III SA/Łd 279/14
WyrokWSA w Łodzi2014-05-16
Skład orzekający: Monika Krzyżaniak, Janusz Furmanek, Janusz Nowacki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wydobycie kopaliny poza obszarem górniczym, nawet jeśli nastąpiło w wyniku omyłki i zostało niezwłocznie naprawione, stanowi rażące naruszenie warunków koncesji, skutkujące nałożeniem opłaty eksploatacyjnej w wysokości osiemdziesięciokrotnej stawki?Ratio decidendi
Wydobycie kopaliny poza obszarem górniczym stanowi rażące naruszenie warunków koncesji, ponieważ jest to prowadzenie działalności w obszarze, w którym przedsiębiorcy nie przysługuje uprawnienie. Nawet jeśli naruszenie nastąpiło w wyniku omyłki i zostało niezwłocznie naprawione, nie zwalnia to organu koncesyjnego z obowiązku ustalenia opłaty eksploatacyjnej zgodnie z art. 85a ust. 1 Prawa geologicznego i górniczego. Ustawa nie przewiduje okoliczności dopuszczających odstąpienie od tej opłaty.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła nałożenia na M.M. opłaty eksploatacyjnej za wydobycie piasku w 2011 roku z działki nr [...] poza obszarem górniczym określonym w koncesji. M.M. twierdził, że było to wynikiem omyłki spowodowanej użyciem nieprawidłowej mapy i że niezwłocznie zaprzestał wydobycia oraz naprawił naruszenie. Organy administracji uznały to za rażące naruszenie warunków koncesji i nałożyły opłatę w wysokości 76.785,60 zł. M.M. zaskarżył decyzję, podnosząc zarzuty naruszenia przepisów prawa materialnego i procesowego, w tym błędnej wykładni pojęcia "rażącego naruszenia" oraz naruszenia zasady dwuinstancyjności postępowania.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 16 maja 2014 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Monika Krzyżaniak (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Janusz Furmanek Sędzia NSA Janusz Nowacki Protokolant Sekretarz sądowy – Bartosz Adamus po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 maja 2014 roku sprawy ze skargi M. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie ustalenia opłaty eksploatacyjnej za wydobycie kopaliny z rażącym naruszeniem warunków koncesji oddala skargę.
Decyzją z dnia [...], nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. utrzymało w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...], nr [...] wydaną wobec M. M. w przedmiocie ustalenia opłaty eksploatacyjnej za wydobycie w roku 2011 kopaliny z rażącym naruszeniem warunków koncesji.
W sprawie ustalono następujący stan faktyczny:
Pismem z dnia 5 sierpnia 2011 r. Okręgowy Urząd Górniczy w K. powiadomił Starostę [...], że w toku kontroli Zakładu Górniczego [...] XIII, położonego w miejscowości G., gm. T., należącego do M.M. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą A. z siedzibą w T. ustalono, że na działce nr [...] prowadzona jest eksploatacja złoża bez wymaganej koncesji.
Powyższe ustalenia potwierdzone zostały w trakcie przeprowadzonej w dniu 29 sierpnia 2011 r. przez pracowników starostwa kontroli Zakładu Górniczego [...] XIII. W trakcie przeprowadzonych czynności ustalono, że działka nr [...] graniczy bezpośrednio z granicą obszaru górniczego ustanowionego koncesją wydaną na podstawie decyzji Starosty [...] z dnia [...]. Stwierdzono, że na skutek prowadzonej eksploatacji pisaku na działce nr [...] powstało wyrobisko wgłębne obejmujące całą powierzchnię wskazanej działki w granicach udokumentowanego złoża [...] XIII.
Składając wyjaśnienia w powyższej sprawie M.M. wskazał, że objęcie eksploatacją działki nr [...] nastąpiło wskutek pomyłki spowodowanej wykorzystaniem mapy z nieprawidłowym oznaczeniem obszaru górniczego obejmującego eksploatacją całą działkę o nr 464/1.
W toku postępowania przeprowadzono dowód z ekspertyzy z dnia [...], wykonanej przez S.H. B. W.M., Z.W. w B. określającej ubytek kopaliny, kruszywa naturalnego w granicach działki [...] obręb G. obejmującej wykonanie obmiaru geodezyjnego wyrobiska przez mierniczego górniczego oraz obliczenie kubatury geodezyjnego wyrobiska przez geologa z uprawnieniami geologicznymi Ministerstwa Środowiska kat. II lub III. Zgodnie z treścią ekspertyzy, stwierdzono ubytek kopaliny wynoszący 1882,00 ton.
Decyzją z dnia [...]. [...] Starosta [...], działając na podstawie art. 85a ust. 1 i 2 pkt 1 ppkt b, art. 86 ust. 1, art. 87 i art. 103 ust. 1 ustawy z dnia 4 lutego 1994r. - Prawo geologiczne i górnicze (Dz. U. z 2005r. Nr 228, póz. 1947 z późn. zm.) oraz rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 25 listopada 2010 roku w sprawie stawek opłat eksploatacyjnych (Dz.U. nr 232, poz. 1523) ustalił M.M. opłatę eksploatacyjną w wysokości 76.785,60 zł. za wydobycie kopaliny pospolitej (piasku) bez wymaganej koncesji na działce o nr [...], obręb G., gmina T..
Od powyższej decyzji M.M. wniósł odwołanie, w którym zarzucił naruszenie:
- art. 85a ustawy - Prawo geologiczne i górnicze poprzez przyjęcie, że strona dopuściła się wydobycia kopaliny z działki nr [...] bez wymaganej koncesji podczas, gdy ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika, że do wydobycia doszło co najwyżej z naruszeniem warunków koncesji, nie mającym charakteru rażącego,
- art. 7, art. 77 §1 k.p.a. oraz art. 107 §3 k.p.a. poprzez nierozpatrzenie całego zebranego w sprawie materiału dowodowego oraz błędne określenie i zawyżenie ilości kopaliny wydobytej z wyrobiska na działce [...].
Wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i umorzenie postępowania pierwszej instancji lub ewentualnie uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji.
Decyzją z dnia [...], nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. utrzymało zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji w mocy. Uzasadniając Kolegium wskazało, że organ pierwszej instancji przyjął, że działanie strony polegało na wydobyciu kopaliny bez wymaganej prawem koncesji, podczas gdy na podstawie ustalonego w sprawie stanu faktycznego oraz przytoczonego orzecznictwa zachodzi przypadek wydobycia kopaliny z rażącym naruszeniem warunków koncesji. Okoliczność ta, zdaniem Kolegium pozostaje jednak bez wpływu na właściwość rzeczową Starosty [...] do orzekania w przedmiotowej sprawie. Organem właściwym do ustalenia opłat w przypadku wydobywania kopaliny bez wymaganej koncesji jest starosta (art. 85a ust. 2 pkt l lit. a ustawy), a w przypadku wydobywania kopaliny z rażącym naruszeniem warunków koncesji właściwy jest organ koncesyjny (art. 85a ust. 2 pkt 2 ustawy). W realiach rozpoznawanej sprawy, jest to ten sam organ.
Na powyższą decyzję M.M. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, który wyrokiem z dnia 22 listopada 2012 r., sygn. akt III SA/Łd 870/12 uchylił zaskarżone rozstrzygnięcie. Uzasadniając Sąd wskazał, że zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem powołanych przepisów regulujących postępowanie administracyjne, przede wszystkim wyartykułowanej w art. 15 Kpa., zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego. Przedmiotem rozpoznania organu I instancji tj. Starosty [...] było ustalenie opłaty eksploatacyjnej za wydobywanie piasku bez wymaganej koncesji. W tym przedmiocie zgodnie z zawiadomieniem z dnia 31 sierpnia 2011r. organ I instancji wszczął z urzędu postepowanie i takiej sprawy dotyczyła decyzja kończąca postępowanie przed organem I instancji. Natomiast Kolegium rozpoznając odwołanie, jak wynika z sentencji decyzji - utrzymało w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie organu I instancji, a w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji stwierdziło, że nie podziela stanowiska organu I instancji, uznając, że w sprawie doszło do wydobywania piasku z rażącym naruszeniem koncesji i takiego rozstrzygnięcia dotyczy argumentacja zawarta w uzasadnieniu decyzji organu odwoławczego.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. po ponownym rozpatrzeniu odwołania, decyzją z dnia [...] uchyliło decyzję Starosty [...] z dnia [...]. i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Uzasadniając Kolegium zobowiązało Starostę [...] do ponownego przeprowadzenia postępowania w celu ustalenia przesłanek wymierzenia opłaty eksploatacyjnej z powodu wydobycia kopaliny z rażącym naruszeniem warunków koncesji.
Rozpatrując po raz kolejny sprawę Starosta [...] wystąpił do M.M. z informacją o prowadzonym postępowaniu w sprawie ustalenia przesłanek wymierzenia opłaty eksploatacyjnej z powodu wydobycia kopaliny z rażącym naruszeniem koncesji. Jednocześnie wezwał stronę do wypowiedzenia się, czy podtrzymuje swoje dotychczasowe stanowisko, czy też pragnie je uzupełnić lub zmienić. W zakreślonym terminie strona złożyła wyjaśnień oraz nie wniosła żadnych uwag. W związku z powyższym organ uznał, że podtrzymuje swoje dotychczasowe stanowisko. Organ wystąpił ponadto do S.H. B. W.M., Z.W. w B. z prośbą o ponowne ustosunkowanie się do zebranego w sprawie materiału dowodowego służącego do sporządzenia ekspertyzy z dnia 30 września 2011 r., dotyczącej ubytku kopaliny w granicach działki [...] oraz jednoznaczne stwierdzenie, czy w świetle nowej kwalifikacji prawnej, spółka podtrzymuje ustalenia i wnioski zawarte w tej ekspertyzie. W odpowiedzi na powyższe pismem z dnia 1 lipca 2013 r. Z.W. poinformowała o podtrzymaniu ustaleń i wniosków zawartych w ekspertyzie z dnia 30 września 2011 r.
Decyzją z dnia [...]., nr [...] Starosta [...] ustalił dla M.M. opłatę eksploatacyjną w wysokości 76.785,60 zł. za wydobycie kopaliny pospolitej (piasku) w okresie 2011 r. na działce o nr [...], obręb G., gmina T., z rażącym naruszeniem warunków koncesji udzielonej decyzją Starosty [...] z dnia [...] , określonych w punkcie III pkt 1 w/w decyzji, tj. wydobywania kopaliny z terenu działki ew. nr [...] poza granicami przestrzeni objętej obszarem górniczym. Jednocześnie organ I instancji orzekł o podziale nałożonej opłaty przypadającej Narodowemu Funduszowi Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Warszawie oraz Gminie T..
W odwołaniu od powyższej decyzji M.M. zarzucił:
- naruszenie art. 15, art. 61 § 4 oraz art. 138 K.p.a. poprzez wydanie rozstrzygnięcia wykraczającego poza przedmiotowy zakres sprawy wyznaczony zawiadomieniem z dnia 31 sierpnia 2011 r. o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie wydobywania kopaliny na działce [...] bez koncesji i nieumorzenie tak wszczętego postępowania wobec jego bezprzedmiotowości;
- art. 7, art. 77 § 1, art. 107 § 3 K.p.a. poprzez niedokładne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy, nierozpatrzenie całego zebranego w sprawie materiału dowodowego, a w konsekwencji nieuzasadnione przyjęcie, że wystąpiły przesłanki do ustalenia opłaty eksploatacyjnej na podstawie art. 85a § 1 ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. Prawo geologiczne i górnicze, w sytuacji gdy ewentualne naruszenie warunków koncesji nie miało charakteru rażącego naruszenia;
- błędne określenie i zawyżenie ilości kopaliny wydobytej z wyrobiska na działce nr [...].
Wniósł o uchylenie decyzji organu I instancji i o umorzenie postępowania ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzeni przez organ I instancji. Uzasadniając ponowił dotychczasowe stanowisko, zgodnie z którym eksploatacja złoża na działce nr [...] nastąpiła w wyniku omyłki i nie była celowa. Po wykazaniu zaistniałej omyłki skarżący niezwłocznie zaprzestał wydobycia kopaliny na tej działce i skorygował naruszony teren poprzez przemieszczenie kopaliny z obszaru górniczego w miejsce powstałego ubytku. Dalej strona wskazała, że organ I instancji wydał zaskarżoną decyzję pomimo niewszczęcia postępowania administracyjnego w przedmiocie nałożenia opłaty eksploatacyjnej za wydobycie kopaliny z rażącym naruszeniem warunków koncesji, czym rażąco uchybił przepisom postępowania administracyjnego. Odnosząc się do podniesionego zarzutu błędnego określenie i zawyżenie ilości kopaliny wydobytej z wyrobiska na działce nr [...] wskazał, że ekspertyza, na którą powołuje się organ I instancji opiera się wyłącznie na szacunku i nie zawiera żadnych informacji dotyczących metodologii przeprowadzonych wyliczeń, pozwalających na ich weryfikację.
Zaskarżoną decyzją z dnia [...]. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. Na wstępie rozważań organ odwoławczy wskazał, że od dnia 1 stycznia 2012 r. obowiązuje ustawa z dnia 9 czerwca 2011 r. Prawo geologiczne i górnicze (Dz.U. z 2011 r. Nr 163 poz. 981 ze zm.). Zgodnie z treścią art. 222 powołanej ustawy do postępowań wszczętych przed dniem wejścia w życie ustawy stosuje się przepisy dotychczasowe. Postępowanie w przedmiotowej sprawie wszczęte zostało przed dniem 1 stycznia 2012 r., co oznacza, że zastosowanie znajdą przepisy poprzednio obowiązującej ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. Prawo geologiczne i górnicze (dalej ustawa). Powołując przepis art. 85a ust. 1 ustawy Kolegium wskazało, że wydobywanie kopaliny bez wymaganej koncesji lub z rażącym naruszeniem jej warunków skutkuje ustaleniem w drodze decyzji opłaty eksploatacyjnej w wysokości osiemdziesięciokrotnej stawki opłaty eksploatacyjnej dla danego rodzaju kopaliny pomnożonej przez ilość kopaliny wydobytej w ten sposób. Dalej organ odwoławczy wskazał, że przez rażące naruszenie warunków koncesji należy rozumieć przypadki oczywistego, dającego się jednoznacznie i bez żadnych wątpliwości stwierdzić uchybienia warunkom koncesji.
Zdaniem Kolegium w przedmiotowej sprawie wystąpiło rażące naruszenie warunków koncesji. Bezspornym jest, że skarżący dysponuje koncesją Starosty [...] z dnia [...] na wydobywanie kopaliny ze złoża G. XIII, wydaną do 30 sierpnia 2020 r. Na załączonej do koncesji mapie sytuacyjno-wysokościowej określone zostały granice obszaru i terenu górniczego, w skład którego nie wchodzi działka o nr ew. [...]. Powyższe oznacza, że skarżący rażąco naruszył warunki koncesji poprzez eksploatację kopaliny poza obszarem górniczym. Tym samym zasadnym było ustalenie dla M.M., na podstawie art. 85a ustawy i załącznika do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 25 listopada 2010 r. w sprawie stawek opłat eksploatacyjnych (Dz.U. z 2010 r. Nr 232 poz. 1523), opłaty eksploatacyjnej w wysokości 76.785,60 zł.
Odnosząc się do zarzutu niewłaściwego ustalenia ilości kopaliny wydobytej z wyrobiska na działce nr [...] organ odwoławczy wskazał, że została ona ustalona na podstawie opinii biegłych – ekspertyzy z dnia [...]. sporządzonej przez geologa górniczego R.F. i mierniczego górniczego w odkrywkowych zakładach górniczych Z.W.. Sporządzona ekspertyza jest spójna, logiczna i wbrew stanowisku skarżącego zawiera wykaz metod, którymi posłużono się przy jej sporządzaniu.
Natomiast, co do zarzutu nieumorzenia postępowania administracyjnego w sprawie wydobywania kopalin bez koncesji przed wszczęciem postępowania w sprawie rażącego naruszenia warunków koncesji organ odwoławczy uznał, że byłby to niczemu nie służący przejaw formalizmu, sprzeczny z zasadą prostoty i szybkości postępowania administracyjnego. Do zmiany kwalifikacji naruszenia doszło w wyniku sądowej kontroli decyzji i strona miała pełną świadomość tego, że organ jest zobowiązany uwzględnić ocenę prawną. Ponadto z przepisów K.p.a. nie wynika konieczność umorzenia postępowania administracyjnego w przypadku, kiedy w następstwie wyroku sądu administracyjnego doszło do odmiennej kwalifikacji sprawy. Kolegium wskazało również, że stronie doręczono pisemne zawiadomienie o wszczęciu postępowania z urzędu.
Tym samym uznać należało, zdaniem Kolegium, że decyzja organu I instancji odpowiada prawu.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi M.M. reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika zarzucił:
- naruszenie art. 85a ust. 1 ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. Prawo geologiczne i górnicze poprzez jego niewłaściwą wykładnię i przyjęcie, że naruszenie przez skarżącego granic obszaru górniczego miało charakter rażący, a tym samym pociągało konieczność ustalenia opłaty eksploatacyjnej;
- art. 6, art. 7, art. 8, art. 9, art. 77 § 1, § 4, art. 80 K.p.a. poprzez niepodjęcie wszelkich kroków niezbędnych do ustalenia stanu faktycznego sprawy;
- art. 15, art. 61 § 4 oraz art. 138 K.p.a. poprzez wydanie rozstrzygnięcia wykraczającego poza przedmiotowy zakres sprawy wyznaczony zawiadomieniem z dnia 31 sierpnia 2011 r. o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie wydobywania kopaliny na działce [...] bez koncesji i nieumorzenie tak wszczętego postępowania wobec jego bezprzedmiotowości;
- art. 153 p.p.s.a. poprzez wykroczenie poza ocenę prawną wyrażoną przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi w wyroku z dnia 22 listopada 2012 r. , sygn. akt III SA/Łd 870/12.
Wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji, poprzedzającej ją decyzji organu I instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania.
W uzasadnieniu pełnomocnik skarżącego podniósł, że ustawa Prawo geologiczne i górnicze nie zawiera definicji legalnej pojęcia "rażącego naruszenia". Powołując się na stanowisko doktryny i judykatury wskazał, że pojęcie to oznacza przede wszystkim naruszenie o charakterze wyjątkowo nagannym, oczywistym, wielokrotnym i nacechowane pełna świadomością przedsiębiorcy. Ocena charakteru tego naruszenia winna być dokonywana przez organy w oparciu o okoliczności konkretnego przypadku, z uwzględnieniem postawy strony, przebiegiem jej dotychczasowej działalności, działań strony mających na celu usunięcie stwierdzonych naruszeń, skali tych naruszeń jak również układem terenowym obszaru górniczego. W niniejszej sprawie naruszenie dokonane przez skarżącego nie miało charakteru celowego. Było wynikiem pomyłki, co strona w toku postępowania administracyjnego wykazywała w sposób spójny i logiczny. Ponadto w momencie stwierdzenia naruszenia skarżący podjął niezwłocznie działania zmierzające do ich usunięcia.
Uzasadniając zarzut niepodjęcia wszelkich kroków niezbędnych do ustalenia stanu faktycznego sprawy pełnomocnik skarżącego wskazał, że odnosi się on przede wszystkim do okoliczności subiektywnych, które pozwoliłyby w sposób prawidłowy ocenić stopień naruszenia warunków koncesji przez stronę. Organ nie odniósł się w żaden sposób do wyjaśnień skarżącego wskazujących, że powstałe naruszenie było wynikiem pomyłki. Nie wziął także pod uwagę, na co wskazywał skarżący, że w wieloletniej historii prowadzenia przez niego działalności w zakresie wydobycia kopalin nigdy wcześniej nie dopuścił się naruszenia warunków koncesji. Powyższe zdaniem pełnomocnika skarżącego winno wskazywać na prawdziwość wyjaśnień strony, co do nieświadomego rozpoczęcia wydobycia kopaliny z przedmiotowej działki. Trudno bowiem przyjąć, że skarżący po wielu latach prowadzenia działalności w tym zakresie, świadom ścisłej kontroli sprawowanej przez Okręgowy Urząd Górniczy, świadomie i celowo rozpocząłby wydobywanie kopaliny z działki znajdującej się poza obszarem górniczym.
Uzasadniając zasadność zarzutu naruszenia art. 15, art. 61 § 4 oraz art. 138 K.p.a., pełnomocnik skarżącego wskazał, że strona nigdy nie była powiadamiana o wszczęciu postępowania w przedmiocie ustalenia opłaty eksploatacyjnej za wydobycie kopaliny z rażącym naruszeniem warunków koncesji. Powołując wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 22 listopada 2012 r. stwierdził, że obowiązkiem organu było umorzenie postępowania administracyjnego prowadzonego w przedmiocie wymierzenia opłaty eksploatacyjnej za wydobywanie kopaliny bez wymaganej koncesji, a następnie wszczęcie nowego postępowania w przedmiocie ustalenia opłaty eksploatacyjnej za wydobycie kopaliny z rażącym naruszeniem warunków koncesji, które winno się toczyć na podstawie przepisów ustawy Prawo geologiczne i górnicze z 2011 r. Powyższa okoliczność jest bardzo istotna, bowiem nowa ustawa obowiązująca od 1 stycznia 2012 r. przewiduje niewspółmiernie niższą sankcję za rażące naruszenie warunków koncesji.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. wniosło o jej oddalenie, argumentując jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Natomiast, w myśl art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2012 r. nr 270 ze zm.) - dalej p.p.s.a., sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie:
1/ uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, jeżeli stwierdzi:
a/ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,
b/ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,
c/ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy;
2/ stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach;
3/ stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach.
Z wymienionych przepisów wynika, iż sąd bada legalność zaskarżonej decyzji pod kątem jej zgodności z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny nie uwzględnił skargi, gdyż nie stwierdził, aby zaskarżona decyzja naruszała przepisy prawa materialnego lub przepisy postępowania administracyjnego w sposób wpływający na wynik sprawy, co w myśl art. 145 § 1 p.p.s.a. mogłoby stanowić przesłankę do jej uchylenia.
Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest decyzja z [...] r., którą Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. utrzymało w mocy decyzję organu I instancji z dnia 26 sierpnia 2013 r. ustalającą obowiązek uiszczenia przez M.M. opłaty eksploatacyjnej za wydobywanie kopaliny w okresie 2011 r. z rażącym naruszeniem warunków koncesji w kwocie 76.785,60 zł.
Jako podstawę prawną wydania zaskarżonej decyzji wskazano art. 85a ust. 1, ust. 2 pkt 1 lit. b ustawy z 4 lutego 1994r. Prawo geologiczne i górnicze (Dz. U. z 2005r. Nr 228, poz. 1947 ze zm.), zwanej dalej: ustawą.
W tym miejscu wskazać należy, że od dnia 1 stycznia 2012 r. obowiązuje ustawa z dnia 9 czerwca 2011 r. Prawo geologiczne i górnicze (t.j. Dz. U. z 2014 r. poz. 613). W myśl art. 222 powołanej ustawy do postępowań wszczętych przed dniem wejścia w życie ustawy stosuje się dotychczasowe przepisy. Ponadto, zgodnie z art. 217 powołanej ustawy do opłat, o których mowa w dziale VII (tym opłat za działalność wykonywaną z rażącym naruszeniem warunków określonych w koncesji – przyp. Sądu), należnych za okres sprzed dnia wejścia w życie ustawy stosuje się dotychczasowe przepisy.
Z uwagi na fakt, że w przedmiotowej sprawie postępowanie dotyczyło opłat za działalność wykonywaną w roku 2011 z rażącym naruszeniem warunków określonych w koncesji, jak również wszczęte zostało w dniu 31 sierpnia 2011 r., podstawę materialnoprawną stanowiły przepisy ustawy Prawo geologiczne i górnicze z 1994 r.
Zgodnie z treścią art. 85a ust. 1 ustawy w razie wydobywania kopaliny bez wymaganej koncesji lub z rażącym naruszeniem jej warunków, właściwe organy ustalają, w drodze decyzji, prowadzącemu taką działalność, opłatę eksploatacyjną w wysokości osiemdziesięciokrotnej stawki opłaty eksploatacyjnej dla danego rodzaju kopaliny, pomnożonej przez ilość wydobytej w ten sposób kopaliny, stosując stawki obowiązujące w dniu wszczęcia postępowania.
W razie stwierdzenia, iż określone w w/w przepisie przesłanki zostały zrealizowane, ustalenie opłat, o których mowa w tym przepisie, jest obowiązkiem organu koncesyjnego. Ustawa nie przewiduje żadnych okoliczności dopuszczających możliwość odstąpienia od ustalania takiej opłaty. Wskazana tym przepisem sankcja musi mieć miejsce zarówno w przypadku stwierdzenia prowadzenia oznaczonej działalności bez wymaganej koncesji, jak i w przypadku ustalenia, że działalność ta prowadzona jest z rażącym naruszeniem warunków koncesji. Ponadto wysokość opłaty "podwyższonej" ustalanej na podstawie art. 85a ustawy zależy od rodzaju prowadzonej działalności, a także z reguły od tego, czy podmiot prowadzący tę działalność działa bez wymaganej koncesji, czy też z rażącym naruszeniem jej warunków. W przypadku wydobywania kopalin opłata podwyższona stanowi iloczyn osiemdziesięciokrotnej stawki opłaty eksploatacyjnej dla danego rodzaju kopaliny oraz ilości wydobytej kopaliny. Bez znaczenia jest przy tym, czy chodzi o przypadek działalności prowadzonej bez wymaganej koncesji, czy z rażącym naruszeniem jej warunków.
Należy także wyjaśnić, że opłaty "podwyższone" za naruszenie oznaczonych wymagań Prawa geologicznego i górniczego bez wątpienia nie są grzywnami w rozumieniu ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny lub ustawy z dnia 20 maja 1971 r. - Kodeks wykroczeń, lecz samodzielnymi sankcjami o charakterze administracyjno-prawnym. Nie powinno zarazem budzić wątpliwości, że pełnią one przede wszystkim funkcję represyjną, częściowo zaś także prewencyjną. Ponadto obowiązek uiszczenia opłaty dodatkowej może być nałożony na każdy podmiot, który spełnia przesłanki określone w art. 85a ustawy górniczej.
W niniejszej sprawie bezspornym jest, że decyzją z dnia [...]. Starosta [...] udzielił M.M. koncesji na wydobywanie kruszywa naturalnego (piasku ze żwirem) ze złoża G. XIII, na obszarze 0,44 ha, występującego w granicach części działek oznaczonych numerami ewidencyjnymi [...], [...], [...] obręb 5 G. , gmina T., powiat [...], woj. [...]. W ww. koncesji organ wyznaczył za pomocą współrzędnych topograficznych opisanych w układzie odniesienia 2000, granice obszaru i terenu górniczego G. XIII, określił przewidywaną wielkość wydobycia (do 20 tyś. ton rocznie) oraz ustalił warunki wydobycia kopaliny z przedmiotowego złoża. W punkcie III pkt 1 koncesji ustalono, że strona jest uprawniona do wydobywania kopaliny w przestrzeni objętej obszarem górniczym do głębokości nie przekraczającej spągu złoża określonego w pkt 5 koncesji.
Poza sporem pozostaje również fakt, że skarżący prowadził eksploatację kopaliny poza wyznaczoną przestrzenią obszaru górniczego G. XIII na obszarze działki graniczącej bezpośrednio z granicą obszaru górniczego, oznaczoną nr ew. [...]. Powyższe potwierdza pismo Okręgowego Urzędu Górniczego w K. z dnia 5 sierpnia 2011 r. (k. 1 akt administracyjnych), protokół z kontroli Zakładu Górniczego G. XIII z dnia 29 sierpnia 2011 r. (k. 22 akt administracyjnych), jak również wyjaśnienia skarżącego złożone w toku postępowania administracyjnego. W szczególności z pisma strony skarżącej z dnia 25 sierpnia 2011 r. wynika, że eksploatacja kopaliny poza granicą ustalonego koncesją obszaru górniczego była następstwem omyłkowego użycia nieprawidłowej, pierwotnej mapy obszaru i terenu górniczego przy określaniu granic eksploatacji. Eksploatacja kruszywa ze spornej działki nie przyniosła stronie żadnych korzyści materialnych. Przedsiębiorca w celu usunięcia nieprawidłowości odtworzył bowiem własnym surowcem naruszone elementy wyrobiska (k. 11 akt administracyjnych). Ubytek zasobów kruszywa naturalnego w granicach działki o nr ew. [...] określono na podstawie ekspertyzy z dnia 30 września 2011 r. sporządzonej przez Mierniczego Górniczego w odkrywkowych kopalniach górniczych Z.W. oraz Geologa Górniczego R.F. (k. 65 akt administracyjnych). Wartość ubytku ustalono na 1882 Mg (1882 ton).
Z powyższego wynika, że podstawowy problem w niniejszej sprawie sprowadza się do przesądzenia czy wydobycie poza obszarem górniczym 1882 ton kopaliny stanowiło rażące naruszenie warunków koncesji, skutkujące ustaleniem podwyższonej opłaty eksploatacyjnej na podstawie art. 85a ust. 1 p.g.g.
Kwestionując zasadność zaskarżonej decyzji skarżący zarzucił błędną wykładnię art. 85a ust. 1 ustawy skutkującą przyjęciem, że przypadkowe naruszenie przez skarżącego granic obszaru górniczego stanowiło rażące naruszenie warunków koncesji. Zarzucił nadto naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, które to naruszenie w ocenie skarżącego mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Odnosząc się do zarzutu błędnej wykładni art. 85a ust. 1 ustawy należy wskazać, że podstawą działalności uprawniającej do wydobycia kopalin jest koncesja. Ona rozstrzyga o zakresie praw podmiotu, ale także wyznacza obszar górniczy, w granicach którego przedsiębiorca może realizować swoje uprawnienie. Przekroczenie tych granic, w sytuacji, gdy nie mają miejsca okoliczności niezależne od przedsiębiorcy zawsze musi być taktowane jako rażące naruszenie warunków koncesji. Wniosek taki jest zasadny, gdyż wynika z treści przepisów regulujących działalność koncesyjną w zakresie eksploatacji kopalin. Zgodzić się w tym miejscu należy ze stanowiskiem skarżącego, co do braku ustawowej definicji "rażącego naruszenia warunków koncesji". Jednakże w literaturze prawa odsyła się w tym zakresie do poglądów wyrażanych na tle pojęcia - rażącego naruszenia prawa zawartego w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., wśród których przyjmuje się, że rażące naruszenie prawa stanowi naruszenie wyraźnej, nie budzącej wątpliwości interpretacyjnej normy prawa materialnego oraz procesowego, lub wskazuje się na ocenę skutków społeczno-gospodarczych dokonanego naruszenia. Niewątpliwie, co do zasady, odstąpienie przez przedsiębiorcę od warunków koncesji znajdujących oparcie w przepisach prawa, przy braku okoliczności usprawiedliwiających takie działanie, powinno być kwalifikowane jako rażące odstąpienie od warunków wykonywania koncesji. Jednak o rażącym charakterze takich naruszeń powinny rozstrzygać konkretne okoliczności danej sprawy. Odnośnie zarzutu przekroczenia obszaru górniczego, to w orzecznictwie sądów administracyjnych wyrażany jest pogląd, że samo wydobycie kopaliny poza obszarem górniczym stanowi rażące naruszenie warunków koncesji, gdyż następuje z ewidentnym naruszeniem prawa bezwzględnie obowiązującego w zakresie koncesjonowanej działalności (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 sierpnia 2012 r., sygn. akt II GSK 1100/11, www.cbois.nsa.gov.pl)
W ocenie Sądu rozpoznającego niniejszą skargę, wydobycie kopalin poza granicami obszaru górniczego jest wykonywaniem koncesji w sposób rażąco niezgodny z jej warunkami, bo wiąże się z prowadzeniem działalności w obszarze, w którym przedsiębiorcy nie przysługuje uprawnienie. Nie można uznać za okoliczność niezależną od przedsiębiorcy podnoszony przez skarżącego fakt omyłkowego naruszenia obszaru górniczego powstałego wskutek użycia nieprawidłowej mapy terenu. Skarżący jako doświadczony przedsiębiorca, co sam podkreślał w skardze, prowadzący od wielu lat działalność gospodarczą w zakresie wydobywania kopalin, winien podejmować działania nacechowane starannością w realizacji przysługujących mu w ramach posiadanej koncesji uprawnień. Znane mu powinny być także konsekwencje związane z naruszeniem warunków koncesji. Na stanowisko to nie mają także wpływu podnoszone przez skarżącego argumenty, co do nienaruszania warunków posiadanej koncesji w trakcie wieloletniej działalności w zakresie wydobywania kopalin, czy też niezwłocznego usunięcia naruszenia poprzez przemieszczenie kopaliny z obszaru górniczego w miejsce powstałego ubytku. Jak już bowiem wcześniej wskazano stwierdzenie wystąpienia przesłanki wydobywania kopaliny z rażącym naruszeniem warunków koncesji określonej w art. 85a ust. 1 ustawy, zobowiązuje organ koncesyjny do ustalenia opłat, o których mowa w tym przepisie. Ustawa nie przewiduje żadnych okoliczności dopuszczających możliwość odstąpienia od ich ustalania. Również uzupełnienie powstałego ubytku poprzez nawiezienie kopaliny nie sanuje okoliczności wydobywania kopaliny z rażącym naruszeniem warunków koncesji.
Nie zasługują również na uwzględnienie zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania. Nie ulega bowiem wątpliwości, że zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej - wyrażoną w art. 7 i skonkretyzowaną w art. 77 § 1 k.p.a. - na organie administracji publicznej spoczywa obowiązek podjęcia czynności niezbędnych do wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy oraz wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego. Poza sporem jest, że postępowanie winno być prowadzone w sposób budzący zaufanie (art. 8 k.p.a.). Niewątpliwie z zasady wyrażonej w tym przepisie wynika wymóg praworządnego i sprawiedliwego prowadzenia postępowania i rozstrzygnięcia sprawy. Za naruszenie tej zasady uznaje się takie działania organów administracji publicznej jak: zmienność poglądów prawnych, rozstrzygnięcia indywidualnej sprawy na podstawie aktu prawnego w brzmieniu zawierającym błędy, ogłoszonym we właściwym organie promulgacyjnym, udzielenie stronie mylnej informacji o przepisach prawnych dotyczących załatwianej sprawy itp. (v. M. Jaśkowska, A. Wróbel – "Komentarz aktualizowany do Kodeksu postępowania administracyjnego" Lex 2012). Powyższych naruszeń nie sposób odnieść do rozpoznawanej sprawy, zwłaszcza wobec mało wiarygodnych twierdzeń skarżącego, co do omyłkowego rozpoczęcia prac na działce znajdującej się poza określonym w koncesji obszarem górniczym. Zauważyć należy, że ubytek kopaliny na działce skarżącego był znaczący i wynosił 1882 ton, co zostało potwierdzone przeprowadzoną ekspertyzą geologiczną. Skarżący w trakcie postępowania nie podważał ustaleń, co do faktu ubytku kopaliny, zarzucał natomiast przeprowadzonej ekspertyzie niezrozumiałość i bak możliwości weryfikacji. Z zarzutem tym jednak nie sposób się zgodzić. W ocenie Sądu ekspertyza geologiczna z dnia 30 września 2011 r. została sporządzona przez podmiot posiadający odpowiednie uprawnienia, jest wiarygodna i nie budzi zastrzeżeń, zaś potwierdzona niniejszą ekspertyzą ilość wydobytej kopaliny warunkowała wysokość nałożonej na skarżącego opłaty eksploatacyjnej. Nie zasługują również na uwzględnienie zarzuty naruszenia art. 77 i art. 80 k.p.a., bowiem organy w sposób wystarczający zebrały i rozpatrzyły cały materiał dowodowy i oceniły na jego podstawie całokształt okoliczności sprawy. Sąd za niezasadny uznał także zarzut naruszenia art. 15, art. 61 § 4 oraz art. 138 K.p.a.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, uzasadniając wyrok z dnia 22 listopada 2013 r., sygn. akt III SA/Łd 870/12 wskazał, że przyczyną uchylenia zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...]. było naruszenie przez organ odwoławczy zasady dwuinstancyjności postępowania, wyrażonej w art. 15 K.p.a. Sąd stwierdził bowiem, że przedmiotem postępowania przed organem I instancji było nałożenie na skarżącego podwyższonej opłaty eksploatacyjnej za wydobywanie kopaliny bez koncesji. Natomiast Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymując w mocy zaskarżoną decyzję stwierdziło, że nie podziela stanowiska organu I instancji, uznając, że w sprawie doszło do wydobywania piasku z rażącym naruszeniem koncesji i w tym zakresie przedstawiło argumentację zawartą w uzasadnieniu decyzji. Tym samym w ocenie Sądu, organ odwoławczy zmieniając podstawę materialnoprawną rozstrzygnięcia, orzekł w innym zakresie, niż uczyniono to wcześniej w pierwszej instancji. Sąd wskazał także, że w myśl art. 85a ust. 2 ustawy do rozpoznawania spraw z zakresu ustalania opłaty eksploatacyjnej w zależności od stwierdzonego naruszenia powołane są inne organy. W rozpoznawanej sprawie zdaniem Sądu tożsamość organu I instancji – Starosty [...], w przypadku obu rodzajów naruszeń, było szczęśliwym zbiegiem okoliczności.
W złożonej skardze M.M. uzasadniając zarzut naruszenia art. 15, art. 61 § 4 oraz art. 138 K.p.a. powołuje argumentację zawartą w uzasadnieniu wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 22 listopada 2012 r. i wywodzi, że obowiązkiem organu było umorzenie postępowania w sprawie wydobywania kopaliny bez wymaganej koncesji i wszczęcie nowego postępowania w przedmiocie wydobywania kopaliny z rażącym naruszeniem warunków koncesji. Powyższa okoliczność zdaniem strony skarżącej jest o tyle istotna, bowiem takie postępowanie toczyłoby się już według przepisów aktualnie obowiązującej ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. Prawo geologiczne i górnicze (t.j. Dz.U. z 2014 r. poz. 613), która przewiduje niewspółmiernie niższą sankcję za wydobywanie kopalin z rażącym naruszeniem warunków koncesji. Ponadto w ocenie skarżącego nieuwzględnienie stanowiska Sądu zawartego w uzasadnieniu wyroku z dnia 22 listopada 2013 r. stanowiło naruszenie art. 153 p.p.s.a.
Sąd rozpoznający przedmiotową skargę nie podziela powyższego stanowiska. Wbrew twierdzeniom strony skarżącej w sprawie nie doszło do naruszenia art. 15 K.p.a. Wskazać bowiem należy, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł., po ponownym rozpatrzeniu odwołania M.M. z dnia 22 grudnia 2011 r., decyzją z dnia [...], wydaną na podstawie art. 138 § 2 K.p.a. uchyliło decyzję Starosty [...] i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. W uzasadnieniu powołując się min. na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 22 listopada 2012 r., III SA/Łd 870/12 organ odwoławczy wskazał, że organ I instancji dokonał nietrafnej kwalifikacji wydobycia przez skarżącego kopaliny na działce o nr [...]. Jednocześnie zobowiązał Starostę [...] do przeprowadzenia na nowo postępowania, w celu ustalenia istnienia przesłanek do wymierzenia opłaty eksploatacyjnej za wydobycie kopaliny z rażącym naruszeniem warunków koncesji udzielonej skarżącemu. W następstwie przeprowadzonego postępowania decyzją z dnia [...]. Starosta [...] ustalił opłatę eksploatacyjną za wydobycie przez skarżącego kopaliny z rażącym naruszeniem warunków koncesji. Powyższa decyzja została utrzymana w mocy zaskarżoną decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...].
Tym samym w ocenie Sądu zachowana została wyrażona w art. 15 K.p.a. zasada dwuinstancyjnego postępowania administracyjnego. Sprawa w przedmiocie wydobywania przez M.M. kopaliny z działki nr [...] z rażącym naruszeniem warunków posiadanej przez skarżącego koncesji była bowiem przedmiotem dwukrotnego rozpoznania i rozstrzygnięcia tożsamego pod względem przedmiotowym i podmiotowym, w toku instancji.
Zdaniem Sądu nie doszło także do naruszenia art. 61 § 4 K.p.a. Przewidziany w art. 10 § 1 K.p.a. obowiązek zapewnienia stronom czynnego udziału w postępowaniu obejmuje fazę wszczęcia postępowania, fazę postępowania wyjaśniającego, fazę między zakończeniem postępowania wyjaśniającego a wydaniem decyzji oraz fazę podejmowania decyzji. W fazie wszczęcia postępowania z urzędu strona ma prawo uzyskania zawiadomienia o tym fakcie. Ponieważ organ administracji publicznej może w postępowaniu administracyjnym jednostronnie kształtować prawa lub obowiązki jednostki, oczywistym jest, że podmiot, wobec którego wszczęto tego rodzaju postępowanie, ma prawo wiedzieć jakiemu reżimowi prawnemu poddane jest postępowanie.
Natomiast w myśl art. 61 § 4 K.p.a. o wszczęciu postępowania z urzędu lub na żądanie jednej ze stron należy zawiadomić wszystkie osoby będące stronami w sprawie. Powyższy przepis stanowi formę realizacji zasady ogólnej czynnego udziału strony w postępowaniu administracyjnym.
W ocenie Sądu skoro przepis art. 64 § 1 K.p.a. zobowiązuje organy do powiadomienia o wszczęciu postępowania, to tym bardziej należy uznać, że obowiązek taki odnosi się do zmiany (rozszerzenia) przedmiotu toczącego się postępowania. W niniejszej sprawie zawiadomieniem z dnia 31 sierpnia 2011 r. skarżący został skutecznie powiadomiony o wszczęciu postępowania w sprawie wydobywania z terenu działki kopaliny bez wymaganej koncesji. Zmiana kwalifikacji dokonanego przez skarżącego naruszenia nastąpiła wskutek powołanego wcześniej prawomocnego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 22 listopada 2012 r., sygn. akt III SA/Łd 870/12. Skutki prawomocnego wyroku sądu administracyjnego dotyczą każdego nowego postępowania prowadzonego w zakresie danej sprawy i obejmują zarówno postępowanie sądowoadministracyjne, w którym orzeczenie to zostało wydane; postępowanie administracyjne, w którym zapadło zaskarżone rozstrzygnięcie administracyjne; przyszłe postępowanie administracyjne, w tym także w sprawie stwierdzenia nieważności aktu i wznowienia postępowania administracyjnego, oraz ewentualne przyszłe postępowanie sądowoadministracyjne, w tym także przed NSA w przypadku ewentualnego rozpoznawania skargi kasacyjnej od ponownego wyroku sądu pierwszej instancji. Skutkiem wyroku sądu administracyjnego w toku każdego z tych postępowań jest zakaz formułowania nowych ocen prawnych - sprzecznych z wyrażonym wcześniej przez sąd administracyjny poglądem, a sąd zobowiązany jest do podporządkowania się mu w pełnym zakresie oraz konsekwentnego reagowania poprzez treść nowego wyroku. Odstąpienie od tej zasady uzasadniają dwie okoliczności, a mianowicie zmiana stanu prawnego sprawy lub istotna zmiana okoliczności faktycznych.
Uwzględniając ocenę prawną wyrażoną w wyżej powołanym wyroku z dnia 22 listopada 2012 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. uchyliło decyzję organu I instancji i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia. Następnie pismem z dnia 25 czerwca 2013 r. Starosta [...] poinformował stronę skarżącą o zmianie kwalifikacji czynności wydobycia kopaliny z działki nr [...] i wynikającej z powyższego konieczności ponownego przeprowadzenia postępowania w celu ustalenia przesłanek wymierzenia opłaty eksploatacyjnej z powodu wydobycia przez M.M. kopaliny z rażącym naruszeniem warunków koncesji. Jednocześnie organ zakreślił stronie skarżącej termin do wypowiedzenia się, czy podtrzymuje dotychczasowe stanowisko, jak również do jego uzupełnienia bądź zmiany. W związku z powyższym w ocenie Sądu, w niniejszej sprawie organ w sposób skuteczny zawiadomił skarżącego o zmianie przedmiotu toczącego się postępowania powiadomiona o zmianie przedmiotu postępowania, czym zadość uczynił obowiązkowi wynikającemu z art. 61 § 4 K.p.a. Sąd zgadza sie ze stanowiskiem Kolegium, iż umorzenie postępowania administracyjnego w przedmiocie wydobywania kopaliny bez koncesji i wszczynanie nowego postępowania w przedmiocie wydobywania kopaliny z rażącym naruszeniem warunków koncesji, czego oczekuje strona skarżąca, byłoby niczym nie uzasadnionym formalizmem, skutkującym wydłużeniem postępowania. Ponadto należy wskazać, że zgodnie z orzecznictwem sądów administracyjnych postępowanie raz wszczęte nie podlega ponownemu wszczęciu w wyniku uchylenia przez organ odwoławczy decyzji organu I instancji oraz przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Brak jest bowiem w przepisach Kodeksu postępowania administracyjnego podstaw do ponownego zawiadamiania stron o wszczęciu postępowania administracyjnego przy ponownym rozpatrywaniu sprawy (por. wyrok WSA w Poznaniu z dnia 13 sierpnia 2010 r., sygn. akt II SA/Po 352/10; wyrok WSA w Gdański z dnia 6 sierpnia 2010 r., II SA/Gd 218/08; www.cbois.nsa.gov.pl).
Natomiast, co do argumentacji pełnomocnika skarżącego, że wszczęcie nowego postępowania skutkowałoby zastosowaniem przepisów ustawy Prawo geologiczne i górnicze z dnia 9 czerwca 2011 r., przewidującej niewspółmiernie niższą sankcję za wydobywanie kopalin z rażącym naruszeniem warunków koncesji wskazać należy ponownie, że zgodnie z powołanym wyżej art. 217 ustawy do opłat, o których mowa w dziale VII (tym opłat za działalność wykonywaną z rażącym naruszeniem warunków określonych w koncesji – przyp. Sądu), należnych za okres sprzed dnia wejścia w życie ustawy stosuje się dotychczasowe przepisy. W ocenie Sądu skoro wydobycie przez skarżącego kopaliny z działki o nr [...] z rażącym naruszeniem warunków udzielonej mu koncesji miało miejsce przed dniem wejścia w życie w/w ustawy (1 stycznia 2012 r.), to uznać należy, że ustalona M.M. opłata została prawidłowo określona na podstawie obowiązujących w tym okresie przepisów ustawy Prawo geologiczne i górnicze z dnia 4 lutego 1994 r., niezależnie od tego, kiedy postępowanie w tym przedmiocie zostało wszczęte. Okoliczność, iż organy obu instancji nie przywołały tego przepisu ustawy w podstawach prawnych swoich rozstrzygnięć, nie zmienia stanowiska, że ma on w niniejszej sprawie zastosowanie dla oceny, który akt prawny zawiera regulacje odnoszące sie do sytuacji skarżącego.
Z powyższych względów Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę.
U.K.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło