I SA/Rz 152/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S. WSA Małgorzata Niedobylska /spr./ Sędziowie WSA Kazimierz Włoch SO del. Jarosław Szaro Protokolant ref. st. Eliza Kaplita-Wójcik po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 16 kwietnia 2013 r. sprawy ze skargi J. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] lipca 2010r. nr [...] w przedmiocie ustalenia łącznego zobowiązania pieniężnego na 2009 rok 1) uchyla zaskarżoną decyzję, 2) określa, że decyzja wymieniona w pkt. 1) nie podlega wykonaniu do chwili uprawomocnienia się wyroku, 3) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego J. S. kwotę 100 (słownie: sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego . Decyzją z dnia [...] lipca 2010r., nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze, utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy K. z dnia [...] lutego 2009r., nr [...], w przedmiocie wymiaru J.S. łącznego zobowiązania pieniężnego za 2009r., w wysokości 665 zł. Wójt Gminy K., ustalając J.S. wysokość łącznego zobowiązania pieniężnego za 2009r. na wskazaną kwotę, za podstawę opodatkowania: przyjął grunty rolne o pow. 0,6744 ha fizycznych, grunty pozostałe o pow. 200 m2, budynki mieszkalne o pow. 96 m2, budynki pozostałe o pow. 78 m2. Odwołanie od decyzji wniósł W.K. wskazując, iż działa jako pełnomocnik J.S. Zarzucił, iż zaskarżona decyzja została wydana bez należytego zbadania przez organ kwestii modernizacji ewidencji gruntów we wsi K. ogłoszonej w Dzienniku Urzędowym Województwa Podkarpackiego z dnia 12 stycznia 2009r. Nr 3, poz. 37, a ponadto bez przeprowadzenia jakiegokolwiek postępowania wyjaśniającego i dowodowego. Wskazał, iż decyzja nie zawiera żadnego uzasadnienia faktycznego, a uzasadnienie prawne nie odnosi się do stanu faktycznego sprawy. Podkreślił również, iż Wójt Gminy K. nie wziął pod uwagę faktu, iż nie jest jeszcze prawomocnie rozstrzygnięta sprawa dotycząca łącznego zobowiązania pieniężnego za 2008r, w której została wniesiona skarga do Sądu Administracyjnego (sygn. akt I SA/Rz 38/09). Samorządowe Kolegium Odwoławcze, po rozpatrzeniu przedmiotowego odwołania, decyzją z dnia [...] czerwca 2009r., utrzymało w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji. Decyzja ta została uchylona przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie wyrokiem z dnia 19 stycznia 2010r., sygn. akt I SA/Rz 850/09 z uwagi na dopuszczenie do udziału w postępowaniu W.K. jako pełnomocnika J.S., pomimo braku w aktach sprawy pełnomocnictwa, z którego wynikałoby upoważnienie do działania w imieniu skarżącego. Po usunięciu wskazanego uchybienia Samorządowe Kolegium Odwoławcze, decyzją z dnia [...] lipca 2010 r., Nr [...] wydało decyzję tej samej treści co poprzednio tj. utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy K. Powołując się na art. 165 § 5 Ordynacji podatkowej organ odwoławczy wskazał, że przepisu o obowiązku wszczęcia postępowania nie stosuje się do postępowania w sprawie ustalenia zobowiązań podatkowych, które zgodnie z odrębnymi przepisami ustalane są corocznie, jeżeli stan faktyczny, na podstawie którego ustalono wysokość zobowiązania podatkowego za poprzedni okres, nie uległ zmianie, a tak było w niniejszej sprawie. Okoliczności faktyczne sprawy, ustalone zostały na podstawie danych za 2003r., zawartych w ewidencji gruntów oraz budynków. Dane te, jak podkreślił organ odwoławczy, na podstawie art. 21 oraz art. 2 ust. 2 ustawy z dnia 17 maja 1989r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz.U. z 2005r., Nr 240, poz. 2027, ze zm. ) mają charakter wiążący i nie budzą wątpliwości, czemu dał wyraz organ I instancji w prawidłowo sporządzonym uzasadnieniu. Skargę na powyższą decyzję złożył J.S. Domagając się jej uchylenia, jak również uchylenia poprzedzającej ją decyzji Wójta Gminy K. jeszcze raz podniósł, że uzasadnienie organu I instancji jest zdawkowe, a decyzja wydana bez przeprowadzenia jakiegokolwiek postępowania. Organy I, jak i II instancji, nie uwzględniły faktu toczącego się przed Starostą R. postępowania administracyjnego w sprawie zarzutów do ewidencji gruntów i budynków wsi K. gmina K., w stosunku do działek nr [...] i nr [...] oraz budynków na działce nr [...]. Skarżący ponownie powołał się na fakt, iż nie została prawomocnie rozstrzygnięta sprawa I SA/Rz 38/09 dotycząca ustalenia łącznego zobowiązania pieniężnego za 2008r. W sprawie tej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 14 maja 2009r. została wniesiona skarga kasacyjna. Samorządowe Kolegium Odwoławcze, w odpowiedzi na skargę wniosło o jego oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko. Wyrokiem z dnia 16 grudnia 2010 r., sygn. akt I SA/Rz 648/10 tutejszy Sąd oddalił skargę. Sąd nie zgodził się ze skarżącym, że w sprawie doszło do naruszenia przepisów postępowania, w tym zasady czynnego udziału w sprawie. Podobnie jak organ odwoławczy przyjął, że nie uległ zmianie stan faktyczny, w stosunku do poprzedniego okresu rozliczeniowego, o czym świadczy między innymi fakt, że skarżący nie składał stosownych deklaracji, o których mowa w art. 6 ust. 6 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych (Dz.U. z 2006 r., Nr 121, poz. 844 ze zm.) i art. 6 a ust. 5 ustawy o podatku rolnym (Dz.U. 1984 r. Nr 52 poz. 268 ze zm.), które statuują obowiązek ich składania między innymi w sytuacji, w której stan faktyczny uległ zmianie, w sposób mający wpływ na powstanie i wysokość zobowiązania podatkowego. Tym samym nie było podstaw do wyznaczania stronie siedmiodniowego terminu do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego, a również postępowanie dowodowe, ze względu na wiążący charakter informacji zawartych w wypisie z ewidencji gruntów, było ograniczone, w związku z czym nie można było mówić o naruszeniu przepisów postępowania w tym art. 187 § 1 i § 3 Ordynacji podatkowej. Jako bezzasadny Sąd ocenił zarzut nieuwzględnienia podnoszonego przez skarżącego faktu złożenia zarzutu do danych operatu opisowo-kartograficznego modernizowanej ewidencji gruntów wsi K. Jak wskazał Sąd, zobowiązanie podatkowe skarżącego z tytułu podatku rolnego i podatku od nieruchomości za 2009r. powstało z mocy prawa z dniem 1 stycznia 2009r., jako że jest to pierwszy dzień pierwszego miesiąca roku podatkowego, a zdarzenie powodujące powstanie obowiązku podatkowego nastąpiło w okresie wcześniejszym. Podstawę ustalenia stanu faktycznego stanowiła więc aktualna na ten czas ewidencja gruntów i budynków. Tymczasem na dzień wydania decyzji organu odwoławczego, tj. [...] lipiec 2010r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie posiadało informacji o jakichkolwiek zmianach w ewidencji gruntów, które mogłyby mieć wpływ na wysokość zobowiązania podatkowego, a skarżący podnosząc fakt złożenia zarzutów do operatu opisowo-kartograficznego modernizowanej ewidencji gruntów wsi K. nie wskazał w jaki sposób starosta rozstrzygnął jego zarzuty i nie sprecyzował treści tych zarzutów. Powyższy wyrok został zaskarżony skargą kasacyjną. W wyniku jej rozpoznania Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 21 grudnia 2012 r., sygn. akt II FSK 971/11 uchylił wyrok w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie wskazał, że z akt sprawy wynika, że ewidencja gruntów wsi K. została w 2009 r. zmodernizowana, a ogłoszenie o tym zamieszczono w Dzienniku Urzędowym Województwa Podkarpackiego z dnia 1 stycznia 2009 r., Nr 3, poz. 37. Okoliczność ta została pominięta przy wydawaniu decyzji przez organy podatkowe, jak i przez Sąd I instancji w wydanym przez niego wyroku. W aktach sprawy, na co zwrócił uwagę Naczelny Sąd Administracyjny, znajdowały się jedynie wydruki z ewidencji gruntów z 2003 r. wraz z wykazem dokonanych w tym roku zmian, a organ nie odniósł się do twierdzeń strony dotyczących modernizacji ewidencji gruntów. Naczelny Sąd Administracyjny zwrócił przy tym uwagę, że zobowiązanie podatkowe w podatku rolnym i w podatku od nieruchomości w przypadku, gdy podmiotem podatkowym jest osoba fizyczna, powstaje wskutek doręczenia podatnikowi decyzji podatkowej, ustalającej wysokość tego zobowiązania (art. 21 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej), a podstawę jego wymiaru stanowią dane z ewidencji gruntów i budynków aktualne w dacie istnienia zobowiązania podatkowego, a nie jak przyjął Sąd I instancji, że zobowiązanie podatkowe powstało z mocy prawa, a podstawę jego wymiaru stanowiła obowiązująca na czas zaistnienia zdarzenia ewidencja gruntów i budynków. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej (...). Kontrola, o której mowa w § 1, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2). Stosownie do art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz. 270) – dalej: p.p.s.a., uwzględnienie skargi następuje w przypadku: a) naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b) naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c) innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy. Ponadto zgodnie z art. 190 p.p.s.a., sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Przedmiotem niniejszego postępowania był wymiar J.S. łącznego zobowiązania pieniężnego na 2009r. w podatku rolnym i w podatku od nieruchomości. Przy bezspornym w zasadzie stanie prawnym, kwestionowano przyjęte za podstawę decyzji fakty. O ile organy określając wysokość łącznego zobowiązania pieniężnego dokonały tego w oparciu o zapisy w ewidencji gruntów i zmiany do nich z 2003 r., powołując się przy tym na wynikającą z art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. Nr 30 poz. 163 ze zm.) moc wiążącą tych zapisów, o tyle skarżący nie kwestionując mocy wiążącej zapisów w ewidencji gruntów, wskazał, że w 2009 r. nastąpiła ich zmiana, której organ nie wziął pod uwagę. Na tym skoncentrowały się pozostałe zarzuty skargi dotyczące naruszenia przepisów postępowania, w tym nieprawidłowo zebranego materiału dowodowego. Na powyższe braki zwrócił uwagę Naczelny Sąd Administracyjny, który wskazał, że decyzje dotyczą wysokości zobowiązania podatkowego za 2009r. podczas gdy w aktach znajdują się jedynie dane z 2003 r., a skarżący powołuje się na modernizację operatów, która miała miejsce w 2009 r. Rozpoznając sprawę ponownie w granicach przewidzianych prawem oraz mając na uwadze wskazówki Naczelnego Sądu Administracyjnego, Sąd doszedł do przekonania, że bez wyjaśnienia powyższych wątpliwości w postępowaniu podatkowym, nie będzie możliwe wydanie merytorycznego rozstrzygnięcia. Na obecnym etapie nie można bowiem ustalić, czy modernizacja, na którą powołuje się skarżący spowodowała zmiany dotyczące jego gruntów, w stosunku do danych z 2003r., które miałyby wpływ na wysokość ustalonego zobowiązania. Organ odwoławczy powinien zatem w trybie art.229 Ordynacji podatkowej, przeprowadzić postępowanie uzupełniające w celu ustalenia aktualnych na 2009r. danych z ewidencji gruntów, dotyczących przedmiotu opodatkowania. W razie uzupełnienia materiału dowodowego konieczne będzie zapoznanie strony z zebranym materiałem dowodowym, jeśli sytuacja ulegnie zmianie w porównaniu z poprzednim okresem, za który został wymierzony podatek. Brak wyczerpującego wyjaśnienia wszystkich istotnych okoliczności w rozpoznawanej sprawie stanowi naruszenie przepisów art.122, 187 § 1, art.191 i art.229 Ordynacji podatkowej. Sąd pragnie zauważyć, że podnoszona przez skarżącego kwestia nieprawomocności wyroku w sprawie łącznego zobowiązania pieniężnego za 2008 r. przestała być aktualna wobec oddalenia skargi kasacyjnej od wyroku w sprawie I SA/Rz 38/09 ( wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 lutego 2011 r., sygn. akt II FSK 1816/09). Mając powyższe na uwadze, Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. Orzeczenie w przedmiocie wykonalności decyzji znajduje oparcie w art. 152 p.p.s.a. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200, 205 § 1 p.p.s.a. w zw. z § 1 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 221, poz. 2193 ze zm.).