II GSK 1597/14
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2015-08-12
Skład orzekający: Krystyna Anna Stec, Andrzej Kisielewicz, Andrzej Kuba
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy przedsiębiorca transportowy może zostać zwolniony z odpowiedzialności za naruszenia przepisów dotyczących czasu pracy kierowców i nieokazanie wykresówek, jeśli twierdzi, że nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których nie mógł przewidzieć?Ratio decidendi
Przedsiębiorca transportowy nie może zostać zwolniony z odpowiedzialności za naruszenia przepisów dotyczących czasu pracy kierowców i nieokazanie wykresówek, jeśli nie wykaże, że dołożył należytej staranności w organizacji pracy i nie miał wpływu na naruszenie prawa przez kierowcę. Ciężar wykazania tych okoliczności spoczywa na przewoźniku, a przepisy zwalniające z odpowiedzialności mają charakter wyjątkowy i podlegają ścisłej interpretacji.Stan faktyczny
Kontrola drogowa wykazała u przedsiębiorcy B. Z. naruszenia przepisów dotyczących czasu pracy kierowców, w tym skrócenie dziennego czasu odpoczynku oraz nieokazanie podczas kontroli wykresówek dwóch kierowców za łącznie 69 dni. Organ pierwszej instancji nałożył karę pieniężną, którą utrzymał w mocy Główny Inspektor Transportu Drogowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddalił skargę B. Z., uznając ustalenia organów za prawidłowe. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną B. Z., która zarzucała naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Krystyna Anna Stec Sędzia NSA Andrzej Kisielewicz Sędzia NSA Andrzej Kuba (spr.) Protokolant Beata Kołosowska po rozpoznaniu w dniu 12 sierpnia 2015 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej B. Z. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we W. z dnia 1 kwietnia 2014 r. sygn. akt III SA/Wr 563/13 w sprawie ze skargi B. Z. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] kwietnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie przepisów o transporcie drogowym 1. oddala skargę kasacyjną, 2. zasądza od B. Z. na rzecz Głównego Inspektora Transportu Drogowego 1.800 (tysiąc osiemset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu wyrokiem z dnia 1 kwietnia 2014 r. oddalił skargę B. Z. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] kwietnia 2013 r. Nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej.
Sąd orzekał w następującym stanie faktycznym i prawnym:
Główny Inspektor Transportu Drogowego decyzją z dnia [...] kwietnia 2013 r. działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267), art. 4 pkt 22 lit. a i lit. h, art. 92 a ust. 1-6, art. 92 b, art. 92 c ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2012 r., poz. 1265), lp. 5.3, lp. 6.3.7 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym, art. 4, art. 8, art. 10, art. 12 Rozporządzenia (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniającego rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 i (WE) 2135/98, jak również uchylającego rozporządzenie Rady (EWG) nr 3820/85 (Dz. Urz. UE L 102 z 11.04.2006), art. 14, art. 15 rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym (Dz. Urz. WE L370 z 31.12.1985 r., P. 0008 - 00021), art. 25 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o czasie pracy kierowców (Dz. U. z 2012 r., poz. 1155) utrzymał w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] grudnia 2012 r. (nr [...]) o nałożeniu na B. Z. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą [...] (dalej skarżący), kary pieniężnej w wysokości 15 000 złotych.
W uzasadnieniu organ podał, że inspektorzy transportu drogowego przeprowadzili kontrolę skarżącego, jako przedsiębiorcy prowadzącego także działalność w zakresie transportu drogowego. Przedmiotem kontroli były regulacje związane z przestrzeganiem przepisów dotyczących czasu pracy kierowców, przestrzeganiem przepisów ustawy o transporcie drogowym oraz regulacje z zakresu wykonywania przewozów, przestrzeganie przepisów ruchu drogowego. Kontrolą objęto okres od 12.10.2011 r. do 12.10.2012 r. Zgodnie z wykazem pracowników, na dzień kontroli przedsiębiorca zatrudniał 2 kierowców. Ustalono, że w okresie 6 miesięcy przed wszczęciem kontroli przedsiębiorca zatrudniał średnio 4 kierowców. Ustalenia kontroli zostały zawarte w protokole z dnia 16 listopada 2012 r. W konsekwencji tej kontroli [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego decyzją z dnia [...] grudnia 2012 r., nałożył na skarżącego karę pieniężną w wysokości 15 000 złotych z tytułu naruszenia przepisów ustawy o transporcie drogowym: 1) skrócenie dziennego czasu odpoczynku, 2) nieokazanie podczas kontroli w przedsiębiorstwie wykresówki, danych z karty kierowcy, z tachografu cyfrowego lub dokumentu potwierdzającego fakt nieprowadzenia pojazdu.
Następnie w uzasadnieniu decyzji organ drugiej instancji odniósł się do naruszenia polegającego na nieokazaniu podczas kontroli w przedsiębiorstwie wykresówki, danych z karty kierowcy, z tachografu cyfrowego lub dokumentu potwierdzającego fakt nieprowadzenia pojazdu. Zgodnie z art. 14 ust. 2 rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85, przedsiębiorstwo przechowuje wykresówki i wydruki w każdym przypadku sporządzenia wydruków zgodnie z art. 15 ust. 1, w porządku chronologicznym oraz czytelnej formie, przez co najmniej rok po ich użyciu oraz wydaje ich kopie zainteresowanym kierowcom, na ich wniosek. Przedsiębiorstwo wydaje także zainteresowanym kierowcom na ich wniosek kopie danych wczytanych z kart kierowców oraz ich wydruki na papierze. Wykresówki, wydruki, oraz wczytane dane okazuje się lub doręcza na żądanie każdego upoważnionego funkcjonariusza służb kontrolnych.
Zgodnie z art. 25 ustawy o czasie pracy kierowców, pracodawca prowadzi ewidencję czasu pracy kierowców w formie:
1) zapisów na wykresówkach;
2) wydruków danych z karty kierowcy i tachografu cyfrowego;
3) plików pobranych z karty kierowcy i tachografu cyfrowego;
4) innych dokumentów potwierdzających czas pracy i rodzaj wykonywanej czynności;
5) rejestrów opracowanych na podstawie dokumentów, o których mowa w pkt 1-4.
2. Ewidencję czasu pracy, o której mowa w ust. 1, pracodawca:
2) udostępnia kierowcy na jego wniosek;
2) przechowuje przez okres 3 lat po zakończeniu okresu nią objętego.
Na podstawie analizy okazanych wykresówek oraz zaświadczeń o nieprowadzeniu pojazdu stwierdzono, iż skarżący nie okazał:
1) wykresówek kierowcy A. T. za dni: 6 - 8.04.2012 r. (1 dzień roboczy); 9 - 15.04.2012 r. (5 dni roboczych); 16 - 22.04.2012 r. (5 dni roboczych); 23 - 29.04.2012 r. (5 dni roboczych); 30.04.2012 e - 6.05.2012 r. (5 dni roboczych); 7 - 13.05.2012 r. (5 dni roboczych); 14 - 20.05.2012 r. (5 dni roboczych); 21 - 27.05.2012 r. (5 dni roboczych); 28.05.2012 r. - 3.06.2012 r. (5 dni roboczych); 4 - 8.06.2012 r. (5 dni roboczych), tj. łącznie za 46 dni;
2) wykresówek kierowcy T. J. za dni: 25 - 29.01.2012 r. (3 dni robocze); 30.01.2012 r. - 5.02.2012 r. (5 dni roboczych); 6 - 12.02.2012 r. (5 dni roboczych); 13 - 19.02.2012 r. (5 dni roboczych); 20 - 24.02.2012 r. (5 dni roboczych), tj. za 23 dni;
3) wykresówki kierowcy J. L. z dnia 31.07/1.08.2012 r. i z dnia 5/6.09.2012 r.
W aktach sprawy znajduje się świadectwo pracy kierowcy T.J., z treści którego wynika, iż kierowca wykonywał pracę w postaci kierowcy ciągnika siodłowego w okresie 25.01.2012 r. do 24.02.2012 r., że rozwiązanie umowy o pracę nastąpiło za porozumieniem stron. W treści powyższego świadectwa nie wskazano, aby kierowca nie rozliczył się z pracodawcą z posiadanych dokumentów. Znajduje się także świadectwo pracy kierowcy A.T. wystawione w dniu 11 czerwca 2012 r., z treści którego wynika, iż rozwiązanie umowy o pracę nastąpiło na mocy porozumienia stron. W treści powyższego świadectwa nie wskazano, aby kierowca nie rozliczył się z pracodawcą z posiadanych dokumentów.
Organ podał, że skarżący został zawiadomiony o zamiarze wszczęcia kontroli pismem z dnia 28 września 2012 r., wskazano w nim także, przedsiębiorca powinien przygotować do kontroli wykresówki oraz inne dokumenty świadczące o nieprowadzeniu pojazdu wszystkich kierowców za okres 12 miesięcy poprzedzających kontrolę w przedsiębiorstwie. Na dzień okazania dokumentów, tj. 17 października 2012 r. przedsiębiorca nie okazał wszystkich wykresówek.
Z akt sprawy wynika, iż pismem z dnia 19 listopada 2012 r. skarżący wezwał kierowcę T.J. i A.T do zwrotu wykresówek z okresu zatrudnienia. Pismem z dnia 26 listopada 2012 r. przedłożył do kontroli 21 wykresówek oraz 1 zaświadczenie kierowcy A.T. Oznacza to, że skarżący nie okazał żądanych dokumentów w toku kontroli w przedsiębiorstwie, czyli do dnia 19 listopada 2012 r., tj. do chwili sporządzenia protokołu kontroli.
Pokreślono, że skarżący po zakończeniu współpracy z kierowcami (w lutym oraz w czerwcu 2012 r.), nie reagował w żaden sposób na fakt nieposiadania wykresówek dokumentujących pracę kierowców. Zwrócił się żądaniem zdania wykresówek dopiero w trakcie prowadzonej w przedsiębiorstwie kontroli. Pokreślono, że z okazanych świadectw pracy wynika, iż rozwiązanie umów o pracę nastąpiło za porozumieniem stron a pracodawca nie odnotował faktu nierozliczenia się z dokumentacji przez pracowników.
W konsekwencji bezspornym jest fakt naruszenia polegającego na nieokazaniu wykresówki w przypadku kierowców: T.J. i A.T. (łącznie za 69 dni). Wskazano jednocześnie, że skarżący okazał wykresówki kierowcy J.L. z dni: 31.07.2012 r., 1.08.2012 r., 5.09.2012 r. i 6.09.2012 r. Tym samym zasadnym było nałożenie na skarżącego kary pieniężnej w wysokości 34 500 złotych (69 wykresówek x 500 zł), stosownie do lp. 6.3.7 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym, który sankcjonuje naruszenia polegającego na nieokazanie podczas kontroli w przedsiębiorstwie wykresówki, danych z karty kierowcy, z tachografu cyfrowego lub dokumentu potwierdzającego fakt nieprowadzenia pojazdu, 500 zł za każda wykresówkę. Z tym, że stosownie do art. 92 a ust. 3 pkt 1 ustawy o transporcie drogowym, suma kar pieniężnych wynikających z tych naruszeń nie może przekraczać w sprawie kwoty 15 000 złotych.
W dalszej części uzasadnienia podniesiono, że w sprawie nie zaistniały okoliczności wymienione w art. 92 c ustawy o transporcie drogowym, mogące wyłączyć odpowiedzialność przedsiębiorcy za stwierdzone naruszenia. Bowiem okoliczności sprawy i dowody nie wskazują, że podmiot wykonujący przewozy lub inne czynności związane z przewozem nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć.
Z materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie wynika, iż nierozliczanie się przez kierowców z wykresówek było w przedsiębiorstwie normą, a nie wyjątkową sytuacją. O powyższym świadczy chociażby decyzja Państwowej Inspekcji Pracy z dnia [...] sierpnia 2012 r., w treści której wskazano, iż przedsiębiorca nie był w stanie okazać 72 wykresówek kierowcy: Zb. L. z okresu od 28.02.2012 r. do 27.06.2012 r. Powyższe oznacza, iż przedsiębiorca tym bardziej powinien mieć na uwadze obowiązek prawidłowego rozliczania kierowców z wykresówek. Niedopuszczalną jest bowiem sytuacja, w której to kierowca posiada oryginały wykresówek za więcej niż 28 dni. Jeżeli pracodawca dopuszczał do takich sytuacji, to znaczy że miał wpływ na powstanie naruszenia oraz z łatwością na podstawie dotychczasowych doświadczeń mógł takich sytuacji unikać. Z akt sprawy nie wynika zaś, aby pracodawca składał pozwy lub zawiadomienia o popełnieniu przestępstwa w postaci przywłaszczenia dokumentów, którymi sprawca nie miał prawa wyłącznie dysponować.
Organ nie znalazł również podstaw do zastosowania art. 92b ustawy o transporcie drogowym. Skarżący bowiem nie wykazał aby organizacja i wykonywanie przewozów drogowych odbywało się w sposób wykluczający naruszenie przepisów z zakresu norm czasu pracy. Natomiast to podmiot prowadzący działalność gospodarczą w zakresie transportu drogowego obowiązany jest dochować obowiązków oraz warunków wynikających z ustawy o transporcie drogowym. Zgodnie bowiem z art. 4 pkt 22 ustawy o transporcie drogowym, obowiązki lub warunki przewozu drogowego oznaczają obowiązki lub warunki wynikające m.in. z rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 w sprawie urządzeń rejestrujących, rozporządzenia (WE) nr 561/2006, ustawy o czasie pracy kierowców Przedsiębiorca powinien organizować pracę kierowcy w taki sposób, aby zadania przewozowe powierzone kierowcy nie kolidowały jednocześnie z możliwością ich wykonania w zgodzie z obowiązującymi normami czasu pracy kierowców. Powyższe powinno więc uwzględniać długość tras koniecznych do pokonania przez kierowcę jak również godziny załadunków/rozładunków.
Dalej organ odwoławczy wskazał, że odpowiedzialność przedsiębiorstwa za naruszenia przepisów transportowych wynika wprost z przepisów unijnych: z rozporządzenia (EWG) nr 3821/85 oraz z rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 561/2006 z dnia 15 marca 2006 r. Stosownie do treści art. 13 rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 pracodawca i kierowcy są odpowiedzialni za czuwanie nad prawidłowym funkcjonowaniem i odpowiednim użytkowaniem urządzeń rejestrujących. Nie oznacza to jednak, że przedsiębiorca jest zwolniony z bieżącego nadzoru nad pracą kierowcy. Przedsiębiorca jest odpowiedzialny za sprawdzanie urządzenia rejestrującego i nie może uwolnić się z tego ustawowego obowiązku zwolnić poprzez przerzucenie odpowiedzialności administracyjnej na inny podmiot.
Organ odwoławczy nie ma możliwości umorzenia postępowania ze względu na fakt, że kara pieniężna wynikająca z tytułu stwierdzonych naruszeń przekracza kwotę 15 000 złotych, bowiem niewątpliwie naruszenia te miały miejsce i skarżący podlega sankcji za nieprzestrzeganie obowiązujących przepisów. Zakresu postępowania administracyjnego prowadzonego w obu instancjach Inspekcji Transportu Drogowego nie determinuje zatem kwota kary pieniężnej, ale ilość i rodzaj stwierdzonych naruszeń. Kontrolujący nie może bowiem odstąpić od stwierdzenia naruszenia przepisów prawa ze względu na fakt, iż ilość pozostałych naruszeń i wysokość przysługujących za nie kar pieniężnych przekracza kwotę 15 000 złotych. Tym samym w przypadku ujawnienia w wyniku kontroli określonych naruszeń, nie można zaniechać ich stwierdzenia w rozstrzygnięciu kończącym przeprowadzone postępowanie administracyjne, nawet wówczas gdy suma kar pieniężnych wynikających z tych naruszeń przekraczałaby kwotę 15 000 złotych. Wówczas ma zastosowanie przepis z art. 92 a ust. 3 pkt 1 ustawy o transporcie drogowym.
Uzasadniając oddalenie skargi na powyższą decyzję WSA we Wrocławiu podał, że zgodnie z art. 4 lit. g rozporządzenia (WE) nr 561/2006, dzienny okres odpoczynku, oznacza dzienny okres, w którym kierowca może swobodnie dysponować swoim czasem i obejmuje " regularny dzienny okres odpoczynku" lub "skrócony dzienny okres odpoczynku". Z kolei: "regularny dzienny okres odpoczynku" oznacza nieprzerwany odpoczynek trwający co najmniej 11 godzin. Alternatywnie, regularny dzienny okres odpoczynku można wykorzystać w dwóch częściach, z których pierwsza musi nieprzerwanie trwać co najmniej 3 godziny a druga co najmniej 9 godzin; "skrócony dzienny okres odpoczynku" oznacza nieprzerwany odpoczynek trwający co najmniej 9 godzin, ale krócej niż 11 godzin. Natomiast stosownie do art. 8 ust. 1 - 4 i 8 rozporządzenia (WE) nr 561/2006 kierowca korzysta z dziennego i tygodniowego okresu odpoczynku. W każdym 24-godzinnym okresie po upływie poprzedniego dziennego okresu odpoczynku lub tygodniowego okresu odpoczynku kierowca może wykorzystać kolejny dzienny okres odpoczynku. Jeśli część dziennego okresu odpoczynku zawarta w 24 godzinnym okresie wynosi co najmniej 9 godzin ale mniej niż 11 godzin, wówczas ten dzienny okres odpoczynku uznaje się za skrócony dzienny okres odpoczynku. Kierowca może mieć najwyżej trzy skrócone dzienne okresy odpoczynku pomiędzy dwoma tygodniowymi okresami odpoczynku.
Sąd I instancji podkreślił, że z akt sprawy wynika iż wykresówka kierowcy J.L. z dni 23 - 24.08.2012 r. wykazuje, iż w dniu 23.08.2012 r. o godzinie 06:25 kierowca rozpoczął 24 godzinny okres rozliczeniowy. W okresie tym kierowca odebrał 8 godzin i 15 minut nieprzerwanego odpoczynku od godziny 22:10 dnia 23.08.2012 r. do godziny 06:25 dnia 24.08.2012 r. Powyższe oznacza, iż kierowca skrócił wymagany 9 godzinny dzienny czas odpoczynku o 45 minut.
W ocenie WSA w sprawie, jak wynika z akt, czego skarżący nie neguje, na odwrocie tarczy nie zawarto adnotacji wskazanej w art. 12 rozporządzenia (WE) nr 561/2006. W czasie kontroli przedłożono oświadczenie kierowcy, z którego wynika, iż skrócenie dziennego czasu odpoczynku związane było z pilnym terminem dostawy towaru. Tym samym, nie można mówić w rozpatrywanej sprawie o wyłączeniu, o którym mowa w art. 12 rozporządzenia (WE) nr 561/2006. W konsekwencji zasadnie organy Inspekcji uznały, że bezspornym jest fakt popełnienia naruszenia polegającego na skróceniu dziennego czasu odpoczynku. W konsekwencji zasadnie nałożono na skarżącego kary pieniężnej w wysokości 100 złotych, stosownie do lp. 5.3.1. załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym, który sankcjonuje skrócenie dziennego czasu odpoczynku.
Sąd I instancji odnosząc się do naruszenia polegającego na nieokazaniu podczas kontroli w przedsiębiorstwie wykresówki, danych z karty kierowcy, z tachografu cyfrowego lub dokumentu potwierdzającego fakt nieprowadzenia pojazdu podniósł, że decyzja Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] kwietnia 2013 r nie narusza przepisów prawa materialnego. Chodzi tu o ustawę z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym oraz w ustawę z dnia 16 kwietnia 2004 r. o czasie pracy kierowców (Dz. U. 2012, poz. 1155 ze zm.), jak również przepisów rozporządzenia 3821/85 w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym oraz rozporządzenia 561/2006, obowiązujących w dacie zaistniałych zdarzeń jak i wydania rozstrzygnięć w sprawie. Decyzja organu nie narusza również unormowań kodeksu postępowania administracyjnego, w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na ostateczny wynik sprawy. Organ Inspekcji Transportu Drogowego prawidłowo uznał, że podczas kontroli przeprowadzonej w przedsiębiorstwie skarżący nie okazała upoważnionym funkcjonariuszom Wojewódzkiego Inspektoratu Transportu Drogowego podczas kontroli wykresówek dwóch kierowców: A.T. i T.J., w łącznej liczbie 69 sztuk. Tym samym skarżący dopuścił się naruszenia zagrożonego karą pieniężną, o której mowa w załączniku nr 3 do ustawy (Lp. 6.3.7.). Powyższe ustalenia wynikają z prawidłowo zebranego w sprawie materiału dowodowego, potwierdzonego stosownymi dokumentami. Zgodnie z art. 14 ust. 2 rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85, przedsiębiorstwo przechowuje wykresówki i wydruki w każdym przypadku sporządzenia wydruków zgodnie z art. 15 ust. 1, w porządku chronologicznym oraz czytelnej formie, przez co najmniej rok po ich użyciu oraz wydaje ich kopie zainteresowanym kierowcom, na ich wniosek. Przedsiębiorstwo wydaje także zainteresowanym kierowcom na ich wniosek kopie danych wczytanych z kart kierowców oraz ich wydruki na papierze. Wykresówki, wydruki, oraz wczytane dane okazuje się lub doręcza na żądanie każdego upoważnionego funkcjonariusza służb kontrolnych.
Natomiast, zgodnie z art. 25 ustawy o czasie pracy kierowców, pracodawca prowadzi ewidencję czasu pracy kierowców w formie:
1) zapisów na wykresówkach;
2) wydruków danych z karty kierowcy i tachografu cyfrowego;
3) plików pobranych z karty kierowcy i tachografu cyfrowego;
4) innych dokumentów potwierdzających czas pracy i rodzaj wykonywanej czynności;
5) rejestrów opracowanych na podstawie dokumentów, o których mowa w pkt 1-4.
2. Ewidencję czasu pracy, o której mowa w ust. 1, pracodawca:
2) udostępnia kierowcy na jego wniosek;
2) przechowuje przez okres 3 lat po zakończeniu okresu nią objętego.
Z powyższych zapisów (zarówno w wersji obowiązującej w dacie zaskarżonego orzeczenia jak w czasie objętym kontrolą), wynika, iż przedsiębiorca jako pracodawca kierowców winien posiadać dokumentację w postaci wykresówek lub innych wskazanych dokumentów i przechowywać ja po zakończeniu okresu nią objętego, oraz udostępniać ją w czasie kontroli, na żądanie upoważnionych funkcjonariuszy Inspekcji Transportu Drogowego. W czasie kontroli przeprowadzonej w dniu 16 listopada 2012 r., obejmującej okres od 12.10.11 r. do 12.10.12 r. skarżący nie udostępnił:
1) wykresówek kierowcy A.T. za dni: 6 - 8.04.2012 r. (1 dzień roboczy); 9 - 15.04.2012 r. (5 dni roboczych); 16 - 22.04.2012 r. (5 dni roboczych); 23 - 29.04.2012 r. (5 dni roboczych); 30.04. 2012 r.- 6.05.2012 r. (5 dni roboczych); 7 - 13.05.2012 r. (5 dni roboczych); 14 - 20.05.2012 r. (5 dni roboczych); 21 - 27.05.2012 r. (5 dni roboczych); 28.05.2012 r. - 3.06.2012 r. (5 dni roboczych); 4 - 8.06.2012 r. (5 dni roboczych),
2) wykresówek kierowcy T.J. za dni: 25 - 29.01.2012 r. (3 dni robocze); 30.01. 2012 r. - 5.02.2012 r. (5 dni roboczych); 6 - 12.02.2012 r. (5 dni roboczych); 13 - 19.02.2012 r. (5 dni roboczych); 20 - 24.02.2012 r. (5 dni roboczych).
Tym samym nie okazano wykresówek w stosunku do których nie miną rok po ich użyciu, a które skarżący miał obowiązek przechowywać i obowiązek udostępnić w czasie kontroli. Dla stwierdzenia naruszenia tych obowiązków przez skarżącego nie ma znaczenia podnoszona okoliczność nieprzekazania tych wykresówek skarżącemu przez kierowców. To przedsiębiorca zobligowany został do przedstawienia uprawnionym do kontroli organom stosownych dokumentów, w szczególności wykresówek za wszystkie dni, kiedy kierowca był zatrudniony przez przedsiębiorstwo. Odstępstwem od tego obowiązku jest przedstawienie zaświadczenia o którym mowa w art. 31 ustawy o czasie pracy kierowców. We wskazanych przypadkach, nie okazano podczas kontroli wykresówek, danych z karty kierowcy, z tachografu cyfrowego, lub dokumentu potwierdzającego fakt nie prowadzenia pojazd, w tym zaświadczeń o których mowa w art. 31 ustawy o czasie pracy kierowców. Skarżący został zawiadomiony o zamiarze wszczęcia kontroli oraz o konieczności przygotowania do kontroli wykresówek oraz innych dokumentów świadczących o nieprowadzeniu pojazdu wszystkich kierowców za okres 12 miesięcy poprzedzających kontrolę w przedsiębiorstwie, pismem z dnia 28 września 2012. Na dzień okazania dokumentów, tj. 17 października 2012 r. skarżący nie okazał wykresówek. Na tym tle nie ma znaczenia dla oceny zachowania skarżącego udostępnienie 21 wykresówek i jednego zaświadczenia, o którym mowa w art. 31 ustawy o czasie pracy kierowców, w terminie późniejszym. Nawet gdyby uznać skuteczność późniejszego okazania tych dokumentów, pozostaje 47 nieokazanych wykresówek, objętych sankcją - 500 zł każda.
Zdaniem Sądu, organ odwoławczy zasadnie wskazał, że w sprawie nie występują okoliczności wymienione w art. 92b ust.1 i art. 92c ust.1 pkt 1 ustawy o transporcie drogowym. Nie udostępnienie żądanych wykresówek na skutek nie przekazania ich przez kierowców nie może bowiem być uznana za taką przesłankę. Nie można uznać, że okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot wykonujący przewozy lub inne czynności związane z przewozem nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć. Przedsiębiorca nie wypełniając obowiązków związanych z koniecznością ewidencjonowania czasu pracy kierowców oraz nie realizując obowiązku właściwego gromadzenia dokumentacji pracowniczej kierowców godzi się na możliwość naruszenia przepisów.
W ocenie WSA niedopuszczalną jest sytuacja, w której to kierowcy posiada oryginały wykresówek. Jeżeli skarżący dopuszczał do takich sytuacji, to znaczy, że miał wpływ na powstanie naruszenia, a wobec zaistnienia takich zdarzeń wcześniej, oznacza, że nie podjął działań w celu ich wyeliminowania. Jak wynika z akt sprawy, skarżący po zakończeniu współpracy z kierowcami, nie reagował w żaden sposób na fakt nieposiadania wykresówek dokumentujących pracę kierowców. Zwrócił się żądaniem zdania wykresówek dopiero w trakcie prowadzonej w przedsiębiorstwie kontroli. Pokreślenia wymaga, że z okazanych świadectw pracy wynika, iż rozwiązanie umów o pracę nastąpiło za porozumieniem stron a pracodawca nie odnotował faktu nierozliczenia się z dokumentacji przez pracownika. Nie wskazuje to na porzucenia pracy przez kierowców, na którą to okoliczność powołuje się skarżący. Nie trafny jest w tym stanie także zarzut skarżącego - nie przesłuchania kierowców na okoliczność nie przekazania wykresówek skarżącemu.
Sąd podniósł, że to podmiot prowadzący działalność gospodarczą w zakresie transportu drogowego obowiązany jest dochować obowiązków oraz warunków wynikających z ustawy o transporcie drogowym, w tym warunki wynikające m.in. z rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85, rozporządzenia (WE) nr 561/2006, ustawy o czasie pracy kierowców. Oznacza to że przedsiębiorca powinien organizować pracę kierowcy w taki sposób, aby zadania przewozowe powierzone kierowcy nie kolidowały jednocześnie z możliwością ich wykonania w zgodzie z obowiązującymi normami czasu pracy kierowców. Powyższe powinno więc uwzględniać długość tras koniecznych do pokonania przez kierowcę jak również godziny załadunków/rozładunków. Skarżący nie wykazał aby organizacja i wykonywanie przewozów drogowych odbywała się w sposób wykluczający naruszenie przepisów z zakresu norm czasu pracy. Stwierdzone bowiem naruszenia dotyczy de facto braku organizacji i nadzoru nad przestrzeganiem przez kierowców czasu pracy i odpoczynku
WSA nie dopatrzył się również naruszenia norm postępowania tj. art. 7, 77 § 1 art. 80 oraz art. 107 § 3 kpa.
B. Z. skargą kasacyjną zaskarżył to orzeczenie w całości. Wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i orzeczenie co do istoty sprawy, przez uchylenie zaskarżonej decyzji Głównego Inspektora Transportu drogowego z dnia [...] kwietnia 2013 r., oraz poprzedzającej ją decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] grudnia 2012 r. Ewentualnie wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu we Wrocławiu oraz zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego.
Zaskarżonemu orzeczeniu zarzucono:
I. Naruszenie przepisów prawa materialnego tj. art.92 b ust. 1 i art. 92c ust. 1 pkt. 1 ustawy o transporcie drogowym poprzez błędną ich wykładnię polegającą na dowolny przyjęciu przez Sąd, iż nie wystąpiły przesłania wskazane w tych przepisach, a także że nie znajdują one zastosowania do sytuacji w której znalazł się skarżący.
II. Naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. dalej: p.p.s.a.), przez oddalenie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny skargi w sytuacji gdy skarżący wykazał, że postępowanie organów administracji dotknięte było wadami, które uniemożliwiały prawidłowe ustalenie stanu faktycznego a naruszającymi przepisy art.7 i art. 77 § 1 k.p.a. poprzez nie wyjaśnienie stanu faktycznego niniejszej sprawy oraz jej załatwienie w sposób sprzeczny z interesem społecznym i słusznym interesem strony i w konsekwencji przyjęcie przez Sąd ustaleń w niniejszej sprawie ,art. 7, art. 75 i art. 80 k.p.a. przez niedostateczne i nie wyczerpujące odniesienie się do zarzutów i wyjaśnień skarżącego ,że brak było podstaw do zakończenia postępowania administracyjnego bez przeprowadzenia dowodu z zeznań świadków, a następnie poprzez wadliwe i dowolne przyjęcie przez Sąd I instancji ,iż wyżej wymieniony dowód jest nieprzydatny ,a jego pominięcie przez organ administracji nie miało wpływu na wynik sprawy, zaaprobowanie przez Sąd zaniedbania organu polegającego na niewyjaśnieni wszystkich istotnych okoliczności istotnych dla prawidłowego i pełnego rozstrzygnięcia sprawy i nie rozpatrzenie w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego ,w szczególności w zakresie spełnienia przesłanek zastosowania przepisu art. 92b ust. 1 oraz art.92 c ust. 1 pkt 1 ustawy o transporcie drogowym - dowolne przyjęcie przez Sąd I instancji, że skarżący nie wykazał, iż ewidencjonował czas pracy kierowców, a przy tym, że nie dołożył należytej staranności w przechowywaniu dokumentacji podczas gdy zawnioskowany przez skarżącego dowód z zeznań świadków został przez organ pominięty, a także iż faktu prawidłowego i rzetelnego prowadzenia dokumentacji pracowniczej, w okresie objętym kontrolą, nie można było ustalić na podstawie dokumentacji przed ww. okresem oraz na podstawie protkołów kontroli w poprzednich latach.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej skarżący przedstawił obszerną argumentację na uzasadnienie podniesionych zarzutów.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw.
Zgodnie z treścią art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej poza nieważnością postępowania, którą bierze pod rozwagę z urzędu.
Skarga kasacyjna na gruncie tej sprawy została oparta na obu podstawach kasacyjnych wymienionych w art. 174 p.p.s.a. tj. zarówno na naruszeniu przepisów prawa materialnego, jak i przepisów postępowania. Skarżący upatruje przy tym naruszenia wskazanych w niej przepisów prawa materialnego poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie. W pierwszym rzędzie należy rozważyć zarzuty procesowe, bowiem dopiero przesądzenie o prawidłowości ustaleń faktycznych pozwala na ocenę subsumpcji tegoż stanu faktycznego pod znajdujące w sprawie zastosowanie przepisy materialnoprawne (por. wyrok NSA z 9 marca 2005 r. sygn. akt FSK 618/04, ONSAiWSA 2005 nr 6, poz. 120).
Przechodząc do zarzutów skargi kasacyjnej dotyczących naruszenia przepisów postępowania stwierdzić należy, że autor skargi kasacyjnej zarzuca naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a., przez niedostrzeżenie przez Sąd I instancji, iż organy administracji naruszyły art. 7, art. 75, art. 77 § 1, art. 80 k.p.a. w ten sposób, że nie wyjaśniły w sposób zupełny stanu faktycznego sprawy i nie oceniły w sposób komplementarny materiału dowodowego. W szczególności w zakresie spełnienia przesłanek zastosowania art. 92c ust 1 oraz art. 92c ust 1 pkt 1 utd. Zdaniem skarżącego nie wyjaśniły w sposób zupełny okoliczności dotyczących ewidencjonowania czasu pracy kierowca oraz przechowywaniu dokumentacji z tym związanej. Zdaniem autora skargi kasacyjnej, organ administracji winie okoliczności te wyjaśniać przy pomocy zeznań świadków. Zarzut ten nie jest uprawniony. Autor skargi kasacyjnej błędnie przedstawia, jakoby organ administracji właściwy w sprawach transportu drogowego zaniechał przeprowadzenia postępowania dowodowego, jak wynika z ustaleń organu, które w pełni podzielił Sad I instancji stan faktyczny w niniejszej sprawie został ustalony w całości na podstawie dokuemtnacji zgromadzonej podczas kontroli u przedsiębiorcy. Ustalenia ww. kontroli w pełni dały podstawy do wyciągnięcia wniosków o odpowiedzialności skarżącego za naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym, a zatem już z tego względu zarzut braku wyjaśnienia wszystkich okoliczności dotyczących nieokazania wykresówek nie jest trafny.
Ponadto stwierdzić należy, że w rozpoznawanej sprawie Sąd I instancji odnosząc się do dokonanych przez organ ustaleń co do stanu faktycznego i ich oceny uznał je za prawidłowe i zauważył, że podnoszona okoliczność, że wykresówki, których w toku kontroli skarżący nie okazał, lub okazał je w późniejszym czasie względnie i to że nie otrzymał wykresówek od kierowców (na skutek ich nieprzekazania) należy uznać za gołosłowne, albowiem jak trafie wyjaśnił skarżący wiedząc o planowanej kontroli (pismo z 28 września 2012 r.) i prowadząc przedsiębiorstwo jako profesjonalista winien wiedzieć jakie obowiązki na nim spoczywają w zakresie przechowywania i przedstawiania przedmiotowych wykresówek.
W tych warunkach Sąd I instancji uznał, że organ administracji nie miał podstaw do tego, by dać wiarę wyjaśnieniom skarżącego co do niemożności przedstawienia wykresówek i ta ocena nie nasuwa zastrzeżeń.
Podsumowując ocenę sformułowanych w skardze kasacyjnej zarzutów naruszenia prawa procesowego, Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że są one bezzasadne. Sąd pierwszej instancji prawidłowo ocenił postępowanie organów i zasadnie uznał, że stan faktyczny został ustalony w sprawie prawidłowo, w stopniu wystarczającym do podjęcia decyzji w przedmiocie kary pieniężnej.
Uznanie jako nieusprawiedliwionej tej podstawy kasacyjnej oznacza, że Naczelny Sąd Administracyjny przy ocenie zasadności zarzutów naruszenia prawa materialnego orzeka na podstawie stanu faktycznego przyjętego w zaskarżonym wyroku.
Skarga kasacyjna w rozpoznawanej sprawie zarzuciła ponadto zaskarżonemu wyrokowi naruszenie prawa materialnego, tj. art. 92 b ust. 1 i art. 92c ust. 1 pkt. 1 ustawy o transporcie drogowym poprzez błędną ich wykładnię polegającą na dowolny przyjęciu przez Sąd, iż nie wystąpiły przesłania wskazane w tych przepisach, a także że nie znajdują one zastosowania do sytuacji w której znalazł się skarżący.
Zarzuty te nie są uprawnione. Przepis art. 92 b ust. 1 i art. 92c ust. 1 pkt. 1 ustawy o transporcie drogowym na podstawie, którego skarżące przedsiębiorstwo pragnęło uwolnić się od administracyjnej kary pieniężnej stanowią, że nie nakłada się kary pieniężnej za naruszenie przepisów o czasie prowadzenia pojazdów, wymaganych przerwach i okresach odpoczynku, jeżeli podmiot wykonujący przewóz zapewnił:1) właściwą organizację i dyscyplinę pracy ogólnie wymaganą w stosunku do prowadzenia przewozów drogowych, umożliwiającą przestrzeganie przez kierowców przepisów:
a) rozporządzenia (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniającego rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 i (WE) 2135/98, jak również uchylające rozporządzenie Rady (EWG) nr 3820/85, b) rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym, c) Umowy europejskiej dotyczącej pracy załóg pojazdów wykonujących międzynarodowe przewozy drogowe (AETR), sporządzonej w Genewie dnia 1 lipca 1970 r. (Dz. U. z 1999 r. Nr 94, poz. 1086 i 1087);
Z kolei art. 92c ust 1 pkt 1 utd stanowi, że mie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w art. 92a ust. 1, na podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, a postępowanie wszczęte w tej sprawie umarza się, jeżeli: 1) okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot wykonujący przewozy lub inne czynności związane z przewozem nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć.
Odnosząc się w pierwszej kolejności do przepisu art. 92b ust 1 utd wskazać należy, że skarżący nie kwestionował w toku postępowania samego przekroczenia norm czasu pracy kierowców stwierdzonego w toku kontroli, podnosił jednak, iż w jego ocenie spełnione zostały warunki określone w art. 92 b ust. 1 u.t.d. czyniące bezzasadnym nałożenie kary na podmiot wykonujący przewóz drogowy. Z zebranego materiału dowodowego jednoznacznie wynika, że art. 92b u.t.d. w stosunku do kontrolowanego przedsiębiorcy nie mógł znaleźć zastosowania. Przepisy rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 561/2006 z 15 marca 2006r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniających rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 i 2135/98 jak również uchylającego rozporządzenie Rady (EWG) nr 3820/85 (Dz. Urz. UE L 102 z 1.04.2006) nakładają na przedsiębiorcę bezwzględny obowiązek kontroli i właściwej organizacji pracy kierowców tak, aby nie dochodziło do naruszeń. Wyrazem tego obowiązku jest m.in. art. 10 ust. 2 i ust. 3 rozporządzenia (WE) nr 561/2006, który nakłada na przedsiębiorstwo transportowe obowiązek organizowania pracy kierowców w taki sposób, aby kierowcy ci mogli przestrzegać przepisów rozporządzenia (EWG) nr 3821/85 oraz przepisy rozdziału II niniejszego rozporządzenia. Przedsiębiorstwo transportowe wydaje odpowiednie polecenia kierowcy i przeprowadza regularne kontrole przestrzegania przepisów oraz odpowiada za naruszenia przepisów, których dopuszczają się pracownicy tego przedsiębiorstwa. Na skutek kontroli przeprowadzonej w przedsiębiorstwie prowadzonym przez Skarżącego ustalono szereg naruszeń przepisów o czasie prowadzenia pojazdów, wymaganych przerwach i czasie odpoczynku kierowców. Pracodawca nie analizował danych z tachografów cyfrowych oraz danych zawartych w plikach kart kierowców pod kątem ich czasu pracy oraz przestrzegania przepisów o czasie prowadzenia pojazdu. Konsekwencją wykonywania przewozu drogowego z naruszeniem przepisów dotyczących czasu prowadzenia pojazdu, obowiązkowych przerw i odpoczynków jest kara pieniężna. Art. 92 a ust. 1 u.t.d. stanowi, że ten, kto wykonuje przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego, podlega karze pieniężnej w wysokości od 50,00 zł do 10.000,00 zł. Suma kar pieniężnych nałożonych za naruszenia stwierdzone podczas kontroli w podmiocie wykonującym przewóz drogowy nie może przekroczyć 20.000,00 zł dla podmiotu zatrudniającego kierowców w liczbie średnio od 11 do 50 w okresie 6 miesięcy przed dniem rozpoczęcia kontroli (art. 92 a ust. 3 pkt 2 u.t.d.).
Istotne znaczenie dla interpretacji pojęcia właściwej organizacji i dyscypliny pracy miał art. 14 ust. 2 rozporządzenia 3821/85, który stanowi, że przedsiębiorstwo przechowuje wykresówki i wydruki w każdym przypadku sporządzenia wydruków zgodnie z art. 15 ust. 1, w porządku chronologicznym oraz czytelnej formie, przez co najmniej rok po ich użyciu oraz wydaje ich kopie zainteresowanym kierowcom, na ich wniosek. Przedsiębiorstwo wydaje także zainteresowanym kierowcom na ich wniosek kopie danych wczytanych z kart kierowców oraz ich wydruki na papierze. Wykresówki, wydruki, oraz wczytane dane okazuje się lub doręcza na żądanie każdego upoważnionego funkcjonariusza służb kontrolnych. Przedsiębiorca ma obowiązek zapewnienia takiej organizacji pracy w prowadzonym przez siebie przedsiębiorstwie transportowym, aby wyeliminować lub przynajmniej zminimalizować zagrożenie wystąpienia naruszeń przepisów regulujących kwestię czasu pracy kierowców.
Podobnie rzecz odnosi się do ewentualnego zastosowanie przepisu art. 92c ust. 1 pkt. 1 ustawy o transporcie drogowym. Skarżący nie wykazał okoliczności wskazanych w przepisie art. 92c utd. Wymieniony przepis ma charakter wyjątkowy i podlega interpretacji ścieśniającej. Na przewoźniku spoczywa ciężar wykazania, że miał miejsce przypadek określony w art. 92c ust. 1 u.t.d. Zatem to skarżący, jako prowadzący przedsiębiorstwo transportowe, był zobowiązany do wykazania, że dołożył należytej staranności organizując pracę i nie miał wpływu na naruszenie prawa przez kierowcę, przy czym brak takiego wpływu musi istnieć realnie. Przez należytą staranność należy natomiast rozumieć uczynienie wszystkiego, czego można rozsądnie wymagać od przewoźnika organizującego przewóz a jedynie wskutek niezależnych okoliczności lub nadzwyczajnych zdarzeń doszło do naruszenia prawa (por. wyroki NSA z 9 listopada 2011 r. w spr. II GSK 1117/10, z 17 listopada 2010 r. w spr. II GSK 976/09, z 6 kwietnia 2011 r. w spr. II GSK 404/10, z 6 lipca 2011 r. w spr. II GSK 716/10 i z 17 kwietnia 2013 r. w spr. II GSK 137/12). W rozpoznawanej sprawie skarżący nie wykazał żadnej z okoliczności, o której mowa w art. 92c ust. 1 u.t.d. Należy bowiem wskazać, że wpływ przedsiębiorcy na pracę zatrudnionych przezeń kierowców polega nie tylko na prowadzonych szkoleniach, czy odbieraniu oświadczeń od kierowców o zobowiązaniu do przestrzegania przepisów itp., lecz przede wszystkim na doborze kadry w taki sposób, aby do naruszeń nie dochodziło. (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 11 lipca 2013 r. sygn. akt II SA/Gl 104/13).
Analiza motywów zaskarżonego wyroku prowadzi do wniosku, że Sąd I instancji prawidłowo wyłożył zakwestionowany przepis, wskazując, że przedsiębiorca wykonujący przewozy w razie wykazania okoliczności, o jakich mowa w tym przepisie, może uchylić się od sankcji administracyjnej. Treść tego uregulowania nie pozostawia wątpliwości, że za stwierdzone naruszenia odpowiada podmiot wykonujący przewozy, chyba że okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot ten nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których wykonujący przewozy nie mógł przewidzieć. Wymieniony przepis ma charakter wyjątkowy i podlega interpretacji ścieśniającej. Naczelny Sąd Administracyjny w dotychczasowym orzecznictwie podkreślał, że przepis ten odnosi się jedynie do wyjątkowych sytuacji i to takich, których doświadczony i profesjonalny podmiot wykonujący przewóz drogowy, przy zachowaniu najwyższej staranności i przezorności nie był w stanie przewidzieć. Sprawą przedsiębiorcy (przewoźnika) jest zawarcie takich umów i takich rozwiązań, które będą dyscyplinować osoby wykonujące na jego rzecz usługi kierowania pojazdem. Akceptacja poglądu przeciwnego prowadziłaby do trudnych do zaaprobowania skutków, tj. przerzucenia odpowiedzialności za prowadzenie działalności gospodarczej, w jej najbardziej ryzykownym wymiarze z przedsiębiorcy na jego kierowców (por. wyrok NSA z 17 listopada 2010 r. sygn. akt II GSK 967/09 opubl. LEX 746376 oraz powołany tam wyrok TK z 31 marca 2008r. w sprawie SK 75/06 opubl. OTK-A 2008/2/30). Powyższe stanowisko skład orzekający w niniejszej sprawie podziela.
Podsumowując, wykładnia przepisu art. 92c ust.1 pkt 1 u.t.d. dokonana przez organ i zaakceptowana przez Sąd I instancji była prawidłowa. W ustalonym stanie faktycznym brak było podstaw do zastosowania powyższego uregulowania wobec skarżącego kasacyjnie przedsiębiorcy. Jak już wskazano, WSA we Wrocławiu prawidłowo uznał, że okoliczności podnoszone przez skarżącego, nie dawały podstaw do zastosowania w tej sprawie przepisu art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d. zwalniającego B. Z. od odpowiedzialności za stwierdzone naruszenie.
W związku z powyższym Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.
Orzeczenie o kosztach znajduje swoje podstawy w treści art. 204 pkt 1 cytowanej wyżej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło