II OZ 1166/14

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zbigniew Ślusarczyk po rozpoznaniu w dniu 6 listopada 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia J.J.K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 6 sierpnia 2014 r., sygn. akt II SAB/Kr 241/14 o stwierdzeniu swojej niewłaściwości i przekazaniu sprawy według właściwości Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie w sprawie ze skargi J. J.K. na bezczynność Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad w przedmiocie wydania pozwolenia wodnoprawnego postanawia oddalić zażalenie Postanowieniem z dnia 6 sierpnia 2014 r., sygn. akt II SAB/Kr 241/14 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie stwierdził swoją niewłaściwość i przekazał sprawę według właściwości Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie w sprawie ze skargi J. J. K. na bezczynność Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad w przedmiocie wydania pozwolenia wodnoprawnego. W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że z art. 18 ust. 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (tekst jednolity: Dz. U. z 2013 r., poz. 260 ze zm.) wynika, że organem administracji publicznej jest Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad. Organem administracji nie jest ani Dyrekcja (stanowi ona aparat pomocniczy organu), ani tym bardziej jej oddziały w poszczególnych województwach. Oznacza to, że w niniejszej sprawie została zaskarżona bezczynność organu administracji publicznej, mającego siedzibę w Warszawie, tj. na terenie województwa mazowieckiego, objętego właściwością Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, zgodnie z § 1 pkt 13 rozporządzenia Prezydenta Rzeczpospolitej Polskiej z dnia 25 kwietnia 2003 r. w sprawie utworzenia wojewódzkich sądów administracyjnych oraz ustalenia ich siedzib i obszarów właściwości (Dz. U. nr 72, poz. 652 ze zm.). Sąd I instancji orzekł na podstawie art. 59 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej jako p.p.s.a.), zgodnie z którym, jeżeli do rozpoznania sprawy właściwy jest inny sąd administracyjny, sąd, który stwierdzi swoją niewłaściwość, przekaże sprawę właściwemu sądowi administracyjnemu a postanowienie takie może zapaść na posiedzeniu niejawnym. W zażaleniu na powyższe postanowienie J.J.K. stwierdził, że to WSA w Krakowie jest sądem właściwym do rozpoznania niniejszej sprawy ze względu na miejsce popełnionego ,,czyny zabronionego" oraz ze względu na bezpośrednią i personalną odpowiedzialność funkcjonariusza publicznego – dyrektora oddziału, który jest odpowiedzialny za naruszenie prawa. Skargę wniósł na bezczynność oddziału Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad w Krakowie z powodu niewydania przez niego decyzji w niniejszej sprawie. Ponadto podniósł zarzuty związane z wydaniem innych wyroków sądów wojewódzkich w sprawach, w których był stroną (m.in. wyrok WSA w Warszawie z dnia 18 grudnia 2012 r. sygn. akt IV SA/Wa 1128/12, a które dotyczą bezczynności organów oraz stwierdził, że bardziej kompetentnym do wydania orzeczenia w sprawie niniejszej byłby WSA w Krakowie. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 13 § 2 p.p.s.a. właściwy do rozpoznania sprawy jest ten wojewódzki sąd administracyjny, na którego obszarze właściwości ma siedzibę organ administracji publicznej, którego działanie lub zaniechanie zostało zaskarżone. Wojewódzkie sądy administracyjne zobowiązane są z urzędu przestrzegać swej właściwości miejscowej. Oznacza to, że przed oceną dopuszczalności skargi sądy te w pierwszej kolejności zobowiązane są ustalić, czy są właściwe miejscowo do rozpatrzenia danej sprawy, a w przypadku, jeżeli do rozpoznania sprawy właściwy jest inny sąd administracyjny, sąd, który stwierdzi swą niewłaściwość obowiązany jest w myśl art. 59 § 1 p.p.s.a. przekazać sprawę właściwemu sądowi administracyjnemu. Siedziby oraz obszary właściwości wojewódzkich sądów administracyjnych reguluje rozporządzenie Prezydenta RP z dnia 25 kwietnia 2003 r. w sprawie utworzenia wojewódzkich sądów administracyjnych oraz ustalenia ich siedzib i obszarów właściwości (Dz. U. Nr 72, poz. 652 ze zm.). Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad jest centralnym organem administracji rządowej właściwym w sprawach dróg krajowych (art. 18 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych - tekst jednolity: Dz. U. z 2013 r., poz. 260 ze zm.) Zgodnie z art. 18a ust. 1 tej ustawy, Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad realizuje swoje zadania przy pomocy Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad. Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad wykonuje również zadania zarządu dróg krajowych. Stosownie zaś do art. 18a ust. 2, w skład Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad wchodzą, z zastrzeżeniem ust. 3a, oddziały w województwach. Nie jest organem administracji Oddział Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad Oddział (jak również ani Dyrektor tego oddziału, ani też Rejon oraz Kierownik tego rejonu). Oddział GDDKiA (i działający w ramach oddziału Rejon) jest jedynie komórką organizacyjną Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad, będącej centralnym urzędem administracji rządowej, obsługującym Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad (art. 18a ust. 1 i 2 ustawy o drogach publicznych oraz § 1,3 i 5 Statutu Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad, stanowiącego załącznik do zarządzenia nr 5 Ministra Infrastruktury z dnia 29 marca 2002 r., w sprawie nadania statutu Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad; opubl. Dziennik Urzędowy Ministra Infrastruktury nr 3, poz. 8; ze zm.). Natomiast Dyrektor Oddziału GDDKiA i Kierownik Rejonu są pracownikami aparatu pomocniczego Generalnego Dyrektora DKiA, wydającymi decyzje administracyjne z upoważnienia Generalnego Dyrektora DKiA, co nie zmienia faktu, że ewentualnie wydana decyzja jest działaniem Generalnego Dyrektora DKiA, jako centralnego organu administracji rządowej, a nie decyzją Dyrektora Oddziału (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 stycznia 2008 r., sygn. akt II OSK 1548/07 i postanowienie WSA w Szczecinie z dnia 29 października 2012 r., II SA/Sz 913/12). Stąd też należało przyjąć, iż skarżący wnosi skargę na bezczynność Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad. Organ ten ma siedzibę w Warszawie. W takiej sytuacji, stosownie do § 1 pkt 13 powołanego wyżej rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 25 kwietnia 2003 r., właściwym do rozpatrzenia sprawy jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie. Prawidłowo zatem WSA w Krakowie, biorąc za podstawę art. 59 § 1 p.p.s.a stwierdził swoją niewłaściwość i przekazał sprawę według właściwości Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie. Dodać należy, że na obecnym etapie postępowania NSA bada zgodność z prawem jedynie zaskarżonego postanowienia o stwierdzeniu przez WSA w Krakowie swojej niewłaściwości i przekazaniu sprawy według właściwości Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie. Z tych względów, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie.