II FSK 1683/14

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2016-06-09

Skład orzekający: Jerzy Płusa, Aleksandra Wrzesińska-Nowacka, Maciej Kurasz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja określająca wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości, wydana przez organ odwoławczy przed upływem terminu przedawnienia, ale doręczona po jego upływie, jest skuteczna?
Ratio decidendi
Decyzja określająca zobowiązanie podatkowe w innej wysokości niż zadeklarował podatnik, aby wywrzeć skutki prawne przed upływem terminu przedawnienia, musi być nie tylko wydana, ale również doręczona adresatowi przed tym terminem. Sama data wydania decyzji przez organ odwoławczy nie jest wystarczająca, jeśli doręczenie nastąpiło po upływie terminu przedawnienia, co skutkuje niemożnością skutecznego określenia zobowiązania podatkowego.
Stan faktyczny
Spółka złożyła korekty deklaracji podatku od nieruchomości za 2007 rok, zmniejszając wartość budowli. Organ pierwszej instancji określił wyższą kwotę zobowiązania, uznając kable w kanalizacji kablowej za budowlę podlegającą opodatkowaniu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję w mocy. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę spółki, uznając m.in. zarzut przedawnienia za bezzasadny. Spółka wniosła skargę kasacyjną, podnosząc m.in. naruszenie przepisów dotyczących przedawnienia zobowiązania podatkowego.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżony wyrok WSA w Poznaniu w całości oraz uchylono zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Lesznie. Zasądzono od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Lesznie na rzecz O. [...] S.A. kwotę 10 317 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący - Sędzia NSA Jerzy Płusa, Sędzia NSA Aleksandra Wrzesińska-Nowacka (sprawozdawca), Maciej Kurasz, Sędzia WSA del., Protokolant Justyna Bluszko-Biernacka, po rozpoznaniu w dniu 9 czerwca 2016 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej O. [...] S.A. z siedzibą w W. (dawniej: T. [...] S.A. z siedzibą w W.) od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 19 grudnia 2013 r. sygn. akt III SA/Po 373/13 w sprawie ze skargi T. [...] S.A. z siedzibą w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Lesznie z dnia 20 grudnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2007 r. 1) uchyla zaskarżony wyrok w całości, 2) uchyla zaskarżoną decyzję, 3) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Lesznie na rzecz O. [...] S.A. z siedzibą w W. kwotę 10 317 (słownie: dziesięć tysięcy trzysta siedemnaście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Wyrokiem z dnia 19 grudnia 2013 r., III SA/Po 373/13, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę T. [...] S.A. z siedzibą w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. z dnia 20 grudnia 2012 r. nr [..] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2007 r. Rozstrzygnięcie to zapadło w następującym, przyjętym przez Sąd pierwszej instancji, stanie faktycznym: Wójt Gminy R. decyzją z dnia 26 października 2012 r. wszczął postępowanie w sprawie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości, wskutek złożenia przez spółkę dwukrotnej korekty deklaracji za 2007 rok, w tym zmniejszającej wartość budowli. Przyczyną powstałej różnicy było błędne ujęcie w pierwotnej deklaracji wartości kabli położonych w kanalizacjach kablowych, które zdaniem podatnika nie były przedmiotem opodatkowania w podatku od nieruchomości. Spółka wyjaśniła, że nastąpiło zwiększenie wartości początkowej budowli w wysokości 4.942,75 zł w związku z zaksięgowaniem dokumentów OT dotyczących 2006 r., zaewidencjonowanych w 2007 r. oraz zadeklarowała łączną kwotę podatku w wysokości 161.610 zł. Na żądanie organu spółka wyjaśniła, że prowadzi ewidencję środków trwałych w formie elektronicznej oraz nadesłała nośnik danych zawierający wyciąg z ewidencji środków trwałych. Na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego organ pierwszej instancji działając na podstawie art. 21 § 1 pkt 1 i § 3, art. 47 § 3 w zw. z art. 207 § 1 i 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012r., poz. 749 z późn. zm.), powoływanej dalej jako: "O.p.", oraz art. 2 ust. 1 pkt 2 i 3, art. 3 ust. 1, art. 4, art. 5 i art. 6 ust. 9 pkt 1 i 3 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (j. t. - Dz. U. z 2010 r., Nr 95, poz. 613 z późn. zm.) powoływanej dalej jako: "u.p.o.l.", decyzją z dnia 26 października 2012 r. określił wysokość zobowiązania w podatku od nieruchomości za rok 2007 w kwocie 282.736 zł. Organ pierwszej instancji podkreślił, że przewody telekomunikacyjne ułożone w kanalizacji kablowej tworzą z nią całość techniczno - użytkową podlegającą opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości. Stwierdził, że podstawą opodatkowania posiadanych przez Spółkę sieci telekomunikacyjnych jest łączna wartość kanalizacji kablowej i linii kablowych. Przy ustalaniu podstawy opodatkowania za rok 2007 organ wziął pod uwagę wartość budowli wykazaną przez podatnika w pierwotnej deklaracji podatkowej na rok 2007 (z dnia 10 stycznia 2007 r.) oraz uwzględnił dane wynikające z korekty deklaracji z dnia 6 lipca 2007 r. Organ dokonał analizy danych zawartych w nośniku CD dostarczonym przez stronę (wyciągi z ewidencji środków trwałych), w wyniku czego ustalił wartość spornych przedmiotów opodatkowania zgodnie z oświadczeniem podatnika, zawartym w piśmie z 10 września 2012 r. W odwołaniu od w/w decyzji pełnomocnik Spółki zarzucił organowi pierwszej instancji naruszenie: art. 2 ust. 1 pkt 3 i art. 1 a ust. 1 pkt 2 u.p.o.l. oraz art. 122, art. 180, art. 187 § 1, art. 191 O.p. W ocenie pełnomocnika odwołującej się Spółki organ pierwszej instancji bezpodstawnie uznał, że linie kablowe winny być opodatkowane podatkiem od nieruchomości. Odwołujący zarzucił także organowi pierwszej instancji, iż stan faktyczny sprawy nie został ustalony w sposób zupełny i wyczerpujący. Jego zdaniem organ naruszył art. 188 O.p. poprzez nierozpoznanie wniosku dowodowego Spółki o zbadanie księgi podatkowej (ewidencji środków trwałych) na okoliczność ustalenia wartości obiektów uznanych przez organ za budowie. Rozpoznając odwołanie oraz utrzymując w mocy decyzję organu pierwszej instancji Samorządowe Kolegium Odwoławcze podniosło, że linie telekomunikacyjne są budowlą, stanowiącą przedmiot opodatkowania podatkiem od nieruchomości, przy czym na budowlę tę składają się kanały kanalizacji kablowej i same kable. Organ powołał się w tym zakresie na ugruntowane orzecznictwo sądów administracyjnych, zgodnie z którym przewody telekomunikacyjne ułożone w kanalizacji kablowej tworzą z nią całość techniczno - użytkową podlegającą opodatkowaniu. Linie kablowe jako postać "wszelkiego rodzaju przewodów", w tym przewodów telekomunikacyjnych, stanowią sieć uzbrojenia terenu, o której mowa w art. 2 pkt 11 Prawa geodezyjnego i kartograficznego i w art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego. Organ odwoławczy podzielił stanowisko organu pierwszej instancji, że do podstawy opodatkowania należało wliczyć wartość spornych kabli. Za bezzasadny uznał zarzut naruszenia wskazanych przez stronę przepisów postępowania i prawa materialnego. Podkreślił, że wartość przedmiotu opodatkowania została ustalona prawidłowo w oparciu o otrzymane od podatnika dokumenty: deklaracje, korekty, ewidencje środków trwałych oraz ewidencję gruntów i budynków. Podstawa opodatkowania wykazana w pierwotnej deklaracji na rok 2007, po uwzględnieniu zwiększenia podstawy opodatkowania dla budowli związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej o 4.942,75 zł, jest więc, w ocenie SKO, prawidłowa i wynosi 13.540.022,75 zł. W skardze na powyższą decyzję Spółka zarzuciła naruszenie przepisów: 1) art. 122 w zw. z art. 180, art. 187 § 1, art. 188 oraz art. 191 O.p., gdyż pomimo ciążącego na organach podatkowych obowiązku wykazania nieprawidłowości deklaracji podatkowej złożonej przez podatnika, organy podatkowe nie przedstawiły żadnego dowodu z którego wynikałoby, że: a) Spółka jest właścicielem budowli, których nie zadeklarowała do podatku od nieruchomości za 2007 rok; b) linie kablowe położone w kanalizacji kablowej spełniają cechy budowli w rozumieniu ustawy o podatkach i opłatach lokalnych c) ich wartość odpowiada wartości wykazanej przez podatnika w deklaracji podatkowej za poprzedni rok podatkowy. 2) art. 2 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 1a ust. 1 pkt 2 u.p.o.l., gdyż obciążono podatkiem od nieruchomości linie telekomunikacyjne kablowe położone w kanalizacji kablowej, mimo że w ocenie strony nie stanowią one budowli w rozumieniu ustawy o podatkach i opłatach lokalnych; 3) art. 4 ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. poprzez przyjęcie jako podstawy opodatkowania wartości innej niż określona w tym przepisie. W uzasadnieniu skargi wskazano, że decyzje obu instancji podatkowych wydane zostały bez przeprowadzenia postępowania dowodowego. Organy nie ustaliły ani tego, czy istniał przedmiot opodatkowania (czy sporne linie kablowe spełniają cechy budowli podlegającej opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości), ani jaka jest wartość spornych linii kablowych (nie określono podstawy opodatkowania). W postępowaniu podatkowym nie zgromadzono żadnych dowodów uzasadniających istnienie związku techniczno-użytkowego linii kablowych z kanalizacją kablową. Zdaniem skarżącej nieuprawnione było także przyjęcie za miarodajne danych zawartych w deklaracji pierwotnej dotyczącej roku 2007. W sposób niewłaściwy zastosowano art. 4 ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. W odpowiedzi na skargę SKO w L. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko i argumenty zawarte w uzasadnieniu jego decyzji. Postanowieniem z dnia 22 maja 2013 r. Sąd zawiesił postępowanie na podstawie na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), powoływanej dalej jako: "p.p.s.a.", uznając że rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym w przedmiocie skargi konstytucyjnej (sygn. akt SK 25/12). Postanowieniem z dnia 2 października 2013 r. Sąd podjął zawieszone postępowanie. Na rozprawie w dniu 12 grudnia 2013 r. pełnomocnik Spółki wniósł dodatkowy zarzut naruszenia art. 70 O. p., podnosząc, że decyzja SKO została doręczona stronie dopiero w dniu 2 stycznia 2013 r., czyli po upływie 5 - letniego ustawowego terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę. Nie podzielił podniesionego na rozprawie zarzutu przedawnienia zobowiązania podatkowego. Przyznał, że termin 5 – letni, wynikający z art. 70 § 1 O. p. upływał w niniejszej sprawie z końcem roku 2012. Decydująca była jednak jego zdaniem data wydania decyzji przez organ pierwszej instancji (26 października 2012 r.) i jej doręczenia stronie (29 października 2012 r.) oraz data decyzji organu odwoławczego (20 grudnia 2012 r.) a nie data doręczenia tej decyzji (2 stycznia 2013 r.). Decyzja organu pierwszej instancji, określająca stronie wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości, została wydana na podstawie art. 21 § 1 pkt 1 i § 3 O.p. Była to decyzja wymiarowa o charakterze deklaratoryjnym (zobowiązanie podatkowe powstało z mocy prawa). Pojęcia "wydanie decyzji" i "doręczenie decyzji" nie są tożsame. Instytucja przedawnienia prawa do wymiaru (art. 68 §1, 2, 3 O.p.) odnosi się do przypadków, gdy wymiar podatkowy stanowi formę przekształcenia obowiązku podatkowego w zobowiązanie. Chodzi tu zatem o decyzję konstytutywną organu podatkowego, która określa podmioty, przedmiot i treść zobowiązaniowego stosunku prawnego. Instytucja ta nie ma zastosowania do zobowiązań podatkowych powstających w wyniku zaistnienia zdarzenia, z którym ustawa podatkowa wiąże powstanie takiego zobowiązania (art. 21 § 1 pkt 1 O.p.), w przypadku których organy wydają decyzje o charakterze deklaratoryjnym. Decyzja weryfikująca samo obliczenie zobowiązania podatkowego przez podatnika może być wydana do momentu jego przedawnienia (zob. Ordynacja Podatkowa. Komentarz 2013, B. Adamiak, J. Borkowski, R. Mastalski, J. Zubrzycki. Oficyna Wydawnicza "Unimex" s. 378 – 379). Za bezzasadne Sąd pierwszej instancji uznał zarzuty naruszenia przez organy podatkowe art. 122 w zw. z art. 180, art. 187 § 1, art. 188 oraz art. 191 O.p., wskutek nieprzedstawienia dowodów, z których wynikałaby nieprawidłowość złożonej przez Spółkę deklaracji podatkowej. Sąd pierwszej instancji wskazał, że zarówno organy podatkowe, jak i podatnik, nie zakwestionowali skutecznie rzetelności danych zawartych w deklaracji (jej korekcie) na rok 2007. Jednocześnie zarówno w toku całego postępowania podatkowego, jak i sądowoadministracyjnego, strona skarżąca nie powołała się na żadne okoliczności, które by przynajmniej uprawdopodobniły, że wartość linii kablowych w kanalizacji kablowej była odmienna od przyjętej przez organy podatkowe i nie odpowiadała podstawie obliczenia amortyzacji w roku 2007. Organy podatkowe prawidłowo przyjęły wartość z deklaracji na rok 2007 i jej korekty z dnia 6 lipca 2007 r. oraz na podstawie danych wynikających z analizy wyciągów z ewidencji środków trwałych. Z tych powodów Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że ustalenia dowodowe organów były prawidłowe i stanowiły podstawę do wydania rozstrzygnięcia w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania Spółki w podatku od nieruchomości za 2007 r. Sąd a quo podzielił stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażone w wyroku z dnia 13 maja 2010 r., sygn. akt II FSK 2168/08, że kanalizacja kablowa wraz z kablami jako całość techniczno - użytkowa stanowi przedmiot opodatkowania podatkiem od nieruchomości na podstawie art. 2 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 1a ust. 1 pkt 2 u.p.o.l., jako obiekt budowlany rozumieniu prawa budowlanego. Zdaniem Sądu bezzasadny był zarzut naruszenia art. 2 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 1a ust. 1 pkt 2 u.p.o.l., ponieważ organy obu instancji prawidłowo zdefiniowały przedmiot opodatkowania. W ocenie składu orzekającego w sprawie nie zasługiwał także na uwzględnienie zarzut naruszenia art. 4 ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. poprzez przyjęcie jako podstawy opodatkowania wartości innej niż określona w tym przypisie. Powołane wyżej rozstrzygnięcie Spółka, występująca obecnie pod nazwą O. [...] S.A., zaskarżyła skargą kasacyjną, domagając się uchylenia zaskarżonego wyroku w całości i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Poznaniu oraz zasądzenia kosztów postępowania, w tym zwrot kosztów zastępstwa procesowego. Zaskarżonemu orzeczeniu zarzucono naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie: a) art. 141 § 4 p.p.s.a. przez niewłaściwe zastosowanie, polegające na niedostatecznym wyjaśnieniu podstawy prawnej rozstrzygnięcia w zakresie podniesionego przez skarżącą zarzutu naruszenia art. 4 ust. 1 pkt 3, ust. 7 i ust. 8 u.p.o.l. w związku z zarzutem naruszenia art. 122, art. 187 § 1 O.p.; b) art. 151 p.p.s.a w zw. z art. 233 § 1 pkt 2 lit. a Op w zw. z art. 208 § 1 Op, art. 211 Op i art. 212 zd. 1 Op oraz w zw. z art. 70 § 1 Op poprzez niewłaściwe zastosowanie, polegające na oddaleniu skargi, w sytuacji, gdy skarżący wykazał, że postępowanie podatkowe powinno być umorzone przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w L. jako bezprzedmiotowe ze względu na przedawnienie zobowiązania podatkowego z tytułu w podatku od nieruchomości za 2007 r.; c) art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" i § 2 p.p.s.a. przez niewłaściwe zastosowanie (niezastosowanie), mimo naruszenia przez organy podatkowe przepisów postępowania podatkowego, które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: - art. 122 i art. 187 § 1 w związku z art. 197 § 2 O.p. oraz art. 4 ust. 7 i ust. 8 u.p.o.l., a także w związku z art. 191 O.p., wskutek niepodjęcia wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i zebrania materiału dowodowego, w tym również niepowolania biegłego w celu ustalenia wartości spornych linii kablowych, a także wskutek błędnej oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego. Ponadto Spółka wskazała na naruszenie prawa materialnego, a mianowicie: a) art. 2 ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. w związku z art. 1a ust. 1 pkt 2 tej ustawy oraz w związku z art. 1, art. 3 pkt 1, art. 3 pkt 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz.U. z 2006 r., Nr 156, poz. 1118 z późn.zm.), przez ich niewłaściwe zastosowanie, gdyż obciążono podatkiem od nieruchomości należące do Spółki linie telekomunikacyjne kablowe położone w kanalizacji kablowej, mimo iż nie stanowią one budowli w rozumieniu ustawy o podatkach i opłatach lokalnych; b) art. 4 ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. w związku z art. 16f ust. 1 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz.U. z 2000r., Nr 54 ,poz. 654 z późn.zm.) przez ich niewłaściwe zastosowanie, polegające na przyjęciu jako podstawy opodatkowania w roku 2008 wartości, która nie jest podstawą obliczenia amortyzacji wynikającą z ewidencji środków trwałych T. [...] S.A., ale kwotą zadeklarowaną przez skarżącą za poprzedni rok podatkowy. c) art. 70 § 1 O.p. przez błędną wykładnię, polegającą na uznaniu, że decyzja organu odwoławczego skutecznie określa zobowiązanie podatkowe w kwocie innej niż wynikająca z deklaracji podatkowej, gdy została tylko wydana przed upływem terminu przedawnienia, podczas gdy taka decyzja musi być nie tylko wydana, ale również doręczona podatnikowi przed upływem terminu przedawnienia. d) art. 70 § i O.p. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, polegające na uznaniu, że nie doszło do przedawnienia zobowiązania podatkowego, podczas gdy decyzja organu podatkowego została doręczona po upływie 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku. Organ nie skorzystał z możliwości wniesienia odpowiedzi na skargę kasacyjną oraz przedstawienia swojego stanowiska na rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zasadne okazały się zarzuty skargi kasacyjnej naruszenia art.70 § 1 O.p. poprzez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie. Nie budzi wątpliwości w tej sprawie, że termin przedawnienia zobowiązania podatkowego w podatku do nieruchomości za 2007 r. upływał z końcem roku 2012 r. Decyzja organu pierwszej instancji określająca zobowiązanie podatkowe została wydana i doręczona stronie przed jego upływem. Decyzja organu odwoławczego została wydana w grudniu 2012 r., jednakże doręczono ją stronie dopiero 2 stycznia 2013 r. Sąd pierwszej instancji uznał jednakże, że istotna jest – przy zobowiązaniu powstającym w sposób okreslony w art.21 § 1 pkt 1 O.p.- data wydania decyzji organu odwoławczego, a nie data jej doręczenia. Poglądu tego podzielić nie można. W uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 września 2014r., II FPS 4/13 (opubl. W Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl, dalej jako “CBOSA") stwierdzono, że w świetle art.70 § 1 i art. 208 § 1 oraz art. 233 § 1 pkt 2 lit. a) O.p. w brzmieniu obowiązującym od 1 września 2005r. po upływie terminu przedawnienia nie jest dopuszczalne prowadzenie postępowania podatkowego i orzekanie o wysokości zobowiązania podatkowego, które wygasło przez zapłatę (art. 59 § 1 pkt 1 O.p.). Uchwałą tą Naczelny Sąd Administracyjny orzekający w tej sprawie związany jest z mocy art.269 § 1 p.p.s.a. , nie widzi bowiem podstaw do podważenia wyrażonej w niej tezy poprzez ponowne przedstawienie zagadnienia prawnego poszerzonemu składowi Naczelnego Sądu Administracyjnego. Decyzja organu odwoławczego została wydana przed upływem terminu określonego w art. 70 § 1 O.p. Data wydania decyzji jest niezbędnym elementem decyzji podatkowej (art.210 § 1 pkt 2 O.p.). Wynika z niej, jaki stan faktyczny i prawny został uwzględniony przy jej wydawaniu. Skoro decyzja była wydana w grudniu 2012r., to możliwe było jej wydanie, zobowiązanie podatkowe nie wygasło jeszcze wówczas w wyniku przedawnienia, a organ nie był uprawniony bądź zobowiązany do antycypowania, że decyzji nie uda się doręczyć przed upływem terminu przedawnienia. Tym samym nie był zobowiązany do uchylenia decyzji organu pierwszej instancji i umorzenia postępowania na podstawie art.233 § 1 pkt 1 lit.a O.p. Data wydania decyzji nie jest jednak równoznaczna z momentem, od którego decyzja wywiera skutki prawne. Zgodnie z art.212 O.p., poza wyjątkiem, dotyczącym decyzji, o których mowa w art.67d, decyzja wiąże organ od chwili jej doręczenia stronie. Dopiero od tego momentu wywiera ona skutki prawne. Do momentu doręczenia decyzja może być zmieniona bez konieczności wdrożenia procedur prawnych dotyczących zmiany lub uchylenia decyzji. Dopóki zatem decyzja określająca zobowiązanie podatkowe w wysokości innej niż zadeklarowana przez podatnika nie zostanie doręczona jej adresatowi, obowiązuje domniemanie, że podatnik prawidłowo określił w deklaracji zobowiązanie i podatek do zapłaty (art.21 § 5 O.p.). Dla ustalenia, czy skutek decyzji w postaci określenia zobowiązania podatkowego nastąpił przed upływem terminu przedawnienia, istotna jest zatem data doręczenia decyzji, a nie data jej wydania (pogląd taki wyrażony został w wyrokach Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 kwietnia 2014r., II FSK 2466/14, z dnia 6 maja 2015r., II FSK 333/14, z dnia 15 kwietnia 2016r., II GSK 1214/14 –dostępne w CBOSA). Zasadnie w związku z tym podniesiono zarzut naruszenia art.70 § 1 O.p. poprzez jego błędną wykładnię, a w konsekwencji- niewłaściwe zastosowanie, a także zarzut naruszenia– art.151 p.p.s.a. w zw. z art.211 i art.212 i art.70 § 1 O.p. Decyzja określająca zobowiązanie w innej wysokości niż zadeklarował podatnik mogła bowiem wywrzeć skutki prawne dopiero po upływie terminu przedawnienia. W tym zaś momencie organ nie był już uprawniony do określenia zobowiązania podatkowego. Nie są natomiast zasadne pozostałe zarzuty skargi kasacyjnej. Z uwagi na uwzględnienie zarzutu przedawnienia, Naczelny Sąd Administracyjny wskazał tylko podstawowe argumenty przemawiające za ich nietrafnością. Uzasadnienie wyroku odpowiada wymogom wskazanym w art.141 § 4 p.p.s.a. Sąd pierwszej instancji odniósł się do zarzutów skargi, wyjaśniając podstawę prawną rozstrzygnięcia poprzez wskazanie przepisów, stanowiących podstawę orzekania, wyjaśnienie ich treści i podanie, dlaczego w przyjętym stanie faktycznym mają one lub nie zastosowanie. Przedstawił także wszelkie dokumenty, jakie zostały zebrane w sprawie w celu ustalenia podstawy opodatkowania, w tym również oświadczenia podatnika. Podał także, dlaczego materiał ten jego zdaniem był wystarczający dla rozstrzygnięcia tej kwestii. Wbrew zarzutom strony skarżącej nie było potrzeby powoływania biegłego w celu ustalenia, jaka była wartość budowli stanowiących przedmiot opodatkowania, skoro organ dysponował zarówno deklaracjami podatnika, jak i jego oświadczeniami dotyczącymi wartości przedmiotu opodatkowania oraz zapisem ewidencji środków trwałych w formie elektronicznej, którą dostarczył podatnik. Wprawdzie w decyzjach organów obu instancji nie zawarto opisu szczegółowej analizy dokumentów dostarczonych w formie elektronicznej, to jednak nie daje to podstaw do podważenia wartości przyjętej do ustalenia podstawy opodatkowania. Zauważyć należy, że dowody te, w tym ewidencja środków trwałych w formie elektronicznej, została dostarczona przez stronę skarżącą. Nie zgłosiła ona żadnych konkretnych zarzutów do podstawy opodatkowania, poza uwzględnieniem w niej wartości kabli. Skoro istniały dokumenty potwierdzające wartość budowli przyjętą dla celu amortyzacji w podatku dochodowym, nie było nie tylko potrzeby, ale nawet podstaw do ustalania tej wartości na podstawie opinii biegłego (art.4 ust.3, ust.7 i ust.8 u.p.o.l.). Co do uznania za budowlę kanalizacji kablowej wraz z położonymi w niej kablami- Naczelny Sąd Administracyjny podziela wielokrotnie już wyrażany w jego orzecznictwie pogląd (orzeczenia przywołano w zaskarżonym wyroku) , że kable wraz z kanalizacją stanowią całość techniczno- użytkową jako jedna budowla w rozumieniu art.1a ust.1 pkt 2 u.p.o.l. Powołana przez Wojewódzki Sąd Administracyjny argumentacja na poparcie tego poglądu była prawidłowa i uwzględniała dotychczasową linię orzeczniczą. Z tych względów, wobec uznania za zasadny najdalej idącego zarzutu przedawnienia zobowiązania, na podstawie art.188 w zw. z art.145 § 1 pkt 1 lit.a) p.p.s.a. uchylono w całości zaskarżony wyrok oraz rozpoznano skargę poprzez uchylenie decyzji organu odwoławczego. Organ ten będzie zobowiązany przy ponownym rozpoznaniu sprawy uwzględnić wykładnię prawa, dokonaną przez Naczelny Sąd Administracyjny w niniejszym wyroku. O kosztach postępowania sądowego orzeczono na podstawie art.209, art.200, art.203 pkt 2 i art.205 § 2 p.p.s.a. w zw. z § 6 pkt 6, § 14 ust.2 pkt 1 lit. a i ust.2 pkt 2 lit. a rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz.U. z 2013r., poz. 490 ze zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło