II SA/Rz 1039/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Stanisław Śliwa po rozpoznaniu w dniu 25 września 2014r. w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. K. o wznowienie postępowania sądowego zakończonego wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 4 czerwca 2014 r. sygn. akt II SA/Rz 105/14 oddającym skargę J. K. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2013r. nr [...] w przedmiocie ustalenia obowiązku dostarczenia ekspertyzy - postanawia – odrzucić skargę o wznowienie postępowania sądowego. J. K. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie skargę o wznowienie postępowania sądowego zakończonego wyrokiem tut. Sądu z dnia 4 czerwca 2014 r. sygn. akt II SA/Rz 105/14, którym oddalona została jego skarga na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2013 r. nr [...] w przedmiocie obowiązku dostarczenia ekspertyzy. Wskazał w niej, że w dniu 8 sierpnia 2014 r. zadzwonił do sekretariatu tut. Sądu i z rozmowy z pracownikiem dowiedział się, że dnia 4 czerwca 2014 r. zapadło w sprawie oznaczonej wskazaną wyżej sygnaturą akt II SA/Rz 105/14 prawomocne orzeczenie. Podniósł, że nie miał wcześniej wiedzy odnośnie do daty rozprawy, na której przedmiotowa sprawa została rozpatrzona, bowiem wyznaczony w ramach prawa pomocy pełnomocnik nie skontaktował się z nim w tej kwestii. Niniejszą skargę opiera zatem na "złym i nierzetelnym" reprezentowaniu go. Skarżący wskazał, że Sąd wydając wyrok nie znał całości materiału dowodowego, który on posiada. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: skarga J. K. podlega odrzuceniu jako nieoparta na ustawowej podstawie wznowienia. Strona domaga się wznowienia postępowania sądowego, przesłanki czego ustanowione zostały w sposób enumeratywny w treści art. 271 – 273 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a.". Jak bowiem wynika z art. 270 P.p.s.a., tylko w przypadkach przewidzianych w dziale niniejszym można żądać wznowienia postępowania, które zostało zakończone prawomocnym orzeczeniem. W uzasadnieniu swojego żądania skarżący zaznacza, że opiera go na "złym i nierzetelnym reprezentowaniu" przez ustanowionego w ramach instytucji prawa pomocy pełnomocnika – adwokata. W tym miejscu należy zwrócić uwagę, że samo sformułowanie podstawy wznowienia w sposób odpowiadający ustawie nie oznacza, że skarga opiera się na ustawowej podstawie wznowienia, jeżeli już z samego jej uzasadnienia wynika, że podnoszona podstawa nie zachodzi; taka skarga jako nieoparta na ustawowej podstawie wznowienia podlega odrzuceniu [por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego (NSA) z 17.04.2007 r. I FSK 607/06, postanowienie NSA z 23.02.2011 r. II OSK 257/11, publ.: www.nsa.gov.pl]. W ocenie Sądu, w niniejszej sprawie zachodzi właśnie taka sytuacja tzn. mimo, że skarga wskazuje jako jej podstawę okoliczność, o której mowa w art. 271 pkt 2 P.p.s.a., to już wstępna jej ocena pozwala na stwierdzenie o braku istnienia tego rodzaju ustawowej przesłanki wznowienia postępowania sądowego. Powołany przepis stanowi, że można żądać wznowienia postępowania z powodu nieważności, jeżeli strona nie miała zdolności sądowej lub procesowej albo nie była należycie reprezentowana lub jeżeli wskutek naruszenia przepisów prawa była pozbawiona możności działania; nie można jednak żądać wznowienia, jeżeli przed uprawomocnieniem się orzeczenia niemożność działania ustała lub brak reprezentacji był podniesiony w drodze zarzutu albo strona potwierdziła dokonane czynności procesowe. J. K. zarzuca, że w postępowaniu oznaczonym sygnaturą II SA/Rz 105/14 był źle reprezentowany przez pełnomocnika – adwokata, który nie skontaktował się z nim przed rozprawą w tej sprawie, w konsekwencji czego nie miał on wiedzy odnośnie do tego, że w dniu 4 czerwca 2014 r. zapadł w tej sprawie wyrok, którego prawomocność stwierdzono dnia 9 lipca 2014 r. W świetle poglądów doktryny i orzecznictwa sądowego nie budzi jednak wątpliwości to, że określona w zacytowanym wyżej art. 271 pkt 2 P.p.s.a. przesłanka wznowienia postępowania sądowego w postaci nienależytej reprezentacji strony dotyczy tylko i wyłącznie przypadków, w których osoby fizyczne nie mają zdolności do czynności prawnych i z tej przyczyny w postępowaniu sądowym muszą być reprezentowane przez przedstawicieli ustawowych, a w odniesieniu do osób prawnych i innych jednostek organizacyjnych, gdy nie działa za nie organ lub osoby uprawnione do działania w ich imieniu. Nie dotyczy ona natomiast sposobu zastępowania strony przez pełnomocnika procesowego. Niewłaściwe zatem czy nieudolne reprezentowanie interesów strony przez jej pełnomocnika procesowego nie jest tożsame z brakiem należytej reprezentacji strony w postępowaniu w rozumieniu art. 271 pkt 2 P.p.s.a. Nie stanowi więc ustawowej podstawy wznowienia postępowania (tak np. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.Komentarz H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, T. Woś LexisNexis Warszawa 2012 r., LexPolonica Maxima, postanowienie NSA z 11.02.2005 r. OSK 1160/04, postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z 1.10.2004 r., II SA/Gd 246/04, postanowienie NSA z 15.02.2012 r. I GSK 155/12, publ.: www.nsa.gov.pl). Okoliczność zaś, że skarżący nie był powiadomiony o rozprawie, nie daje podstawy do przyjęcia, że był on pozbawiony możliwości działania w rozumieniu art. 271 pkt 2 p.p.s.a., w sytuacji, gdy zgodnie z treścią art. 67 § 5 P.p.s.a. o terminie tej rozprawy był powiadomiony jego pełnomocnik (postanowienie WSA w Gliwicach z 27.05.2010 r. II SA/Gl 50/10, opubl.: www.nsa.gov.pl). Takie rozumienie przesłanki z art. 271 pkt 2 P.p.s.a. znajduje oparcie w brzmieniu art. 277 P.p.s.a., który określając termin do wniesienia skargi o wznowienie postępowania sądowego stanowi, że w przypadku, gdy podstawą takiej skargi jest pozbawienie strony możliwości działania lub brak należytej reprezentacji, to termin ten (trzy miesiące) liczy się od dnia, w którym o orzeczeniu dowiedziała się strona, jej organ lub przedstawiciel ustawowy. Nie ma więc tutaj mowy o dowiedzeniu się o fakcie wydania orzeczenia przez pełnomocnika procesowego strony. Ponadto skarżący podniósł, że Sąd nie miał wiedzy odnośnie do całości materiału dowodowego niniejszej sprawy, który znajduje się w jego posiadaniu. Brak jednak podstaw do twierdzenia o pozbawieniu strony możliwości działania przez niemożność przedłożenia Sądowi stosownych dokumentów. Powołany art. 271 pkt 2 P.p.s.a. stanowi bowiem wyraźnie, że tylko pozbawienie strony możliwości działania w postępowaniu "wskutek naruszenia przepisów prawa" może stanowić przesłankę wznowienia postępowania sądowego. Musi więc istnieć związek przyczynowy pomiędzy konkretnymi naruszeniami prawa, których dopuścił się Sąd a pozbawieniem strony możności podjęcia określonej czynności procesowej. Jak wynika z akt sprawy oznaczonej sygnaturą II SA/Rz 105/14, postanowieniem z dnia 5 marca 2014 r., ustanowiony został dla skarżącego J. K. adwokat, którego wyznaczyła Okręgowa Rada Adwokacka (pismo z 31 marca 2014 r. znak: [...]). Wyznaczony adwokat zawiadomiony został o terminie rozprawy w tej sprawie- zgodnie z treścią art. 67 § 5 P.p.s.a., który stanowi, że w przypadku, gdy strona ma pełnomocnika, to wszelkich doręczeń należy dokonywać właśnie temu podmiotowi (odbiór zawiadomienia w tej kwestii nastąpił dnia 8 maja 2014 r.). Substytut tego pełnomocnika był obecny na rozprawie, na której zapadł wyrok o oddaleniu skargi J. K. Biorąc zatem powyższe pod uwagę uznano, iż brak jest podstaw do merytorycznego rozpoznania skargi J. K. o wznowienie postępowania sądowego w sprawie zakończonej wyrokiem z dnia 4 czerwca 2014 r., sygn. II SA/Rz 105/14. Już bowiem samo jej uzasadnienie wskazuje na nieistnienie ustawowej przesłanki wznowienia, tj. określonej w art. 271 pkt 2 P.p.s.a. Jak już zaznaczono, w świetle jednolitego stanowiska doktryny oraz orzecznictwa sądowego, ale przede wszystkim brzmienia odpowiednich regulacji prawnych (cyt. art. 277 P.p.s.a.) nie można uznać, że okoliczność w postaci niewłaściwej reprezentacji strony przez jej procesowego pełnomocnika mieści się w pojęciu przesłanki z art. 271 pkt 2 P.p.s.a. Tymczasem właśnie na niewłaściwą współpracę z pełnomocnikiem powołuje się strona w swej skardze. Dlatego też odrzucono skargę J. K., o czym orzeczono na podstawie art. 280 w zw. z art. 271 pkt 2 P.p.s.a.