II SA/Wr 42/12

WyrokWSA we Wrocławiu2012-04-12

Skład orzekający: Julia Szczygielska, Mieczysław Górkiewicz, Alicja Palus

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postępowanie w sprawie wydania zezwolenia na usunięcie drzew i krzewów może zostać umorzone na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. w sytuacji, gdy drzewa i krzewy objęte wnioskiem zostały już usunięte, a w odniesieniu do pozostałych wnioskodawca cofnął wniosek?
Ratio decidendi
Postępowanie w sprawie wydania zezwolenia na usunięcie drzew i krzewów staje się bezprzedmiotowe w rozumieniu art. 105 § 1 k.p.a., gdy drzewa i krzewy objęte wnioskiem zostały już usunięte, a w odniesieniu do pozostałych wnioskodawca cofnął wniosek. W takiej sytuacji organ administracji publicznej jest zobowiązany do umorzenia postępowania, ponieważ odpadł jeden z konstytutywnych elementów sprawy administracyjnej – przedmiot.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi M. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W., która utrzymała w mocy decyzję Wójta Gminy Cz. o umorzeniu postępowania w sprawie wydania zezwolenia na usunięcie drzew i krzewów. Drzewa i krzewy, objęte wnioskiem inwestora, zostały już wycięte. W odniesieniu do trzech pozostałych drzew, inwestor cofnął wniosek. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów postępowania i błędne ustalenie stanu faktycznego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Julia Szczygielska Sędziowie Sędzia WSA Mieczysław Górkiewicz Sędzia WSA Alicja Palus (sprawozdawca) Protokolant Agata Szlachetka po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 12 kwietnia 2012 r. sprawy ze skargi M. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie wydania zezwolenia na usunięcie drzew kolidujących z budową i eksploatacją napowietrznej linii elektroenergetycznej oddala skargę. Decyzją z dnia [...] r. podjętą po uprzednim uchyleniu przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. decyzji organu pierwszej instancji wydanej w tej sprawie z jednoczesnym przekazaniem jej do ponownego rozpatrzenia przez ten organ, Wójt Gminy Cz. stosując przepis art. 105 § 1 kpa umorzył postępowanie w sprawie ponownego wydania decyzji zezwalającej na usunięcie 17 drzew uschniętych i zmurszałych i nie rokujących dalszej żywotności, 447 drzew z samosiewu oraz krzewów na powierzchni 17m² z terenu działki nr [...] w obrębie K. W., kolidujących z budową i eksploatacją napowietrznej linii elektroenergetycznej 400 KV + 2 x 110 KV (P.– W.), inwestycji realizowanej w ramach przedsięwzięcia EURO 2012 w związku z usunięciem w/w drzew i krzewów w dniu 3 marca 2011 r. W uzasadnieniu decyzji organ orzekający wyjaśnił, że postępowanie w sprawie wydania decyzji zezwalającej na usunięcie opisanych powyżej drzew i krzewów z działki nr [...] w obrębie K. W. zostało zakończone wydaniem wnioskowanego zezwolenia przez Wójta Gminy Cz. w dniu [...] r. (Nr[...] ), z tym, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. postanowieniem z dnia [...] r. Nr [...] wydanym po wniesieniu odwołania od opisanej powyżej decyzji przez M.W., wstrzymało jej wykonanie. Następnie decyzją z dnia [...] r. Nr [...] Kolegium uchyliło w całości decyzję pierwszoinstancyjną, przekazując jednocześnie sprawę Wójtowi Gminy Cz. do ponownego rozpatrzenia. Z dalszej części uzasadnienia wynika, że rozpoznając ponownie przedmiotową sprawę, w ramach postępowania wyjaśniającego przeprowadzono dwie kolejne wizje terenowe, podczas których stwierdzono wycięcie w dniu [...] r. drzew z terenu działki nr [...] w obrębie K.W. Wójt Gminy Cz. podał również w uzasadnieniu, że podczas jednej z wizji właścicielka nieruchomości – M. W. wskazała, że nie wycięto trzech młodych drzew, a pełnomocnik inwestora – P. O. S.A. oświadczył, że rezygnuje z wycinki wskazanych drzew i cofa wniosek w tym zakresie oraz wnioskuje o umorzenie postępowania w przedmiocie zezwolenia na usunięcie drzew i krzewów z terenu działki nr [...] w obrębie K. W. W tych okolicznościach organ orzekający uznał postępowanie prowadzone w przedmiocie opisanego powyżej zezwolenia ze bezprzedmiotowe, informując dodatkowo, że w sprawie wycinki przez inwestora w dniu 3 marca 2011 r. bez wymaganego zezwolenia drzew i krzewów w wieku powyżej 10 lat z terenu działki nr [...] w obrębie wsi K.W., toczy się postępowanie w celu nałożenia administracyjnej kary pieniężnej. Od opisanej powyżej decyzji odwołanie wniosła M.W., która w piśmie z dnia [...] r. zgłosiła zarzuty co do prawidłowości wydawanych w sprawie przez różne organy administracyjne (m.in. Wojewodę D., Starostę Powiatu W.) rozstrzygnięć, a także wcześniejszych decyzji Wójta Gminy Cz. zezwalających Spółce na usunięcie przedmiotowych drzew z terenu jej nieruchomości. Odnosząc się do postępowania poprzedzającego wydanie decyzji z dnia [...]r. Odwołująca się podniosła, iż przeprowadzono je z rażącym naruszeniem przepisów postępowania (art. 6, art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 Kodeksu postępowania administracyjnego). Po rozpatrzeniu odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. decyzją z dnia [...]r. wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kodeksu postępowania administracyjnego utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. Uzasadniając podjęte orzeczenie Kolegium przedstawiło zwięźle stan faktyczny sprawy, a następnie zwróciło uwagę, że usunięcie drzew lub krzewów z terenu nieruchomości - stosownie do art. 83 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody - może, co do zasady (poza przypadkami wymienionymi w art. 83 ust. 6 ustawy), nastąpić po uzyskaniu zezwolenia wydanego przez wójta, burmistrza albo prezydenta miasta, na wniosek posiadacza nieruchomości. Brzmienie powołanej regulacji jednoznacznie prowadzi do wniosku, że zezwolenie może dotyczyć wyłącznie drzew lub krzewów, które nie zostały jeszcze usunięte z terenu nieruchomości. W sytuacji, gdy ustalone zostanie, że objęte wnioskiem drzewa i krzewy zostały już usunięte, postępowanie zainicjowane takim wnioskiem staje się bezprzedmiotowe (por. wyrok NSA z dnia 4 stycznia 2010 r., II OSK 19/09, LEX nr 597429). Z takim przypadkiem mamy do czynienia w rozpatrywanej sprawie. Kolegium wyjaśniło następnie, że zgodnie z ustaleniami organu pierwszej instancji drzewa i krzewy objęte wnioskiem inwestora z dnia [...] r., z wyjątkiem "trzech młodych drzew" (dęby szypułkowe o obwodzie pni 18 cm i 30 cm, olsza czarna o obwodzie pnia 18 cm), zostały wycięte w dniu [...] r. W dacie wycinki inwestor nie dysponował wykonalną (lub ostateczną) decyzją właściwego organu zezwalającą na usunięcie przedmiotowych roślin, a w dniu [...] r. pełnomocnikowi Spółki – I. O., doręczono, postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...] r. wstrzymujące natychmiastową wykonalność decyzji Wójta Gminy Cz. z dnia [...] r. (Nr[...] ). Kolegium podkreśliło w uzasadnieniu, że skoro drzewa i krzewy objęte wnioskiem o wydanie zezwolenia na ich usunięcie zostały już usunięte, sprawa z wniosku o wyrażenie zgody na ich wycięcie (w stosunku do roślin usuniętych) stała się bezprzedmiotowa w rozumieniu art. 105 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego oraz, że zasadne było również umorzenie prowadzonego przez organ pierwszej instancji postępowania z uwagi na cofniecie przez Spółkę wniosku w części dotyczącej drzew nieusuniętych. W dalszej części uzasadnienia Kolegium wyjaśniło, że zgodnie z art. 105 § 1 Kpa, gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe w całości albo w części, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania odpowiednio w całości albo w części. Wskazało również, że zarówno w doktrynie, jak i w orzecznictwie sądowoadministracyjnym zgodnie przyjmuje się, że postępowanie staje się bezprzedmiotowe, jeżeli w jego toku wystąpi brak chociażby jednego z podstawowych elementów stosunku administracyjnoprawnego (przedmiotu, podmiotu, podstawy prawnej rozstrzygnięcia), będącego przedmiotem postępowania. Z bezprzedmiotowością postępowania administracyjnego w rozumieniu art. 105 § 1 Kpa mamy do czynienia wówczas, gdy odpadł jeden z konstytutywnych elementów sprawy administracyjnej, o której mowa w art. 1 pkt 1 Kpa. Przyczyny, dla których sprawa będąca przedmiotem postępowania administracyjnego utraciła charakter sprawy administracyjnej lub nie miała takiego charakteru jeszcze przed wszczęciem postępowania, mogą być różnorodnej natury (przedmiotowe lub podmiotowe). O bezprzedmiotowości postępowania z przyczyn przedmiotowych możemy mówić, gdy w sposób oczywisty organ administracyjny stwierdzi brak podstaw prawnych i faktycznych do merytorycznego rozpatrzenia sprawy. Ponadto w uzasadnieniu Kolegium zwróciło uwagę, że zgodnie z art. 61 § 1 Kpa postępowanie wszczyna się na wniosek lub z urzędu. We wniosku o wszczęcie postępowania strona zwraca się do organu administracji o załatwienie wskazanej przez nią sprawy na podstawie konkretnego przepisu prawa materialnego. Strona określa zatem sprawę administracyjną rozstrzygnięciem której jest zainteresowana. Ze względu na treść powołanego na wstępie art. 83 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody, nie może ulegać natomiast wątpliwości, że postępowanie, którego przedmiotem jest udzielenie zezwolenia na usunięcie drzew i krzewów może być wszczęte i prowadzone wyłącznie na wniosek zainteresowanego podmiotu. Zatem to posiadacz nieruchomości decyduje o przedmiocie postępowania administracyjnego, jest jego dysponentem, a ponieważ postępowanie jest wszczynane na jego wniosek - to on jest wyłącznym gospodarzem tego postępowania, uprawnionym do decydowania o jego losach. Cofnięcie wniosku o wszczęcie postępowania administracyjnego oznacza brak żądania uprawnionego podmiotu. Oznacza więc tym samym, że przedmiot postępowania przestaje istnieć. Przedmiot ten bowiem był oznaczony we wniosku o wszczęcie postępowania i istniał dopóki nie został cofnięty wniosek (wyrok NSA z dnia 14 grudnia 2010 r. I OSK 254/10, LEX nr 745188, zob. też A. Plucińska-Filipowicz, Komentarz do art. 105 Kodeksu postępowania administracyjnego, LEX/el. 2011). Następnie Kolegium stwierdziło, że z chwilą cofnięcia wniosku inicjującego postępowanie odpada jeden z koniecznych elementów sprawy administracyjnej (przedmiot), co z kolei obliguje organ prowadzący postępowanie do jego umorzenia (tzw. obiektywna konieczność umorzenia postępowania) na podstawie art. 105 § 1 Kpa. Nie mają przy tym znaczenia przyczyny dla jakich doszło do cofnięcia wniosku. Istotny jest natomiast skutek takiej czynności związany z brakiem przedmiotu postępowania. Kolegium zwróciło też uwagę, że powołany w podstawie prawnej zaskarżonej decyzji przepis art. 105 § 2 Kpa w rozpatrywanej sprawie nie mógł znaleźć zastosowania, ale należy uznać, że kwestionowane odwołaniem rozstrzygnięcie jest prawidłowe. Odnosząc się do argumentów odwołania Kolegium wyjaśniło, że przedmiotem rozważań w niniejszym postępowaniu nie mogła stać się ocena prawidłowości rozstrzygnięć wydawanych przez inne organy administracyjne, nawet jeśli treść tych decyzji mogłaby pośrednio kształtować rozstrzygnięcie podejmowane w rozpatrywanej sprawie. Dla kwestionowania ustaleń decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, czy ograniczającej sposób korzystania z nieruchomości przepisy prawa przewidują właściwy tryb instancyjny oraz sądowoadministracyjny. W ocenie Kolegium nie można również podzielić zarzutów co do naruszenia w postępowaniu pierwszoinstancyjnym przepisów procesowych, które mogły mieć wpływ na wynik sprawy. Stronom postępowania umożliwiono udział w oględzinach, z którego M. W. (oraz jej mąż) skorzystała. Kolegium zauważyło, że stosownie do art. 84 § 1 Kpa, udział biegłego w postępowaniu administracyjnym jest uzależniony od konieczności uzyskania wiadomości specjalnych. Zdaniem organu niewątpliwie tego rodzaju informacjami mogą być np. gatunek drzew lub ich wiek, nie wydaje się natomiast konieczne, by odwoływać się do wiadomości specjalnych dla policzenia usuniętych roślin. W zakończeniu uzasadnienia Kolegium wyjaśniło, że zaskarżona decyzja nie legalizuje dokonanej wycinki, a jak wynika z akt sprawy Wójt Gminy Cz. prowadzi odrębne postępowanie w sprawie nałożenia kary pieniężnej za usunięcie przez inwestora drzew i krzewów z terenu przedmiotowej nieruchomości bez zezwolenia. Prawidłowość decyzji wydanej w postępowaniu odwoławczym zakwestionowała M.W. wnosząc skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu. W petitum skargi zarzuciła decyzji organu odwoławczego: - niezastosowanie przepisu art. 7, art. 8, art. 9 i art. 156 § 1 pkt 7 Kpa poprzez błędne ustalenie stanu faktycznego, co doprowadziło do utrzymania w mocy błędnie wydanej decyzji Wójta Gminy Cz. z dnia [...] r. ([...] ) umarzającej postępowanie w sprawie wydania zezwolenia na usunięcie 17 drzew uschniętych, zmurszałych i nierokujących dalszej żywotności, 447 drzew z samosiewu oraz krzewów na pow. 17 m2, z terenu działki nr [...] obręb K. W., kolidujących z budową i eksploatacją napowietrznej linii elektroenergetycznej 400 kV + 2 x 110 kV P. – W. - inwestycji realizowanej w ramach przedsięwzięcia EURO 2012, a to poprzez: - niedokładne ustalenie stanu faktycznego z pominięciem słusznego interesu skarżącej; - naruszenie zasady zaufania obywateli do Państwa z jednoczesnym naruszeniem interesu skarżącej; - nienależyte poinformowanie strony o okolicznościach faktycznych i prawnych mających bezpośredni wpływ na rozstrzygnięcie w tym nierozpatrzenie złożonych wniosków w trakcie wyznaczanych wizji konsekwentnie podtrzymywanych, w tym co do zapewnienia udziału biegłego ornitologa z urzędu i zapewnienia udziału biegłego zawnioskowanego przez stronę; - niewłaściwe zastosowanie przepisu art. 105 § 1 k.p.a poprzez ustalenie, iż postępowanie stało się bezprzedmiotowe ze względu na dokonanie wycięcia drzew; - błędne zastosowanie przepisu art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz. U. 2009, Nr 92, poz. 880 z późn. zm., zwana dalej uoop), poprzez ustalenie, iż zezwolenia na wycięcie drzew udzielono prawnemu posiadaczowi gruntu. Powołując się na wskazane w skardze naruszenia prawa M. W. wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji jak i decyzji wydanych w toku postępowania i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu skargi przedstawiona została argumentacja odpowiednia dla istoty sformułowanych w niej zarzutów. Skarżąca szczególnie akcentowała w niej to, że wielokrotnie podnosiła w toku postępowania, iż inwestor – P. O. S.A. z siedzibą w K. – J. nigdy nie posiadał tytułu prawnego do władania nieruchomością, stanowiącą jej własność oraz, że umorzenie postępowania jest zignorowaniem przez Wójta Gminy Cz. zaleceń nałożonych decyzją z dnia [...] r. W ocenie skarżącej ,,postępowanie uzupełniające" w ogóle nie zostało przeprowadzone, a zgłaszane przez nią wnioski, mimo ich obecności w aktach sprawy nigdy nie zostały rozpatrzone, ani też nigdy nie została na nie udzielona odpowiedź. W doręczonym Sądowi w dniu 20 stycznia 2012 r. piśmie Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. – odpowiadając na skargę – wniosło o jej oddalenie i podtrzymało stanowisko przyjęte w sprawie. Na rozprawie wyznaczonej na dzień 12 kwietnia 2012 r. pełnomocnik skarżącej oświadczyła, że podtrzymuje skargę i wnioski w niej zawarte, a pełnomocnik uczestnika postępowania – P. O. S.A. wniósł o oddalenie skargi, przychylając się do stanowiska organu odwoławczego. Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekając w sprawie uwzględnił następujące okoliczności faktyczne i prawne: Należy przede wszystkim wyjaśnić, że w przepisie art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sadów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) ustawodawca zastrzegł, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (jeżeli ustawy nie stanowią inaczej), formułując w ten sposób generalne kryterium wiążące sądy administracyjne w pełnym zakresie ich kognicji. Jednoznaczność tej zasady sprawia, że wojewódzki sąd administracyjny w toku podjętych czynności rozpoznawczych dokonuje oceny co do zgodności kontrolowanej decyzji (innego aktu lub czynności) z przepisami prawa materialnego, które mają zastosowane w sprawie oraz z przepisami prawa procesowego, regulującymi tryb jej wydania lub tryb podjęcia innego aktu albo czynności będącej przedmiotem zaskarżenia. Wiążące są przy tym przepisy obowiązujące w dacie wydania zaskarżonego aktu. Uchylenie decyzji administracyjnej albo stwierdzenie jej nieważności następuje tylko w przypadku stwierdzenia istotnych wad w postępowaniu lub naruszenia przepisów prawa materialnego, mających wpływ na wynik sprawy. Mając na względzie wskazane wcześniej kryterium legalności Wojewódzki Sąd Administracyjny po poddaniu ocenie ustalonych w sprawie w toku administracyjnego postępowaniu instancyjnego okoliczności faktycznych i istniejących wówczas okoliczności prawnych nie znalazł podstaw dla stwierdzenia zasadności zarzutu naruszenia prawa materialnego lub przepisów prawa procesowego, obligujących do uwzględnienia skargi, mimo rozważenia w toku podjętych czynności rozpoznawczych przepisu art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), z którego wynika, że Sąd przy rozstrzyganiu sprawy nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W myśl art. 104 kodeksu postępowania administracyjnego organ administracji publicznej właściwy w sprawie czyli działający zgodnie z kompetencją przyznaną mu przepisami ustrojowymi, materialnymi i procesowymi jest zobligowany do załatwienia sprawy w sposób w tym przepisie określony tzn. decyzją rozstrzygającą sprawę co do jej istoty w całości lub w części albo w inny sposób kończącą sprawę w danej instancji. Rozstrzygnięcie sprawy co do jej istoty następuje poprzez konkretyzację uprawnienia lub obowiązku podmiotu, legitymowanego wg kryteriów ustalonych w art. 28 i art. 29 kpa, którego sytuacja prawna zostaje skutkiem tego ukształtowania w inny sposób. Wszelka ingerencja w sferę prawną podmiotu przez organ działający w warunkach wcześniej wskazanych może odbywać się wyłącznie na podstawie konkretnych przepisów prawa materialnego odpowiedniej rangi, do stosowania których uprawniony jest organ prowadzący postępowanie i posiadający kompetencję orzeczniczą (decyzyjną). Ustawodawca dopuścił jednak inny tzn. niemerytoryczny sposób załatwienia sprawy administracyjnej określając jego warunki m.in. w przepisie art. 105 § 1 kpa. Przepis ten nakazuje organowi prowadzącemu postępowanie w sprawie wydanie decyzji o umorzeniu postępowania w całości albo w części, gdy z jakiejkolwiek przyczyny stało się ono w całości albo w części bezprzedmiotowe. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem i niekwestionowanymi poglądami nauki bezprzedmiotowość postępowania wynika z braku jednego z elementów materialnego stosunku prawnego, a poprzez to oznacza niemożność skonkretyzowania prawa lub obowiązku określonego podmiotu, która obliguje do zakończenia postępowania w sprawie administracyjnej w inny sposób niż poprzez wydanie rozstrzygnięcia co do istoty sprawy (np. W. Dawidowicz: Postępowanie administracyjne, Warszawa 1983 r.; wyrok NSA z dnia 16 grudnia 1996 r., sygn. art. SA/Ka 2493/95 niepubl.). Oznacza ona brak legalnej możliwości ingerowania właściwego organu w sferę prawną jednostki. Zważyć przede wszystkim należy, że stwierdzona przez organy właściwe instancyjnie bezprzedmiotowość postępowania prowadzonego w rozpoznawanej sprawie odnosi się możliwości udzielenia Spółce P. O. z siedzibą w K. – J. – na jej wniosek – zezwolenia na usunięcie z nieruchomości oznaczonej nr geodezyjnym[...], AM-[...], położonej w obrębie K. W. drzew i krzewów wskazanych we wniosku, inicjującym postępowanie w sprawie. Z materiału sprawy, na podstawie którego – zgodnie z przepisem art. 133 § 1 powoływanej wcześniej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – orzeka sąd administracyjny, wynika w sposób nie budzący wątpliwości, że większość drzew (poza trzema) i krzewów, objętych wnioskiem Spółki skierowanym do Wójta Gminy Cz. o wydanie zezwolenia na ich usunięcie z terenu opisanej powyżej nieruchomości została usunięta w dniu 3 marca 2011 r., natomiast w stosunku do trzech drzew nieusuniętych, a wskazanych we wniosku pełnomocnik Spółki P. O. cofnął swoje żądanie. Wobec zaistnienia takich okoliczności należy wskazać że w nauce i judykaturze rozróżnia się aspekt podmiotowy bezprzedmiotowości, dotyczący sfery podmiotowej danej sprawy (np. strony, organu) i aspekt przedmiotowy, dotyczący szeroko rozumianego przedmiotu konkretnej sprawy administracyjnej. Jednym z przypadków bezprzedmiotowości postępowania o charakterze przedmiotowym – zakwalifikowanych w orzecznictwie jako klasyczna postać bezprzedmiotowości jest sytuacja, kiedy przedmiot przyszłego rozstrzygnięcia kończącego postępowanie przestaje istnieć (np. wyrok NSA z dnia 1 marca 1984 r., sygn. akt II SA 2085/83). W takim przypadku organ dysponujący kompetencją decyzyjną pozbawiony jest legalnej możliwości orzekania w indywidualnej sprawie administrującej w sposób merytoryczny, czyli co do jej istoty, a w konsekwencji zobligowany treścią przepisu art. 104 kpa do zakończenia prowadzonego w konkretnej sprawie postępowania poprzez jego umorzenie na podstawie art. 105 kpa. Taka sytuacja, uregulowana przez ustawodawcę zaistniała w rozpoznawanej sprawie. Jak prawidłowo wskazał organ odwoławczy w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji usunięcie przez P. O. S.A. drzew i krzewów, które miały być przedmiotem wnioskowanego zezwolenia i skuteczne cofnięcie wniosku w zakresie dotyczącym trzech drzew wyeliminowało możliwość udzielenia przez właściwy w sprawie organ żądanego zezwolenia. Nie jest bowiem możliwe w istniejących warunkach prawnych przyznanie decyzji atrybutu działania wstecz, który – w przypadku orzekania o uprawnieniu mógłby stanowić formę konwalidowania działań nielegalnych, zatem nagannych, a w przypadku orzekania o obowiązku byłby sprzeczny z ideą państwa prawa. Zauważyć przy tym należy, że w postępowaniu administracyjnym organy administracji publicznej podporządkowane są ustrojowej zasadzie praworządności zawartej w art. 7 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej i art. 6 kodeksu postępowania administracyjnego, która w sposób bezwzględny wymaga od nich działania na podstawie przepisów prawa. Jednym z aspektów zasady praworządności jest stosowanie prawa materialnego i procesowego, które obejmuje m.in. subsumpcję faktu uznanego za udowodniony pod stosowaną normę prawną. Wymaga to uprzedniego stwierdzenia, że dany fakt ustalony przez organ prowadzący postępowanie w sprawie zawiera się w zakresie uregulowanym obowiązującym przepisem prawa. Inaczej mówiąc sytuacja ustalona przez organ jako zaistniała, czyli rzeczywista – odpowiadająca sytuacji opisanej w hipotezie normy prawnej – uzasadnia wykorzystanie dyspozycji zawartej w tej samej normie (por. J. Wróblewski: Stosowanie prawa przez organy administracji, OMT 1972, Nr 12). Czynności podjęte przez organy właściwe instancyjnie w rozpoznawanej sprawie, których prawidłowości Sąd nie kwestionuje, doprowadziły do stwierdzenia, że postępowanie w sprawie stało się bezprzedmiotowe w rozumieniu art. 105 § 1 kpa, a to obligowało do zastosowania dyspozycji zamieszczonej przez ustawodawcę w tym przepisie i orzeczenia o umorzeniu postępowania w sprawie zezwolenia P. O. S.A. z siedzibą w K. – J. na usunięcie wnioskowanych drzew i krzewów z terenu działki [...], obręb K. W. Mając na względzie przedstawione powyżej okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny – stwierdzając, ze zaskarżona decyzja nie narusza prawa – stosownie do przepisu art. 151 powołanej wcześniej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji. PM 11.05.2012 r.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło