I OW 82/13

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2013-09-06

Skład orzekający: Jolanta Rajewska, Anna Lech, Marian Wolanin

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy spór o refundację świadczeń z pomocy społecznej pomiędzy gminami, wynikający z art. 101 ust. 7 ustawy o pomocy społecznej, stanowi spór o właściwość podlegający rozstrzygnięciu przez Naczelny Sąd Administracyjny w trybie PPSA?
Ratio decidendi
Spór o refundację świadczeń z pomocy społecznej pomiędzy gminami, wynikający z art. 101 ust. 7 ustawy o pomocy społecznej, nie stanowi sporu o właściwość w rozumieniu PPSA, ponieważ nie jest to sprawa administracyjna rozstrzygana w drodze decyzji administracyjnej, lecz sprawa cywilna. W związku z tym wniosek o rozstrzygnięcie takiego sporu przez Naczelny Sąd Administracyjny podlega odrzuceniu.
Stan faktyczny
Burmistrz Miasta S. wystąpił do Naczelnego Sądu Administracyjnego o rozstrzygnięcie sporu o właściwość z Prezydentem Miasta B. w przedmiocie refundacji zasiłku celowego przyznanego E. C. przez MOPS w S. MOPS w S. przyznał zasiłek E. C., która jest zameldowana na pobyt stały w B., ale tymczasowo przebywa w S. MOPS w S. zwrócił się do MOPR w B. o refundację, jednak MOPR odmówił. MOPR w B. uważał, że właściwy jest Burmistrz Miasta S., wskazując na tymczasowe zameldowanie E. C. w S.
Rozstrzygnięcie
Naczelny Sąd Administracyjny odrzucił wniosek o rozstrzygnięcie sporu o właściwość i zwrócił Burmistrzowi Miasta S. wpis od wniosku.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Jolanta Rajewska (spr.) Sędziowie: Sędzia NSA Anna Lech Sędzia del. WSA Marian Wolanin Protokolant starszy asystent Joanna Ukalska po rozpoznaniu w dniu 6 września 2013 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku Burmistrza Miasta S. z dnia [...] lutego 2013 r. nr [...] o rozstrzygnięcie sporu o właściwość pomiędzy Burmistrzem Miasta S. a Prezydentem Miasta B. w przedmiocie wskazania organu właściwego do rozpoznania sprawy dotyczącej refundacji zasiłku celowego przyznanego E. C. postanawia: 1. odrzucić wniosek; 2. zwrócić Burmistrzowi Miasta S. wpis od wniosku w kwocie 100 (sto) złotych ze środków budżetowych Naczelnego Sądu Administracyjnego. Burmistrz Miasta S. wnioskiem z dnia [...] lutego 2013 r. wystąpił do Naczelnego Sądu Administracyjnego o rozstrzygnięcie sporu o właściwość pomiędzy tym organem a Prezydentem Miasta B. poprzez wskazanie organu właściwego w sprawie refundacji przyznanego E.C. zasiłku celowego w miejscu jej pobytu. W uzasadnieniu wniosku podano, że w dniu [...] lutego 2013 r. Kierownik Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w S., na podstawie art. 101 ust. 3, art. 106 ust. 1 w związku z art. 3 i art. 4, art. 7, art. 8, art. 17 ust. 1 pkt 5 oraz art. 39 ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (tekst jedn. Dz. U. z 2009 r. Nr 175, poz. 1362) przyznał E.C. zasiłek celowy w miesiącu luty w wysokości 400 zł z przeznaczeniem na zakup żywności – 200 zł oraz odzieży – 200 zł, z uwagi na konieczność zaspokojenia niezbędnej potrzeby życiowej. W decyzji tej stwierdzono, że E.C. jest mieszkanką B., zameldowaną tam na pobyt stały. Obecnie przebywa ona na terenie Gminy S., gdzie tymczasowo zajmuje lokal u osoby niespokrewnionej. Pismem z dnia 26 lutego 2013 r. Kierownik MOPS w S. wystąpił do Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie w B. o refundację przyznanego E.C. decyzją z dnia [...] lutego 2013 r. świadczenia pieniężnego z pomocy społecznej w postaci zasiłku celowego z przeznaczeniem na zakup żywności oraz odzieży, gdyż miejscem zameldowania E. C. na pobyt stały był B.. Dyrektor MOPR w B. pismem z dnia 8 marca 2013 r. odmówił pokrycia kosztów przyznanej pomocy. W odpowiedzi na wniosek o rozstrzygnięcie sporu Dyrektor MOPR w B., działający z upoważnienia Prezydenta Miasta B., stwierdził, że organem właściwym w sprawie jest Burmistrz Miasta S.. Wskazał, że E.C. zamieszkiwała w B. od października 2011 r. do stycznia 2013 r. W tym okresie była zarejestrowana w Powiatowym Urzędzie Pracy w B. i korzystała z pomocy finansowej Ośrodka w B.. Z dniem 6 stycznia 2013 r. E.C. wyprowadziła się z mieszkania położonego w B. i zameldowała się na pobyt czasowy od dnia 14 stycznia 2013 r. do 14 stycznia 2014 r. na terenie gminy S., co świadczy że w tej gminie zamierza obecnie skupić swoją aktywność życiową. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. – dalej powoływana jako "P.p.s.a."), sądy administracyjne rozstrzygają spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej, oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek a organami administracji rządowej. Przyjmuje się, iż spory o właściwość między organami administracji publicznej powstają w związku z odmienną oceną zakresu kompetencji tych organów określonych w ustawach, a jako spór o właściwość można określić obiektywnie istniejącą sytuację prawną, w której zachodzi rozbieżność poglądów między organami administracji publicznej co do zakresu ich działania, w tym przede wszystkim co do upoważnienia do rozpatrzenia i rozstrzygnięcia tej samej sprawy administracyjnej (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 października 2005 r. o sygn. akt I OW 215/05, System Informacji Prawnej LEX nr 201437). Spór polega więc na powstaniu takiej sytuacji prawnej, w której każdy z pozostających w sporze organów uważa się za niewłaściwy (spór negatywny) lub też każdy uważa się za właściwy (spór pozytywny). Podkreślenia przy tym wymaga, że spory o właściwość, powstałe między organami administracji publicznej muszą dotyczyć sprawy, której przypisać można przymiot indywidualnej sprawy administracyjnej, tj. nie tylko rozstrzyganej przez organ administracji, ale rozstrzyganej w postępowaniu administracyjnym. Naczelny Sąd Administracyjny wielokrotnie zwracał uwagę, że spór o właściwość może mieć miejsce wyłącznie, gdy istnieje materialnoprawna podstawa do wydania przez organ decyzji administracyjnej (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 grudnia 2006 r. o sygn. akt I OW 48/06, System Informacji Prawnej LEX nr 321535). W niniejszej sprawie, spór który zaistniał pomiędzy Kierownikiem MOPS w S. a Dyrektorem MOPR w B. dotyczy refundacji świadczeń przyznanych E.C. przez Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej w S. w postaci zasiłku celowego z przeznaczeniem na zakup żywności oraz odzieży. Istota sporu sprowadza się zatem do kwestii zwrotu wydatków poniesionych na świadczenia przyznane E.C.. Zagadnienie dotyczące zwrotu wydatków gminie uregulowane zostało przez ustawodawcę w art. 101 ust. 7 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (tekst jedn.: Dz. U. z 2013 r. poz. 182 ze zm.). Stosownie do tego przepisu, gmina właściwa ze względu na miejsce zamieszkania albo na ostatnie miejsce zameldowania na pobyt stały jest obowiązana do zwrotu wydatków gminie, która przyznała świadczenia w miejscu pobytu. Z treści tego przepisu nie wynika, aby zwrot wydatków gminie podlegał rozstrzygnięciu w formie decyzji administracyjnej. Przepis ten nie odnosi się do organów, lecz do samych gmin, zatem do osób prawnych i dlatego nie ma administracyjnego charakteru, lecz stanowi sprawę cywilną w rozumieniu art. 1 K.p.c. Skoro rozliczenia między gminami dokonywane na podstawie art. 101 ust. 7 ustawy o pomocy społecznej nie są załatwiane w formie decyzji administracyjnej, to tym samym nie można mówić o wystąpieniu w tych sprawach sporu o właściwość w rozumieniu art. 22 § 1 K.p.a. (por: postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 lutego 2007 r. sygn. akt I OW 73/06, LEX nr 362165, z dnia 22 grudnia 2008 5. sygn. akt I OW 97/08, LEX nr 564278, z dnia 2 lipca 2010 r. sygn. akt I OW 55/10, LEX nr 672944). Wniosek o rozstrzygnięcie sporu o właściwość, z jakim wystąpił Kierownik MOPS w S., należało zatem uznać za niedopuszczalny i z tych względów podlegał on odrzuceniu. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 w związku z art. 15 § 2, art. 64 § 3 i art. 193 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w punkcie pierwszym postanowienia. O zwrocie wpisu Sąd orzekł na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 w związku z art. 64 § 3 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło