II SA/Kr 1033/13
WyrokWSA w Krakowie2013-12-16
Skład orzekający: Andrzej Irla, Anna Szkodzińska, Waldemar Michaldo
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uchwała rady gminy w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, która przeznacza działki właściciela na cele zieleni, narusza prawo własności i czy jest zgodna z prawem, jeśli opiera się na nieaktualnym studium uwarunkowań?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że uchwała rady gminy w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego nie narusza prawa własności skarżącego. Przeznaczenie działek na cele zieleni było zgodne z ustaleniami studium uwarunkowań, które, mimo potencjalnej nieaktualności, nadal wiązało organ planistyczny. Ograniczenia prawa własności wynikające z planu mieściły się w granicach uprawnień planistycznych gminy i nie naruszały istoty prawa własności, a ewentualne roszczenia odszkodowawcze należało dochodzić na drodze cywilnej.Stan faktyczny
Skarżący L.N. zaskarżył uchwałę Rady Miasta Krakowa w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru "Bieńczyce - Park Rzeczny Dłubni" w części dotyczącej jego działek, które zostały przeznaczone pod tereny zieleni. Zarzucił naruszenie przepisów dotyczących zakresu projektu planu, ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, prognozy skutków finansowych, brak rozważenia alternatywnych rozwiązań oraz naruszenie Konstytucji RP i Kodeksu cywilnego. Skarżący domagał się stwierdzenia nieważności uchwały w części dotyczącej jego działek.Rozstrzygnięcie
Skargę oddalono.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Irla (spr.) Sędziowie : Sędzia NSA Anna Szkodzińska Sędzia WSA Waldemar Michaldo Protokolant : Teresa Jamróz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 grudnia 2013 r. sprawy ze skargi L,N. na uchwałę Rady Miasta Krakowa z dnia 24 kwietnia 2013 r., Nr: LXXII/1048/13 w przedmiocie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru "Bieńczyce- Park Rzeczny Dłubni" skargę oddala.
Rada Miasta Krakowa podjęła w dniu 24.04.2013 r. uchwałę nr LXX/1048/13 w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru "Bieńczyce – Park Rzeczny Dłubni".
Uchwała ta została zaskarżona do Wojewódzkiego Sąd Administracyjnego w Krakowie przez L. N., w części dotyczącej przeznaczenia w tym planie działek nr [...], nr [...], nr [...] obr. [...] w K.
Zaskarżonej uchwale zarzucono:
1. naruszenie par. 10 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie wymaganego zakresu projektu planu zagospodarowania przestrzennego;
2. naruszenie art. 1 ust. 2 pkt 7 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz art. 5 K.c.
3. opracowanie prognozy skutków finansowych planu z naruszeniem art. 17 pkt 5 upzp oraz niezgodnie ze wskazanym wyżej rozporządzeniem.
4. przyjęcie planu miejscowego w sytuacji w której Gmina Miejska Kraków nie rozważyła alternatywnych rozwiązań.
5. naruszenie art. 64 Konstytucji RP oraz art. 140 K.c.
Skarżący żądał stwierdzenia nieważności uchwały w części dotyczącej działek stanowiących jego własność ([...], nr [...], nr [...]) oraz zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadniając skargę wskazał, że teren na którym znajduje się działka nr [...] oznaczony jest w planie symbolem ZPp1 tj. teren zielony towarzyszący zabudowie. Na tym terenie, nie jest dopuszczalna jakakolwiek zabudowa, a nadto plan przewiduje zagospodarowanie, co najmniej 50 % powierzchni tego tereny zielenią wysoką.
Odnośnie działek nr [...] i [...] skarżący podał, że teren na którym znajdują się te działki oznaczony jest w planie symbolem ZPp2 (teren zieleni urządzonej). Podkreślił, iż uzyskał decyzję o warunkach zabudowy dla dwóch budynków mieszkalnych jednorodzinnych, które mają powstać na wskazanym terenie. Wskazywał przy tym, że wg zapisów planu, na tym terenie można jedynie urządzić park oraz wybudować urządzenia wodne. L. N. wskazał także, iż w trakcie procedury planistycznej podejmował szereg działań mających na celu zmianę przeznaczenia działek będących jego własnością. Wszystkie uwagi nie zostały jednak uwzględnione przez organ przygotowujący plan miejscowy. Skarżący wskazał na "sztampowy" charakter otrzymywanych odpowiedzi, w tym na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa.
Odnośnie zarzutu oznaczonego powyżej nr 1, skarżący podał, że studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy Kraków powstało w 2003 r., a dane tam ujęte odnoszą się do roku 2001 i lat wcześniejszych. W tym czasie na terenie [...] powstało wiele budynków, głównie jednorodzinnych. Nowe budynki powstawały z reguły na tyłach starszych domów, które zwrócone są w kierunku ul. F.. Zdaniem skarżącego nie ma powodu aby sąsiednie działki, względem nowozabudowanych działek – także nie mogły zostać zabudowane.
Skarżący zwrócił uwagę, że w sporządzonej w sprawie prognozie oddziaływania na środowisko, jako jeden z głównych kierunków zagospodarowania przestrzennego wskazano "realizację zabudowy jednorodzinnej w gabarycie, formie oraz układzie zgodnym z warunkami oraz tradycją lokalną". W dokumencie tym podano także, iż tereny wzdłuż ul. F. to tereny do uzupełnienia istniejącej struktury funkcjonalno-przestrzennej (strefa zabudowy). Podkreślono, że zaskarżony plan przewiduje, że cały niezabudowany teren - za domami przy ul. F. – stanowić będą tereny zieleni towarzyszącej zabudowie (ZPz1). L. N. wskazał, że na tym terenie plan zakazuje budowy, a jednocześnie nakazuje zagospodarowanie 50 % powierzchni zielenią wysoką. W związku z powyższym skarżący podał, że Gmina uchwalając plan opierała się na Studium, które nie uwzględnia aktualnego stanu tego terenu. Skarżący wskazał, że już od 2007 r. trwają prace nad nowym Studium, bowiem dotychczasowe jest w znacznym stopniu nieaktualne. Zdaniem L. N., nie ma sensu tworzyć planu miejscowego w oparciu o studium, które jest nieaktualne. Sporządzenie planu w oparciu o nieaktualne studium jest sprzeczne z par. 10 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie wymaganego zakresu projektu planu zagospodarowania przestrzennego, zgodnie z którym "materiały planistyczne powinny być aktualne na dzień przekazania projektu do opiniowania i uzgodnienia.
Dodatkowo podał, że Prognoza oddziaływania na środowisko, powołuje się na opracowania archiwalne lub dotyczące innych terenów. Wniosek ten wynika z k. 12 Prognozy, który wskazuje, że analizowana dokumentacja dotyczy terenów pozostających poza granicami obszaru i pochodzi z roku 1973, 1965, 1979 i 1982 r. Uzasadnienie ograniczenia zabudowy w Prognozie uzasadniano także okolicznością, iż istnieje domniemanie zagrożenia powodziowego (k. 24). Skarżący wskazał, że pozostaje to w sprzeczności z uzyskaną decyzją WZ z dnia 1.07.2009 r., z której wynika, że poziom terenu działek przewyższa poziom ewentualnych wód powodziowych. Uznał więc skarżący, że brak jest podstaw do zaliczenia wskazanych dziełek do obszaru zagrożonego powodzią. Nadto na str. 22 Prognozy wskazano, że przedmiotowy teren prawie w całości znajduje się w granicach terenów niekorzystnych w klasyfikacji klimatyczno-bonitacyjnej. Zauważono, że ostatnie pomiary [...]Sieci Monitoringu Powietrza wykazały, że obszar [...] jest najczystszym obszarem w K.. Zdaniem skarżącego, dyskwalifikuje to Prognozę jako wiarygodny dokument w sprawie.
Odnośnie zarzutu oznaczonego powyżej nr 2 – L. N. wskazał, że przeznaczenie jego nieruchomości jako teren zieleni towarzyszącej zabudowie (ZPz1) oznacza, iż pozbawiony został korzystania ze swej własności, zmuszony został do poniesienia kosztów nasadzenia na połowie swojej działki, w sytuacji, gdy obecnie wykorzystuje ten teren do upraw ogrodniczych, wartość nieruchomości – została znacząco obniżona. Podkreślił skarżący, że teren zielony na jego nieruchomości nie będzie (wbrew założeniu i nazwie) towarzyszył żadnej zabudowie. Zgodnie z par. 25 planu, teren ZPz1 ma przeznaczenie podstawowe określone jako "zieleń towarzysząca budynkom mieszkalnym, mieszkalno-usługowym oraz usługowym". Skarżący argumentował, że mająca powstać na jego działce zieleń nie będzie towarzyszyć żadnemu budynkowi w promieniu kilkuset metrów i na obszarze co najmniej kilkunastu działek, bowiem na tych działkach wprowadza się zakaz zabudowy. Zakwalifikowanie działek nastąpiło bez uwzględnienia kształtu, wielkości oraz istniejącego zabudowania nieruchomości. Podkreślił, że sporna działka położona jest powyżej koryta Dłubni i w dużym od niego oddaleniu. Na końcu działki znajduje się wysoka skarpa porośnięta drzewami. Zdaniem L. N., rozległy teren powyżej skarpy, nie jest niezbędny do zachowania walorów przyrodniczych Dłubni, bowiem zajmuje się poza terenem tej doliny.
Odnośnie zarzutu oznaczonego powyżej nr 3 – L. N. wskazał, że zgodnie z art. 17 pkt 5 upzp po sporządzeniu planu, gmina winna opracować prognozę skutków finansowych uchwalenia planu z uwzględnieniem art. 36 ustawy. Zgodnie z par. 11 pkt 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie wymaganego zakresu projektu planu zagospodarowania przestrzennego, prognoza skutków finansowych planu powinna zawierać prognozę wpływu ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego na dochody własne i wydatki gminy, w tym na wpływy z podatku od nieruchomości i inne dochody związane z obrotem nieruchomościami gminy oraz na opłaty i odszkodowania, o których mowa w art. 36 ustawy. Skarżący wskazał, że w treści Prognozy (Dział III) uwzględnione zostały jedynie koszty związane z nabyciem przez Gminę nieruchomości pod zieleń publiczną. Zdaniem L. N., ta prognoza nie spełnia ustawowych wymagań (art. 17 pkt 5 ustawy i par. 11 pkt 1 rozporządzenia). Na k. 18 stwierdzono, że "Na obszarze objętym planem nie przewiduje się obniżenia wartości nieruchomości wskutek uchwalania planu". Zdaniem skarżącego, takie stwierdzenie nie jest zgodne z prawdą.
Odnośnie zarzutu oznaczonego powyżej nr 4 – L. N. podkreślił, że przy sporządzaniu planu Gmina nie szukała alternatywnych rozwiązań. Skarżący podał, że przedstawił Gminie Kraków propozycję, w której znaczną część (11 arów) swoich nieruchomości miał pozostawić do dyspozycji Gminy. Propozycja ta nie spotkała się z zainteresowaniem Gminy.
Odnośnie zarzutu oznaczonego powyżej nr 5 – L. N. wskazał, że zapisy planu przewidują realizację na jego działkach (ZPp2) ogólnodostępnego parku. Realizacja parku, zdaniem skarżącego, nie jest celem publicznym w rozumieniu u.g.n., co powoduje, że nie można przeprowadzić na tych terenach wywłaszczenia. Skarżący podał, że ingerencja Gminy w sferę prawa własności pozostawać musi w racjonalnej i odpowiedniej proporcji do wskazanych w przepisach celów dla osiągnięcia których ustanawia się określone ograniczenia. Podkreślił, że plan spowodował bardzo istotne uszczuplenia możliwości korzystania z jego prawa własności nieruchomości.
W odpowiedzi na skargę, Prezydent Miasta Krakowa wniósł o jej oddalenie podając, iż uchwalając plan miejscowy, ustalone zostało przeznaczenie terenów oraz warunki ich zabudowy w oparciu o wiążące organ planistyczny ustalenia studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Krakowa. Dokument ten przewiduje, że obszar objęty planem znajduje się terenie oznaczonym symbolem MN (zabudowa mieszkaniowa niskiej intensywności) oraz ZP (tereny zieleni publicznej). Podano w odpowiedzi na skargę, że tereny oznaczone w Studium symbolem MU – przeznaczone zostały pod zabudowę i do zainwestowania, natomiast tereny zieleni publicznej (ZP) – co do zasady zostały wykluczone z możliwości powstania nowej zabudowy. Rozgraniczenie tych terenów nastąpiło w oparciu o wyznaczoną w studium granice terenów przeznaczonych do zabudowy. Organ wskazał, że działki nr [...] i [...] znajdują się w całości w terenie dla którego studium określiło kierunek zagospodarowania pod tereny zieleni publicznej. Działka zaś [...] znajduje się częściowo (701,7 m2) w terenie dla którego określono kierunek zagospodarowania MN (zabudowa mieszkaniowa niskiej intensywności), a w znacznej części 1303,3 m2 w terenie zieleni publicznej (ZP). W związku z tym, dla działek [...] i [...] ustalono przeznaczenie pod tereny zieleni urządzonej (ZPp.2 – par. 24 planu; oraz ZPp.4 – par. 23 planu), zaś dla działki nr [...] – częściowo pod tereny zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej (MN.3 – par. 16 planu) i w znacznej części pod tereny zieleni towarzyszącej zabudowie (ZPz.1 – par. 25 planu). Organ podkreślił, że takie przeznaczenie jest zgodne z ustaleniami studium. Uznawał, że niewątpliwie skarżący został ograniczony w sposobie korzystania ze swojej nieruchomości, gdyż sposób zagospodarowania działek został doprecyzowany w planie. Postanowienia tego dokumentu planistycznego, nie przekreślają jednak możliwości korzystania lub rozporządzania nieruchomością. Nie naruszają więc istoty prawa własności. Ustalone ograniczenie w zagospodarowaniu terenu mieści się w ramach ustawowego upoważnienia dla organów planistycznych gminy do kształtowania treści prawa własności w procedurze sporządzania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
Odnośnie aktualności Studium, strona przeciwna wskazała, że ta okoliczność nie ma wpływu na toczące się postępowanie w przedmiocie sporządzenia planu. Sama konieczność zaktualizowania dokumentu Studium – nie pozbawia go mocy wiążącej. Przepisy nie przewidują aby prace nad sporządzanymi planami miejscowymi zostały wstrzymane do czasu zakończenia procedury zmiany Studium.
Odnośnie Prognozy oddziaływania na środowisko podano, że jest to dokument pomocniczy. Informacje tam zawarte dotyczące stanu środowiska przyrodniczego przytoczono za opracowaniem ekofizjograficznym. Zasadność wykorzystania materiałów archiwalnych wynika z rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 9.09.2002 r. w sprawie opracowań ekofizjograficznych. Takie opracowania wykonywane są na podstawie, analizy archiwalnych materiałów kartograficznych, planistycznych, inwentaryzacyjnych i studialnych, a w szczególności: dokumentacji hydrogeologicznych i dokumentacji geologiczno-inżynierskich. Podkreślono, że wykorzystanie materiałów archiwalnych, w tym dotyczących terenów sąsiednich – nie świadczy o błędach dokumentu. Środowisko przyrodnicze funkcjonuje jako całość, niezależnie od granic np. administracyjnych. Uzasadnia to korzystanie z opracowań dotyczących terenów sąsiednich. Materiały archiwalne są konieczne albowiem niektóre elementy środowiska zmieniają się w czasie w minimalnym stopniu.
Odnośnie zaś do kwestii określenia zasięgu zagrożenia powodziowego podano, iż podczas prac planistycznych wykorzystane zostały najnowsze opracowania dotyczące tej problematyki tj. "Koncepcja odwodnienia i poprawy bezpieczeństwa powodziowego miasta Krakowa".
Przy charakterystyce warunków klimatycznych wykorzystano klasyfikację klimatyczno-bonitacyjną zawartą w opracowaniu "Klimat Krakowa w XX wieku". Zakwalifikowanie do niekorzystnych warunków w klasyfikacji klimatyczno-bonitacyjnej – nie wyklucza zdaniem strony przeciwnej – dobrego stanu powietrza. Na potrzeby ustalenia warunków gruntowych, wykorzystano [...] geologiczno-inżynierski aglomeracji krakowskiej.
Strona przeciwna wskazała także, iż przeznaczenie danego terenu pod "Tereny zieleni towarzyszącej obiektom budowlanym" (ZPz) wynika z faktu, że w terenach tych studium zleca wykluczenie nowej zabudowy. W oparciu zaś o decyzje o warunkach zabudowy, taka zabudowa powstała na wskazanym terenie, przez co przeznaczenie terenu ZPz.1 uwzględnia fakt wybudowania obiektów budowlanych z wykluczeniem możliwości powstania nowej zabudowy. Ustalenie takiego przeznaczenia nie oznacza jednak, iż każda działka lub poszczególne jej części zlokalizowane w tym terenie muszą charakteryzować się posadowieniem jakiegokolwiek budynku. Teren ten został wyznaczony ponieważ istniejąca zabudowa ma charakter rozproszony, stanowiąc częściowo kontynuację zabudowy w terenie Mn.3. W konsekwencji ustalone przeznaczenie terenu ZPz.1 , ZPz.2, ZPz.4 - wynika z wiążących ustaleń studium. Zróżnicowanie zaś ustaleń dla terenów ZPz i ZPp wynika jedynie z ich docelowego przeznaczenia, zgodnie z którym w ternach ZPp powstanie park miejski, a tereny ZPz – pozostaną w dyspozycji ich aktualnych właścicieli.
Odnośnie dokumentu "Prognoza skutków finansowych" – Prezydent Miasta Krakowa podkreślił, że nie stanowi opracowanie to załącznika do miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, lecz jest wyłączenie materiałem towarzyszącym projektowi planu. Z dokumentu tego wynika, że precyzyjne określenie potencjalnej wysokości odszkodowań nie jest możliwe. Nie można więc było oszacować dokładnie kosztów powstania parku miejskiego Doliny Dłubni, gdyż brak podstaw prawnych do powstania parku, a ewentualne nabycie nieruchomości uzależnione jest od współpracy współwłaścicieli nieruchomości w tym zakresie. Jak wskazano, organ planistyczny mógł ustalić takie przeznaczenie terenu, które nie wykluczałoby powstania parku – po uzyskaniu przez Gminę prawa własności nieruchomości. Rozciągnięcie tego procesu w czasie, uniemożliwia dokonanie odpowiednich szacunków w prognozie. Główny nacisk prognoza skutków finansowych kładzie na oszacowanie kosztów infrastruktury technicznej.
Podkreślono, że nie można było przyjąć innych rozwiązań planistycznych dla działek skarżącego niż zostało to zawarte w ustaleniach planu. Wyznaczona w Studium linia zabudowy – wyklucza możliwość dopuszczenia powstania nowej zabudowy w terenach oznaczonych symbolem ZP (zieleń publiczna). Dopiero zmiana studium, będzie stanowić podstawę do zmiany planu. Zauważono, że projekt zmiany Studium – zawiera zmiany dyspozycji przestrzennych dla terenu działki nr [...] w zakresie w jakim zwiększono tereny przeznaczone do zabudowy i zainwestowania.
Wskazano nadto, że wydanie skarżącemu decyzji o warunkach zabudowy nie spowodowało "zamrożenia" prawa własności. Wykluczenie zabudowy nie stanowiło dowolnych działań organów planistycznych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Stosownie do art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t.jedn.: Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.) każdy czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może - po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia - zaskarżyć uchwałę do sądu administracyjnego. Z przepisu tego wynika, że sądowa kontrola zaskarżonej uchwały lub zarządzenia organu gminy winna w pierwszej kolejności dotyczyć tego, czy wniesiona skarga spełnia następujące wymogi:
1) zaskarżona uchwała dotyczy sprawy z zakresu administracji publicznej;
2) strona przed wzniesieniem skargi bezskuteczne wezwała radę gminy do usunięcia naruszenia interesu prawnego lub uprawnienia wywołanego podjętą uchwałą lub zarządzeniem;
3) zachowany został termin do wniesienia skargi do sądu administracyjnego.
Odnosząc się do wskazanych wyżej wymogów stwierdzić należy, że nie budzi wątpliwości okoliczność, że będąca przedmiotem kontroli w niniejszej sprawie uchwała dotycząca miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego jest uchwałą z zakresu administracji publicznej.
Odnośnie wymogu wcześniejszego (tj. przed wniesieniem skargi) bezskutecznego wezwania organu gminy przez skarżącego - do usunięcia naruszenia interesu prawnego lub uprawnienia – wskazać należy, że L. N. – powyższego wymogu dochował.
Jednocześnie sąd uznał, że inicjująca kontrolę sądową skarga L. N., została wniesiona do sądu w terminie. Zgodnie bowiem z art. 53 par. 2 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2012 r., poz. 270 ze zm.) w przypadku, w którym ustawa nie przewiduje środków zaskarżenia w sprawie będącej przedmiotem skargi - skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia wezwania o usunięcie naruszenia prawa (por. też teza 1 uchwały 7 sędziów NSA z dnia 2.04.2007 r. II OPS 2/2007; LexPolonica nr 1314862). W kontrolowanej sprawie organ nie udzielił skarżącemu odpowiedzi na wezwanie do usunięcia naruszenia interesu prawnego lub uprawnienia wywołanego uchwaleniem miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru "Bieńczyce – Park Rzeczny Dłubni". Skarga mogła być zatem skutecznie wniesiona do sądu w terminie 60 dni od dnia wezwania Rady Miasta Krakowa, dokonanego przez skarżącego L. N. we wskazanym wyżej przedmiocie. Porównanie zaś daty wniesienia przez skarżącego wezwania skierowanego do Rady Miasta – z datą wpływu skargi do sądu, prowadzi do wniosku, że przedmiotowa skarga wniesiona została w terminie określonym w art. 53 par. 2 p.p.s.a.
Nadto sąd uznał, że skarżący ma legitymację – w kontekście przesłanek określonych w art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym – do zaskarżenia wskazanej wyżej uchwały Rady Miasta Krakowa. Skarżący jest bowiem właścicielem działki nr [...] obr. [...] w K. oraz współwłaścicielem działek nr [...] oraz [...] obr. [...] w K.. Wymienione działki znajdują się na terenie objętym uchwałą, która, zdaniem skarżącego, narusza prawo własności w sposób zaprezentowany w skardze.
Zgodnie z art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 27.03.2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (t.jedn.: Dz. U. z 2012 r., poz. 647 ze zm.; dalej ustawa powoływana jako u.p.z.p.) kształtowanie i prowadzenie polityki przestrzennej na terenie gminy, w tym uchwalanie (...) miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego, należy do zadań własnych gminy. Kontrola sądu administracyjnego we wskazanym przedmiocie, jako kontrola legalności, ogranicza się jedynie do badania zgodności z prawem podejmowanych uchwał, a zwłaszcza przestrzegania zasad planowania oraz określonej ustawą procedury planistycznej. Nie może zaś ona dotyczyć celowości, czy słuszności dokonywanych w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego rozstrzygnięć.
Zgodnie z art. 28 ust. 1 u.p.z.p. naruszenie zasad sporządzania planu miejscowego oraz istotne naruszenie trybu sporządzania planu, a także naruszenie właściwości organów w tym zakresie, powodują nieważność uchwały rady gminy w całości lub części. Powyższy przepis ustanawia zatem dwie przesłanki zgodności z prawem miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego: materialnoprawną tj. uwzględnienie zasad sporządzania planu oraz formalnoprawną, czyli zachowanie procedury sporządzania planu oraz właściwości organów w tym zakresie (tak NSA w wyroku z dnia 11 września 2008 r. II OSK 215/08; LexPolonica nr 1988879). Dokonując wykładni przesłanki materialnoprawnej tj. zasad sporządzania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, rada gminy związana jest przepisami prawa, w tym prawa europejskiego, zasadami konstytucyjnymi i przepisami ustaw materialnoprawnych. Procedura sporządzania planu (tryb postępowania) to sekwencja czynności jakie podejmuje organ w celu doprowadzenia do uchwalenia planu miejscowego, począwszy od uchwały o przystąpieniu do sporządzenia planu, a skończywszy na jego uchwaleniu.
Analizując akta planistyczne kontrolowanej sprawy, brak było podstaw do stwierdzenia aby w uchwalaniu kwestionowanego planu brał udział jakikolwiek niewłaściwy organ. Zarzutów w powyższym zakresie nie zgłaszał też skarżący.
W skierowanej do sądu skardze, L. N. nie zarzucał naruszenia procedury (trybu) sporządzania przedmiotowego planu. Dokonując kontroli procedury planistycznej sąd nie stwierdził jej naruszenia w stopniu, o którym mówi cytowany wyżej przepis art. 28 ust. 1 u.p.z.p.
Wskazać bowiem w szczególności należy, że w dniu 26.10.2011 r. Rada Miasta Krakowa podjęła uchwałę w sprawie przystąpienia do sporządzania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Bieńczyce Park Rzeczny Dłubni (art. 14 ust. 1 u.p.z.p.). Integralną część powyższej uchwały stanowił załącznik graficzny, wyznaczający granice obszaru objętego planem (art. 14 ust. 2 u.p.z.p.). Ogłoszenie o przystąpieniu do sporządzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Bieńczyce Park Rzeczny Dłubni ukazało się Gazecie Wyborczej w dniu 18.11.2011 r., także obwieszczenie w powyższym przedmiocie wywieszone zostało na tablicy ogłoszeń Urzędu Miasta Krakowa. Wg treści tego obwieszczenia i ogłoszenia zamieszczonego w Gazecie Wyborczej – wnioski do planu można było składać do 23.12.2011 r. Zachowany zatem został termin minimum 21 dni o którym mówi przepis art. 17 pkt 1 u.p.z.p. Akta planistyczne wskazują, że o podjęciu uchwały przez Radę Miasta Krakowa o przystąpieniu do sporządzania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla obszaru Bieńczyce Park Rzeczny Dłubni zawiadomiono instytucje i organy właściwe do uzgadniania i opiniowania planu, oraz uzyskano stanowiska tych organów. Wypełniono w ten sposób wymóg wynikający z art. 17 pkt 2 i pkt 6 u.p.z.p. Stosownie do art. 17 pkt 4 uzp Prezydent Miasta Krakowa – zarządzeniem z dnia 20.06.2012 r. Nr [...] - rozpatrzył złożone do planu wnioski (wykaz rozpatrzonych wniosków stanowi załącznik do wskazanego zarządzenia). Zaznaczyć przy tym należy, że skarżący L. N. złożył uwagi do projektu planu, które częściowo zostały uwzględnione tj. co do części działek których jest współwłaścicielem – zmieniono ich przeznaczenie na budowlane. Sporządzony projekt uzyskał wszelkie wymagane opinie i uzgodnienia. W dniu 28.09.2012 r. w Gazecie Wyborczej opublikowano obwieszczenie o wyłożeniu do publicznego wglądu projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Bieńczyce Park Rzeczny Dłubni wraz z prognozą oddziaływania na środowisko. Wyłożenie planu odbywało się od 9.10.2012 r. do 7.11.2012 r. Powyższe czyni zadość art. 17 pkt 9 u.p.z.p., który nakazuje, aby projekt planu wraz z prognozą oddziaływania na środowisko był wyłożony na okres co najmniej 21 dni. Wskazać jednocześnie należy, że zachowany został, wynikający z wymienionego przepisu termin (co najmniej 7 dni), który winien upłynąć między ogłoszeniem o wyłożeniu projektu planu, a dniem wyłożenia. Dyskusja publiczna nad przyjętymi w projekcie planu rozwiązaniami odbyła się w dniu 18.11.2012 r. Uwagi do planu można było składać do 21.11.2012 r. Wg art. 17 pkt 11 u.p.z.p. Prezydent wyznacza w ogłoszeniu, o którym mowa w pkt 9, termin, w którym osoby fizyczne i prawne oraz jednostki organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej mogą wnosić uwagi dotyczące projektu planu, nie krótszy niż 14 dni od dnia zakończenia okresu wyłożenia projektu planu. Zakończenie czasu wyłożenia planu, jak wyżej wskazano przewidziano na dzień 7.11.2012 r. – uwagi można było składać do 21.11.2012 r., zatem analizowany termin został zachowany. Uwagi do planu zostały rozpatrzone (art. 17 pkt 12 u.p.z.p.) zarządzeniem Prezydenta Miasta Krakowa z dnia 10.12.2012 r., co jak wymaga tego powołany przepis, nastąpiło w terminie nie dłuższym niż 21 dni od dnia upływu terminu ich składania. Zgodnie z art. 17 pkt 13 u.p.z.p. Prezydent wprowadza zmiany do projektu planu miejscowego wynikające z rozpatrzenia uwag, o których mowa w pkt 11, a następnie w niezbędnym zakresie ponawia uzgodnienia. W tej sprawie dokonano ponownego zaopiniowania projektu planu przez właściwe instytucje oraz ponowiono opisaną wyżej procedurę, dochowując wymaganych terminów. Zarządzeniem z dnia 6.03.2013 r. Prezydent Miasta Krakowa rozpatrzył uwagi do projektu planu. Po rozpatrzeniu uwag do projekt planu, projekt ten został przekazany do Rady Miasta Krakowa. Przekazanie to zostało dokonane zarządzeniem Prezydenta Miasta Krakowa z dnia 26.03.2013 r. wraz z wykazem nieuwzględnionych uwag (art. 17 pkt 14 u.p.z.p.). Stosownie do art. 17 pkt 14 u.p.z.p. Prezydent przedstawia radzie gminy projekt planu miejscowego wraz z listą nieuwzględnionych uwag, o których mowa w pkt 11. Rada Miasta Krakowa podjęła w dniu 24.04.2013 r. uchwałę w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru Bieńczyce – Park Rzeczny Dłubni. Uchwała ta opublikowana została w Dzienniku Urzędowym Województwa Małopolskiego dnia 30.04.2013 r. (Dz.Urz.Woj.Małop. z 2013 r., poz. 3252) i weszła w życie w dniu 15.05.2013 r.
Kolejnym, podlegającym badaniu przez sąd zagadnieniem była ocena, czy zostały zachowane zasady sporządzania planu miejscowego. Zasady sporządzania planu miejscowego dotyczą jego merytorycznej treści, a więc obejmują badanie zawartości planu, kwestii braku naruszenia treści planu miejscowego w stosunku do studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego oraz stanowisk organów uzgadniających i opiniujących, zakresu stosowania władztwa planistycznego oraz standardów dokumentacji planistycznej.
Zdaniem sądu plan zagospodarowania przestrzennego Bieńczyce - Park Rzeczny Dłubni zawiera wszystkie składniki, obligatoryjnie wymagane przez art. 15 ust. 2 u.p.z.p. Nadto wskazany plan, spełnia także wynikające z art. 20 ust. 1 u.p.z.p. wymagania, co do załączników planu. Zawiera bowiem załącznik graficzny (zał. Nr 1), rozstrzygnięcie o sposobie rozpatrzenia nieuwzględnionych uwag (zał. Nr 2) oraz rozstrzygnięcie o sposobie realizacji zapisanych w planie inwestycji z zakresu infrastruktury technicznej które należą do zadań własnych Gminy oraz zasadach ich finansowania (zał. Nr 3). Zaskarżony plan miejscowy zawiera także stwierdzenie o braku naruszenia zapisów Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Miasta Krakowa (par. 1 ust. 1 planu). W tym ostatnio wskazanym zakresie, wskazać należy, iż przepis art. 20 ust. 1 u.p.z.p. uległ zmianie w dniu 21.10.2010 r. Nowa regulacja wymaga "nienaruszania" ustaleń Studium przez plan miejscowy, podczas gdy poprzednia wymagała "zgodności" planu miejscowego ze Studium. Zasada "nienaruszania" ustaleń Studium przez uchwalony plan, oznacza słabszy stopień związania uchwalonego planu ze Studium, w stosunku do poprzednio wymaganej zasady "zgodności" tym dwóch aktów planistycznych.
W kontrolowanej sprawie sąd dokonał oceny (kontroli) cytowanego stwierdzenia zawartego w par. 1 ust. 1 planu, w stosunku do działek wskazanych przez L. N. jako stanowiące jego własność lub współwłasność (działki nr [...], [...], [...] obr. [...] w K.). Z tego bowiem tytułu prawnego skarżący wywodził interes prawny w zaskarżeniu części uchwały Rady Miasta Krakowa.
Przystępując do oceny analizowanego aspektu sprawy, należy na wstępie wskazać, iż kwestia zgodności planu ze studium nie była przedmiotem bezpośrednich zarzutów skargi. Zdaniem sądu, kontrolowany plan miejscowy, w zakresie odnoszącym się do wskazanych powyżej działek skarżącego L. N. nie narusza ustaleń Studium Uwarunkowań i Kierunków Zagospodarowania Przestrzennego Miasta Krakowa (tj. uchwały Rady Miasta Krakowa z dnia 16.04.2003 r.; Nr XII/87/03, zmienionej uchwałą Rady Miasta Krakowa z dnia 3.03.2010 r.; Nr XCIII/1256/10).
Odnośnie działki nr [...] i nr [...] obr. [...] w K. podkreślić należy, że nieruchomości te, zgodnie ze Studium położone są w terenie oznaczonym symbolem ZP (zieleni publicznej). W zakresie terenu ZP Studium stanowi, że głównymi funkcjami tego obszaru są: ogólnodostępne tereny otwarte w formie ogrodów i parków miejskich, ogrodów działkowych, wyposażone w: ciągi spacerowe, place, aleje, bulwary, promenady, ścieżki rowerowe, terenowe urządzenia sportu i rekreacji (place zabaw, boiska), cieki i zbiorniki wodne, a w obszarze "białych mórz" również parki związane z kultem religijnym wraz z obiektami i urządzeniami (k. 146 studium). Głównymi kierunkami zagospodarowania przestrzennego tego obszaru jest:
- ukształtowanie miejskiego systemu zieleni publicznej (w przeważającej części ogólnodostępnej) w oparciu o istniejące zasoby przyrodnicze,
– urządzenie terenów zieleni jako przestrzeni publicznych o wysokich walorach estetycznych, przyrodniczych, funkcjonalnych i krajobrazowych,
– obejmowanie ochroną prawną terenów o najwyższych walorach przyrodniczych i krajobrazowych,
– urządzenie parku ekologicznego jako obiektu dydaktyczno-rekreacyjnego,
– rolnicze użytkowanie zespołów łąkowych i terenów rolnych pełniących jednocześnie funkcje zieleni publicznej,
– kształtowanie łączności przestrzennej ciągów pieszych i rowerowych terenów ZP i ZO, ze szczególnym uwzględnieniem zieleni nadrzecznej w obrębie parków rzecznych (Park Wisły, Park Wilgi, Park Drwinki, Park Rudawy, Park Prądnika, Park Dłubni, Park Potoku Kościelnickiego),
– kształtowanie zespołów rekreacji nadwodnej w oparciu o zbiorniki wodne w terenach poeksploatacyjnych,
– zróżnicowanie wyposażenia terenu w urządzenia parkowe (ścieżki, place, obiekty rekreacyjne) w zależności od położenia w strefie wielkomiejskiej, miejskiej i przedmieść, odległości od zespołów zabudowy mieszkaniowej, ogólnomiejskiej, bądź lokalnej rangi parku a także walorów przyrodniczych danego terenu.
Odnośnie warunków i standardów wykorzystania terenu ZP, studium przewiduje m.in.: wykluczenie wszystkich form użytkowania obniżających wartość i wielkość zasobów przyrodniczych, kształtowanie zieleni izolacyjnej wzdłuż ciągów komunikacyjnych jako skwerów, szpalerów drzew oraz ekranów obniżających uciążliwość dróg, budowa niezbędnych ciągów infrastruktury technicznej z zachowaniem zasad ochrony terenów zielonych.
Przeznaczenie w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego Bieńczyce – Park Rzeczny Dłubni terenu oznaczonego w studium symbolem ZP, w odniesieniu do działek nr [...] i [...] – określone zostało symbolem ZPp.2 i ZPp.4 (tereny zieleni urządzonej). Podstawowym przeznaczeniem tych terenów jest zieleń parkowa (par. 23 ust. 1 i par. 24 ust. 1 planu). Zdaniem sadu, określone w planie przeznaczenie wymienionych działek skarżącego, nie narusza cytowanych wcześniej ustaleń studium (ZP), które przewiduje wykorzystanie tych terenów m.in. w sposób wykluczający obniżenie wartości i wielkości zasobów przyrodniczych, ustalając, iż są to "tereny otwarte w formie ogrodów i parków miejskich". Wskazać przy tym należy, że z par. 3 pkt 1 planu wynika, że celem kontrolowanego planu jest ustalenie zasad kompozycji przestrzennej obszaru - wydzielenie terenów przeznaczonych do zabudowy jednorodzinnej o gabarytach zgodnych z lokalnymi warunkami przy jednoczesnej ochronie terenów zieleni nad rzeką Dłubnią.
W związku z powyższym należy uznać, że plan miejscowy dla obszaru Bieńczyce – Park Rzeczny Dłubni, w zakresie przeznaczenia działek [...] i [...], uwzględnia w swoich rozwiązanych przestrzennych zasady i kierunki przyjęte w Studium, które, co należy podkreślić, ustaliło dla omawianego terenu – jako główny kierunek jego zagospodarowania m.in. ukształtowanie miejskiego systemu zieleni publicznej (w przeważającej części ogólnodostępnej) oraz urządzenie terenów zieleni jako przestrzeni publicznych o wysokich walorach estetycznych, przyrodniczych, funkcjonalnych i krajobrazowych, wykluczając jednocześnie możliwość obniżenia wartości i wielkości zasobów przyrodniczych tego terenu.
Powyższe rozważania odnieść należy także do tej części działki nr [...], która w planie miejscowym znalazła się w obszarze oznaczonym symbolem ZPz.1. (tereny zieleni towarzyszącej zabudowie; par. 25 planu), zaś w Studium znajdowała się w terenie oznaczonym symbolem ZP. Podstawowym przeznaczeniem terenu ZPz.1 jest zieleń towarzysząca budynkom mieszkalnym, mieszkalno-usługowym i usługowym. Zdaniem sądu, takie przeznaczenie nie narusza cytowanych powyżej ustaleń dla terenu ZP przyjętych w Studium.
Jednocześnie część wskazanej działki, znalazła się w obszarze oznaczonym w planie miejscowym symbolem MN.3 (tereny zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej; par. 16 planu), zaś w studium ta część działki nr [...] znajdowała się w terenie oznaczonym symbolem MN (tereny o przeważającej funkcji mieszkaniowej niskiej intensywności). Przyjąć zatem należy, iż przeznaczenie także tej części omawianej działki jest konsekwencją zawartych w Studium ustaleń. Podkreślenia przy tym wymaga, iż przeprowadzony przez sąd uzupełniający dowód z dokumentu, w postaci wyrysu z mapy Studium w zakresie dotyczącym wyżej wymienionych działek L. N. (k. 93 i załączone do niej 3 mapy) – jednoznacznie wskazuje przebieg granic obszarów, o różnym w Studium przeznaczeniu. Nie budzi zatem wątpliwości sądu odzwierciedlenie granic tych obszarów w uchwalonym planie miejscowym.
Z przedstawioną powyżej problematyką związany jest zarzut skarżącego dotyczący tego, iż uchwalony plan miejscowy uwzględnia przeznaczenie terenów wynikające ze Studium, które jednak jest nieaktualne.
Odnosząc się do tego zarzutu, należy mieć na uwadze następujące kwestie.
1. Pierwsza, to fakt obligatoryjnego związania organu planistycznego treścią Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy – na etapie tworzenia planu miejscowego. Okoliczność ta wynika z kilku przepisów. Art. 20 ust. 1 u.p.z.p., stanowi bowiem, że plan miejscowy uchwala rada gminy, po stwierdzeniu, że nie narusza on ustaleń studium. Przepis art. 9 ust. 4 u.p.z.p. wskazuje nadto, że ustalenia studium są wiążące dla organów gminy przy sporządzaniu planów miejscowych. Natomiast art. 15 ust. 1 u.p.z.p. ustanawia zasadę, iż wójt, burmistrz albo prezydent miasta sporządza projekt planu miejscowego, zawierający część tekstową i graficzną, zgodnie z zapisami studium.
2. Druga, to aktualizowanie dokumentu studium. Wskazać należy, iż przepisy omawianej ustawy nie przewidują mechanizmów prawnych odnoszących się do możliwości dokonywania, w trakcie trwania procedury planistycznej - zmiany lub też oceny aktualności Studium. Z art. 32 ustawy wynika jedynie, iż co najmniej 1 raz w czasie kadencji rada gminy winna ocenić aktualność studium i planów miejscowych, a także podjąć środki, mające na celu uaktualnienie tych dokumentów. Jest powszechnie znany fakt (art. 106 par. 4 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi), iż trwają obecnie prace nad uchwaleniem nowego studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Miasta Krakowa. Ta jednak okoliczność nie może sama w sobie powodować, iż wykluczona jest możliwość uchwalania nowych planów miejscowych. Należy stanąć na stanowisku (por. pkt 3 poniżej), iż do czasu uchwalenia nowego dokumentu polityki planistycznej, obowiązujące studium wyznacza kierunki zagospodarowania terenów, i jest podstawą do określenia przeznaczenia terenów w miejscowych planach zagospodarowania przestrzennego.
3. Trzecia to fakt, że z treści skargi nie wynika aby nie było możliwe ani też celowe ustalenie przeznaczenia w analizowanym planie terenów - zgodnie z ich przeznaczeniem dokonanym wcześniej w Studium. Skarżący bowiem, poza zarzutem, iż od czasu uchwalenia studium, teren Bieńczyc uległ przeobrażeniom, nie wskazuje żadnych argumentów na poparcie tezy, iż zapisy Studium w odniesieniu do tego terenu uległy całkowitej dewaluacji. Nie sposób zatem z treści samej skargi i załączonych do niej załączników wnioskować, iż faktyczny stan zagospodarowania terenu objętego planem uniemożliwia ochronę wartości (w tym przyrodniczych) zapisanych w Studium uwarunkowań dla terenu Parku Rzecznego Dłubni. Nadto, już z samej analizy części tekstowej zaskarżonego planu wynika, iż znaczną część dorzecza Dłubni stanowią tereny zielone, których ochronę przewidziano na etapie uchwalania obowiązującego Studium. Sam tylko fakt, iż od uchwalenia Studium na analizowanym terenie pojawiła się zabudowa, nie może przemawiać za wnioskiem, że wszelkie ustalenia wynikające ze Studium, a mające na celu ochronę terenu Parku Rzecznego Dłubni oraz jego otoczenia, utraciły na znaczeniu.
4. Czwarta zaś, to okoliczność, iż z par. 2 pkt 5 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie wymaganego zakresu projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (Dz. U. Nr 164, poz. 1587) wynika, że przez "materiały planistyczne" - należy rozumieć opracowania, analizy, prognozy i studia sporządzone na potrzeby projektu planu miejscowego, a także opracowania, koncepcje, projekty, plany i programy dotyczące obszaru objętego projektem planu miejscowego, sporządzone na podstawie przepisów odrębnych. Stosowanie zaś do par. 10 tego rozporządzenia materiały planistyczne, sporządzone na potrzeby projektu planu miejscowego, powinny być aktualne na dzień przekazania tego projektu do opiniowania i uzgodnienia. Podkreślenia przy tym wymaga, że Studium uwarunkowań nie jest materiałem planistycznym, w rozumieniu tego przepisu. Zarzut zatem skarżącego naruszenia par. 10 wymienionego rozporządzenia, nie jest zasadny.
Nie zasługuje także na uwzględnienie zarzut skarżącego, iż sporządzona na potrzeby kontrolowanego planu prognoza oddziaływania na środowisko – odwołuje się do opracowań nieaktualnych. Zawarte w tym dokumencie informacje dotyczące stanu środowiska przyrodniczego zostały wykorzystane z opracowania ekofizjograficznego. Z par. 4 rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 9.09.2002 r. w sprawie opracowań ekofizjograficznych (Dz. U. Nr 155, poz. 1298) wynika, że opracowania wykonywane są na podstawie kompleksowych badań i pomiarów terenowych, analizy danych teledetekcyjnych, archiwalnych materiałów kartograficznych, planistycznych, inwentaryzacyjnych i studialnych, a w szczególności: dokumentacji hydrogeologicznych i dokumentacji geologiczno-inżynierskich, dokumentacji geologicznych złóż kopalin, dokumentów planistycznych opracowywanych na podstawie przepisów ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. - Prawo wodne (Dz. U. Nr 115, poz. 1229 i Nr 154, poz. 1803 oraz z 2002 r. Nr 113, poz. 984 i Nr 130, poz. 1112), map glebowo-rolniczych, planów urządzania lasów, planów ochrony rezerwatów przyrody, parków narodowych i krajobrazowych, dokumentacji różnych form ochrony przyrody, dokumentacji uzdrowisk oraz rejestru zabytków, ewidencji dóbr kultury i innych materiałów dokumentujących obiekty kulturowe i stanowiska archeologiczne.
Przepis ten wprost zatem dopuszcza możliwość korzystania ze wskazanych w nim materiałów archiwalnych, na potrzeby opracowania stosownej dokumentacji.
Odnośnie do zarzutu przeznaczenia terenu ZPz.1 (zieleń towarzysząca obiektom budowlanym) i pozbawienia w ten sposób skarżącego możliwości zabudowy tego terenu – należy odwołać się do poczynionej wyżej analizy, z której wynika, iż przeznaczenie to jest konsekwencją wcześniejszych zapisów Studium uwarunkowań. Sąd podziela stanowisko strony przeciwnej, iż ustalone przeznaczenie tego terenu uwzględnia fakt wybudowania obiektów budowlanych w otoczeniu tego terenu. Wyznaczenie zaś terenu ZPz.1 jest skutkiem występowania w jego otoczeniu rozproszonej zabudowy.
Oceniając zarzuty odnoszące się do sporządzonego na potrzeby kontrolowanego planu dokumentu prognozy jego skutków finansowych, należy wskazać, iż dokument ten nie jest załącznikiem do planu, lecz do projektu planu przedkładanego radzie gminy do uchwalenia. Prognoza ta nie ma charakteru wiążącego, normatywnego, pełni jedynie funkcję analizy ekonomicznej. Nie podlega ona opiniowaniu i uzgadnianiu przez właściwe organy zgodnie z art. 17 pkt 6 i 7 u.p.z.p. (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 2007-02-01, IV SA/Wa 2064/06; Legalis). Mając na uwadze wskazany charakter prawny tego dokumentu, należy uznać, że ewentualne jego wadliwości w zakresie odnoszącym się do szacowania dochodów i wydatków gminy związanych z uchwaleniem planu – nie mają wpływu na ważność przyjętego planu miejscowego. Informacja bowiem o konsekwencjach finansowych planu, jest skierowana głównie do podmiotów ten plan opracowujących i uchwalających, dając pogląd na skutki finansowe dla budżetu gminy. Wskazać należy, iż art. 36 u.p.z.p. – dopuszcza możliwość żądania odszkodowania, bez względu na prawidłową lub też wadliwą prognozę skutków finansowych sporządzenia planu.
Zdaniem sądu, nie może wpływać na ocenę analizowanego planu miejscowego zarzut skarżącego dotyczący "przyjęcia planu w sytuacji, w której gmina nie rozpatrzyła alternatywnych rozwiązań". Jak się wydaje, chodzi tutaj o złożoną Gminie przez skarżącego propozycję, zamiany lub sprzedaży należących do niego gruntów. Okoliczności te, mające charakter cywilnoprawny, nie mają żadnego znaczenia dla oceny prawidłowości procedury planistycznej i rozwiązań przyjętych w kontrolowanym planie.
Ostatni z podniesionych przez L. N. zarzutów odnosi się do wskazania, iż w wyniku uchwalenia kwestionowanego planu, nastąpiło istotne ograniczenie możliwości korzystania z działek stanowiących jego własność. Sporne tereny przeznaczone zostały na tereny zielone, w sytuacji, gdy Gmina nie jest w stanie zrealizować założeń planu (nie wykupi tych działek). Wskazać należy, iż zarzut ten odnosi się do kwestii naruszenia przez Radę Miasta Krakowa władztwa planistycznego, poprzez ustalenie treści planu, które naruszają prawo własności skarżącego, co uniemożliwienia realizację swoich zamiarów inwestycyjnych skarżącego. Zajmując stanowisko wobec tego zarzutu podkreślić trzeba, iż przeznaczenie działek skarżącego ustalone w planie miejscowym, zgodne jest z wiążącymi organ planistyczny zapisami Studium. Nadto, wywodzone z ustawy zasadniczej prawo własności nie podlega bezwzględnej i bezwarunkowej ochronie. Z art. 64 ust. 3 Konstytucji RP wynika, że własność może być ograniczona tylko w drodze ustawy i tylko w zakresie, w jakim nie narusza ona istoty prawa własności. Jedną z ustaw ograniczających prawo własności – jest właśnie ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Art. 4 ust. 1 powołanej ustawy stanowi, że ustalenie przeznaczenia terenu następuje w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego. Z kolei z art. 6 ust. 1 ustawy wynika, że miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego kształtuje, wraz z innymi przepisami, sposób wykonywania prawa własności nieruchomości. To zatem rada gminy, uchwalając akt prawa miejscowego (miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego), na mocy tzw. władztwa planistycznego wynikającego z art. 3 ust. 1 ustawy – może decydować o kształtowaniu i prowadzeniu polityki przestrzennej na terenie gminy tj. o przeznaczeniu konkretnych nieruchomości. Zauważyć przy tym należy, że analizowany zarzut skarżącego sprowadza się przy tym de facto do hipotetycznego założenia, iż nie będzie skarżący w stanie, skorzystać z uprawnień wynikających z art. 36 u.p.z.p. Podkreślenia w tym miejscu wymaga, iż ochrona właściciela nieruchomości położonej na terenie objętym uchwalonym planem, wynikająca ze wskazanego przepisu, stosowanie do art. 37 ust. 10 u.p.z.p. ma miejsce przed sądem powszechnym. Ewentualne spory na tym tle powstające, rozstrzygane mogą być na drodze postępowania cywilnego.
Z przedstawionych wyżej powodów, uznając skargę za nieuzasadnioną, orzeczono jak w sentencji wyroku, na podstawie art. 151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło