I SA/Wa 2429/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA - Iwona Maciejuk po rozpoznaniu w dniu 24 stycznia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. S., L. W., S. J., E. K. na pismo Naczelnika Wydziału Spraw Dekretowych i Związków Wyznaniowych Biura Gospodarki Nieruchomościami Urzędu [...] z dnia [...] grudnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie dopuszczenia do udziału w postępowaniu administracyjnym postanawia -odrzucić skargę- . Pismem z dnia 12 grudnia 2011 r. r. A. S., L. W., S. J. i E. K., reprezentowani przez adwokata, złożyli do Prezydenta [...], powołując się na art. 28 k.p.a., wniosek o dopuszczenie ich do udziału w postępowaniu prowadzonym przez Prezydenta [...] pod sygn. akt [...] w przedmiocie wniosku o przyznanie prawa własności czasowej (użytkowania wieczystego) do nieruchomości położonej przy ul. [...] [...] w [...]. W uzasadnieniu pełnomocnik wskazał, że wnioskodawcy posiadają interes prawny w tym postępowaniu i powinni brać w nim udział. Naczelnik Wydziału Spraw Dekretowych i Związków Wyznaniowych Biura Gospodarki Nieruchomościami Urzędu Miasta [...] pismem z dnia [...] grudnia 2012 r. nr [...] poinformował wnioskodawców, że postępowanie w sprawie zostało zawieszone postanowieniem Prezydenta [...] z dnia [...] maja 2010 r. do czasu ustalenia wszystkich stron postępowania. Naczelnik wskazał jednocześnie, że od interesu prawnego należy odróżnić interes faktyczny. Podał, że nie sposób w niniejszym postępowaniu stwierdzić, aby najemcy garaży wybudowanych na gruncie dawnej nieruchomości hip. Nr [...] posiadali przymiot strony w przedmiotowym postępowaniu. Naczelnik podał, że wniosek o dopuszczenie osoby fizycznej do udziału w postępowaniu administracyjnym w charakterze strony w aktualnym stanie prawnym nie wymaga wydania orzeczenia. Z uwagi na powyższe wniosek nie mógł zostać uwzględniony. W dniu 8 sierpnia 2012 r. pełnomocnik wnioskodawców złożył do Prezydenta [...] wezwanie do usunięcia naruszenia prawa w tej sprawie. Pismo Naczelnika Wydziału Spraw Dekretowych i Związków Wyznaniowych Biura Gospodarki Nieruchomościami Urzędu Miasta [...] z dnia [...] grudnia 2012 r. nr [...], nazwane przez pełnomocnika skarżących postanowieniem Prezydenta [...], stało się przedmiotem skargi A. S., L. W., S. J., E. K. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Pełnomocnik skarżących zarzucił naruszenie art. 28 k.p.a. wskazując na interes prawny skarżących w postępowaniu prowadzonym przed Prezydentem [...]. Podniósł, że Prezydent [...] nie udzielił odpowiedzi na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. W odpowiedzi na skargę wniesiono o jej odrzucenie wskazując, że zaskarżony dokument nie jest postanowieniem Prezydenta [...]. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Wspomniana kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Stosownie natomiast do art. 3 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, która obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4a. Przedmiotem skargi A S., L. W., S. J., E. K. jest pismo Naczelnika Wydziału Spraw Dekretowych i Związków Wyznaniowych Biura Gospodarki Nieruchomościami Urzędu Miasta [...] w przedmiocie dopuszczenia do udziału w postępowaniu. Zaskarżone pismo z dnia [...] grudnia 2012 r. nr [...] dotyczące wniosku o dopuszczenie osób fizycznych do udziału w postępowaniu nie zostało podpisane z upoważnienia Prezydenta [...], a w imieniu własnym przez Naczelnika Wydziału Spraw Dekretowych i Związków Wyznaniowych Biura Gospodarki Nieruchomościami Urzędu Miasta [...]. W ocenie Sądu nie budzi wątpliwości, że zaskarżone pismo nie stanowi postanowienia, jak również żadnego innego aktu wymienionego w art. 3 § 2 P.p.s.a., podlegającego kontroli sądowoadministracyjnej. Pismo informujące, że wniosek osób fizycznych o dopuszczenie do udziału w postępowaniu administracyjnym nie może zostać uwzględniony, nie jest aktem objętym kontrolą sądu administracyjnego. Przepisy procedury administracyjnej nie przewidują możliwości wydania w tym przedmiocie rozstrzygnięcia, w tym w formie postanowienia. Przepis art. 28 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), zwanej k.p.a., stanowi, że stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Przepis ten nie stanowi podstawy do odrębnego rozstrzygania przez organ administracji o dopuszczeniu osób fizycznych do udziału w postępowaniu administracyjnym. Ustalenie stron postępowania administracyjnego w oparciu o ten przepis dokonywane jest przez organ zawsze na gruncie przepisów prawa materialnego, które mają zastosowanie w konkretnej sprawie. W przypadku zaś określonym w art. 61a § 1 k.p.a., gdy żądanie, o którym mowa w art. 61, zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. Na postanowienie to służy zażalenie (art. 61a § 2 k.p.a.). Jedynie przepis art. 31 § 2 k.p.a., przewiduje wydanie postanowienia w przedmiocie dopuszczenia do udziału w postępowaniu w charakterze strony, jednakże odnosi się on wyłącznie do organizacji społecznej. Nie ma zatem zastosowania w niniejszej sprawie. W przepisach procedury administracyjnej ustawodawca nie przewidział możliwości odrębnego rozstrzygania w toku postępowania, w procesowych formach, o uznaniu określonego podmiotu, tj. osoby fizycznej, za stronę toczącego się postępowania (wszczętego z urzędu bądź na wniosek innego podmiotu). Stanowisko to jest utrwalone w orzecznictwie sądowoadministracyjnym (v. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 lutego 2007 r., sygn. akt II OSK 293/06; postanowienie NSA z dnia 21 czerwca 2007 r., sygn. akt I OSK 855/07; postanowienie NSA z dnia 16 listopada 2009 r., sygn. akt I OSK 1523/09; postanowienie NSA z dnia 26 czerwca 2012 r. sygn. akt II OSK 1435/12, orzeczenia.nsa.gov.pl). W związku z tym, że na gruncie przepisów k.p.a. brak jest podstawy prawnej do wydania w procesowej formie rozstrzygnięcia w przedmiocie dopuszczenia osoby fizycznej do udziału w postępowaniu, stwierdzić należało, że pismo Naczelnika Wydziału Spraw Dekretowych i Związków Wyznaniowych Biura Gospodarki Nieruchomościami Urzędu Miasta [...], nie podlega kontroli sądu administracyjnego. Pismo to nie stanowi bowiem postanowienia, na które służy zażalenie, ani postanowienia rozstrzygającego sprawę co do istoty. Nie stanowi ono również innego aktu lub czynności, które podlegałyby kognicji sądu administracyjnego. Z tego względu, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 w związku z art. 3 § 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.