III SA/Wa 3265/12

WyrokWSA w Warszawie2013-03-13

Skład orzekający: Marta Waksmundzka-Karasińska, Elżbieta Olechniewicz, Anna Wesołowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy uchybienie terminu do wniesienia skargi na czynność egzekucyjną, stwierdzone przez organ egzekucyjny, może być przedmiotem merytorycznego rozpoznania przez organ odwoławczy i sąd administracyjny, jeśli organ egzekucyjny nie rozpoznał merytorycznie zarzutów dotyczących przedawnienia obowiązku lub wadliwości czynności egzekucyjnej?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że organy obu instancji prawidłowo stwierdziły uchybienie terminu do wniesienia skargi na czynność egzekucyjną. Doręczenie odpisu tytułu wykonawczego i zawiadomienia o zajęciu rachunku bankowego jednemu z małżonków, którzy złożyli wspólne zeznanie podatkowe, skutkuje wszczęciem egzekucji wobec obojga i rozpoczęciem biegu terminu do wniesienia skargi. Odmowa przyjęcia korespondencji przez adresata, udokumentowana notatką służbową, jest równoznaczna z doręczeniem pisma w dniu odmowy, zgodnie z art. 47 § 2 KPA. W związku z tym, zarzuty dotyczące przedawnienia obowiązku lub wadliwości czynności egzekucyjnej nie podlegały merytorycznemu rozpoznaniu, ponieważ skarga została wniesiona po terminie.
Stan faktyczny
Skarżący R. J. wniósł skargę na postanowienie Ministra Finansów utrzymujące w mocy postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w G., które oddaliło skargę na czynność egzekucyjną polegającą na zajęciu rachunków bankowych z powodu uchybienia terminu do jej wniesienia. Skarżący kwestionował prawidłowość doręczenia mu odpisu tytułu wykonawczego i zawiadomienia o zajęciu, a także zarzucał przedawnienie dochodzonego obowiązku oraz wadliwość samej czynności egzekucyjnej. Organy obu instancji uznały, że skarga została wniesiona po terminie, ponieważ doręczenie nastąpiło w dniu 29 grudnia 2009 r., kiedy skarżący odmówił przyjęcia korespondencji.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Marta Waksmundzka-Karasińska, Sędziowie Sędzia WSA Elżbieta Olechniewicz (sprawozdawca), Sędzia WSA Anna Wesołowska, Protokolant referent stażysta Marika Krawczyńska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 marca 2013 r. sprawy ze skargi R. J. na postanowienie Ministra Finansów z dnia [...] marca 2011 r. nr [...] w przedmiocie oddalenia skargi na czynności egzekucyjne oddala skargę Postanowieniem z [...] marca 2011 r. Minister Finansów po rozpatrzeniu zażalenia R. J. – dalej Skarżący – z 21 kwietnia 2010 r. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w G. z [...] kwietnia 2010 r. oddalające skargę na czynność egzekucyjną polegającą na zajęciu rachunków bankowych z uwagi na uchybienie terminu do jej wniesienia, utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji. Z akt sprawy wynika, że Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w G. na podstawie tytułu wykonawczego nr [...] obejmującego zaległości z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za 2003 r. prowadzi egzekucję do majątku Skarżącego i jego żony B. J.. Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w G. zawiadomieniem z 29 grudnia 2009 r. dokonał zajęcia wierzytelności Skarżącego i jego żony z rachunków bankowych w Banku Z. S.A. w G., o czym powiadomił, zgodnie z art. 47 Kpa, Skarżącego 29 grudnia 2009 r. Pismem z 15 stycznia 2010 r. B. J. wniosła do Dyrektora Izby Skarbowej w G. skargę na czynność Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w G. dokonaną ww. zawiadomieniem z 29 grudnia 2009 r. Podniosła, iż zaskarżonej czynności egzekucyjnej dokonano zarówno z jej majątku jak i z majątku jej męża. Wskazała, iż zajęcia rachunków bankowych dokonano z naruszeniem przepisów art. 80 § 1 - 3 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005 r. Nr 229, poz. 1954, z późn. zm. dalej u.p.e.a.) poprzez niedopełnienie obowiązków wynikających z tychże przepisów. Ponadto zarzuciła, iż nie jest posiadaczem zajętego rachunku bankowego. Zajęty rachunek bankowy dotyczy bowiem Firmy "C.". Podkreśliła ponadto, iż w zawiadomieniu o zajęciu wierzytelności błędnie wskazano jej adres zamieszkania G. ul. D. [...] zamiast G. ul. S. [...]. Podniosła także, iż zaskarżonej czynności egzekucyjnej dokonano po upływie terminu przedawnienia dochodzonego obowiązku. Poinformowała również, że jej mąż nie otrzymał zawiadomienia o dokonaniu zaskarżonej czynności egzekucyjnej jak i odpisu tytułu wykonawczego będącego podstawą dokonania zajęcia z rachunków bankowych. Dyrektor Izby Skarbowej w G. postanowieniem z [...] marca 2010 r. oddalił wniesioną skargę z uwagi na uchybienie terminu, o którym mowa w art. 54 § 4 u.p.e.a., do jej wniesienia. Dyrektor Izby Skarbowej wydając ww. postanowienie jako jego adresatów wskazał Skarżącego zam. G. ul. D. [...] oraz jego żonę zam. G. ul. S. [...]. Dyrektor Izby Skarbowej uznał, iż podmiotem zobowiązanym w niniejszej sprawie jest Skarżący i jego żona, którzy złożyli wspólne zeznanie podatkowe za 2003 r. (PIT-36). Zgodnie bowiem z art. 92 § 3 ustawy - Ordynacja Podatkowa ( Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60, z póżn. zm. dalej O.p.) oraz art. 6 ust. 2 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2000 r. Nr 14, poz. 76 z późn. zm. dalej u.p.d.o.f.) małżonkowie wspólnie opodatkowani ponoszą solidarną odpowiedzialność za zobowiązania podatkowe oraz solidarna jest ich wierzytelność o zwrot nadpłaty podatku. Z kolei zgodnie z art. 133 § 3 O.p. małżonkowie stanowią jedną stronę postępowania. W tej sytuacji każdy z małżonków jest uprawniony do działania w imieniu obojga. Nie mają odrębnych uprawnień procesowych. Skarżący pismem z 7 kwietnia 2011 r. wniósł zażalenie do Ministra Finansów. W zażaleniu podniósł, iż zaskarżone postanowienie wydano z naruszeniem : - art. 7, art. 77 § 1 i art. 47 § 1 i art. 57 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego w związku z art. 54 § 4 i art. 18 u.p.e.a., - art. 54 w związku z art. 80 § 1 - § 3 u.p.e.a. poprzez niewłaściwe zastosowanie polegające na bezzasadnym oddaleniu skargi, - art. 124 § 1 i § 2 Kpa poprzez niewłaściwe ich zastosowanie. Ponadto wskazał, iż odpis tytułu wykonawczego stanowiącego podstawę dokonania zaskarżonej czynności egzekucyjnej oraz zawiadomienie o zajęciu rachunku bankowego nie zostały mu doręczone w dniu 29 grudnia 2009 r., gdyż w okresie od dnia 5 grudnia 2009 r. do dnia 8 stycznia 2010 r. przebywał na zwolnieniu lekarskim. Poza tym w dniu 29 grudnia 2009 r. nie było poborcy skarbowego w biurze firmy. Skarżący dodał, że poborca skarbowy był w biurze firmy dopiero w dniu 31 grudnia 2009 r. Zdaniem Skarżącego dokonanie zaskarżonej czynności egzekucyjnej nie spowodowało przerwania biegu terminu przedawnienia dochodzonego obowiązku, gdyż o dokonaniu zaskarżonej czynności egzekucyjnej nie został powiadomiony przed 31 grudnia 2009 r. Ponadto podkreślił, że zajęty rachunek bankowy dotyczył Firmy "C." z którym jego żona nie ma nic wspólnego. Minister Finansów wskazanym, na wstępie postanowieniem z [...] marca 2011 r. którym utrzymał w mocy postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w G. z [...] marca 2010 r. oddalające skargę na czynności egzekucyjne z uwagi na uchybienie terminu do jej wniesienia. W uzasadnieniu organ podatkowy wskazał, że podmiotem zobowiązanym w niniejszej sprawie jest Skarżący wraz z żoną, którzy złożyli wspólne zeznanie podatkowe za 2003 r. (PIT-36) i wnieśli o łączne opodatkowanie osiągniętych dochodów. Organ podatkowy wskazał, że małżonkowie ponoszą solidarną odpowiedzialność za zobowiązania podatkowe i są jedną stroną postępowania egzekucyjnego. Każde z małżonków jest uprawnione do działania w imieniu obojga. Zatem, zdaniem organu podatkowego doręczenie odpisu tytułu wykonawczego i zawiadomienia o zajęciu wierzytelności z rachunków bankowych w Banku Z. SA w G. Skarżącemu spowodowało wszczęcie egzekucji w stosunku do obojga małżonków i rozpoczął się bieg terminu, o którym mowa w art. 54 § 4 u.p.e.a. do wniesienia skargi na dokonaną czynność egzekucyjną. Organ podatkowy wyjaśnił, że z materiału dowodowego zgromadzonego w aktach sprawy wynika, iż Skarżący w dniu 29 grudnia 2009 r. odmówił przyjęcia odpisu tytułu wykonawczego i zawiadomienia o dokonaniu zaskarżonej czynności egzekucyjnej. Organ odwoławczy stwierdził, że datę odmowy przyjęcia odpisu tytułu wykonawczego i zawiadomienia o zajęciu wierzytelności z rachunków bankowych, zgodnie z ww. art. 47 Kpa, należało uznać jako datę doręczenia Skarżącemu zawiadomienia o dokonaniu zaskarżonej czynności egzekucyjnej. Ostatnim zatem dniem do wniesienia skargi na czynność egzekucyjną dokonaną ww. zawiadomieniem o zajęciu wierzytelności z rachunków bankowych w Banku Z. S.A. w G. był dzień 12 stycznia 2010 r. Tymczasem skargę na ww. czynność organu egzekucyjnego żona Skarżącego wniosła za pośrednictwem placówki pocztowej G. [...], co wynika z prezentaty zamieszczonej na kopercie, w dniu 15 stycznia 2010 r., uchybiając tym termin do jej wniesienia. Organ podatkowy odnosząc się do zarzutów zażalenia, iż w zaskarżonym postanowieniu nie ustosunkowano się do kwestii dotyczącej przedawnienia dochodzonego obowiązku, nieprawidłowego oznaczenia zobowiązanych, dokonania zajęcia rachunków bankowych nie należących do żony Skarżącego uznał, iż zarzuty te, z uwagi na uchybienie terminu do wniesienia skargi, nie podlegały merytorycznemu rozpatrzeniu. Pismem z 15 kwietnia 2011 r. Skarżący wniósł skargę na powyższe postanowienie zarzucając, iż zarówno zaskarżone postanowienie jak i poprzedzające je postanowienie wydano z naruszeniem przepisów postępowania, które miały istotny wpływ na wynik sprawy, tj. - art. 10 § 1 Kpa w związku z art. 40 § 1 Kpa i art. 124 § 1 Kpa w związku z art. 18 u.p.e.a., - art. 138 § 1 pkt 1 Kpa w związku z art. 7 Kpa art. 77 § 1 Kpa i art. 54 § 4 Kpa w związku z art. 54 § 4 i art. 18 u.p.e.a., - art. 7. art. 77 § 1 i art. 47 § 1 i § 1, art. 57 § 1 Kpa w związku z art. 54 § 4 i art. 18 u.p.e.a., - art. 54 w związku z art. 80 § 1 - 3 u.p.e.a., - art. 124 § 1 i § 2 Kpa w związku z art. 18 u.p.e.a. Zarzucając powyższe Skarżący wniósł o uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego go postanowienia, a ponadto o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Ponadto Skarżący wniósł o zawieszenie postępowania sądowoadministracyjnego w przedmiotowej sprawie do czasu rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie, tj. rozpatrzenie dwóch skarg kasacyjnych z 20 grudnia 2010 r. od wyroków WSA w Gdańsku z 13 października 2010 r. sygn. akt I SA/Gd 679/10 w przedmiocie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego oraz sygn. akt I SA/Gd 680/10 w przedmiocie zarzutów w sprawie prowadzonego postępowania egzekucyjnego. Skarżący wniósł również o przeprowadzenie uzupełniających dowodów z akt WSA w Gdańsku o sygn. I SA/Gd 229/10, I SA/Gd 145/10 oraz I SA/Gd 392/10 oraz z akt Naczelnego Sądu Administracyjnego ze skargi kasacyjnej od wyroku sygn. akt I SA/Gd 229/10, a także akt egzekucyjnych Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w G.. Dodatkowo wyjaśnił, iż przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie toczy się postępowanie w sprawie o sygn. akt III SA/Wa 383/11 i sygn. akt III SA/Wa 382/11. W uzasadnieniu skargi Skarżący podniósł, iż w zaskarżonym postanowieniu nieprawidłowo oznaczono adresata tegoż postanowienia, gdyż pominięto jego żonę. Zdaniem Skarżącego postępowanie egzekucyjne prowadzone jest względem małżeństwa, w związku z czym postanowienie powinno być adresowane na obydwoje zobowiązanych. Pozbawienie natomiast stron czynnego udziału w postępowaniu stanowi wadę procesową skutkującą wznowieniem postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 Kpa. Ponadto wskazała, iż wydając zaskarżone postanowienie nie rozpatrzono istoty sprawy. Nie odniesiono się wyczerpująco do stanu faktycznego i prawnego sprawy. Organy błędnie ustaliły, że termin do wniesienia skargi na czynności egzekucyjne rozpoczął swój bieg dla żony Skarżącego od 29 grudnia 2009 r. i upłynął 12 stycznia 2010 r. Według Skarżącego termin do złożenia skargi na czynności egzekucyjne należy liczyć od 11 stycznia 2010 r., tj. od daty doręczenia jego żonie zawiadomienia o zajęciu wierzytelności z rachunków bankowych. Za takim sposobem liczenia terminu przemawia bowiem słuszny interes żony Skarżącego, która zamieszkuje pod innym adresem niż Skarżący i do 11 stycznia 2010 r. nie posiadała żadnej informacji na temat zajęcia rachunków bankowych. Skarżący zarzucił także, że odpis tytułu wykonawczego nr [...], jak i zawiadomienie o zajęciu rachunków bankowych nie zostały mu w ogóle doręczone. Ponadto podkreślił, iż sytuacja odmowy przyjęcia tytułu wykonawczego 29 grudnia 2009 r., nie miała miejsca. Skarżący wskazała również, iż zajęcie rachunku bankowego nie przerwało biegu terminu przedawnienia egzekwowanego obowiązku, gdyż zajęcie to było nieskuteczne, nieprawidłowe i nastąpiło po upływie terminu przedawnienia dochodzonego obowiązku. Wskazał również, iż w zawiadomieniu o zajęciu rachunków bankowych nieprawidłowo wskazano jako posiadacza rachunku bankowego jego żonę bowiem nie jest ona posiadacza zajętego rachunku bankowego, gdyż zajęty rachunek bankowy dotyczył Firmy B. "C.". Zdaniem Skarżącego rozstrzygnięcie i uzasadnienie zaskarżonego postanowienia są nieprawidłowe, gdyż organy pierwszej i drugiej instancji nie rozpatrzyły merytorycznie skargi i błędnie uznały, iż została ona wniesiona z uchybieniem terminu. W odpowiedzi na skargę organ podatkowy wniósł o jej oddalenie w całości podtrzymując dotychczasową argumentację. Postanowieniem z 16 września 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zawiesił postępowanie sądowe ze względu na złożone skargi kasacyjne w sprawach o sygnaturach akt I SA/Wa 679/10 oraz I SA/Gd 680/10. Postanowieniem z dnia 28 listopada 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie podjął z urzędu zawieszone postępowanie sądowe. Pismem z 12 marca 2013 r. Skarżący złożył pismo procesowe, w którym wskazał, że Minister Finansów nie uwzględnił iż skarga na czynności egzekucyjne zasługiwała na uwzględnienie gdyż przed zastosowaniem środka egzekucyjnego zobowiązanie podatkowe z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za 2003 r. wygasło przez zapłatę w całości. Po wygaśnięciu zobowiązania podatkowego brak było podstaw do stosowania środków egzekucyjnych. Strona powołała się na orzecznictwo sądów administracyjnych, a także na uchwałę NSA z 3 grudnia 2012 r. sygn. akt I FPS 1/12. Strona podniosła ponadto, że nie zasługuje na akceptację twierdzenie Dyrektora Izby Skarbowej w G. dotyczące braku możliwości doręczenia korespondencji dokonane w oparciu o notatkę służbową z 31 grudnia 2009 r., bowiem jak wskazał uczestnik postępowania pod adresem G. ul. D. [...] nigdy nie prowadził on działalności gospodarczej i nie mieściła się pod tym adresem siedziba firmy. Ponadto dodał, że nie ma waloru dowodowego notatka służbowa z 29 grudnia 2009 r. sporządzona przez pracownika [...] Urzędu Skarbowego w G., bowiem stwierdza ona nieprawdę, ponieważ 29 grudnia 2009 r. nie przebywał on pod adresem G. ul. D. [...] przy czym nie jest to siedziba firmy lecz jedynie jedno z miejsc wykonywania działalności gospodarczej. Ponadto dodał, że 29 grudnia w lokalu przy ul. D. [...] nie było żadnych pracowników [...] Urzędu Skarbowego w G.. Na rozprawie w dniu 13 marca 2013 r. Sąd na podstawie art. 106 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.- dalej "P.p.s.a.") postanowił oddalić zawarte w skardze wnioski o przeprowadzenie uzupełniających dowodów z akt Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku o sygn. akt I SA/Gd 229/10, I SA/Gd 145/10 oraz I SA/Gd 392/10 oraz z akt Naczelnego Sądu Administracyjnego ze skargi kasacyjnej od wyroku o sygnaturze akt I SA/Gd 229/10, a także akt egzekucyjnych Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w G.. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), Sąd sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (legalności). Kontrola sądów administracyjnych ogranicza się zatem do zbadania, czy organy administracji (podatkowe) w toku rozpoznawanej sprawy nie naruszyły prawa w sposób przewidziany w art. 145 P.p.s.a. Rozpoznając niniejszą sprawę Sąd nie stwierdził, aby zaskarżone postanowienia Ministra Finansów z dnia [...] marca 2011 r. oraz Dyrektora Izby Skarbowej w G. z dnia [...] marca 2010 r. zostały wydane z naruszeniem przepisów prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub z naruszeniem przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie. Nie doszło również do naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub wystąpienia przesłanek pozwalających na stwierdzenie nieważności zaskarżonego postanowienia. Wobec braku naruszeń prawa o takim ciężarze gatunkowym nie było podstaw do wyeliminowania postanowień z obrotu prawnego. Podkreślić należy, że rozstrzygnięcia poddane kontroli Sądu dotyczyły oddalenia skargi na czynność egzekucyjną organu egzekucyjnego z uwagi na wniesienie jej z uchybieniem terminu. Jak wynika z akt sprawy w dniu 29 grudnia 2009 r. pracownik Urzędu Skarbowego udał się do miejsca zamieszkania R. J. celem doręczenia odpisu tytułu wykonawczego oraz zawiadomienia o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego w Banku Z. S.A. Przebywający pod tym adresem R. J. odmówił przyjęcia korespondencji stwierdzając, że urząd skarbowy powinien wysyłać mu korespondencję za pośrednictwem poczty. Z powyższym poglądem nie sposób się zgodzić. Przepis art. 26 § 5 u.p.e.a. dla skuteczności wszczęcia egzekucji administracyjnej wymaga "doręczenia" odpisu tytułu wykonawczego. Ustawodawca w żaden sposób nie określił tu sposobu doręczenia. Oznacza to, że zgodnie z art. 18 tejże ustawy do doręczeń tych będą miały zastosowanie przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm., dalej "k.p.a."). Zgodnie z art. 39 k.p.a. organ administracji publicznej doręcza pisma za pokwitowaniem przez pocztę, przez swoich pracowników lub przez inne upoważnione osoby lub organy. Każdy z tych sposobów doręczenia może być zastosowany w postępowaniu egzekucyjnym, także do doręczenia zobowiązanemu odpisu tytułu wykonawczego. Brak jest jakichkolwiek podstaw do rozgraniczenia pojęć "przesłanie" pisma i jego "doręczenia". "Przesłanie" jest jednym ze sposobów doręczenia. W każdym przypadku, gdy ustawodawca posługuje się pojęciem "doręczenie", obejmuje ono także przesłanie pisma za pośrednictwem poczty. Natomiast przepis art. 47 § 1 k.p.a. stanowi, że jeżeli adresat odmawia przyjęcia pisma przesłanego mu przez pocztę lub inny organ albo w inny sposób, pismo zwraca się nadawcy z adnotacją o odmowie jego przyjęcia i datą odmowy. Pismo wraz z adnotacją włącza się do akt sprawy. W takim przypadku uznaje się, że pismo doręczone zostało w dniu odmowy jego przyjęcia przez adresata (§ 2). Należy zaakcentować, że przepis ten nie odnosi się wyłącznie do pism przesyłanych przez pocztę. Wyraźnie wskazano tu na przesyłanie pism "w inny sposób". Zdaniem Sądu przesłanie pisma, jak zresztą każdej innej informacji, czy też wiadomości może być dokonane również za pośrednictwem osoby – posłańca, kuriera itp. W postępowaniu administracyjnym, a także egzekucyjnym, przewidziano doręczanie (a zatem i przesyłanie) pism za pośrednictwem pracowników organu. Powyższe oznacza, że skutki odmowy przyjęcia pisma przez R. J. należy oceniać w oparciu o art. 47 § 2 k.p.a. Ustanowiona w tym przepisie fikcja prawna doręczenia pisma w dacie odmowy jego przyjęcia przez adresata będzie miała zastosowanie w każdym przypadku, gdy adresat ten odmówi przyjęcia pisma, bez względu na sposób jego doręczenia. Warunkiem będzie tu prawidłowe udokumentowanie faktu odmowy. W niniejszej sprawie pracownik Urzędu Skarbowego sporządził w dniu doręczenia notatkę służbową, w której opisał przebieg doręczenia i podane przez R. J. powody, dla których odmówił on przyjęcia korespondencji. W orzecznictwie przyjmuje się, że adresat pisma nie może przez odmowę jego przyjęcia uchylić się od skutków prawnych doręczenia (por. wyrok NSA z dnia 29 października 2004 r. sygn. akt III SA 3051/03, LEX nr 164438). W związku z powyższym organy podatkowe prawidłowo przyjęły, że doręczenie zawiadomienia o zajęciu wierzytelności z rachunków bankowych oraz odpisu tytułu wykonawczego miało miejsce w dniu 29 grudnia 2009 r. W konsekwencji tego termin do wniesienia skargi na czynność egzekucyjną dokonaną tym zawiadomieniem upłynął w dniu 12 stycznia 2010r. Skoro skarga na tę czynność została wniesiona w dniu 15 stycznia 2010r., to organy podatkowe obu instancji prawidłowo ustaliły, że wniesienie skargi nastąpiło z uchybieniem terminu do dokonania tej czynności. Sąd zwraca uwagę, że jeżeli egzekucja ma być prowadzona zarówno z majątku wspólnego zobowiązanego i jego małżonka, jak i z ich majątków osobistych, tytuł wykonawczy wystawia się na oboje małżonków (art. 27c u.p.e.a.). Tytuł wykonawczy wystawia się w jednym egzemplarzu przeznaczonym dla podmiotu zobowiązanego. W rozpoznawanej sprawie podmiotem zobowiązanym są małżonkowie B. i R. J., którzy złożyli wspólne zeznanie podatkowe (PIT–36) za 2003 r., w którym wnieśli o łączne opodatkowanie osiągniętych dochodów. Zgodnie z art. 92 § 3 O.p. małżonkowie wspólnie opodatkowani na podstawie odrębnych przepisów ponoszą solidarną odpowiedzialność za zobowiązania podatkowe oraz solidarna jest ich wierzytelność o zwrot nadpłaty podatku. Solidarna odpowiedzialność małżonków wynika z art. 6 ust. 2 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (tekst jedn. Dz. U. z 2000 r. Nr 14, poz. 176 ze zm.), który wprowadził możliwość wspólnego opodatkowania od łącznej sumy dochodów. Konsekwencją tego uregulowania jest solidarność ich zobowiązania podatkowego i solidarna odpowiedzialność. Artykuł 133 § 3 O.p. jednoznacznie określa małżonków jako jedną stronę postępowania, w przypadku o którym mowa w art. 92 § 3 tej ustawy. W takiej sytuacji każdy z małżonków jest uprawniony do działania w imieniu obojga. Małżonkowie ci są jedną stroną postępowania. Nie mają odrębnych uprawnień procesowych. Organ podatkowy ma obowiązek prowadzenia jednego postępowania podatkowego i wydania jednej decyzji wobec obojga małżonków. Konsekwencją tego jest jedność postępowania egzekucyjnego. Dlatego też poprzez doręczenie odpisu tytułu wykonawczego jednemu z małżonków prawidłowo wszczęto egzekucję administracyjną w stosunku do obojga małżonków. Podobnie doręczenie zawiadomienia o zajęciu – skutkuje wobec obojga małżonków. Bez znaczenia przy tym jest okoliczność, że małżonkowie posiadają różne adresy zamieszkania. Art. 372 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (Dz. U. Nr 16, poz. 93 ze zm.) nie ma zastosowania w sprawach zobowiązań podatkowych. W tym przedmiocie obowiązują odrębne regulacje. Strona postępowania podatkowego – małżeństwo, w postępowaniu egzekucyjnym staje się jednym podmiotem zobowiązanym (por. wyrok NSA z dnia 13 czerwca 2007 r. sygn. akt II FSK 153/07, LEX nr 394301). Reasumując, należy stwierdzić, że doręczenie w dniu 29 grudnia 2009 r. zawiadomienia o zajęciu oraz tytułu wykonawczego R. J. wszczęło egzekucję administracyjną w stosunku do obojga małżonków. Równocześnie od tego dnia należało liczyć termin na złożenie skargi na czynności organu egzekucyjnego. W tej sytuacji doręczenie w/w dokumentów B. J. w dniu 11 stycznia 2010 r. było zbędne. Jednakże fakt ten nie wpływa na prawidłowość zaskarżonego postanowienia. Przechodząc do oceny dalszych zarzutów skargi nie można zgodzić się ze stanowiskiem Skarżącego w kwestii naruszenia art. 124 k.p.a. Zaskarżone postanowienie poddane kontroli Sądu odpowiada wymogom formalnym, wynikającym z powołanego przepisu. Uzasadnienie faktyczne i prawne koresponduje z sentencją rozstrzygnięcia. Zaadresowano je w sposób prawidłowy. Zawiera ono właściwe oznaczenie organu, datę, numer i podpis, oznaczenie podstawy prawnej oraz pouczenie. Zarzut nieprawidłowego oznaczenia strony w zaskarżonym postanowieniu Ministra Finansów – zdaniem Sądu orzekającego – jest także chybiony. Skarżący pomija zupełnie fakt, że B. J. samodzielnie złożyła zażalenie na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w G. i w związku z tym Minister Finansów zobligowany był do jego rozpatrzenia i wydania w tym zakresie rozstrzygnięcia. Postanowienie Ministra Finansów, wbrew twierdzeniom Skarżącego doręczone zostało B. J. na adres przy ul. S. w G.. Sąd nie dopatrzył się naruszenia art. 124 § 1 k.p.a. polegającego na pozbawieniu Strony czynnego udziału w postępowaniu, które uzasadniałoby wznowienie postępowania, czego domaga się Skarżący. Rację ma również Minister Finansów twierdząc, że zarzuty Strony wiążące się z przedawnieniem zobowiązania podatkowego nie podlegały merytorycznemu rozpatrzeniu z uwagi na uchybienie terminu do wniesienia skargi na czynność egzekucyjną. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę należało oddalić.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło