kosztów parkowania pojazdów. Należy też podnieść, że w tym względzie organy orzekające z wyraźną korzyścią dla skarżącej przy wyliczeniu średniej stawki dobowej uwzględniającej zwrot koniecznych wydatków związanych z wykonywaniem dozoru i wynagrodzenia za dozór, uwzględniają również cenę abonamentu dobowego według uchwały Rady Powiatu [...] (w kwotach za dobę odpowiednio 43,42 zł i 43,85 zł), co znacznie podwyższyło wysokość przyjętej przez organy średniej stawki dobowej. Zakwestionowanie przez Sąd zasadności przyjęcia przez organy orzekające do wyliczenia tego składnika musiałoby zatem nastąpić z naruszeniem zakazu wynikającego z treści art. 134 § 2 ustawy p.p.s.a. W sprawie nie może mieć też istotnego znaczenia podnoszona przez skarżącą okoliczność niekonsekwencji w działaniu organów, które za tzw. "okresy bezsporne", oparły się wyłącznie na stawkach wynikających z uchwały Rady Powiatu [...], w sytuacji gdy kontrolą legalności w niniejszej sprawie objęte było wynagrodzenie za konkretny okres w odniesieniu do pojazdu, który w tym okresie nie stanowił własności Skarbu Państwa. Wobec powyższego Sąd uznał, że skoro skarżąca nie wykazała kosztów przechowywania objętego postępowaniem pojazdu i wysokości wynagrodzenia za sprawowany nad nim dozór, to brak było przeszkód prawnych do określenia tych należności przez organy orzekające we własnym zakresie, co też organy te uczyniły. Brak jest przy tym podstaw prawnych aby wyliczenie to podważać, zarówno co do przyjętej przy tej czynności metody jak i wysokości wyliczonej należności. Należy też podnieść, że kwestionowany przez skarżącą sposób wyliczenia dochodzonych przez nią należności zaakceptowany został przez NSA w wyrokach z dnia 5 lutego 2013 r. sygn. akt I OSK 2219/12 i I OSK 2356/12, wydanych w sprawach skarżącej odnośnie innych pojazdów samochodowych, przy identycznych stanach prawnych i prawie tożsamych stanach faktycznych. Z tych wszystkich względów skarga jako nieuzasadniona podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy p.p.s.a. mw

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło