VIII SA/Wa 632/13

WyrokWSA w Warszawie2013-11-07

Skład orzekający: Artur Kot, Justyna Mazur, Iwona Szymanowicz-Nowak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba, która nigdy nie podjęła zatrudnienia, ale była zarejestrowana jako bezrobotna i następnie sprawowała opiekę nad niepełnosprawnym mężem, spełnia przesłankę "rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej" warunkującą przyznanie specjalnego zasiłku opiekuńczego?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego w poprzednim stanie prawnym (przed 1 stycznia 2013 r.) osobie sprawującej opiekę nad niepełnosprawnym członkiem rodziny, niezależnie od tego, czy wynikało to z faktycznej rezygnacji z pracy, czy z niepodejmowania zatrudnienia z powodu opieki, stanowi spełnienie przesłanki "rezygnacji z zatrudnienia" w rozumieniu art. 16a ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych. Wymaganie od takiej osoby podjęcia pracy, aby następnie z niej zrezygnować, byłoby sprzeczne z celem świadczenia i zasadą równości wobec prawa.
Stan faktyczny
Skarżąca złożyła wniosek o przyznanie specjalnego zasiłku opiekuńczego na męża, który legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. Organy administracji odmówiły przyznania świadczenia, uznając, że skarżąca nie spełnia przesłanki rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, ponieważ nigdy nie pracowała zawodowo. Skarżąca argumentowała, że była zarejestrowana jako bezrobotna, ale nie otrzymała propozycji pracy, a następnie musiała sprawować całodobową opiekę nad mężem. Wcześniej pobierała świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy W. i stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości do chwili uprawomocnienia się wyroku.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Artur Kot, Sędziowie Sędzia WSA Justyna Mazur /sprawozdawca/, Sędzia WSA Iwona Szymanowicz-Nowak, Protokolant Referent Małgorzata Domagalska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 listopada 2013 r. sprawy ze skargi A. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. z dnia [...] czerwca 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania specjalnego zasiłku opiekuńczego 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy W. z dnia [...] maja 2013 r. nr [...]; 2) stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości do chwili uprawomocnienia się niniejszego wyroku. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w R. (dalej: "organ odwoławczy", "Kolegium") decyzją z dnia [...] czerwca 2013 r., znak [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (j.t. Dz.U. z 2013 r., poz. 267; dalej: "k.p.a.") po rozpatrzeniu odwołania A. P. (dalej: "skarżąca") utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy [...] (dalej: "organ I instancji", "Wójt") z dnia [...] maja 2013 r., znak: [...] odmawiającą skarżącej świadczenia w formie specjalnego zasiłku opiekuńczego wnioskowanego na J. P. od dnia [...] lipca 2013 r., a także składek na ubezpieczenie społeczne oraz składek na ubezpieczenie zdrowotne opłacanych za osoby pobierające specjalny zasiłek opiekuńczy wnioskowany na J. P.. Zaskarżona decyzja została oparta na następujących ustaleniach faktycznych i dokonanej ocenie prawnej: W dniu [...] kwietnia 2013 r. skarżąca zwróciła się do organu I instancji z wnioskiem o przyznanie od dnia [...] lipca 2013 r. prawa do specjalnego zasiłku pielęgnacyjnego w związku z opieką nad niepełnosprawnym mężem J. P., legitymującym się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności wydanym do [...] lipca 2016 r. Decyzją z dnia [...] maja 2013 r. organ I instancji działając na podstawie art. 3 pkt 22, art. 5 ust. 2, art. 16a, art. 20, art. 23 ust. 4 lit. e, art. 30 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. 2006 r. Nr 139, poz. 992. ze zm.: dalej: "u.ś.r."), rozporządzenia Ministra Polityki Społecznej z dnia 3 stycznia 2013 r. w sprawie sposobu i trybu postępowania w sprawach o świadczenia rodzinne (Dz.U. 2013, poz. 3) oraz art. 104 i art. 130 § 4 k.p.a. orzekł o odmowie przyznania skarżącej świadczeń w formie: 1) specjalnego zasiłku opiekuńczego, wnioskowanego na J. P. od dnia [...] lipca 2013 r. 2) składek na ubezpieczenie społeczne opłacanych za osoby pobierające specjalny zasiłek opiekuńczy wnioskowany na J. P.; 3) składek na ubezpieczenie zdrowotne opłacanych za osoby pobierające specjalny zasiłek opiekuńczy wnioskowany na J. P.. Uzasadniając, organ I instancji wskazał, iż A. P. od [...] czerwca 2010 r. pobiera świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z opieką nad mężem J. P., legitymującym się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności wydanym przez Powiatowy Zespół ds. Orzekania o Niepełnosprawności w R. na czas określony do [...] lipca 2016 r. Świadczenie pielęgnacyjne, jak i świadczenie w postaci opłacania składek na ubezpieczenie emerytalne i rentowne zostały przyznane decyzjami Kolegium z dnia [...] października 2010 r. znak: [...] oraz z dnia [...] listopada 2011 r. znak: [...]. Jednocześnie Wójt podniósł, iż w myśl art. 11 ustawy z dnia 7 grudnia 2012 r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2012 r., poz. 1548) decyzja o przyznaniu prawa do świadczenia pielęgnacyjnego dla skarżącej wygasa z mocy prawa po upływie dnia [...] czerwca 2013 r. Dlatego też skarżąca wystąpiła z wnioskiem o przyznanie od dnia [...] lipca 2013 r. prawa do specjalnego zasiłku pielęgnacyjnego w związku z opieką nad niepełnosprawnym mężem. Wójt przytoczył brzmienie przepisu art. 16 a ust. 1 u.ś.r. Zauważył, iż przez rezygnację z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej należy rozumieć sytuację, w której osoba zatrudniona lub wykonująca pracę we wskazanych w art. 3 pkt 22 u.ś.r. formach rezygnuje z zatrudnienia. W ocenie Wójta skarżąca nie spełnia jednego z warunków określonych w przepisie tj. nie zrezygnowała z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością sprawowania stałej opieki nad mężem. Wójt wskazał także, iż skarżąca nigdy nie pracowała zawodowo i nie zrezygnowała z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, co potwierdza złożone w dniu [...] kwietnia 2013 r. oświadczenie. Wobec nie spełnienia ustawowej przesłanki uprawniającej do przyznania specjalnego świadczenia opiekuńczego Wójt orzekł o jego odmowie. Odwołanie od tej decyzji złożyła skarżąca. Uzasadniając podniosła, iż nie podjęła nigdy zatrudnienia ponieważ w czerwcu 1998 r. ukończyła liceum ogólnokształcące w P., a następnie podjęła naukę w dwuletnim studium ekonomicznym, które ukończyła w czerwcu 2000 r. Wskazała także, iż chciała podjąć zatrudnienie i była zarejestrowana w Powiatowym Urzędzie Pracy w P. jako osoba poszukująca pracy od [...] października 2000 r. do [...] maja 2005 r. oraz od [...] lutego 2009 r. do kwietnia 2010 r., ale nie otrzymała żadnej propozycji pracy. Dnia [...] lutego 2010 r. zachorował mąż - [...], co spowodował [...]. Od tej pory mąż wymaga całodobowej opieki skarżącej. Nadmieniła, że jest jedyną osobą, która sprawuje nad nim opiekę. Po rozpoznaniu odwołania, Kolegium decyzją z dnia [...] czerwca 2013 r., utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. Wskazało, iż w art. 16a u.ś.r. określono, że specjalny zasiłek opiekuńczy przysługuje osobom, na których zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz. U. z 2012r., poz. 788 i 1529) ciąży obowiązek alimentacyjny, jeżeli rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością sprawowania stałej opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji. Kolegium zauważyło, iż w sprawie bezspornym jest, iż na skarżącej jako żonie J. P. osoby wymagającej opieki, ciąży obowiązek alimentacyjny oraz, że J. P. legitymuje się orzeczeniem Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w R. z dnia [...] lipca 2011 r. nr [...] zaliczającym go do znacznego stopnia niepełnosprawności do [...] lipca 2016 r. Również dochód osoby sprawującej opiekę (tj. skarżącej) oraz osoby wymagającej opieki w przeliczeniu na osobę w 2011 r. wyniósł [...] zł tj. nie przekroczył ustawowego kryterium dochodowego, wynoszącego 623 zł. Jednakże – w ocenie Kolegium – skarżącej nie przysługuje specjalny zasiłek opiekuńczy bowiem nie zrezygnowała z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z opieką nad niepełnosprawnym w stopniu znacznym mężem. Organ odwoławczy wskazał, iż skoro skarżąca, jak podaje, nigdy i nigdzie nie pracowała, tym samym nie mogła zrezygnować z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad niepełnosprawnym w znacznym stopniu mężem. Z tego względu, że nie nastąpiła rezygnacja z zatrudnienia w związku z koniecznością sprawowania opieki nad niepełnosprawnym mężem, specjalny zasiłek nie może być przyznany. Z takim rozstrzygnięciem nie zgodziła się skarżąca. Pismem z dnia [...] lipca 2013 r. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na wydane w sprawie rozstrzygnięcia organów orzekających. Uzasadniając, skarżąca powtórzyła w całości argumentację przedstawioną w odwołaniu. Wskazała, iż przez długi okres czasu była zarejestrowana w PUP jako osoba poszukująca pracy, ale nie otrzymała żadnej propozycji pracy. Dlatego też – w jej ocenie – z powodu braku możliwości podjęcia zatrudnienia, krzywdzącym jest dla niej odmowa prawa do specjalnego zasiłku opiekuńczego. W odpowiedzi na skargę Kolegium podtrzymało argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji, wnosząc o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest do zbadania, czy organ administracji orzekając w sprawie nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik postępowania. Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej: "p.p.s.a."), stanowiący, że Sąd orzeka w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej w niniejszej sprawie jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. z dnia [...] czerwca 2013 r., utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji z dnia [...] maja 2013 r. odmawiającą przyznania skarżącej specjalnego zasiłku opiekuńczego, a także składek na ubezpieczenie społeczne oraz składek na ubezpieczenie zdrowotne opłacanych za osoby pobierające specjalny zasiłek opiekuńczy. Na wstępie należy wskazać, iż świadczenie to, obok zasiłku pielęgnacyjnego i świadczenia pielęgnacyjnego należy do grupy świadczeń opiekuńczych uregulowanych w ustawie z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (t.j. Dz. U. z 2006 r., Nr 139, poz. 992, ze zm.). Wprowadzone zostało ustawą z dnia 7 grudnia 2012 r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2012 r., poz. 1548), zgodnie z którą w ustawie o świadczeniach rodzinnych dodano art. 16 a, określający przesłanki uzyskania i wysokość specjalnego zasiłku opiekuńczego. Przepis ten wszedł w życie z dniem 1 stycznia 2013 r. Zasadnicze przesłanki uzyskania specjalnego zasiłku opiekuńczego określa art. 16 a ust. 1. Dodatkowe warunki dotyczące dochodu rodziny zawarte zostały w ust. 2-5, natomiast okoliczności wyłączające uzyskanie specjalnego zasiłku opiekuńczego wyliczone zostały w ust. 8. Art. 16 a ust. 1 stanowi, że specjalny zasiłek opiekuńczy przysługuje osobom, na których zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz.U. z 2012 r. poz. 788 i poz. 1529) ciąży obowiązek alimentacyjny, jeżeli rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością sprawowania stałej opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji. Wobec powyższego przesłankami warunkującymi przyznanie specjalnego zasiłku opiekuńczego są konieczność sprawowania stałej opieki nad osobą niepełnosprawną, istnienie wobec tej osoby obowiązku alimentacyjnego po stronie ubiegającego się o przyznanie świadczenia oraz rezygnacja przez tą osobę z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością sprawowania opieki. Należy przy tym podkreślić, że rezygnacja z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, o której mowa w art. 16 a ust. 1 u.ś.r., to sytuacja, w której wnioskodawca z własnej woli zaprzestaje wykonywania czynności zarobkowych wymienionych w art. 3 pkt 22 u.ś.r. Definicję zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej wyraża bowiem art. 3 pkt 22 u.ś.r. Jednocześnie zakończenie stosunku prawnego zatrudnienia lub innego stanu pracy zarobkowej winno być podyktowane zamiarem sprawowania opieki nad osobą niepełnosprawną, związaną z ubiegającym się o świadczenie, o którym mowa, węzłem obowiązku alimentacyjnego. Ponadto stan zdrowia osoby, nad którą opieka ma być sprawowana sprawia, iż osoba ta bezwzględnie wymaga opieki. W kontrolowanej sprawie istota sporu sprowadzała się do oceny spełnienia przez skarżącą przesłanki rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, wynikającej z ust. 1 art. 16 a u.ś.r. Bezsporne bowiem jest, że na skarżącej, jako żonie osoby, legitymującej się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji, ciąży zgodnie z przepisami Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego obowiązek alimentacyjny. Jako przyczynę odmowy przyznania dochodzonego świadczenia organy orzekające w sprawie zgodnie uznały, iż fakt, że skarżąca nigdy nie pracowało zawodowo i nigdy nie była zatrudniona stanowi o braku związku przyczynowego pomiędzy utratą pracy, a podjęciem opieki nad mężem – J. P., a tym samym wykluczone jest uznanie, iż spełniona została przesłanka rezygnacji z zatrudnienia. W niniejszej sprawie organy, rozpoznając wniosek skarżącej z dnia [...] kwietnia 2013 r., uznały zgodnie, że brak jest podstawy do przyznania specjalnego zasiłku opiekuńczego oraz składek na ubezpieczenie społeczne i zdrowotne opłacanych za osoby pobierające specjalny zasiłek opiekuńczy, gdyż wnioskodawczyni nie spełnia przesłanki rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej wynikającej z art. 16a ust. 1 u.ś.r. W ocenie Sądu, stanowisko organów orzekających co do braku podstaw faktycznych i prawnych warunkujących pozytywne załatwienie wniosku skarżącej w konfrontacji z analizą zebranego materiału dowodowego, uznać należy za przedwczesne. Sąd zauważa, iż w dacie złożenia wniosku w niniejszej sprawie skarżąca od [...] czerwca 2010 r. do dnia [...] czerwca 2013 r. pobierała świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z opieką nad mężem J. P., jak i świadczenie w postaci opłacania składek na ubezpieczenie emerytalne i rentowne. Jak wynika z uzasadnień kontrolowanych przez Sąd decyzji świadczenia te zostały przyznane skarżącej decyzjami Kolegium z dnia [...] października 2010 r. znak: [...] oraz z dnia [...] listopada 2011 r. znak: [...]. Ustawa z dnia 7 grudnia 2012 r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2012r. poz. 1548) w art. 11 ust. 3 wprowadziła zapis o wygaśnięciu z mocy prawa decyzji o przyznaniu prawa do świadczenia pielęgnacyjnego wydanych na podstawie przepisów dotychczasowych po upływie terminu, o którym mowa w ust. 1. Z art. 11 ust. 1 tejże ustawy wynika, że osoby uprawnione do świadczenia pielęgnacyjnego na podstawie przepisów dotychczasowych zachowują prawo do tego świadczenia w dotychczasowej wysokości do dnia [...] czerwca 2013 r., jeżeli spełniają warunki określone w przepisach dotychczasowych. Zdaniem Sądu podkreślić należy, że w orzecznictwie reprezentowane jest stanowisko, że przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego w oparciu o przepisy prawa obowiązujące przed dniem 1 stycznia 2013 r. stanowi o spełnieniu przesłanki rezygnacji z zatrudnienia, o której mowa w art. 16a u.ś.r. W wyroku z dnia 10 lipca 2013 r. sygn. akt II SA/Bd 523/13 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy wskazał, że osoby, które w poprzednio obowiązującym stanie prawnym (tj. przed 1 stycznia 2013 r.) nie podejmowały zatrudnienia lub zrezygnowały z zatrudnienia i przyznano im świadczenie pielęgnacyjne, nabyły prawo do przesłanki rezygnacji z zatrudnienia w rozumieniu art. 16a u.ś.r. Odmienne bowiem traktowanie osób wówczas niepodejmujących zatrudnienia i rezygnujących z zatrudnienia, a którym przyznano świadczenie pielęgnacyjne powodowałoby naruszenie konstytucyjnej zasady równości wobec prawa (wyrok dostępny na stronie internetowej www.orzeczenia.nsa.gov.pl). W kolejnym wyroku tego Sądu z dnia 26 czerwca 2013 r. o sygn. akt II SA/Bd 458/13 podniesiono, że stwierdzenie przez organ, iż "wnioskodawczyni nie zrezygnowała z zatrudnienia w związku z koniecznością sprawowania opieki nad matką" nie może pozostawać w sprzeczności z decyzją przyznającą skarżącej świadczenie pielęgnacyjne. Sąd w składzie orzekającym podziela pogląd, że wydanie w poprzednim stanie prawnym decyzji w przedmiocie przyznania świadczenia pielęgnacyjnego – bez względu na to, czy podstawą tego przyznania był fakt niepodejmowania pracy, czy rezygnacji z pracy w związku z koniecznością sprawowania stałej opieki nad niepełnosprawną osobą – świadczy o spełnieniu przesłanki rezygnacji z zatrudnienia warunkującej przyznanie specjalnego zasiłku opiekuńczego. Nie do pogodzenia z założeniem o racjonalności ustawodawcy byłoby bowiem wymaganie od osoby, która podejmuje starania o kontynuowanie pobierania świadczenia związanego ze sprawowaniem opieki nad niepełnosprawnym członkiem rodziny, aby podjęła pracę, żeby następnie z niej rezygnować w celu spełnienia przesłanki rezygnacji z zatrudnienia, o której mowa w art. 16 a ust. 1 u.ś.r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w wyroku z dnia 19 września 2013 r. sygn. akt III SA/Gd 408/13 również podkreślił, że "fikcją byłoby wymaganie od osób niepracujących – bowiem sprawujących faktycznie opiekę nad niepełnosprawnym członkiem rodziny – podjęcia przez te osoby pracy, po to, by następnie z niej zrezygnować w celu spełnienia przesłanki otrzymania świadczenia, którego celem jest w istocie nie forma podjęcia bądź rezygnacji z zatrudnienia, lecz rekompensata Państwa za sprawowanie faktycznej opieki nad niepełnosprawnym członkiem rodziny powodująca w konsekwencji niemożność wykonywania jakiejkolwiek pracy zarobkowej przez opiekuna" (wyrok dostępny na www.orzeczenia.nsa.gov.pl). W ocenie Sądu stwierdzenie, że istnieje – w dacie zaskarżonych w sprawie decyzji – w obrocie prawnym rozstrzygnięcie wydane przed dniem 1 stycznia 2013 r. przyznające skarżącej świadczenie pielęgnacyjne jako żonie niepełnosprawnego J. P. stanowiłoby o fakcie rezygnacji z zatrudnienia w związku ze sprawowaniem opieki nad niepełnosprawnym mężem, który powinien być oceniony w aspekcie przesłanki wynikającej z art. 16a ust. 1 u.ś.r. Do powyższej okoliczności organy orzekające w niniejszej sprawie w ogóle się nie ustosunkowały. Jednocześnie Sąd zauważa, iż ustawodawca w przepisie art. 16a u.ś.r., w jego aktualnym brzmieniu wiąże okoliczność rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej z faktem konieczności sprawowania opieki, nie wprowadzając pojęcia "aktualnej", czy też "obecnej" rezygnacji z zatrudnienia. Oznacza to, że w dacie złożenia wniosku w niniejszej sprawie o przyznanie specjalnego zasiłku opiekuńczego oraz składek na ubezpieczenie społeczne i zdrowotne opłacanych za osoby pobierające specjalny zasiłek opiekuńczy, skarżąca nadal pozostawała osobą, która nie podejmowała zatrudnienia z powodu konieczności sprawowania opieki nad niepełnosprawnym członkiem rodziny. Nie sposób przy tym nie zauważyć pewnej niekonsekwencji organów, które przyznając skarżącej wnioskowane świadczenia traktowały skarżącą jako osobę, która nie podejmowała zatrudnienia w związku z opieką nad niepełnosprawnym mężem, by obecnie zanegować spełnienie tej przesłanki w tych samych okolicznościach faktycznych i w stanie prawnym uprawniającym do analogii. Skarżąca od tamtego czasu pozostaje bowiem w takiej samej sytuacji życiowej. W swoich ustaleniach organy nie odniosły się także do okoliczności, iż skarżąca w okresie od dnia [...] lutego 2009 roku do dnia [...] maja 2010 roku pozostawała zarejestrowana w Powiatowym Urzędzie Pracy w P. jako bezrobotna i bezpośrednio po dacie [...] maja 2010 roku, bo jak wskazują organy od dnia [...] czerwca 2010 roku pobierała świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z opieką nad mężem. Brak jest jakichkolwiek ustaleń czy zakończenie pozostawania skarżącej w statusie osoby bezrobotnej pozostaje w związku z rozpoczęciem sprawowania opieki nad mężem i pobierania świadczenia pielęgnacyjnego z tego tytułu. Dokonując oceny prawidłowości przedstawionej przez organy wykładni art. 16 a ust. 1 u.ś.r. w zakresie spełniania przesłanki rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością sprawowania stałej opieki w okolicznościach niniejszej sprawy wypada także przytoczyć definicję osoby bezrobotnej zawartą w art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 roku o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2013 r. poz. 674). Z brzmienia tego przepisu wynika, iż osobą bezrobotną jest osoba zdolna i gotowa do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy. Nie ulega zatem wątpliwości, iż w przypadku powstania konieczności sprawowania opieki na niepełnosprawnym członkiem rodziny osoba taka rezygnując z posiadania statusu osoby bezrobotnej rezygnuje z gotowości do podjęcia pracy. Powyższe prowadzi jednocześnie do rezygnacji z propozycji zatrudnienia, jaka mogłaby zostać przedstawiona przez organ zatrudnienia. Mimo, iż rezygnacja przez osobę bezrobotną ze statusu bezrobotnego nie jest rezygnacją z już nawiązanego stosunku prawnego będącego zatrudnieniem, brak jest podstaw do stwierdzenia, iż rezygnacja z potencjalnego zatrudnienia, jakie niesie status osoby bezrobotnej nie stanowi spełnienia przesłanki rezygnacji z zatrudnienia w rozumieniu art. 16 a ust. 1 u.ś.r. Nie ulega wątpliwości, iż nie każda rezygnacja z zatrudnienia jest podstawą do przyznania świadczenia. Istotne jest istnienie związku pomiędzy rezygnacją z zatrudnienia, czy też nie podejmowaniem zatrudnienia a koniecznością sprawowania opieki. Zarówno rezygnacja jak i niepodejmowanie zatrudnienia musi być wyłącznie spowodowane koniecznością sprawowania opieki. Odmienna wykładnia przepisu art. 16 a ust. 1 u.ś.r. w omawianym zakresie byłaby sprzeczna z istotą specjalnego zasiłku opiekuńczego, którego celem jest pomoc osobom zdolnym do pracy, ale rezygnującym z niej po to, aby opiekować się niepełnosprawnym członkiem rodziny. Stanowisko Sądu w składzie orzekającym w niniejszej sprawie w tej mierze jest zgodne z wyrażonym w uzasadnieniu wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 14 sierpnia 2013 r. sygn. akt: II SA/Łd 599/13 (wyrok dostępny na www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Kontrola legalności zaskarżonej decyzji wykazała, iż zbyt wąska, a tym samym błędna interpretacja pojęcia "rezygnacji z zatrudnienia" doprowadziła do naruszenia przepisu prawa materialnego, tj. art. 16a ust. 1 u.ś.r., co miało wpływ na wynik sprawy. Ponownie rozpoznając sprawę organy orzekające winny mieć na uwadze przedstawioną powyżej wykładnię przepisów ustawy o świadczeniach rodzinnych i ponownie dokonać oceny stanu faktycznego według wskazań zawartych w niniejszym wyroku oraz ponownie zbadać czy skarżąca spełnia pozostałe przesłanki wynikające z art. 16 a u.ś.r. do przyznania specjalnego zasiłku pielęgnacyjnego, a także składek na ubezpieczenie społeczne oraz ubezpieczenie zdrowotne opłacanych za osoby pobierające specjalny zasiłek opiekuńczy. Mając na uwadze powyższe, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. Sąd orzekł jak w punkcie 1 sentencji wyroku. Stosownie do art. 152 p.p.s.a. Sąd określił, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do chwili uprawomocnienia się wyroku (punkt 2 sentencji wyroku).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło