I SA/Po 180/13
WyrokWSA w Poznaniu2013-04-25
Skład orzekający: Katarzyna Nikodem, Małgorzata Bejgerowska, Izabela Kucznerowicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy podatnikowi przysługuje prawo do odliczenia podatku naliczonego w trakcie budowy budynku, który następnie ma być w całości lub w części przeznaczony na cele osobiste, i czy w takim przypadku powstaje obowiązek korekty podatku naliczonego?Ratio decidendi
W przypadku, gdy podatnik nieodpłatnie przekaże część budynku wraz z gruntem na cele osobiste, nabyte towary i usługi związane z budową tej części budynku nigdy nie będą wykorzystane do działalności opodatkowanej. Nastąpi zmiana przeznaczenia tych towarów i usług przed oddaniem budynku do użytkowania, co skutkuje obowiązkiem dokonania korekty podatku naliczonego zgodnie z art. 91 ust. 8 w zw. z art. 91 ust. 7d ustawy o VAT.Stan faktyczny
Podatnik prowadzący działalność gospodarczą zakupił nieruchomość z zamiarem wybudowania na niej budynku mieszkalnego, który miał zostać sprzedany lub wynajęty. W trakcie budowy odliczał podatek naliczony. W związku z niepewną koniunkturą, rozważał przeznaczenie części budynku na cele osobiste, co wiązałoby się z wycofaniem go z działalności gospodarczej. Złożył wniosek o interpretację indywidualną dotyczącą prawa do odliczenia podatku naliczonego i obowiązku korekty w przypadku nieodpłatnego przekazania budynku na cele osobiste. Organ uznał jego stanowisko za nieprawidłowe.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Nikodem Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Bejgerowska Sędzia WSA Izabela Kucznerowicz (spr.) Protokolant st. sekr. sąd. Kamila Kozłowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 kwietnia 2013r. sprawy ze skargi K.S. na interpretację indywidualną Ministra Finansów działającego przez organ upoważniony Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług oddala skargę
W dniu [...] sierpnia 2012 r. [...] złożył wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie odliczenia podatku naliczonego i korekty tego podatku w przypadku nieodpłatnego przekazania budynku wraz z gruntem na cele osobiste.
W opisie zdarzenia przyszłego wnioskodawca wskazał, że prowadzi działalność gospodarczą m. in. w zakresie PKD 41.20.Z. Zainteresowany zakupił nieruchomość gruntową z zamiarem wybudowania na niej budynku mieszkalnego o powierzchni użytkowej [...] m2. W momencie rozpoczęcia inwestycji budynek mieszkalny miał zostać sprzedany na rynku pierwotnym. W przypadku natomiast braku możliwości zbycia inwestycji, wnioskodawca zamierzał przeznaczyć wybudowany budynek na wynajem firmie zewnętrznej.
Zainteresowany w trakcie realizacji inwestycji odlicza podatek naliczony z faktur VAT dokumentujących dokonywane zakupy.
W zakresie podatku dochodowego wnioskodawca rozlicza się na podstawie książki przychodów i rozchodów metodą kasową (uproszczoną). Z uwagi na fakt, że zainteresowany zamierza budynek wynająć firmie zewnętrznej i tym samym może stanowić on środek trwały, wnioskodawca nie rozpoznaje kosztów uzyskania przychodów. Nie zamierza bowiem ponosić kosztów odsetek w przypadku ujęcia inwestycji w ewidencji środków trwałych.
Tymczasem obecna koniunktura na rynku nieruchomości może zmusić zainteresowanego do zmiany planów. W przypadku braku powodzenia przy sprzedaży lub wynajmie nieruchomości wnioskodawca przeznaczy większą część nieruchomości na cele osobiste. Zainteresowany wycofa wówczas budynek z prowadzonej działalności gospodarczej. Byłby to wówczas dla niego za duży koszt w zakresie podatku od nieruchomości, jak również mógłby obniżyć jego wiarygodność kredytową. Natomiast w pozostałej części nieruchomości wnioskodawca będzie miał siedzibę działalności gospodarczej, co oznacza, że ta część będzie miała nadal związek ze sprzedażą opodatkowaną.
Z pisma z dnia [...] listopada 2012 r., stanowiącego uzupełnienie do wniosku wynika, iż:
1. Zainteresowany jest zarejestrowanym podatnikiem podatku od towarów i usług.
2. Budynek opisany we wniosku jest klasyfikowany jako budynek mieszkalny w dziale 11 PKOB.
W związku z powyższym zadano pytanie: czy wnioskodawcy przysługiwało prawo do odliczenia z faktur dokumentujących nabycie towarów i usług w trakcie budowy w przypadku przekazania budynku wraz z gruntem na cele osobiste oraz czy zainteresowany będzie miał obowiązek korekty podatku naliczonego wskutek nieodpłatnego przekazania budynku wraz z gruntem na cele osobiste?
Zdaniem wnioskodawcy, przysługiwało mu prawo do odliczenia z faktur dokumentujących nabycie towarów i usług w trakcie budowy w przypadku następczego przekazania budynku wraz z gruntem na cele osobiste.
W przedmiotowej sprawie, w ocenie zainteresowanego, nie będzie również obowiązku korekty podatku naliczonego według przepisów art. 91 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2011 r. Nr 177, poz. 1054 ze zm. – dalej: u.p.t.u.), bowiem nieodpłatne przekazanie będzie również opodatkowane. Tymczasem przepis art. 86 ust. 1 u.p.t.u. uzależnia prawo do odliczenia od związku podatku naliczonego z nieodpłatnym przekazaniem, które zgodnie z art. 7 ust. 2 u.p.t.u. podlega opodatkowaniu.
W wydanej w dniu [...] listopada 2012 r. interpretacji indywidualnej nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu, działając w imieniu Ministra Finansów, uznał stanowisko wnioskodawcy za nieprawidłowe.
W uzasadnieniu interpretacji indywidualnej organ po przytoczeniu m.in.: art. 15 ust. 1, art. 86 ust. 1, ust. 2 pkt 1, ust. 7b, ust. 10, art. 90 ust. 1, ust. 2, ust. 3, ust. 4, ust. 5, ust. 6, art. 90a ust. 1, ust. 2, art. 91 ust. 1, ust. 2, ust. 3, ust. 4, ust. 7, ust. 7a, ust. 7b, ust. 7c, ust. 7d i ust. 8 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. u.p.t.u. oraz art. 168a zdanie drugie Dyrektywy 2006/112/WE Rady z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. Urz. UE L Nr 347, poz. 1 ze zm. – dalej: "Dyrektywa 112") stwierdził, że w przypadku, gdy wnioskodawca nieodpłatnie przekaże część budynku wraz z gruntem na cele osobiste, nabyte towary i usługi związane z budową tej części budynku nigdy nie będą wykorzystane do działalności opodatkowanej, tym samym, nastąpi zmiana przeznaczenia towarów i usług nabytych do tego celu - zmiana ta zostanie dokonana przed oddaniem wybudowanej części budynku do użytkowania. Zatem w sytuacji, gdy zainteresowany wybudowaną część budynku przeznaczy na swoje cele osobiste, zobowiązany będzie dokonać korekty podatku naliczonego związanego z tą częścią inwestycji, zgodnie z art. 91 ust. 8 u.p.t.u., z uwzględnieniem zasad wskazanych w art. 91 ust. 7d ustawy. Korekty tej należy dokonać jednorazowo w deklaracji składanej za okres rozliczeniowy, w którym nastąpi zmiana przeznaczenia zakupionych towarów i usług.
Po bezskutecznym wezwaniu organu do usunięcia naruszenia prawa skarżący, reprezentowany przez pełnomocnika, pismem z dnia [...] lutego 2013 r. złożył skargę. Zaskarżonej interpretacji zarzucił naruszenie:
1) prawa procesowego:
- art. 14b § 2 i § 3 w zw. z art. 14c § 1 i § 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 749 ze zm., dalej: "Ordynacja podatkowa"), poprzez rozpoznanie wniosku o interpretację pomijając stan faktyczny w sprawie, a mianowicie, że podatnikowi w momencie nieodpłatnego przekazania budynku wraz z gruntem (nieruchomości) przysługiwało prawo do odliczenia w związku z wytworzeniem nieruchomości, co z kolei miało znaczenie dla oceny czy dostawa towarów podlegała opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług,
- art. 14c § 1 i § 2 u.p.t.u., poprzez nierozpoznanie wniosku o interpretację w części dotyczącej podstawy opodatkowania, stawki podatkowej oraz momentu powstania obowiązku podatkowego,
- art. 14c § 2, art. 14a § 1 i 14h w zw. z art. 121 § 1 Ordynacji podatkowej poprzez nie odniesienie się w uzasadnieniu interpretacji do przywoływanego przez skarżącego stanowiska judykatury i piśmiennictwa, podczas gdy stanowią one element uzasadnienia stanowiska podatnika, do którego organ powinien był się odnieść.
2) prawa materialnego:
- rażące naruszenie art. 86 ust. 1 u.p.t.u., poprzez błędną wykładnię i uznanie, że podatnikowi nie przysługiwało prawo do odliczenia w momencie nieodpłatnego przekazania nieruchomości, gdy tymczasem przysługiwało mu prawo do odliczenia w momencie zakupu z uwagi na zamiar sprzedaży nieruchomości, a skoro tak to również na moment nieodpłatnego przekazania takie prawo mu przysługiwało,
- naruszenie art. 7 ust. 2 u.p.t.u., poprzez niezastosowanie i uznanie, iż nieodpłatne przekazanie nieruchomości nie podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, podczas gdy warunkiem opodatkowania nieodpłatnego przekazania towarów jest fakt przysługiwania podatnikowi, w całości lub w części, prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przy nabyciu tych towarów, który to warunek został spełniony przez podatnika,
- rażące naruszenie art. 91 ust. 7d w zw. z art. 91 ust. 8 u.p.t.u., poprzez błędne zastosowanie i uznanie, że podatnik powinien skorygować podatek naliczony ponieważ nie przysługiwało mu prawo do odliczenia, gdy tymczasem przysługiwało mu prawo do odliczenia w momencie zakupu, a skoro tak to nieodpłatne przekazanie powinno być opodatkowane, co z kolei oznacza, że w sprawie nie powinien mieć zastosowania art. 91 ust. 7d w zw. z art. 91 ust. 8 u.p.t.u.
Na potwierdzenie swojego stanowiska skarżący powołał następujące wyroki:
- WSA z dnia 6 lutego 2012 r., sygn. akt III SA/Wa 1507/11,
- WSA z dnia 29 października 2012 r., sygn. akt I SA/Bd 797/12,
- WSA z dnia 18 grudnia 2012 r., sygn. akt I SA/Kr 1594/12,
- TSUE w sprawie C-268/83,
- TSUE z dnia 15 stycznia 1998 r. w sprawie C-37/95 GhentCoal Terminal,
- TSUE z dnia 22 lutego 2001 r. w sprawie C-408/98 AbbeyNational.
W związku z powyższymi zarzutami, skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej interpretacji oraz zasądzenie od organu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego.
Odpowiadając na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej interpretacji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje.
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem wbrew jej zarzutom zaskarżona interpretacja odpowiada prawu.
Spór jaki zaistniał w rozpatrywanej sprawie sprowadzał się do rozstrzygnięcia czy w świetle faktów podanych przez stronę we wniosku o interpretację wnioskodawcy będzie przysługiwało prawo do odliczenia z faktur dokumentujących nabycie towarów i usług w trakcie budowy w przypadku przekazania budynku wraz z gruntem na cele osobiste oraz czy zainteresowany będzie miał obowiązek korekty podatku naliczonego wskutek nieodpłatnego przekazania budynku wraz z gruntem na cele osobiste.
W ocenie składu orzekającego prawidłowo organ stwierdził w zaskarżonej interpretacji, że w przypadku, gdy skarżący nieodpłatnie przekaże część budynku wraz z gruntem na cele osobiste, nabyte towary i usługi związane z budową tej części budynku nigdy nie będą wykorzystane do działalności opodatkowanej, tym samym, nastąpi zmiana przeznaczenia towarów i usług nabytych do tego celu - zmiana ta zostanie dokonana przed oddaniem wybudowanej części budynku do użytkowania. Zatem w sytuacji, gdy strona wybudowaną część budynku przeznaczy na swoje cele osobiste, zobowiązana będzie dokonać korekty podatku naliczonego związanego z tą częścią inwestycji, zgodnie z art. 91 ust. 8 u.p.t.u., z uwzględnieniem zasad wskazanych w art. 91 ust. 7d u.p.t.u. Korekty tej należy dokonać jednorazowo w deklaracji składanej za okres rozliczeniowy, w którym nastąpi zmiana przeznaczenia zakupionych towarów i usług.
Wobec powyższego nie znajdują uzasadnienia zarzuty skargi dotyczące naruszenia prawa materialnego, tj.: art. 86 ust. 1, art. 91 ust. 7d w zw. z art. 91 ust. 8 u.p.t.u.
Zgodnie z ogólną zasadą zawartą w art. 86 ust. 1 u.p.t.u. w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, z zastrzeżeniem art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124. Kwotę podatku naliczonego na podstawie art. 86 ust. 2 pkt 1 u.p.t.u. stanowi suma kwot podatku określonych w fakturach otrzymanych przez podatnika:
a) z tytułu nabycia towarów i usług,
b) potwierdzających dokonanie przedpłaty (zaliczki, zadatku, raty), jeżeli wiązały się one z powstaniem obowiązku podatkowego,
c) od komitenta z tytułu dostawy towarów będącej przedmiotem umowy komisu
- z uwzględnieniem rabatów określonych w art. 29 ust. 4.
Prawo do obniżenia kwoty podatku należnego powstaje, w myśl art. 86 ust. 10 pkt 1 u.p.t.u., w rozliczeniu za okres, w którym podatnik otrzymał fakturę albo dokument celny, z zastrzeżeniem pkt 2-5 oraz ust. 11, 12, 16 i 18.
Z powyższego wynika, że prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje wówczas, gdy zostaną spełnione określone warunki, tzn. odliczenia tego dokonuje podatnik podatku od towarów i usług oraz gdy towary i usługi, z których nabyciem podatek został naliczony, są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, tzn. takich, których następstwem jest określenie podatku należnego (powstanie zobowiązania podatkowego).
Przedstawiona wyżej zasada wyklucza zatem możliwość dokonania obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego związanego z towarami i usługami, które nie są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, czyli w przypadku ich wykorzystania do czynności zwolnionych od podatku od towarów i usług oraz niepodlegających temu podatkowi.
Z konstrukcji powyższych przepisów wynika, że obowiązkiem podatnika w pierwszej kolejności jest przypisanie konkretnych wydatków do określonych rodzajów sprzedaży (opodatkowanej lub zwolnionej) realizowanych w ramach prowadzonej działalności gospodarczej.
Ustawodawca formułując w art. 86 ust. 1 u.p.t.u. warunek związku ze sprzedażą opodatkowaną, nie uzależnia prawa do odliczenia od związku zakupu z obecnie wykonywanymi czynnościami opodatkowanymi. Wystarczającym jest, że z okoliczności towarzyszących nabyciu towarów lub usług przy uwzględnieniu rodzaju prowadzonej przez podatnika działalności gospodarczej wynika, że zakupy te dokonane są w celu ich wykorzystania w ramach jego działalności opodatkowanej.
W podatku od towarów i usług obowiązuje zasada tzw. niezwłocznego odliczenia podatku naliczonego, która wyraża się tym, że podatnik, aby skorzystać z prawa do odliczenia, nie musi czekać aż nabyty towar lub usługa zostaną odsprzedane lub efektywnie wykorzystane na potrzeby działalności opodatkowanej. W każdym przypadku należy dokonać oceny, czy intencją podatnika wykonującego określone czynności, z którymi łączą się skutki podatkowo-prawne, było wykonywanie czynności opodatkowanych.
Wobec powyższego, w sytuacji, gdy już po złożeniu rozliczenia zmieniły się okoliczności mające wpływ na odliczenie całości lub części podatku naliczonego, powstaje konieczność dokonania jego korekty.
Stosownie do treści art. 90 ust. 1 u.p.t.u., w stosunku do towarów i usług, które są wykorzystywane przez podatnika do wykonywania czynności, w związku z którymi przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego, jak i czynności, w związku z którymi takie prawo nie przysługuje, podatnik jest obowiązany do odrębnego określenia kwot podatku naliczonego związanych z czynnościami, w stosunku do których podatnikowi przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego.
Na podstawie art. 90 ust. 2 u.p.t.u., jeżeli nie jest możliwe wyodrębnienie całości lub części kwot, o których mowa w ust. 1, podatnik może pomniejszyć kwotę podatku należnego o taką część kwoty podatku naliczonego, którą można proporcjonalnie przypisać czynnościom, w stosunku do których podatnikowi przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego, z zastrzeżeniem ust. 10.
Zasady dotyczące sposobu i terminu dokonywania korekt podatku naliczonego oraz podmiotu zobowiązanego do dokonania korekty zostały określone w art. 91 u.p.t.u. Zgodnie z art. 91 ust. 1 u.p.t.u. po zakończeniu roku, w którym podatnikowi przysługiwało prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, o którym mowa wart. 86 ust. 1, jest on obowiązany dokonać korekty kwoty podatku odliczonego zgodnie z art. 90 ust. 2-10, z uwzględnieniem proporcji obliczonej w sposób określony w art. 90 ust. 2-6 lub 10 lub przepisach wydanych na podstawie art. 90 ust. 11 i 12, dla zakończonego roku podatkowego.
Przepisy art. 91 ust. 1-6 u.p.t.u. stosuje się odpowiednio w przypadku, gdy podatnik miał prawo do obniżenia kwot podatku należnego o całą kwotę podatku naliczonego od wykorzystywanego przez siebie towaru lub usługi i dokonał takiego obniżenia, albo nie miał takiego prawa, a następnie zmieniło się prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego od tego towaru lub usługi, o czym stanowi art. 91 ust. 7 u.p.t.u.
Zgodnie z art. 91 ust. 7d u.p.t.u. w przypadku zmiany prawa do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony od towarów i usług, innych niż wymienione w ust. 7a i 7b, w szczególności towarów handlowych lub surowców i materiałów, nabytych z zamiarem wykorzystania ich do czynności, w stosunku do których przysługuje pełne prawo do obniżenia podatku należnego lub do czynności, w stosunku do których prawo do obniżenia podatku należnego nie przysługuje, i niewykorzystanych zgodnie z takim zamiarem do dnia tej zmiany, korekty podatku naliczonego dokonuje się w deklaracji podatkowej składanej za okresy rozliczeniowe, w których wystąpiła ta zmiana. Stosownie do treści art. 91 ust. 8 u.p.t.u., korekty, o której mowa w ust. 5-7, dokonuje się również, jeżeli towary i usługi nabyte do wytworzenia towaru, o którym mowa w ust. 2, zostały zbyte lub zmieniono ich przeznaczenie przed oddaniem tego towaru do użytkowania.
Z przedstawionego we wniosku opisu sprawy wynika, że w okresie realizacji budowy skarżący odliczał w całości podatek naliczony związany z opisaną inwestycją, która - w jego ocenie - miała służyć działalności opodatkowanej.
Natomiast strona zredagowała zapytanie: "Czy wnioskodawcy przysługiwało prawo do odliczenia z faktur dokumentujących nabycie towarów i usług w trakcie budowy w przypadku przekazania budynku wraz z gruntem na cele osobiste ?". Odpowiadając na tak sformułowane pytanie w zaskarżonej interpretacji organ stwierdził, że prawo to skarżącemu nie przysługiwało. Takie rozstrzygnięcie jest prawidłowe, ponieważ nie odnosi się ono do stanu zakreślonego we wniosku, w którym strona wskazała na przysługujące jej prawo do odliczenia z uwagi na przeznaczenie budowanego budynku mieszkalnego na sprzedaż lub wynajem, lecz do powołanego wyżej pytania, z którego wynika, że skarżący zamierzał przekazać budowany budynek mieszkalny na potrzeby osobiste, co wskazuje na związanie prowadzonej inwestycji z prywatnym majątkiem, który to związek nie daje prawa do odliczenia podatku naliczonego, o czym stanowi art. 86 ust. 1 u.p.t.u.
W złożonej skardze strona podkreśliła, że w przypadku zakupu towarów i usług nie musi istnieć związek ze sprzedażą opodatkowaną dokonaną w tym samym miesiącu, w którym dokonano zakupu. Zakup musi pozostawać w związku ze sprzedażą opodatkowaną (prowadzoną obecnie lub planowaną). Zatem cel zakupu, w związku z przyjętym w ustawie sposobem obniżania podatku należnego o naliczony, należy oceniać na moment zaistnienia zdarzenia, powodującego powstanie prawa do odliczenia. Dokonując zakupu podatnik musi już w tym momencie mieć zamiar wykorzystania towaru tylko w związku z czynnościami opodatkowanymi. Inaczej nie będzie miał podstawy do obniżenia podatku. Prawo do odliczenia zostaje również przyznane podatnikowi nawet w przypadku braku bezpośredniego i ścisłego związku pomiędzy konkretną transakcją powodującą naliczenie podatku a jedną lub kilkoma transakcjami objętymi podatkiem należnym, które rodzą prawo do odliczenia, gdy koszty omawianych usług stanowią część jego kosztów ogólnych i jako takie stanowią element cenotwórczy dla dostarczanych towarów lub świadczonych usług. Koszty te w rzeczywistości zachowują bezpośredni i ścisły związek z całą działalnością gospodarczą podatnika.
Odnosząc się do powyższego stanowiska strony należy zauważyć, że w trakcie realizacji inwestycji odliczanie podatku naliczonego ma charakter prognozowany i planowany. Przywołane powyżej regulacje nakazują oceniać zakres prawa do odliczenia podatku w oparciu o faktyczne przeznaczenie towaru czy usługi, w cenie których podatek był zawarty, stąd też każdorazowa zmiana planów finalnego wykorzystania inwestycji, determinuje prawo do jego odliczenia.
Warunkowość realizacji prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego powoduje bowiem, że nieziszczenie się warunku pozytywnego, jakim jest wykorzystanie towaru (usługi) do realizacji czynności opodatkowanej powoduje konieczność weryfikacji uprzedniego odliczenia podatku naliczonego.
Z powołanych wyżej regulacji, zawartych w art. 91 u.p.t.u. wynika, że obowiązek korekty wystąpi zawsze w przypadkach, gdy dokonano odliczenia podatku naliczonego wynikającego z faktur VAT, dokumentujących nabycie towarów i usług, które następnie zostały wykorzystane do czynności zwolnionych lub niepodlegających opodatkowaniu.
Zdaniem Sądu prawidłowo organ stwierdził, w oparciu o okoliczności przedstawione we wniosku, że w sytuacji gdy większa część budynku przeznaczona zostanie na cele osobiste strony (tj. skarżący wycofa budynek z prowadzonej działalności gospodarczej) oznaczać to będzie, że poczynione zakupy inwestycyjne związane z budową tej części przedmiotowego budynku w żadnym momencie nie zostały wykorzystane do działalności opodatkowanej. Nastąpi więc zmiana przeznaczenia towarów i usług nabytych w celu budowy ww. części budynku, która pierwotnie miała służyć czynnościom opodatkowanym, jednak nigdy takim czynnościom nie służyła.
W konsekwencji z uwagi na to, że zmiana przeznaczenia zakupionych towarów i usług nastąpi przed oddaniem nakładów do użytkowania i przed wprowadzeniem ich do ewidencji środków trwałych, strona zobowiązana będzie do korekty podatku naliczonego podlegającego odliczeniu. Obowiązek ten wynika bowiem z art. 91 ust. 8 u.p.t.u.
W rozpatrywanej sytuacji w zakresie trybu dokonania korekty znajdzie zastosowanie przepis art. 91 ust. 7d u.p.t.u., który reguluje zasady korekty podatku naliczonego między innymi od towarów i usług, które nie były wykorzystywane w działalności. Zatem w miesiącu dokonania czynności powodującej zmianę przeznaczenia wybudowanej części budynku, skarżący zobowiązany będzie dokonać jednorazowo korekty podatku naliczonego, przyjmując, że nieruchomość ta w części będzie wykorzystywana do czynności niepodlegających opodatkowaniu.
Prawidłowo zatem organ stwierdził, że w przypadku, gdy strona nieodpłatnie przekaże część budynku wraz z gruntem na cele osobiste, nabyte towary i usługi związane z budową tej części budynku nigdy nie były i nie będą wykorzystane do działalności opodatkowanej, tym samym, nastąpi zmiana przeznaczenia towarów i usług nabytych do tego celu - zmiana ta zostanie dokonana przed oddaniem wybudowanej części budynku do użytkowania. W sytuacji, gdy skarżący wybudowaną część budynku przeznaczy na swoje cele osobiste, zobowiązany będzie dokonać korekty podatku naliczonego związanego z tą częścią inwestycji, zgodnie z art. 91 ust. 8 ustawy, z uwzględnieniem zasad wskazanych w art. 91 ust. 7d ustawy. Korekty tej należy dokonać jednorazowo w deklaracji składanej za okres rozliczeniowy, w którym nastąpi zmiana przeznaczenia zakupionych towarów i usług.
W świetle powyższego podniesione w skardze zarzuty dotyczące naruszenia w interpretacji indywidualnej art. 86 ust. 1 u.p.t.u. oraz art. 91 ust. 7d w zw. z art. 91 ust. 8 są bezpodstawne.
Za nieuzasadniony należy uznać zarzut dotyczący naruszenia art. 7 ust. 2 u.p.t.u., poprzez niezastosowanie i uznanie, że nieodpłatne przekazanie nieruchomości nie podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, podczas gdy warunkiem opodatkowania nieodpłatnego przekazania towarów jest fakt przysługiwania podatnikowi, w całości lub w części, prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przy nabyciu tych towarów, który to warunek został spełniony przez podatnika.
Podkreślenia wymaga, że będąca przedmiotem skargi interpretacja indywidualna dotyczyła kwestii odliczenia podatku naliczonego i korekty tego podatku w przypadku nieodpłatnego przekazania budynku wraz z gruntem na cele osobiste, a powołany wyżej przepis nie stanowił podstawy do dokonania rozstrzygnięcia w przedmiotowej interpretacji. Tym samym, organ, wbrew twierdzeniu pełnomocnika skarżącego, nie mógł naruszyć ww. przepisu ustawy o podatku od towarów i usług.
Bezzasadne okazały się zarzuty dotyczące naruszenia art. 14b § 2 i § 3 w zw. z art. 14c § 1 i § 2 Ordynacji podatkowej. W ocenie Sądu interpretacja indywidualna będąca przedmiotem skargi została wydana w oparciu o opisane zdarzenie przyszłe, na podstawie przepisów prawa podatkowego oraz zawiera ocenę stanowiska wnioskodawcy. Organ wydając zaskarżoną interpretację indywidualną działał zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa.
Odnosząc się do powołanych przez skarżącego wyroków należy wskazać, że niewątpliwie powołanie orzecznictwa ma na celu wykazanie słuszności prezentowanego poglądu, lecz nie odniesienie się przez organ do orzecznictwa wskazanego w piśmie strony samo w sobie nie stanowi naruszenia prawa.
Wobec powyższego zarzut naruszenia art. 14c § 2 i art. 14a Ordynacji podatkowej należy uznać za bezzasadny.
Odnosząc się do powołanego przez stronę skarżącą wyroku TSUE w sprawie C-268/83, wyjaśnić należy, że wyrok ten odnosi się do zasady neutralności podatku VAT dla podatników prowadzących działalność gospodarczą opodatkowaną, czego organ w zaskarżonej interpretacji nie kwestionował.
Ponadto, w przytoczonym przez skarżącego orzeczeniu C-37/95 TSUE uznał, że w przypadku, gdy inwestycja (a ściślej inwestycja w związku, z którą podatnikowi przysługiwało prawo do odliczenia w momencie jej prowadzenia) została zaniechana ze względu na okoliczności pozostające poza kontrolą podatnika, nie ma on obowiązku korygowania odliczonego podatku.
Z kolei wyrok w sprawie C-408/98 odnosił się do możliwości odliczenia podatku naliczonego przy nabyciu towarów i usług dotyczących transakcji zbycia przedsiębiorstwa, czyli czynności niepodlegającej opodatkowaniu.
Należy podkreślić, że bezpośrednie odniesienie do wyroku Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, który zapadł w konkretnej sprawie podatnika jest możliwe tylko w przypadku, gdy mamy do czynienia z identycznym lub podobnym stanem faktycznym. Jednak powołane przez stronę orzeczenia Trybunału odbiegają w znaczny sposób od sytuacji zaistniałej w przedmiotowej sprawie, zatem pozostają one bez wpływu na rozstrzygnięcie dokonane w zaskarżonej interpretacji indywidualnej.
Mając na względzie dokonaną analizę przepisów oraz argumentację pozostałych zarzutów podniesionych w skardze, brak jest podstaw do uchylenia zaskarżonej interpretacji.
W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym (t.j. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło