II OSK 586/14

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2014-04-04

Skład orzekający: Sędzia NSA Robert Sawuła

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy doręczenie postanowienia osobie fizycznej prowadzącej działalność gospodarczą, skierowanego na adres miejsca prowadzenia tej działalności i odebranego przez pracownika firmy posługującego się pieczęcią przedsiębiorstwa, jest skuteczne i rozpoczyna bieg terminu do wniesienia skargi?
Ratio decidendi
Doręczenie postanowienia osobie fizycznej prowadzącej działalność gospodarczą, skierowanego na adres miejsca prowadzenia tej działalności i odebranego przez pracownika firmy posługującego się pieczęcią przedsiębiorstwa, jest skuteczne, jeśli adres ten został wskazany przez stronę jako adres do doręczeń. Skuteczne doręczenie rozpoczyna bieg terminu do wniesienia skargi, a jej wniesienie po upływie tego terminu skutkuje odrzuceniem skargi.
Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku odrzucił skargę H.B. na postanowienie Podlaskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Białymstoku w przedmiocie ustalenia wysokości opłaty legalizacyjnej, uznając ją za spóźnioną. Sąd I instancji ustalił, że postanowienie zostało doręczone skarżącemu 28 października 2013 r., a skarga została nadana 28 listopada 2013 r., czyli po upływie 30-dniowego terminu. H.B. wniósł skargę kasacyjną, zarzucając błędne zastosowanie przepisów dotyczących terminów i doręczeń, argumentując, że przesyłka została odebrana przez osobę nieuprawnioną i nie nastąpiło skuteczne doręczenie.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 4 kwietnia 2014 roku Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Robert Sawuła po rozpoznaniu w dniu 4 kwietnia 2014 roku na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej H.B. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 13 grudnia 2013 roku, sygn. akt II SA/Bk 1135/13 odrzucającego skargę H.B. na postanowienie Podlaskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Białymstoku z dnia [...] października 2013 roku, nr [...] w przedmiocie ustalenia wysokości opłaty legalizacyjnej postanawia: oddalić skargę kasacyjną. Postanowieniem z dnia 13 grudnia 2013 r., II SA/Bk 1135/13 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku odrzucił jako spóźnioną skargę H.B. na postanowienie Podlaskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Białymstoku z dnia [...] października 2013 r. w przedmiocie ustalenia wysokości opłaty legalizacyjnej. W uzasadnieniu postanowienia Sąd wskazał, że zaskarżone postanowienie zostało doręczone skarżącemu dnia 28 października 2013 r. Zatem trzydziestodniowy termin do wniesienia skargi, zgodnie z art. 53 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012r., poz. 270, dalej: P.p.s.a.), upływał w dniu 27 listopada 2013 r. Skarga została zaś nadana dopiero dnia 28 listopada 2013 r. (data stempla pocztowego), a zatem po upływie ustawowo określonego terminu. Skarga wniesiona w niniejszej sprawie podlegała więc, zdaniem sądu I instancji, odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a., wedle którego sąd odrzuca skargę wniesioną po upływie terminu do jej wniesienia. Skargę kasacyjną od powyższego postanowienia wniósł H.B. domagając się jego uchylenia i zarzucając błędne zastosowanie art. 53 § 1 i art. 58 § pkt 2 P.p.s.a. oraz niezastosowanie art. 155 § 1 i art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej wskazano, że skarżący będący adresatem zaskarżonego postanowienia zamieszkuje pod tym samym adresem, pod którym prowadzi także działalność gospodarczą. Przesyłka zawierająca zaskarżone postanowienie zaadresowana została poprzez wskazanie imienia i nazwiska skarżącego, a także wskazanie nazwy prowadzonego przez niego przedsiębiorstwa (C.) Podkreślono, że taki sposób zaadresowania koperty mylnie sugerował, że jest to przesyłka skierowana do przedsiębiorstwa, a nie do osoby fizycznej. Dodatkowo przesyłka ta została odebrana przez osobę trzecią, będącą pracownikiem firmy, ale nie będącą dorosłym domownikiem, sąsiadem lub dozorcą domu, a zatem żadną z osób wskazanych w art. 43 Kodeksu postępowania administracyjnego (K.p.a.). Nie można dopuszczać tzw. doręczenia zastępczego dla osoby fizycznej w jej miejscu pracy, na wsparcie tego stanowiska wskazano wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 12 marca 2007 r., I OSK 620/06. W konsekwencji zaskarżone postanowienie nie zostało skutecznie doręczone i nie rozpoczął się bieg terminu wskazanego w art. 53 § 1 P.p.s.a., a zatem brak było podstaw do odrzucenia skargi. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw. Stosownie do art. 53 § 1 P.p.s.a. skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie. W myśl art. 42 § 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego. Dz. U. z 2013 r., poz. 267 (K.p.a.) pisma doręcza się osobom fizycznym w ich mieszkaniu lub miejscu pracy. Zgodnie zaś z art. 45 K.p.a. jednostkom organizacyjnym i organizacjom społecznym doręcza się pisma w lokalu ich siedziby do rąk osób uprawnionych do odbioru pism. Jak wynika z art. 42 K.p.a. rozstrzygnięcie w sprawie może zostać doręczone osobie fizycznej w jej mieszkaniu lub miejscu pracy. W niniejszej sprawie w korespondencji prowadzonej z organem skarżący samodzielnie wskazał jako miejsce do doręczeń swoje miejsce pracy – C., będące jednocześnie także miejscem prowadzenia przez niego działalności gospodarczej oraz miejscem jego zamieszkania. Niesporne jest, że w samym zażaleniu jako podmiot wnoszący ten środek zaskarżenia wskazano C. Korespondując z organem odwoławczym każdorazowo wskazywał skarżący jako adres do korespondencji przy użyciu także nazwy przedsiębiorstwa. Tak oznaczono adresata postanowienia Wojewody Podlaskiego. Niesporne jest, że to sam skarżący w postępowaniu posługiwał się nazwą swej firmy, chociażby udzielając pełnomocnictwa procesowego do wniesienia skargi, również nazwę tej firmy umieszczono na kopercie nadawczej skargi do sądu wojewódzkiego. W przypadku zaś doręczenia przesyłki w miejscu pracy możliwe jest doręczenie jej osobiście adresatowi, ale także skutecznym jest doręczenie przesyłki osobie do takiego odbioru upoważnionej (por. postanowienie NSA z 29 listopada 2009 r., II GSK 594/09 oraz z 5 października 2012 r., II OZ 857/12, opubl. CBOSA. nsa.gov.pl). Nie jest kwestionowane, że postanowienie organu II instancji odebrał pracownik firmy skarżącego, potwierdzając odbiór korespondencji pieczęcią tej firmy. W judykaturze domniemuje się, że osobą uprawnioną do odbioru korespondencji jest pracownik firmy posiadający jej pieczęć, skoro nie jest kwestionowane, że robi to za wiedzą i zgodą osoby prowadzącej działalność gospodarczą. To do obowiązków osoby kierującej daną jednostką należy takie zorganizowanie pracy przedsiębiorstwa, ażeby wykluczyć możliwość odbioru przesyłek przez osoby nieuprawnione (por. postanowienie NSA z 7 lipca 2011 r., I OZ 474/11; postanowienie NSA z 7 maja 2010, II OSK 741/09). Należy zatem uznać, że skoro w realiach przedmiotowej sprawy korespondencja zawierająca zaskarżone postanowienie została odebrana w siedzibie firmy skarżącego, wskazanej przez niego jako adres do korespondencji, przez osobę będącą pracownikiem przedsiębiorstwa posługującą się pieczęcią firmy, to doręczenie zostało dokonane do rąk osoby uprawnionej, a w konsekwencji uznać należało je za skuteczne. W skardze kasacyjnej Ponieważ skuteczne doręczenie skarżącemu postanowienia organu II instancji miało miejsce w dniu 28 października 2013 r., to w myśl art. 53 § 1 P.p.s.a. termin do wniesienia skargi kasacyjnej upływał w dniu 27 listopada 2013 r. Skoro skarżący nie wniósł o przywrócenie terminu, zatem słusznie sąd I instancji uznał, że skarga wniesiona w dniu 28 listopada 2013 r. została wniesiona po upływie ustawowo określonego terminu. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło