I SA/Wa 817/13
WyrokWSA w Warszawie2013-10-15
Skład orzekający: Przemysław Żmich, Dorota Apostolidis, Mirosław Gdesz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy odmowa przyznania dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu opieki nad dzieckiem w okresie korzystania z urlopu wychowawczego jest uzasadniona, gdy wnioskodawczyni nie przedłożyła zaświadczenia od pracodawcy z powodu jego wyrejestrowania z ubezpieczeń społecznych i braku organów go reprezentujących, mimo że wnioskodawczyni nadal pozostaje w stosunku pracy?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji błędnie odmówiły przyznania dodatku do zasiłku rodzinnego. Brak możliwości uzyskania zaświadczenia od pracodawcy z powodu jego wyrejestrowania i braku organów reprezentujących nie może stanowić podstawy do odmowy przyznania świadczenia, jeśli wnioskodawczyni wykazała, że nadal pozostaje w stosunku pracy i złożyła wniosek o urlop wychowawczy. Sąd podkreślił konieczność prokonstytucyjnej wykładni przepisów, uwzględniającej ochronę rodziny i macierzyństwa.Stan faktyczny
G. K. złożyła wniosek o przyznanie dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu opieki nad dzieckiem w okresie korzystania z urlopu wychowawczego. Organy administracji odmówiły przyznania świadczenia, wskazując na brak zaświadczenia od pracodawcy (A. Sp. z o.o.) potwierdzającego udzielenie urlopu wychowawczego, ponieważ firma wyrejestrowała działalność i nie posiadała organów ją reprezentujących. Skarżąca argumentowała, że nadal pozostaje w stosunku pracy, a brak zaświadczenia wynika z winy pracodawcy.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzającą ją decyzję Burmistrza Miasta, stwierdzono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, i przyznano koszty pomocy prawnej.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Przemysław Żmich (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Dorota Apostolidis Sędzia WSA Mirosław Gdesz Protokolant starszy sekretarz sądowy Katarzyna Krynicka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 października 2013 r. sprawy ze skargi G. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] lutego 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania dodatku do zasiłku rodzinnego 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Burmistrza Miasta [...] z dnia [...] listopada 2012 r. nr [...]; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu; 3. przyznaje ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata K. W., tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu kwotę 295,20 (dwieście dziewięćdziesiąt pięć 20/100) złotych, w tym: tytułem opłaty kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych oraz tytułem 23% podatku od towarów i usług kwotę 55,20 (pięćdziesiąt pięć 20/100) złotych.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...], po rozpatrzeniu odwołania G. K., decyzją z dnia [...] lutego 2013 r., nr [...] utrzymało w mocy decyzję Burmistrza Miasta [...], z dnia [...] listopada 2012 r., nr [...], o odmowie przyznania świadczenia w formie dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu opieki nad dzieckiem w okresie korzystania z urlopu wychowawczego na dziecko G. K..
Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie sprawy.
Decyzją z dnia [...] listopada 2012 r., nr [...], Burmistrz Miasta [...] odmówił G. K. przyznania dodatku do zasiłku rodzinnego na dziecko G. K. z tytułu opieki nad dzieckiem w okresie korzystania z urlopu wychowawczego. W uzasadnieniu organ I instancji podniósł, iż wnioskodawczyni nie posiada dokumentu potwierdzającego fakt udzielenia jej przez pracodawcę urlopu wychowawczego na okres od [...] lipca 2011 r. do [...] lipca 2014 r. G. K. do wniosku o przyznanie dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu opieki nad dzieckiem w okresie korzystania z urlopu wychowawczego powinna załączyć: 1) zaświadczenie pracodawcy albo oświadczenie o terminie i okresie na jaki został udzielony urlop wychowawczy oraz o co najmniej 6-miesięcznym okresie pozostawania w stosunku pracy bezpośrednio przed uzyskaniem prawa do urlopu wychowawczego; 2) zaświadczenie organu emerytalno-rentowego albo oświadczenie, że osoba ubiegająca się jest zgłoszona do ubezpieczeń społecznych w razie gdy osoba podlega obowiązkowi ubezpieczenia społecznego; 3) imienny raport miesięczny osoby ubezpieczonej potwierdzający odprowadzanie składek na ubezpieczenie społeczne z miesiąca poprzedzającego miesiąc złożenia wniosku o dodatek w przypadku złożenia oświadczenia o którym mowa w pkt. 2.
Organ I instancji wskazał, że G. K. była zatrudniona w firmie A. Sp. z o.o. w okresie od [...] lipca 2008 r., do dnia [...] lipca 2011 r., pracodawca udzielił jej urlopu wychowawczego na dziecko P. K. W okresie od [...] lipca 2011 r. skarżąca zamierzała ponownie uzyskać urlop wychowawczy na dziecko G. K., jednak A. Sp. z o.o. wyrejestrowała prowadzoną działalność z dniem [...] lutego 2010 r. Podanie o udzielenie urlopu wychowawczego na córkę G. zostało wysłane na adres firmy [...] czerwca 2011 r. Nie zostało jednak doręczone, gdyż firma pod tym adresem nie istnieje.
Organ I instancji stwierdził, że firma, która wyrejestrowała swoją działalność z ZUS, nie mogła udzielić urlopu wychowawczego na okres, w którym już nie istniała. Organ podał, że zgodnie z art. 10 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2006 r. Nr 139, poz 992 ze zm.) – zwanej dalej "uśr" dodatek do zasiłku przysługuje rodzicowi uprawnionemu do urlopu wychowawczego. G. K. nie spełnia tego warunku wobec czego odmowa przyznania jej dodatku z tytułu opieki nad dzieckiem w okresie korzystania z urlopu wychowawczego jest uzasadniona.
Od powyższej decyzji G. K. wniosła odwołanie.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z dnia [...] lutego 2013 r., nr [...] utrzymało w mocy decyzję Burmistrza Miasta [...], z dnia [...] listopada 2012 r., nr [...]. Organ odwoławczy stwierdził, że odwołanie nie mogło zostać uwzględnione, gdyż uchylenie zaskarżonej decyzji spowodowałoby naruszenie przepisów uśr. Zdaniem Kolegium, G. K. nie mogła przedłożyć zaświadczenia pracodawcy o terminie i okresie na jaki został udzielony urlop wychowawczy, gdyż jej pracodawca nie istnieje z powodu wyrejestrowania działalności z dniem [...] lutego 2010 r. Nie można uznać, że pozostaje ona w zatrudnieniu ani też, że przebywa ona aktualnie na udzielonym jej przez pracodawcę urlopie wychowawczym. Niezasadna jest argumentacja odwołania, że wina leży po stronie pracodawcy, który faktycznie od 3 lat nie prowadzi działalności gospodarczej, gdyż ją wyrejestrował. Odmienne stanowisko skutkowałby utrzymywaniem fikcji prawnej, która jest sprzeczna zarówno z interesem strony jak i interesem społecznym. Niespełnienie określonych w przepisach warunków jest w tej sprawie bezsporne. Taki stan faktyczny sprawy musiał skutkować odmową przyznania wnioskowanego świadczenia.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyła G. K., zarzucając zaskarżonej decyzji naruszenie przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, mianowicie: 1) art. 37 § 1 Kodeksu cywilnego w zw. z art. 163 Kodeksu spółek handlowych i w zw. z art. 270 i art. 272 Ksh poprzez przyjęcie, że brak organu zarządzającego Spółki z o. o. jest równoznaczny z utratą osobowości prawnej przez Spółkę; 2) art. 2 Kodeksu pracy i art. 22 Kp zw. z art. 186 § 1 i § 4 wraz z art. 1861 § 1 oraz art. 2 Kp oraz § 1 i § 3 pkt 1 i 2 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie szczegółowych warunków udzielania urlopu wychowawczego (Dz. U. Nr 230, poz. 2291) – zwanego dalej "rozporządzeniem" poprzez błędną wykładnię tych przepisów, polegającą na uznaniu, że skarżąca nie spełnia warunków do przebywania na udzielonym urlopie wychowawczym, gdyż nie pozostaje ona w zatrudnieniu, w sytuacji gdy prawidłowa wykładnia tych przepisów powinna prowadzić do uznania, że stosunek pracy trwa nadal i urlop wychowawczy został udzielony; 3) art. 10 pkt 1 i pkt 5 i art. 29 pkt 2 uśr przez błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że skarżąca nie ma uprawnienia do urlopu wychowawczego, gdyż pracodawca nie dopełnił obowiązków wydania niezbędnych zaświadczeń koniecznych do ustalenia prawa do świadczeń rodzinnych; 4) art. 6 Kpa przez podjęcie decyzji i uzasadnienie jej wbrew przepisom prawa; 5) sprzeczność dokonanych ustaleń z treścią zebranego materiału dowodowego polegającą na przyjęciu, skarżąca nie ma prawa do urlopu wychowawczego, gdyż nie pozostaje ona w zatrudnieniu w sytuacji, gdy w rzeczywistości pozostaje ona nadal w stosunku pracy i korzysta z urlopu wychowawczego. W skardze skarżąca wniosła o zmianę decyzji i przyznanie dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu opieki nad dzieckiem w okresie korzystania z urlopu wychowawczego, w kwocie [...] zł miesięcznie na dziecko G. K., w okresie od [...] lipca 2011 r. do [...] lipca 2014 r. na okres zasiłkowy od [...] listopada 2012 r. do [...] października 2013 r. albo uchylenie w/w decyzji. W uzasadnieniu skargi wskazała, że z wydruków Centralnej Informacji Krajowego Rejestru Sądowego z dnia [...] listopada 2012 r. oraz z dnia [...] marca 2013 r. wynika, że A. Sp. z o.o. jest zarejestrowana w KRS pod numerem [...] z siedzibą w [...], przy ul. [...]. Spółka ta jest czynną firmą i posiada osobowość prawną. Brak organu upoważnionego do jej reprezentacji nie oznacza, że osoba prawna nie istnieje i nie może prowadzić działalności. Braki składzie organu zarządzającego osobą prawną nie powodują utraty przez taką spółkę bytu prawnego (osobowości prawnej).
Skarżąca podniosła, iż w dniu [...] września 2005 r. zawarła z A. Sp. z o.o. umowę o pracę na czas nieokreślony, w pełnym wymiarze czasu pracy. Brak zarządu i osoby przez zarząd wyznaczonej do podejmowania czynności z zakresu prawa pracy powoduje, że po stronie pracodawcy nie ma osoby upoważnionej do rozwiązania stosunku pracy z pracownikiem. Oznacza to, że nadal pozostaje w stosunku pracy z A. Sp. z o.o., sama zaś nie składała żadnych oświadczeń, skutkujących rozwiązaniem stosunku pracy z tą Spółką. Wniosek o udzielenie urlopu wychowawczego na opiekę nad córką w okresie od dnia [...] lipca 2011 r. do dnia [...] lipca 2014 r. został wysłany na adres siedziby Spółki wskazany w KRS, tym samym korespondencja kierowana na adres przedsiębiorcy podany w KRS jest uznawana za doręczoną. Skarżąca podkreśliła, że wniosek o udzielenie kolejnego urlopu wychowawczego wysłała w odpowiednim terminie, tym samym dopełniła czynności wymaganych przepisami prawa. Natomiast adnotacje pracowników poczty na korespondencji nie mogą stanowić podstawy do stwierdzenia, że firma nie istnieje i wyrejestrowała swoją działalność. Złożenie przez pracownika wniosku o urlop wychowawczy powoduje, że pracodawca jest zobligowany takiego urlopu udzielić, w przeciwnym wypadku jego zachowanie może zostać potraktowane jako ciężkie naruszenie podstawowych obowiązków wobec pracownika. Wyraźna zgoda pracodawcy jest potrzebna jedynie wtedy, gdy pracownik, który wcześniej złożył wniosek o udzielenie urlopu wychowawczego, chce z tego urlopu zrezygnować. Brak wyraźnej zgody pracodawcy na urlop wychowawczy wyrażonej np. na piśmie, nie może oznaczać, że urlop wychowawczy nie został mi udzielony. Niewywiązywanie się przez pracodawcę z obowiązków nałożonych przepisami prawa, nie może pozbawiać jej uprawnień związanych z rodzicielstwem i macierzyństwem. Niedopełnianie przez pracodawcę ustawowych obowiązków, tj. nieprzesyłanie deklaracji do ZUS, nie powoduje utraty przez pracownika statusu pracownika.
W ocenie skarżącej spełniła ona wszystkie wymagane warunki do nabycia prawa do urlopu wychowawczego, gdyż pozostaję w stosunku pracy co najmniej 6 miesięcy, posiada ponad 20 - letni staż pracy, sprawuję faktyczną opiekę nad dzieckiem, spełniła warunki formalne złożenia wniosku o udzielenie urlopu wychowawczego. Skarżąca dodała, że sąd pracy wyrokiem z dnia [...] maja 2012 r. oddalił jej powództwo stwierdzając, że nie ma ona interesu prawnego w ustaleniu istnienia stosunku pracy i przebywania na urlopie wychowawczym, gdyż stosunek pracy pomiędzy nią a A. Sp. z o.o. istnieje i urlop wychowawczy został jej udzielony. Brak interesu prawnego w żądanym ustaleniu wynika z tego, zatrudnienie w A. Sp. z o.o. jest niewątpliwy, skoro żadna ze stron stosunku pracy, tj. pracodawca ani pracownik stosunku pracy nie rozwiązali.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...], podtrzymując swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji, wniosło o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Skarga jest uzasadniona.
Istota problemu w niniejszej sprawie sprowadza się do tego, czy prawidłowe jest stanowisko Burmistrza Miasta [...] i Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...], które to organy przyjęły, że skoro G. K., z przyczyn leżących po stronie pracodawcy, nie przedłożyła zaświadczenia pracodawcy o udzielonym jej urlopie wychowawczym i o okresie zatrudnienia na córkę G. K., to nie można było uwzględnić wniosku o przyznanie dodatku do zasiłku rodzinnego, o którym mowa w art. 10 uśr.
Poza sporem w niniejszej sprawie jest to, że G. K. nie przedłożyła Burmistrzowi Miasta [...] zaświadczenia wystawionego przez pracodawcę - Spółkę z o.o. działającą pod firmą A. z siedzibą w [...] o terminie urlopu wychowawczego i okresie, na jaki został udzielony oraz o okresach zatrudnienia, mimo że przepis art. 23 ust. 4 pkt 4 lit. h uśr nakładał taki obowiązek na osobę starającą się o uzyskanie dodatku do świadczenia rodzinnego z tytułu opieki nad dzieckiem w okresie korzystania z urlopu wychowawczego. Nie budzi też wątpliwości Sądu to, że Spółka A. w lutym 2010 r. wyrejestrowała się z ubezpieczeń społecznych oraz że nie posiada organów uprawnionych do jej reprezentowania (pismo skarżącej z dnia 25 września 2012 r., pismo ZUS z dnia [...] kwietnia 2011 r.).
Nie można się jednak zgodzić z Burmistrzem Miasta [...], że skoro firma A. wyrejestrowała swą działalność jako płatnik składek na ubezpieczenia społeczne, to skarżąca nie jest uprawniona do urlopu wychowawczego na córkę. Na gruncie przepisu art. 10 uśr prawo do urlopu wychowawczego powstaje z chwilą urodzenia przez pracownika dziecka (por. wyrok NSA z dnia 16 listopada 2011 r., sygn. akt I OSK 1089/11, LEX nr 1149110).
Sąd zwraca uwagę, że w aktach niniejszej sprawy brak dowodu na to, że Spółka A. nie istnieje. Z przedłożonego do akt sprawy odpisu z KRS – rejestru przedsiębiorców wynika, że Spółka ta jest ujawniona w rejestrze sądowym, oddalony został wniosek o ogłoszenie jej upadłości, a w stosunku do Spółki nie zostało otwarte postępowanie likwidacyjne. Brak organów powołanych do działania w imieniu Spółki nie świadczy o tym, że Spółka nie istnieje. Tego typu trudności w funkcjonowaniu osoby prawnej mogą być bowiem usunięte poprzez ustanowienie przez sąd kuratora (art. 42 § 1 Kodeksu cywilnego).
Z akt sprawy nie wynika że stosunek pracy zawiązany na czas nieokreślony pomiędzy Spółką, a G. K. ustał, czy to z powodu rozwiązania umowy o pracę, czy też z powodu wygaśnięcia tej umowy. Przeciwnie, z załączonych do akt sprawy dokumentów wynika, że skarżąca jest zatrudniona w firmie A. Sp. z o.o. w [...] od dnia [...] września 2005 r. na umowę o pracę na czas nieokreślony i że w okresie od dnia [...] lipca 2008 do dnia [...] lipca 2011 r. pracodawca udzielił jej urlopu wychowawczego na syna P. K. Z powyższego wynika, że skoro skarżąca w okresie korzystania z urlopu wychowawczego urodziła córkę ([...] sierpnia 2010 r.), to na gruncie art. 10 uśr nabyła prawo do urlopu wychowawczego celem sprawowania opieki nad córką, ponieważ bezpośrednio przed nabyciem prawa do urlopu wychowawczego (datą urodzenia G. K.) pozostawała w stosunku pracy przez co najmniej 6 miesięcy.
Dla niniejszej sprawy nie miało znaczenia to, czy Spółka A. wyrejestrowała się jako płatnik składek z ubezpieczeń społecznych. Ta okoliczność nie jest przesłanką uzyskania dodatku, o którym mowa w art. 10 uśr, a zatem organ nie miał kompetencji do wiązania z tym faktem negatywnych skutków prawnych dla skarżącej na gruncie sprawy o przedmiotowy dodatek do zasiłku rodzinnego.
Jeżeli natomiast chodzi o kwestię dotyczącą korzystania przez G. K. z urlopu wychowawczego trzeba wskazać, że urlop wychowawczy nie przysługuje z mocy samego prawa. Warunkiem uzyskania urlopu jest bowiem złożenie przez pracownika stosownego wniosku pracodawcy oraz udzielenie przez pracodawcę urlopu wychowawczego na okres wskazany we wniosku, co wynika z art. 186 § 4 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy (Dz. U. z 1998 r. Nr 21, poz. 94 zew zm.) oraz § 3 rozporządzenia.
Z akt sprawy wynika, że skarżąca wysłała za pośrednictwem poczty na adres siedziby Spółki wynikający z rejestru sądowego wniosek o udzielenie urlopu wychowawczego (pismo z dnia 6 czerwca 2011 r., pocztowy dowód nadania przesyłki listowej). Z treści wniosku o udzielenie urlopu wychowawczego wynikają dane określone w § 2 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia, zaś z wniosku o ustalenie prawa do zasiłku rodzinnego i dodatków do tego zasiłku z dnia [...] września 2012 r. (prezentata OPS [...]) wynika, że nie został dotychczas udzielony na córkę skarżącej urlop wychowawczy.
Uszło jednak uwadze organów, że istotą sprawy o przyznanie świadczenia rodzinnego nie jest spór cywilny pomiędzy pracodawcą, a pracownikiem o to, czy skarżąca przebywa na urlopie wychowawczym. To w sprawie cywilnej ustalenie faktu udzielenia przez pracodawcę zgody na urlop może mieć kluczowe znaczenie celem wykazania działania przez pracodawcę np. w warunkach z art. 55 § 11 Kodeksu pracy. Dlatego też w niniejszej sprawie brak zgody pracodawcy, o której mowa w § 3 ust. 2 rozporządzenia, potwierdzonej stosownym zaświadczeniem, w sytuacji skierowania wniosku o udzielenie urlopu na adres siedziby pracodawcy, który nie posiada organów uprawnionych do jego reprezentowania i w związku z tym nie wystawił zaświadczenia, nie mógł być – zdaniem Sądu - powodem odmowy przyznania dodatku do zasiłku rodzinnego.
W sprawie o ustalenie prawa do dodatku do świadczenia rodzinnego z tytułu opieki nad dzieckiem w okresie korzystania z urlopu wychowawczego chodzi o finansowe wsparcie matki dziecka pozostającej w stosunku pracy, która nie zarobkuje, bo nie wykonuje pracy. Wobec tego, skoro skarżąca działała zgodnie z prawem, tj. ze swej strony dopełniła obowiązku skierowania do pracodawcy wniosku o udzielenie urlopu, a z przepisu § 3 rozporządzenia wynika, że pracodawca ma obowiązek udzielenia urlopu na okres wskazany we wniosku, to w sytuacji, gdy brak dowodu na to, że pracodawca odmówił udzielenia skarżącej urlopu wychowawczego, organ na potrzeby niniejszej sprawy winien przyjąć, że skarżąca korzysta z urlopu wychowawczego na córkę przez okres wskazany we wniosku o udzielenie urlopu.
Trzeba wskazać, że system świadczeń rodzinnych stanowi konkretyzację obowiązków jaki ciążą na państwie, a są gwarantowane konstytucyjnie. Zgodnie z art. 18 Konstytucji RP rodzina, macierzyństwo i rodzicielstwo znajdują się pod ochroną i opieką Rzeczypospolitej Polskiej. Zgodnie zaś z art. 71 Konstytucji RP państwo w swojej polityce społecznej uwzględnia dobro rodziny. Rodziny znajdujące się w trudnej sytuacji, zwłaszcza wielodzietne, mają prawo do szczególnej pomocy ze strony władz publicznych. Matka przed i po urodzeniu dziecka ma prawo do szczególnej pomocy władz publicznych.
Także przepisy Konwencji o prawach dziecka przyjętej przez Zgromadzenie Ogólne Narodów Zjednoczonych dnia 20 listopada 1989 r. (Dz. U. z 1991 r. Nr 120, poz. 526 ze zm.) przewidują, że we wszystkich działaniach dotyczących dzieci, podejmowanych przez publiczne instytucje opieki społecznej, sądy, władze administracyjne lub ciała ustawodawcze, sprawą nadrzędną będzie najlepsze zabezpieczenie interesów dziecka (art. 3). Z art. 18 ust. 2 wynika, że w celu zagwarantowania i popierania praw zawartych w konwencji Państwa-Strony będą okazywały odpowiednią pomoc rodzicom w wykonywaniu przez nich obowiązków związanych z wychowywaniem dzieci. Z art. 26 wynika zaś, że Państwa-Strony będą uznawać prawo każdego dziecka do korzystania z systemu zabezpieczenia społecznego, w tym ubezpieczeń socjalnych, oraz będą podejmowały niezbędne kroki do osiągnięcia pełnej realizacji tego prawa zgodnie z ich prawem wewnętrznym.
Mając na uwadze przepisy rangi konstytucyjnej i międzynarodowej - w przypadku gdy chodzi o finansowe zabezpieczenie utrzymania dziecka które wychowuje matka pozostająca w stosunku pracy, która własnym staraniem, nie ze swojej winy, nie może w rozsądnym terminie uzyskać stosownego zaświadczenia pracodawcy o okolicznościach dotyczących korzystania z urlopu wychowawczego i o okresie zatrudnienia – organ winien dokonać prokonstytucyjnej wykładni przepisów prawa pracy dotyczących uzyskania prawa do urlopu wychowawczego, udzielenia urlopu wychowawczego zawartych w art. 186 § 1 i 4 Kodeksu pracy, § 3 rozporządzenia oraz przepisu art. 10 ust. 1 uśr i w konsekwencji przyjąć, że na potrzeby sprawy administracyjnej zostało w sposób dostateczny wykazane korzystanie przez G. K. z urlopu wychowawczego na córkę G. K. i pozostawanie w stosunku pracy na podstawie umowy o pracę zawartej z Spółką A. co najmniej przez okres 6 miesięcy bezpośrednio przed uzyskaniem prawa do urlopu wychowawczego. Brak dokonania przez organy przy rozpatrywaniu niniejszej sprawy prokonstytucyjnej wykładni powołanych przepisów prawa pracy i uśr świadczy o naruszeniu przez Burmistrza Miasta [...] przepisów art. 186 § 1 i 4 Kodeksu pracy, § 3 rozporządzenia oraz przepisu art. 10 ust. 1 uśr , w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy. Zaakceptowanie tego rodzaju uchybienia przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] świadczy o tym, że organ odwoławczy utrzymując w mocy decyzję organu I instancji naruszył przepis art. 138 § 1 pkt 1 Kpa, w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy.
Sąd zwraca uwagę, że udokumentowanie przez stronę zaświadczeniem pracodawcy okoliczności dotyczących korzystania z urlopu wychowawczego i okresów zatrudnienia nie jest wymogiem bezwzględnym. W dniu 1 lipca 2011 r. weszła w życie ustawa z dnia 25 marca 2011 r. o ograniczaniu barier administracyjnych dla obywateli i przedsiębiorców (Dz. U. Nr 106, poz. 622 ze zm.). Ustawa ta jak wynika z uzasadnienia jej projektu (druk sejmowy nr 3656) wprowadziła nową zasadę w kontaktach władzy z obywatelem – zasadę zaufania państwa do obywatela. Zasada ta ma się przejawiać w tym, że obywatel zamiast udowadniać dokumentami określony stan faktyczny lub prawny będzie mógł składać oświadczenia zamiast zaświadczeń. Konsekwencją wejścia w życie ustawy o ograniczaniu barier administracyjnych dla obywateli (...) było to, że, na mocy art. 52 pkt 2 tej ustawy, do art. 23 uśr dodano ust. 5a i 5c. Z przepisu ust. 5a pkt 5 wynika, że ilekroć w postępowaniach w sprawach o przyznanie świadczeń rodzinnych wymagane jest potwierdzenie terminu i okresu, na jaki został udzielony przez pracodawcę urlop wychowawczy oraz okresów zatrudnienia, osoba ubiegająca się o przyznanie świadczenia rodzinnego może przedłożyć stosowne zaświadczenie albo oświadczenie. Z kolei z ust. 5c wynika, że oświadczenia, o których mowa w ust. 5a, składa się pod rygorem odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych zeznań.
W ponownie prowadzonym postępowaniu Burmistrz Miasta [...] zastosuje się do oceny prawnej zaprezentowanej w niniejszym wyroku. Organ będzie miał na uwadze, że skarżąca w okolicznościach niniejszej sprawy nabyła prawo do urlopu wychowawczego i korzysta z urlopu wychowawczego w okresie wskazanym we wniosku o udzielenie urlopu. Organ weźmie pod uwagę zgromadzone w sprawie dowody i oświadczenie skarżącej wskazujące, że pozostaje w stosunku pracy co najmniej 6 miesięcy bezpośrednio przed uzyskaniem prawa do urlopu wychowawczego. W dalszej kolejności organ wyjaśni, czy w stosunku do skarżącej nie zachodzą przeszkody do przyznania dodatku, o których mowa w art. 10 ust. 4 i ust. 5 pkt 3-5 uśr. W zależności od poczynionych ustaleń organ podejmie dalsze czynności procesowe lub wyda stosowny akt.
Biorąc to wszystko pod uwagę Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) orzekł, jak w sentencji wyroku. O kosztach postępowania sądowego należnych pełnomocnikowi skarżącego Sąd orzekł na podstawie art. 250 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w zw. z § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c i § 19 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. z 2013 r. poz. 461).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło