II SAB/Wa 302/14

WyrokWSA w Warszawie2014-07-16

Skład orzekający: Olga Żurawska-Matusiak, Anna Mierzejewska, Janusz Walawski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy stowarzyszenie, które korzysta ze środków publicznych, jest zobowiązane do udostępnienia informacji publicznej na wniosek, a jeśli tak, to w jakim zakresie?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że stowarzyszenie realizujące cele o charakterze publicznym, nawet jeśli korzysta z dotacji, jest podmiotem zobowiązanym do udostępniania informacji publicznej w zakresie posiadanych informacji dotyczących jego działalności. Jednakże, informacja dotycząca osoby, która przekazała artykuł prasowy, nie ma charakteru publicznego, jeśli nie dotyczy wykonywania zadań publicznych przez stowarzyszenie i naruszałaby prywatność tej osoby. W przypadku braku posiadania żądanych protokołów, sąd umorzył postępowanie, stwierdzając brak rażącego naruszenia prawa z uwagi na charakter stowarzyszenia i okoliczności sprawy.
Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o udostępnienie protokołów zebrań Zarządu Towarzystwa Przyjaciół L. z lat 2003-2012 dotyczących nadania imienia P. C. ulicy oraz przekazania materiałów ukazujących P. C. w negatywnym świetle, a także o podanie imienia i nazwiska członka, który przekazał artykuł prasowy. Po braku odpowiedzi, skarżący wniósł skargę na bezczynność Towarzystwa, argumentując, że jako podmiot korzystający ze środków publicznych jest zobowiązany do udostępniania informacji. Towarzystwo odpowiedziało, że nie dysponuje żądanymi protokołami, a dane osobowe członka nie mogą być ujawnione ze względu na ochronę prywatności.
Rozstrzygnięcie
1. Oddalono skargę w zakresie punktu 2 wniosku o udzielenie informacji publicznej. 2. Umorzono postępowanie w pozostałym zakresie (dotyczącym punktu 1 wniosku). 3. Stwierdzono, że bezczynność organu w zakresie punktu 1 wniosku nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Olga Żurawska-Matusiak (spraw.) Sędziowie WSA Anna Mierzejewska Janusz Walawski Protokolant starszy sekretarz sądowy Aneta Duszyńska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 lipca 2014 r. sprawy ze skargi P. C. na bezczynność Towarzystwa Przyjaciół L. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej 1. oddala skargę w zakresie punktu 2 wniosku o udzielenie informacji publicznej z dnia [...] listopada 2013 r.; 2. umarza postępowanie w pozostałym zakresie; 3. stwierdza, że bezczynność organu w zakresie punktu 1 wniosku o udostępnienie informacji publicznej z dnia [...] listopada 2013 r. nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Wnioskiem z [...] listopada 2013r. [...] (dalej jako w trybie ustawy z dnia 6 września 2001r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198 ze zm., dalej jako u.d.i.p.) skarżący zwrócił się do Prezesa Towarzystwa Przyjaciół [...] z wnioskiem o udostępnienie informacji w zakresie: 1) udostępniania protokołów zebrań Zarządu TP[...] z lat 2003-2012 w zakresie w jakim poruszana była sprawa nadania imienia P. C. jednej z ulic w [...] oraz sprawa przekazania Zarządowi TP[...] materiałów ukazujących osobę P. C. w negatywnym świetle – poprzez przesłanie kopii tych protokołów; 2) udostępnienia informacji o imieniu i nazwisku członka Towarzystwa, który przekazał Zarządowi TP[...] kopię artykułu prasowego, który ukazał się w [...] nr [...] z [...] sierpnia 1970 r. Skarżący zwrócił uwagę, że do udostępniania informacji publicznej zobowiązane są nie tylko organy władzy publicznej, ale też fundacje, stowarzyszenia czy przedsiębiorstwa jeżeli korzystają z funduszy publicznych, a Towarzystwo Przyjaciół [...] z funduszy takich korzysta. Wyjaśnił także, że żądane informacje zamierza wykorzystać w celu podjęcia obrony dobrego imienia swojego dziadka P. C. Pismem z 19 lutego 2014r. skarżący wystąpił z wezwaniem przedprocesowym, podając iż na swój wniosek nie otrzymał żadnej odpowiedzi i podkreślając ponownie, że Towarzystwo Przyjaciół [...] jako jednostka organizacyjna dysponująca środkami publicznymi w zakresie realizacji celów stowarzyszenia, stanowi podmiot zobowiązany do udostępniania informacji publicznej. W skardze na bezczynność Towarzystwa Przyjaciół [...] , skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, P. C., zarzucając naruszenie art. 3 ust. 2, art. 13 ust. 1 u.d.i.p. oraz art. 8, art. 12, art. 35 § 1 i art. 36 § 1 K.p.a. poprzez rażące przekroczenie terminów do załatwienia sprawy w postępowaniu zmierzającym do udostępnienia informacji publicznej, wniósł o zobowiązanie Zarządu stowarzyszenia Towarzystwo Przyjaciół [...] do udostępnienia informacji w żądanym zakresie i zasądzenie zwrotu kosztów postępowania sądowego. W uzasadnieniu skargi ponownie podniósł, że Towarzystwo Przyjaciół [...] jako jednostka organizacyjna dysponująca środkami publicznymi w zakresie realizacji swoich celów stanowi podmiot zobowiązany do udostępnienia informacji publicznej na podstawie art. 7 ust 1 pkt 5 u.d.i.p. Wyjaśnił również, że do dnia sporządzenia skargi nie udostępniono mu informacji publicznej objętej jego wnioskiem. W odpowiedzi na skargę Towarzystwo Przyjaciół [...] wniosło o jej oddalenie, podając, że pismem z 28 marca 2013r. skarżący otrzymał od Towarzystwa wszystkie informacje, które Towarzystwo posiadało w przedmiotowej sprawie. W dalszej kolejności wyjaśniono, że Towarzystwo nie korzysta ze stałego wsparcia ze środków publicznych. Dotacją publiczną, z jakiej Towarzystwo korzystało były środki otrzymane po wygraniu konkursu organizowanego przez Urząd Miasta [...] na wydanie ‘’’Rocznika [...] ’. Podano również, że brak odpowiedzi na wniosek skarżącego wynikał z długotrwałej choroby Prezesa Towarzystwa. Towarzystwo wskazało także, że brak jest możliwości przekazania skarżącemu dodatkowych informacji w przedmiotowej sprawie, albowiem Towarzystwo nie dysponuje protokołami zebrań Zarządu TP[...] z lat 2003-2012 w zakresie, w jakim poruszana była sprawa nadania imienia P. C. jednej z ulic w [...] oraz sprawa przekazania Zarządowi TP[...] materiałów ukazujących osobę P. C. w negatywnym świetle. Nadto wyjaśniło, że nie może przekazać informacji o imieniu i nazwisku członka TP[...], który przekazał Zarządowi kopię artykułu prasowego, który ukazał się w [...] nr [...] z [...] sierpnia 1970r., gdyż osoba, która przekazała ww. artykuł nie wyraża na to zgody. W dalszej kolejności podano, że sprawa nadania ulicy im. P. C. została nadmieniona w 2006r. poza protokołem przez Zarząd w 2006r., przy czym z uwagi na otrzymanie materiałów przekazanych skarżącemu, Zarząd postanowił wstrzymać się z działaniami do czasu wyjaśnienia sprawy. Co do osoby, która przekazała przedmiotową informację zwrócono uwagę, że nie pełni ona funkcji publicznej i nie ma związku z pełnieniem funkcji publicznych oraz nie zrezygnowała z przysługującego jej prawa do ochrony prywatności. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę prawnych form działania organów administracji publicznej, podlegających jego kontroli, a także orzeka w sprawach ze skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.: Dz. U z 2012r., poz. 270 ze zm., dalej jako P.p.s.a) Natomiast zgodnie z art. 149 § 1 P.p.s.a. sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4a, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Skarga na bezczynność ma na celu doprowadzenie do wydania przez organ administracji oczekiwanego przez stronę aktu lub podjęcia określonej czynności. Skarga taka wnoszona jest wówczas, gdy organ wprawdzie prowadzi postępowanie, ale – mimo ustawowego obowiązku - nie kończy go wydaniem stosownego aktu ani nie podejmuje właściwej czynności, której domaga się strona (por. B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka- Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, publ. LEX nr 148427 i nr 148280). Dla stwierdzenia bezczynności organu w zakresie niewydania stosownego aktu lub niepodjęcia czynności nie ma znaczenia fakt, z jakich powodów organ zwleka z realizacją wniosku, a w szczególności, czy zwłoka spowodowana jest zawinioną lub też niezawinioną opieszałością organu. Istotne bowiem jest, że organ dopuszcza się zwłoki w rozpatrzeniu wniosku, a jego procedowanie wydłuża czas oczekiwania przez stronę na rozstrzygnięcie sprawy. Natomiast okoliczności, które powodują zwłokę organu oraz jego działania w toku rozpoznania sprawy (jak też zaniechania) oraz stopień przekroczenia terminów, wpływają na ocenę zasadności skargi na bezczynność w tym sensie, że sąd zobowiązany jest je ocenić przy jednoczesnym stwierdzeniu, czy istniejąca bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa czy też nie. Wniosek o udostępnienie informacji publicznej podlega rozpatrzeniu w drodze czynności materialno- technicznej, w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 8 P.p.s.a. Strona ma prawo kwestionowania bezczynności organu zawsze, gdy uznaje, że żądane przez nią informacje są informacjami publicznymi i powinny być jej udzielone w trybie ustawy z dnia 6 września 2001r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198 ze zm. dalej jako u.d.i.p.). W przypadku takiej skargi, sąd dokonuje kwalifikacji żądanych informacji i w zależności od ich charakteru, podejmuje stosowne rozstrzygnięcie. Stwierdzając lub nie stwierdzając bezczynności organu w przedmiocie informacji publicznej, ocenia wówczas prawidłowość dokonania przez organ kwalifikacji wniosku, zapewniając stronie niezbędną ochronę sądową w zakresie dostępu do informacji publicznej. Umieszczenie w Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej prawa obywateli do uzyskiwania informacji publicznej wskazuje na ustrojową doniosłość dostępu do takiej informacji i świadczy zarazem o ochronie tego prawa, jako że ma ono konstrukcję publicznego prawa podmiotowego. Konstytucja RP w art. 61 ust. 1 stanowi, że obywatel ma prawo do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcję publiczne. Prawo to obejmuje również uzyskiwanie informacji o działalności organów samorządu gospodarczego i zawodowego, a także innych osób oraz jednostek organizacyjnych w zakresie, w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa. Prawo do uzyskania informacji obejmuje dostęp do dokumentów oraz wstęp na posiedzenia kolegialnych organów władzy publicznej pochodzących z powszechnych wyborów, z możliwością rejestracji dźwięku lub obrazu (ust. 2). Ograniczenie prawa, o którym mowa w ust. 1 i 2, może nastąpić wyłącznie ze względu na określone w ustawach ochronę wolności i praw innych osób i podmiotów gospodarczych oraz ochronę porządku publicznego, bezpieczeństwa lub ważnego interesu gospodarczego Państwa (ust. 3). W ustępie 1 powołanego przepisu zostało określone powszechne obywatelskie prawo dostępu do informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne. Obejmuje ono także uzyskiwanie informacji o działalności organów samorządu gospodarczego i zawodowego, a także innych osób oraz jednostek organizacyjnych w zakresie, w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa. Korelatem tego prawa podmiotowego jest spoczywający przede wszystkim na organach władzy publicznej obowiązek udzielania obywatelom określonych informacji o działalności instytucji. Obowiązek ten polega zatem nie tyle na dostępności określonych informacji dla odbiorcy, ile przynajmniej – co do zasady – oznacza konieczność aktywnego działania ze strony organu udzielającego informacji, które polegają na dostarczeniu osobie zainteresowanej, na jej żądanie, pewnego zakresu informacji. Formy realizacji obywatelskiego prawa do informacji publicznej Konstytucja RP określa w ust. 2 tegoż przepisu, wskazując na możliwość dostępu do dokumentów urzędowych oraz wstępu na posiedzenia kolegialnych organów władzy publicznej pochodzących z powszechnych wyborów (z możliwością rejestracji obrazu i dźwięku). Art. 61 ust. 3 Konstytucji RP wyznacza granice dopuszczalnego ograniczenia tego prawa: ograniczenie może nastąpić wyłącznie ze względu na określone w ustawach ochronę wolności i praw innych osób i podmiotów gospodarczych oraz ochronę porządku publicznego, bezpieczeństwa lub ważnego interesu gospodarczego Państwa. Z kolei art. 61 ust. 4 stanowi, że tryb udzielania informacji publicznej określają ustawy, a w odniesieniu do Sejmu i Senatu, ich regulaminy. Ustawa o dostępie do informacji publicznej służy realizacji konstytucyjnego prawa dostępu do wiedzy na temat funkcjonowania organów władzy publicznej. Używając w art. 2 ust. 1 pojęcia ,,każdemu" ustawodawca precyzuje zastrzeżone w Konstytucji obywatelskie uprawnienie, wskazując, że każdy może z niego skorzystać na określonych w tej ustawie zasadach. Ustawa ta reguluje zasady i tryb dostępu do informacji, mających walor informacji publicznych, wskazuje, w jakich przypadkach dostęp do informacji publicznej podlega ograniczeniu oraz kiedy żądane przez wnioskodawcę informacje nie mogą zostać udostępnione. Oczywiście ustawa znajduje zastosowanie jedynie w sytuacjach, gdy spełniony jest jej zakres podmiotowy i przedmiotowy. Zakres podmiotowy wyznacza wykonywanie zadań publicznych przez adresata wniosku (art. 4 ust. 1 u.d.i.p) zaś zakres przedmiotowy obejmuje pojęcie ,,informacji publicznej" (art. 1 ust. 1 i art. 6 u.d.i.p.). W sprawach ze skarg na bezczynność sąd administracyjny obowiązany jest zbadać, czy organ wykonał ciążący na nim obowiązek załatwienia sprawy indywidualnej, określony przepisami prawa administracyjnego, a co za tym idzie – winien ustalić, czy wystąpiły przesłanki (podmiotowe i przedmiotowe) zaistnienia takiego prawnego obowiązku. Zgodnie z brzmieniem art. 4 ust. 1 u.d.i.p. obowiązane są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności: 1) organy władzy publicznej, 2) organy samorządów gospodarczych i zawodowych, 3) podmioty reprezentujące zgodnie z odrębnymi przepisami Skarb Państwa 4) podmioty reprezentujące państwowe osoby prawne albo osoby prawne samorządu terytorialnego oraz podmioty reprezentujące inne państwowe jednostki organizacyjne albo jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego, 5) podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym, oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów. W powyższym przepisie ustawodawca zawarł katalog podmiotów zobowiązanych do udostępnienia informacji publicznej, który to katalog nie jest zamkniętym z uwagi na użycie w tym przepisie zwrotu ,,w szczególności". Podmioty te można w zasadzie podzielić na dwie zasadnicze kategorie, tj. na władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne. W pkt 5 omawianego przepisu jako podmiot zobowiązany ustawodawca wskazał m.in. jednostki organizacyjne wykonujące zadania publiczne. Termin ,,zadania publiczne" jest pojęciem szerszym od terminu ,,zadania władzy publicznej". Pojęcia te różnią się przede wszystkim zakresem podmiotowym, bowiem zadania władzy publicznej mogą być realizowane przez organy władzy lub podmioty, którym zadania te zostały powierzone w oparciu o konkretne i wyraźne unormowania ustawowe. Pojęcie ,,zadanie publiczne" użyte w art. 4 u.d.i.p. zamiast pojęcia ,,zadanie władzy publicznej’ użytego w art. 61 Konstytucji RP ignoruje element podmiotowy i oznacza, że zadania publiczne mogą być wykonywane przez różne podmioty niebędące organami władzy i bez konieczności przekazywania tych zadań. Tak rozumiane ,,zadanie publiczne" cechuje powszechność i użyteczność dla ogółu, a także sprzyjanie osiągnięciu celów określonych w Konstytucji lub ustawie. Wykonywanie zadań publicznych zawsze wiąże się z realizacją podstawowych publicznych praw podmiotowych obywateli (por. wyr. NSA z 18 sierpnia 2010 r., I OSK 851/10, publ. http://cbois.nsa.gov.pl). W przedmiotowej sprawie wniosek o udostępnienie informacji publicznej został skierowany do Stowarzyszenia Przyjaciół [...] . W wyroku z 12 września 2003r. ( sygn. akt: II SAB 91/03, publ. LEX 80232) NSA wskazał, że Stowarzyszenie, które realizują cele i zadania o charakterze publicznym, mają obowiązek udzielania informacji publicznych, czyli informacji o swojej działalności. Jak wynika ze statutu Towarzystwa Przyjaciół [...] celem Towarzystwa jest działanie na rzecz integracji i rozwoju lokalnego środowiska społecznego w następujących obszarach: kultura, oświata, edukacja, ochrona środowiska, rozwój regionalny i lokalny, w szczególności zaś upowszechniania historii miasta i regionu, budowanie zamiłowania i poszanowania dla dziedzictwa kulturowego, środowiska naturalnego oraz poprawę walorów estetycznych i krajobrazowych przestrzeni publicznej, promocji miasta i regionu, a także poszerzenie grona miłośników i sympatyków regionu (§ 8 statutu). Stosownie do § 9 statutu Towarzystwo realizuje powyższe cele poprzez inicjowanie projektów wynikających z celów Towarzystwa i organizowanie publicznych zebrań i dyskusji nad nimi, przekazywanie projektów organów administracji rządowej i samorządowej, instytucjom, organizacjom społecznym, gromadzenie zbiorów dokumentujących przeszłość i teraźniejszość [...] oraz miejscowości położonych na terenie powiatu [...] , działalność wydawniczą w zakresie upowszechniania wiedzy regionalnej oraz aktywności społecznej i artystycznej mieszkańców, organizowanie lub inicjowanie zjazdów, konferencji, dyskusji publicznych związanych z celami Towarzystwa, organizowanie wycieczek, spotkań, wydarzeń artystycznych, tematycznie związanych z celami Towarzystwa i finansowanie nagród i innych form motywacji w procesie edukacyjnym. Dla realizacji celów Towarzystwo prowadzi działalność pożytku publicznego w formie odpłatnej i nieodpłatnej. Natomiast zgodnie z art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 24 kwietnia 2003r. o działalność pożytku publicznego i o wolontariacie (Dz. U. z 2010r. Nr 234, poz. 1536 ze zm.) działalnością pożytku publicznego jest działalność społecznie użyteczna, prowadzona przez organizacje pozarządowe w sferze zadań publicznych określonych w ustawie. W świetle powyższych zapisów statutu w ocenie Sądu nie ulega wątpliwości, że Stowarzyszenie jest podmiotem realizującym zadania o charakterze publicznym, o jakich mowa w art. 4 ust. 1 u.d.i.p. świadczą o tym w pierwszej kolejności cele jakie stawia sobie Stowarzyszenie, jak również formy ich realizacji, wobec tego uznać należy, że Stowarzyszenie Przyjaciół [...] jest podmiotem zobowiązanym na gruncie ustawy o dostępie do informacji publicznej, do udzielenia informacji o swojej działalności, będącej w jego posiadaniu. Pojęcie ,,informacji publicznej" ustawodawca określił w art. 1 ust. 1 i art. 6 u.d.i.p. w myśl tych przepisów, informacją publiczną, jest każda informacja o sprawach publicznych, a w szczególności o sprawach wymienionych w art. 6 u.d.i.p. Uwzględniając wszystkie aspekty wynikające z treści tych przepisów, można więc przyjąć, że informacją publiczną, będzie każda informacja dotycząca sfery faktów i danych publicznych, a więc każda wiadomość wytworzona lub odnoszona do władz publicznych, a także wytworzona lub odnoszona do innych podmiotów realizujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań publicznych i gospodarowania mieniem komunalnym lub mieniem Skarbu Państwa . Informacja publiczna, która nie funkcjonuje w obiegu publicznym, udostępniana jest na wniosek, o czym stanowi art. 10 ust. 1 u.d.i.p. Wniosek podlega bowiem realizacji, jeżeli informacja publiczna nie została udostępniona i zainteresowany nie ma innej możliwości zapoznania się z jej treścią, np. poprzez bezpośredni do niej wgląd, bądź sięgając do publikatora. W rozpoznawanej sprawie wniosek z [...] listopada 2013 r., obejmował dwie różne informacje, tj. o udostępnienie określonych protokołów zebrań Zarządu TP[...] z lat 2003-2012 oraz informacji o osobie, która przekazała Zarządowi TP[...] określoną kopię artykułu prasowego. Informacja żądana w pkt. 1 wniosku, a dotycząca protokołu zebrań Zarządu Towarzystwa Przyjaciół [...] jest w ocenie Sądu informacją publiczną. Protokoły te, co wynika z ich istoty, w sposób nierozerwalny związane są z pracą organu statutowego Towarzystwa jakim jest jego Zarząd, a zatem stanowią informację o działalności Towarzystwa. Takiego przymiotu nie posiada natomiast informacja określona w pkt 2 wniosku. Informacja ta nie dotyczy działalności Towarzystwa w zakresie jakim wykonuje ona zadania publiczne. Przekazanie Zarządowi artykułu prasowego jest sprawą wewnętrzną, o charakterze organizacyjno- porządkowym i informacji o osobie, która przekazania dokonała nie można przypisać waloru publicznego. Jak podaje skarżący żądana informacja jest mu potrzebna do ochrony dobrego imienia jego dziadka. Wyjaśnić zatem należy skarżącemu, że w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej możliwe jest żądanie dostępu jedynie do informacji o charakterze publicznym, a nie do każdej informacji. Przesłanką podmiotową zaistnienia obowiązku udostępnienia informacji jest jej posiadanie przez zobowiązany podmiot. Kryterium zatem stanowi konkretny stan faktyczny, a więc posiadanie informacji. Podmiot zobowiązany weryfikuje go po otrzymaniu wniosku o udostępnienie informacji i w przypadku stwierdzenia, że nie ma informacji, powiadamia o tym wnioskodawcę, co stanowi także pewnego rodzaju informację (zob. M. Jaśkowska, ,,Dostęp do informacji publicznych w świetle orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego, Toruń 2002, s. 65-66). Również w sytuacji, gdy żądana informacja nie ma przymiotu informacji publicznej, podmiot zobowiązany powinien jedynie zawiadomić wnioskodawcę, że sprawa nie dotyczy informacji publicznej. Odpowiedź pisemna wystosowana ze strony ubiegającej się o dostęp do informacji musi być uznana za dopuszczalną i wystarczającą z punktu widzenia oceny, czy organ pozostaje w bezczynności. Na ustalenie, czy w sprawie doszło do bezprawności, nie ma wpływu merytoryczna treść udzielanej odpowiedzi, gdyż kwestia, czy odpowiedz zaspokaja oczekiwania strony, czy też jest zgodna ze stanem rzeczywistym lub nie, może być przedmiotem odrębnych postępowań, np. cywilnych odszkodowawczych, karnych na podstawie art. 23 u.d.i.p. i innych. Natomiast przepisy ustawy o dostępie do informacji publicznej ani nie uprawniają, ani nie zobowiązują Sądu Administracyjnego do badania prawidłowości i informowania uprawnionego o tym, że zobowiązany nie ma informacji, o jaką uprawniony wnosi (por. I. Kamińska, M. Rozbicka-Ostrowska, ustawa o dostępie do informacji publicznej, Komentarz, Warszawa 2012, str.191-192). W orzeczeniu z 6 października 2011r. (I OSK 1155/11, publ. https://cbois.nsa.gov.pl) NSA jednoznacznie wskazał, że w sprawie o bezczynność Sąd ogranicza się do badania, czy organ pozostaje w zwłoce, nie ocenia natomiast prawidłowości i legalności wydanego aktu lub dokonanej czynności. Dla oceny czy organ pozostaje w bezczynności bez znaczenia jest też fakt, czy dana odpowiedź satysfakcjonuje wnioskujących. Rozstrzygając w sprawach skarg na bezczynność organu, Sąd orzeka, biorąc za podstawę stan faktyczny sprawy w czasie wydania orzeczenia sądowego. Jeżeli w toku postępowania sądowoadministracyjnego, przed dniem orzekania w sprawie ze skargi na bezczynność, zobowiązany podmiot wydał akt lub dokonał czynności, chociażby z przekroczeniem ustawowych terminów, oznacza to, że organ nie pozostaje w stanie bezczynności i Sąd nie może uwzględnić skargi. Nie może bowiem zobowiązać organu do określonego działania, które przed dniem orzekania zostało już podjęte. W takich przypadkach, zgodnie z art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a. Sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym ugruntowany jest pogląd, że bezprzedmiotowość postępowania sądowego zachodzi w przypadku wydania przez organ aktu podjęcia czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, co do których pozostawał w bezczynności (por. uchwała siedmiu sędziów NSA z 26 listopada 2008r., I OPS 6/08, wyr. NSA z 25 października 2005r., II OSK 85/05, Lex nr 188791). W przedmiotowej sprawie Towarzystwo Przyjaciół [...] na wniosek skarżącego z 28 listopada 2013r. odpowiedziało na skargę. Co do żądania protokołów zebrań Zarządu, w których ujęta zostałaby ściśle określona we wniosku informacja, TP[...] podało, że takimi protokołami nie dysponuje, wyjaśniając jednocześnie, że sprawa nadania ulicy imienia P. C. była poruszana poza protokołem, a Zarząd z uwagi na otrzymane materiały, zdecydował się nie podejmować w tej kwestii działań do czasu wyjaśnienia sprawy. W toku postępowania nie zostały ujawnione okoliczności, które podważyłyby powyższe wyjaśnienie. Wprawdzie podmiot zobowiązany wywiązał się ze swojej określonej ustawą o dostępie do informacji publicznej powinności dopiero w odpowiedzi na skargę i niewątpliwie nastąpiło to z naruszeniem terminów określonych w tej ustawie, to jednak Sąd uznał, że w dacie orzeczenia bezczynność Towarzystwa w zakresie pkt 1 wniosku nie występowała. W orzeczeniu z 5 czerwca 2011r. (I OSK 531/09, publ. https://cbois.nsa.gov.pl) NSA wskazał, że każda odpowiedź pisemna czy wystosowana bezpośrednio do strony czy nawet doręczona za pośrednictwem sądu, musi być uznana za dopuszczalną i wystarczającą z punktu widzenia oceny, czy organ pozostaje w bezczynności. W tej sytuacji, skoro z odpowiedzi na skargę w sposób oczywisty wynika, że organ nie może udzielić informacji żądanej w pkt 1 wniosku z [...] listopada 2013r., gdyż taka informacja nie znajduje się w jego posiadaniu, to nie można przyjąć, że w dacie orzekania nie pozostawał w tym zakresie w bezczynności. Orzeczenie Sądu zobowiązujące Towarzystwo Przyjaciół [...] do udzielenia żądanej informacji byłoby w takiej sytuacji niewykonalne. Uwzględniając powyższe okoliczności Sąd umorzył postępowanie w sprawie w omawianym zakresie na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a. Jednocześnie Sąd uznał, że bezczynność podmiotu zobowiązanego w tym zakresie nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Sąd przede wszystkim uwzględnił, że Towarzystwo Przyjaciół [...] jest organizacją społeczną, której uprawnione do reprezentacji władze działają społecznie i nie pobierają wynagrodzenia. Wziął także pod uwagę chorobę Prezesa Towarzystwa, która miała wpływ na pracę organów TP[...], w tym Zarządu i na wynikające z niej opóźnienia w realizacji zadań i obowiązków. Zwrócił także uwagę, że Towarzystwo odpowiedziało na powyższe pismo skarżącego z 4 lutego 2013r., uznając że odpowiedź ta powinna wyjaśnić wszelkie wątpliwości w przedmiotowej sprawie. Co do żądania udzielenia informacji publicznej sprecyzowanej w pkt 2 wniosku z [...] listopada 2013r., Sąd skargę oddalił. Określona w tej części wniosku informacja w ocenie Sądu nie jest informacją publiczną, co w konsekwencji prowadzi do wniosku, że Towarzystwo Przyjaciół [...] nie było obowiązane do jej udzielenia, a w takiej sytuacji nie można uznać, że pozostaje w bezczynności. Skarga zatem w tej części była pozbawiona usprawiedliwionych podstaw i dlatego podlegała oddaleniu. Uznając, że w sprawie nie zaistniał uzasadniony przypadek pozwalający na zasądzenie na rzecz skarżącego od Towarzystwa Przyjaciół [...] zwrotu części kosztów, o czym stanowi art. 206 P.p.s.a. w zw. z art. 201 § 1 P.p.s.a., Sąd nie uwzględnił wniosku skarżącego o zwrot kosztów postępowania.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło