II SA/Op 579/12

WyrokWSA w Opolu2013-01-24

Skład orzekający: Krzysztof Bogusz, Ewa Janowska, Elżbieta Kmiecik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy roboty budowlane polegające na budowie płyty obornikowej, montażu zbiornika na odcieki i wykonaniu instalacji technologicznej w gospodarstwie hodowlanym zwierząt futerkowych, które nie jest położone na działce siedliskowej, mogą być wykonane na podstawie zgłoszenia, czy też wymagają pozwolenia na budowę?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że roboty budowlane polegające na budowie płyty obornikowej, montażu zbiornika na odcieki i wykonaniu instalacji technologicznej w gospodarstwie hodowlanym zwierząt futerkowych, które nie jest położone na działce siedliskowej, nie kwalifikują się do zwolnienia z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę na podstawie art. 29 ust. 1 pkt 1 lit. b i c Prawa budowlanego. W związku z tym, właściwy organ zasadnie wniósł sprzeciw wobec zgłoszenia, a realizacja tych robót wymaga uzyskania pozwolenia na budowę.
Stan faktyczny
Spółka A złożyła zgłoszenie zamiaru przystąpienia do remontu i modernizacji gospodarstwa hodowlanego zwierząt futerkowych, obejmujące budowę płyty obornikowej, montaż zbiornika na odcieki i wykonanie instalacji technologicznej. Starosta Nyski wniósł sprzeciw, uznając, że roboty te nie kwalifikują się do zwolnienia z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę i naruszają miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego. Wojewoda Opolski utrzymał decyzję w mocy, argumentując, że działka nie jest zabudową zagrodową, a zgłoszone roboty nie stanowią remontu ani przyłącza. Spółka zaskarżyła decyzję do WSA, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krzysztof Bogusz Sędziowie WSA Ewa Janowska – spr. WSA Elżbieta Kmiecik Protokolant St. inspektor sądowy Katarzyna Stec po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 24 stycznia 2013r. sprawy ze skargi A Spółka z o.o. w [...] na decyzję Wojewody Opolskiego z dnia 28 września 2012r., nr [...] w przedmiocie sprzeciwu wobec zgłoszenia robót budowlanych oddala skargę. Decyzją z dnia 27 czerwca 2012 r., nr [...], Starosta Nyski, działając na podstawie art. 28 ust. 1, art. 29 ust. 1 pkt 1lit. b i c, art. 30 ust. 1 pkt 11, art. 30 ust. 6 pkt 1 i art. 82 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2010 r., Nr 243, poz. 1623 ze zm., dalej jako Prawo budowlane) wniósł sprzeciw co do zgłoszenia zamiaru przystąpienia do remontu i modernizacji gospodarstwa hodowlanego zwierzą futerkowych na nieruchomości położonej w miejscowości [...], dokonanego przez inwestora A Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w [...]. W uzasadnieniu decyzji Starosta Nyski wyjaśnił, że w dniu 10 maja 2012 r. Prezes Zarządu Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością A, T. L. zgłosił zamiar wykonania następujących robót budowlanych: budowa płyty obornikowej z lekkim rozbieralnym systemowym zadaszeniem z paneli poliwęglanowych na stelażu, montażu gotowego, prefabrykowanego zbiornika (o pojemności 10 m³) na odcieki spod płyty, wykonanie instalacji technologicznej z rur PCV fi 160 mm wraz ze studzienkami rewizyjnymi fi 350 mm, odprowadzającej rozlaną wodę z poidełek dla zwierząt i mocz, częściowe utwardzenie (wybetonowanie) powierzchni między klatkami wraz z naprawą i wykonaniem nowej nieprzepuszczalnej izolacji. Organ wskazał, że zgodnie z art. 28 ust. 1 pkt 1 lit. b i c Prawa budowlanego pozwolenia na budowę nie wymaga budowa obiektów gospodarczych związanych z produkcją rolną i uzupełniającą zabudową zagrodową w ramach istniejącej działki siedliskowej, takich jak: płyty do składowania obornika, szczelne zbiorniki na gnojówkę lub gnojowicę o pojemności do 25 m². W ocenie Starosty, zgłaszana przez inwestora budowa płyty obornikowej oraz zbiornika na odcieki nie kwalifikuje się pod zwolnienie wynikające z przywołanego przepisu. Roboty te nie stanowią uzupełnienia zabudowy zagrodowej, a działka inwestora nie została przeznaczona w planie miejscowym pod zabudowę zagrodową. Zgodnie z miejscowym planem zagospodarowanie przestrzennego Gminy Korfantów zatwierdzonym uchwałą nr XVI/123/04 Rady Miejskiej w Korfantowie z dnia 28 stycznia 2004 r. opublikowaną w Dzienniku Urzędowym Województwa Opolskiego nr 13 z dnia 1 marca 2004 r., poz. 239, działka nr A położona w [...] wchodzi w kompleks terenu o symbolu "[...]", który przeznacza się pod tereny rolne bez prawa zabudowy. W związku z powyższym lokalizacja jakichkolwiek nowych budynków, obiektów czy urządzeń budowlanych na ww. terenie narusza ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Od decyzji tej odwołała się A. Ż., reprezentująca A Sp. z o.o., wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i uwzględnienia żądania inwestora w zakresie przystąpienia do robót zgodnie z terminem określonym w zgłoszeniu. Odwołująca zarzuciła brak spójności pomiędzy podstawą prawną decyzji a jej uzasadnieniem oraz naruszenie przepisów o postępowaniu administracyjnym. W wyniku rozpatrzenia wniesionego odwołania - Wojewoda Opolski, decyzją z dnia 28 września 2012 r., nr [...] znajdującą oparcie w art. 138 § 1 pkt .1 K.p.a., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy na wstępie stwierdził, że zgodnie z art. 30 ust. 6 pkt 1 Prawa budowlanego właściwy organ wnosi sprzeciw, jeżeli budowa lub wykonanie robót budowlanych objętych zgłoszeniem dotyczy budowy lub wykonania robót budowlanych, objętych obowiązkiem uzyskania pozwolenia na budowę. Dodał, że art. 30 ust. 6 pkt 2 Prawa budowlanego stanowi, iż właściwy organ wnosi sprzeciw, jeżeli zamierzenie inwestycyjne narusza ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego lub inne przepisy. Uznał, że z przepisów tych wynika obowiązek zbadania przez organ administracji architektoniczno-budowlanej czy dokonane zgłoszenie dotyczy robót budowlanych zwolnionych z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę oraz pod względem zgodności z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Wojewoda Opolski, przedstawił przedmiot dokonanego w dniu 10 maja 2012 r. (data wpływu do organu - 1 czerwca 2012 r.) zgłoszenia, po czym stwierdził, że na podstawie art. 29 ust. 1 pkt 1 d Prawa budowlanego pozwolenia na budowę nie wymaga budowa obiektów gospodarczych związanych z produkcją rolną i uzupełniających zabudowę zagrodową w ramach istniejącej działki siedliskowej, takich jak płyty do składowania obornika. Przywołując treść § 3 pkt 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim mają odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690 ze zm.) organ stwierdził, że przez zabudowę zagrodową należy rozumieć w szczególności budynki mieszkalne lub inwentarskie w rodzinnych gospodarstwach rolnych, hodowlanych lub ogrodniczych oraz w gospodarstwach leśnych. W związku z tym, że na działce nr B znajdują się: wiaty, budynek magazynowy i budynek biurowo-socjalny, to zgodnie z przytoczoną definicją, według Wojewody, zabudowa przedmiotowej działki nie jest zabudową zagrodową. Zatem nie ma zastosowania w sprawie art. 29 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego. Dodatkowo organ odwoławczy zauważył, że inwestor zgłosił wykonanie instalacji technologicznej z rur PCV wraz ze studzienkami rewizyjnymi, odprowadzającej rozlaną wodę z poidełek dla zwierząt i mocz, podnosząc, że w art. 29 Prawa budowlanego zawarty został zamknięty katalog obiektów i robót budowlanych, zwolnionych z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę, a więc takich do których nie będzie miała zastosowania ogólna zasada wyrażona w art. 28 ust. 1 Prawa budowlanego, tj. roboty można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę. Wobec powyższego, organ uznał, że do wykonanie przedmiotowych robót budowlanych wymagane było uzyskanie pozwolenia na budowę, bowiem roboty te stanowią wykonanie instalacji kanalizacyjnej. Organ dowodził, że art. 29 Prawa budowlanego stanowi jedynie, że pozwolenia na budowę nie wymaga przyłączy: elektroenergetycznych, wodociągowych, gazowych, cieplnych i telekomunikacyjnych. Zgłoszona instalacja nie jest jednak przyłączem, bowiem jak wynika ze szkicu, instalacja ta ma odprowadzać odcieki z gospodarstwa hodowlanego do zbiornika na odcieki, który również ma się znajdować na działce nr A. Odpowiadając na zarzuty odwołania Wojewoda Opolski argumentował, że art. 3 pkt 8 Prawa budowlanego definiuje pojęcie remontu jako wykonywanie w istniejącym obiekcie budowlanym robót budowlanych polegających na odtworzeniu stanu pierwotnego, a nie stanowiących bieżącej konserwacji, przy czym dopuszcza się stosowanie wyrobów budowlanych innych niż użyto w stanie pierwotnym. Stąd organ nie zgodził się ze stanowiskiem strony, aby zgłoszenie dotyczyło remontu, skoro odnosi się do budowy nowej płyty obornikowej, montażu nowego zbiornika na odcieki z płyty obornikowej oraz instalacji kanalizacyjnej, remont zaś polega na odtworzeniu stanu pierwotnego. Zamknięty katalog robót budowlanych zwolnionych z uzyskanie pozwolenia na budowę nie obejmuje również modernizacji. Ponadto, dokonując analizy miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy Korfantów, objętego uchwałą Rady Miejskiej w Korfantowie z dnia 28 stycznia 2004 r., Wojewoda Opolski uznał, że przedmiotowa inwestycja jest niezgodna z zapisami planu miejscowego. Reasumując, organ odwoławczy stwierdził, że zgłoszone roboty wymagają uzyskania pozwolenia na budowę oraz są niezgodne z zapisami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, dlatego też Starosta Nyski słusznie wniósł sprzeciw w przedmiotowej sprawie. Podkreślił, że w sprawie zgłoszenia zamierzenia budowlanego nie toczy się postępowanie administracyjne regulowane przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego do czasu wniesienia w drodze decyzji – sprzeciwu na podstawie art. 30 ust. 6 Prawa budowlanego, co powoduje, że zarzuty pominięcia art. 7 i 10 K.p.a. nie mogły zostać uwzględnione. W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu pełnomocnik skarżącej zarzucił kwestionowanej decyzji naruszenie przepisów prawa materialnego i formalnego, a w szczególności: art. 30 ust. 1 pkt 1 i 2, art. 29 ust. 1 pkt 1 lit. b i c, art. 29 ust. 2 pkt 1, art. 4, art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. d, art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. b ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawa budowlanego oraz art. 35, art. 65 ust. 2 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717 ze zm.), a także art. 64 ust. 2 i 3 Konstytucji RP. Zarzut naruszenia przepisów procesowych dotyczył art. 6, art. 7, art. 10 ust. 1 i 2 oraz art. 80 i art. 81 Kodeksu postępowania administracyjnego, poprzez niezastosowanie ww. przepisów w trakcie postępowania administracyjnego oraz naruszenie art. 156 § 1 pkt 2 i 6 K.p.a. skutkujące nieważnością wydanych w sprawie decyzji. Powołując się na tak sformułowane zarzuty oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), wniesiono o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz poprzedzającej decyzji Starosty Nyskiego z dnia 27 czerwca 2012 r. i o zasądzenie kosztów postępowania sądowego. W uzasadnieniu skargi przedstawiona została argumentacja zbieżna – co do istoty- z zastosowaną wcześniej w odwołaniu od decyzji wydanej w sprawie przez organ pierwszej instancji, a dodatkowo pełnomocnik skarżącej podniósł, że niezależnie od zarzucanej nieprawidłowej interpretacji przez organ pojęcia "zabudowy zagrodowej" oraz braku wyczerpującego zbadania wszystkich okoliczności faktycznych i błędnych ustaleniach w niniejszej sprawie, konieczne jest wskazanie w niniejszej sprawie na art. 35 i art. 65 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Skarżąca opisała sytuację prawną przedmiotowej działki i uprawnienia inwestorów, wskazując, że uprzedni inwestorzy – A. W.-L. i T. L. otrzymali ostateczną decyzję o pozwoleniu na budowę nr [...] z dnia 29 maja 2002 r., która została poprzedzona ostateczną decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowaniu, nr [...] z dnia 9 kwietnia 2010 r., a następnie została przeniesiona decyzją Starosty Nyskiego z dnia 9 czerwca 2010 r. na rzecz A Sp. z o.o. Na jej mocy inwestor nabył uprawnienia do podjęcia inwestycji polegającej na budowie gospodarstwa hodowlanego zwierząt futerkowych (norek) o obsadzie do 25.000 szt, obejmującej wiaty klatek dla zwierząt, budynek magazynowy z paszarnią o powierzchni 179 m², budynek biurowo-socjalny o powierzchni 75 m² oraz przyłącze energetyczne sieci wodociągowej, sieci kanalizacji sanitarnej wraz z dwoma szambami na terenach położonych w miejscowości [...]. Po zakończeniu pierwszego i drugiego etapu inwestycji inwestorzy uzyskali decyzje o pozwoleniu na użytkowanie, wydane przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w powiecie nyskim dnia 15 stycznia 2003 r. oraz dnia 5 lipca 2010 r. Skarżąca wyjaśniła, że zgłoszenie remontu i modernizacji gospodarstwa hodowlanego zwierząt futerkowych było rezultatem zarządzenia pokontrolnego Opolskiego Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska i jest niezbędne do dalszego prowadzenia produkcji rolnej. Dowodziła, że prace objęte zgłoszeniem inwestora dotyczą materii uregulowanej w przepisie art. 29 ust. 1 oraz ust. 2 Prawa budowlanego, a okres użytkowania obiektu wpłynął na potrzebę wykonania drobnych prac naprawczych, jak również dostosowanie obiektu do wymagań określonych w art. 5 Prawa budowlanego, dotyczących warunków higienicznych i zdrowotnych oraz ochrony środowiska, jak i zapewnienia warunków zgodnych z przeznaczeniem obiektu, w szczególności w zakresie usuwania ścieków, wody opadowej oraz odpadów. Skarżąca nie godziła się ze stanowiskiem organów, iż sporne roboty nie dotyczą zabudowy zagrodowej, podkreślając, że ulokowane na działce obiekty stanowią w myśl przepisów Prawa budowlanego i przepisów technicznych – elementy zabudowy zagrodowej, składającej się na gospodarstwo hodowlane zajmujące się produkcją rolną. Na poparcie swojego stanowiska przywołała art. 2 pkt 2 ustawy z dnia 11 kwietnia 2003 r. o ukształtowaniu ustroju rolnego (Dz. U. 64, poz. 592 ze zm.), zawierający definicję gospodarstwa rolnego. Niezależnie od przytoczonych argumentów, Spółka wskazywała, iż dyspozycja art. 29 ust. 1 pkt 1 lit. b Prawa budowlanego przewiduje dwie przesłanki, które nie muszą być spełnione łącznie, aby uzyskać zwolnienie od pozwolenia na budowę, a więc nie wymaga pozwolenia na budowę budowa obiektów gospodarczych związanych z produkcją rolną oraz budowa budynków gospodarczych uzupełniających zabudowę zagrodową w ramach istniejącej działki siedliskowej. Rozwijając zarzut naruszenia przepisów ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym skarżąca wywodziła, że w myśl art. 35 cytowanej ustawy tereny, których przeznaczenie plan miejscowy zmienia, mogą być wykorzystywane w sposób dotychczasowy do czasu ich zagospodarowania zgodnie z tym planem, chyba, że w planie ustalono inny sposób ich tymczasowego zagospodarowania, a takich ograniczeń przedmiotowy plan nie wprowadzał. Natomiast art. 65 ust. 1 ww. ustawy statuuje, że organ, który wydał decyzję o warunkach zabudowy albo decyzję o ustaleniu lokalizacji celu publicznego, stwierdza jej wygaśnięcie, jeżeli inny wnioskodawca uzyskał pozwolenie na budowę lub dla terenu tego uchwalono plan miejscowy. Jednakże zgodnie z ust. 2 cytowanego przepisu art. 65 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym przepisu ust. 1 nie stosuje się, jeżeli została wydana ostateczna decyzja o pozwoleniu na budowę. Zdaniem skarżącej, ocena prawna organów polegająca wyłącznie na uznaniu, iż budowa na gruncie rolnym jest niezgodna z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, przy całkowitym pominięciu wyjątków z art. 65 ust. 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, stanowi rażącą obrazę przepisów prawa. W związku z powyższym, organy opierając się wyłącznie na postanowieniach miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, ignorując obowiązujące w obrocie prawnym ważne i skuteczne decyzje o pozwoleniu na budowę, dopuściły się naruszenia prawa. Dodatkowo skarżąca nie zgodziła się ze stwierdzeniem, że miejscowy plan zawiera w rozdziale XIV - dla wsi [...] - zapisy zakazujące jakiejkolwiek zabudowy i zwracała uwagę na przepisy Kodeksu cywilnego oraz Konstytucji, chroniące prawo własności. Sumując podniosła, że utrzymanie w mocy decyzji Starosty Nyskiego wyrażającej sprzeciw od zgłoszenia w sprawie zamiaru przystąpienia przez inwestora do remontu i modernizacji gospodarstwa hodowlanego zwierząt futerkowych doprowadzi do sytuacji, w której okaże się niemożliwe dalsze prowadzenie gospodarstwa rolnego i realizowanie inwestycji na podstawie ważnego pozwolenia na budowę z dnia 29 maja 2002 r., wydanego przez Burmistrza Korfantowa oraz naraża inwestora na odpowiedzialność przewidzianą w art. 31a ust. 1 ustawy z dnia 20 lipca 1991 r. o Inspekcji Ochrony Środowiska (Dz. U. z 2007 r. Nr 44, poz. 287 ze zm.). Na zakończenie skarżąca Spółka zakwestionowała stanowisko Wojewody Opolskiego wskazujące, iż objęta zgłoszeniem instalacja technologiczna z rur PCV wraz ze studzienkami rewizyjnymi nie korzysta ze zwolnienia przewidzianego w art. 29 Prawa budowlanego. Powołując się na załączony do przedmiotowego zgłoszenia rysunek, twierdziła, że wymieniona w zgłoszeniu instalacja stanowi przyłącze do istniejącego przy gospodarstwie hodowlanym systemu kanalizacyjnego, zaś budowa przyłączy została wyraźnie wymieniona w art. 29 ust. 1 pkt 20 Prawa budowlanego jako korzystająca ze zwolnienia z uzyskania pozwolenia na budowę. Nie godziła się również z poglądem, że zgłoszone roboty nie odpowiadają pojęciu remontu w rozumieniu art. 29 ust. 2 pkt 1 Prawa budowlanego. Mając na uwadze przedstawione wywody Spółka zaakcentowała, że rozstrzygnięcia w sprawie wydane zostały z rażącym naruszeniem prawa "podpartym błędną interpretacją powołanych w skardze przepisów, co powinno skutkować ich uchyleniem". Stwierdziła, że pozostawienie w mocy wydanych w sprawie decyzji uniemożliwiłoby realizację zaleceń pokontrolnych Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska w Opolu i tym samym doprowadziłoby do popełnienia przez skarżącą czynu zabronionego określonego w art. 31a ust. 1 ustawy i Inspekcji Ochrony Środowiska, co również stanowi przyczynę nieważności zaskarżonych decyzji na mocy art. 156 § 1 pkt 6 K.p.a. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumentację zaprezentowaną w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Kontrola sądu administracyjnego, zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) i art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm. - dalej P.p.s.a.) polega na badaniu zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Kontrola ta sprowadza się do zbadania, czy w toku rozpoznania sprawy organy administracji publicznej nie naruszyły prawa materialnego i procesowego w stopniu istotnie wpływającym na wynik sprawy. Przy czym ocena ta jest dokonywana według stanu i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. Mając na względzie wskazane powyżej kryterium legalności Wojewódzki Sąd Administracyjny po poddaniu ocenie ustalonych w sprawie w toku administracyjnego postępowania instancyjnego okoliczności faktycznych i istniejących wówczas okoliczności prawnych nie znalazł podstaw dla stwierdzenia zasadności zarzutu naruszenia prawa procesowego i materialnego w rozpoznawanej sprawie, mimo rozważenia w toku dokonywanych czynności przepisu art. 134 § 1 P.p.s.a., z którego wynika, że Sąd przy rozstrzyganiu sprawy nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Z tych względów brak było przesłanek do uwzględniania skargi. Materialnoprawną podstawą rozstrzygnięć wydanych w rozpoznawanej sprawie stanowiły przepisy powoływanej wcześniej ustawy – Prawo budowlane, które – jak określa to art. 1 tej regulacji normuje działalność obejmującą sprawy projektowania, budowy, utrzymania i rozbiórki obiektów budowlanych oraz określa zasady działania organów administracji publicznej w tych dziedzinach. W art. 28 ust. 1 omawianego aktu ustawodawca jako zasadę przyjął, że roboty budowlane, jakim są – zgodnie z art. 3 pkt 7 tej ustawy – działania polegające na budowie, a także prace polegające na przebudowie, montażu, remoncie lub rozbiórce obiektu budowlanego można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwolenie na budowę, z zastrzeżeniem art. 29-31. Wymienione przepisy zawierają zamknięty katalog robót budowlanych, w stosunku do których ustawodawca odstąpił od obowiązku posiadania przez inwestora pozwolenia na budowę, w niektórych przypadkach zastępując go wymogiem zgłoszenia właściwemu organowi zamiaru wykonania określonych robót budowlanych, ale jednocześnie uprawniając ten organ do wniesienia w określonych ustawowo warunkach i terminie sprzeciwu w formie decyzji. Zważyć jednak należy, że zwolnienie od obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę poprzez dokonanie zgłoszenia co do zamierzeń wymienionych w art. 30 ust. 1 ustawy – Prawo budowlane nie ma charakteru bezwzględnego. W postępowaniu zgłoszeniowym organ administracji architektoniczno-budowlanej dokonuje bowiem analizy zgłoszenia i dołączonych do niego dokumentów, a następnie, w zależności od wyników tej analizy bądź przyjmuje je milcząco, uznając, że zgłoszenie wraz z załączonymi dokumentami odpowiada prawu, bądź też nakłada obowiązek uzupełnienia zgłoszenia albo wnosi sprzeciw. Zgodnie bowiem z art. 30 ust. 6 właściwy organ obligatoryjnie wnosi sprzeciw m.in. wówczas, kiedy zgłoszenie dotyczy budowy lub wykonywania robót budowlanych objętych obowiązkiem uzyskania pozwolenia na budowę. Organ dysponuje zatem instrumentem umożliwiającym w konkretnym przypadku powrót do zasady wyrażonej w art. 28 ust. 1 ustawy – Prawo budowlane. W rozpoznawanej sprawie Starosta Nyski, wypełniając dyspozycję ustawodawcy zawartą w przepisie art. 30 ust. 6 pkt 1 powoływanej ustawy, wniósł w dniu 27 czerwca 2012 r.,decyzją nr [...], sprzeciw – zaakceptowany przez Wojewodę Opolskiego. Zaskarżoną decyzją – do zamiaru wykonania przez A Spółka z o.o. w [...] robót budowlanych polegających na remoncie i modernizacji gospodarstwa hodowlanego zwierząt futerkowych na nieruchomości położonej w miejscowości [...] na działce oznaczonej w ewidencji gruntów i budynków nr A z k.m. [...]. Z opisu robót dołączonego do przedmiotowego zgłoszenia przez inwestora wynika, że roboty te polegać miały na budowie płyty obornikowej z lekkim rozbieralnym systemowym zadaszeniem z paneli poliwęglanowych na stelażu, montażu gotowego prefabrykowanego zbiornika (o pojemności 10 m³), wykonaniu instalacji technologicznej z rur PCV fi 160 mm wraz ze studzienkami rewizyjnymi fi 350 mm, odprowadzającej wodę z poidełek na mocz, częściowe utwardzenie (wybetonowanie) powierzchni między klatkami wraz z naprawą i wykonaniem nieprzepuszczalnej izolacji. Podejmując czynności orzecznicze organy właściwe w postępowaniu instancyjnym uznały, że opisany w zgłoszeniu zamiar inwestorski nie może korzystać ze złagodzenia ustawowego przyjętego w przepisie art. 29 ust. 1 pkt 1 lit. b i c ustawy – Prawo budowlane, którego naruszenie niezasadnie zarzucono w skardze. Przepis art. 29 ust. 1 pkt 1 lit. b i c ustawy Prawo budowlane stanowił, że pozwolenia na budowę nie wymaga budowa obiektów gospodarczych związanych z produkcją rolną i uzupełniających zabudowę zagrodową w ramach istniejącej działki siedliskowej: płyt do składowania obornika, szczelnych zbiorników na gnojówkę lub gnojowicę o pojemności do 25 m³ . Jak zatem słusznie wskazywały organy orzekające w sprawie, aby możliwe było zaliczenie określonego obiektu do budowli, o jakich mowa w art. 29 ust. 1 pkt 1 lit b i c Prawa budowlanego, koniecznym jest ustalenie, że zgłoszenie dotyczy obiektu gospodarczego związanego z produkcją rolną, stanowiącego uzupełniającą zabudowę zagrodową w ramach istniejącej działki siedliskowej. Konstrukcja wskazanego przepisu stanowi, zgodnie z intencją ustawodawcy, ograniczenie konieczności uzyskania pozwolenia na budowę przewidzianych w nim inwestycji wyłącznie do terenów działki siedliskowej, co związane jest z faktem, że w ramach działki siedliskowej wskazane obiekty mają znacznie mniejszy zasięg oddziaływania. Tymczasem, jak jednoznacznie wynika z akt przedmiotowej sprawy, prowadzona przez skarżącą działalność polegająca na hodowli zwierząt futerkowych na skalę produkcyjną /masową/ realizowana jest na terenie, który stanowi użytek rolny, sąsiadujący z zabudowaniami inwentarskimi po byłym Państwowym Gospodarstwie Rolnym. Istniejąca tam zabudowa ma charakter gospodarczy, a zasięg oddziaływania tych obiektów jest znacznie większy. Powyższe, zdaniem Sądu przesądza o tym, że teren objęty zgłoszeniem inwestora nie może być uznany za działkę siedliskową. Na pełną akceptacje zasługuje w tym zakresie pogląd, wyrażony przez Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w wyroku z dnia 21 października 2009 r., sygn. akt II SA/Wr 215/09 (orzeczenie zamieszczone na stronie internetowej Centralnej Bazy Orzeczeń Sądów Administracyjnych – http://orzeczenia.nsa.gov.pl), iż siedlisko to teren o charakterze kameralnym /prywatnym/, na którym posadowiony jest dom mieszkalny, gdzie koncentrują się czynności życiowe rolnika i jego rodziny i zaspokajane są elementarne potrzeby życiowe, a zabudowa zagrodowa to siedlisko wraz z zabudowaniami gospodarczymi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu nie podziela natomiast powołanego przez skarżącą orzecznictwa definiującego pojęcie działki siedliskowej rozszerzająco. Z akt sprawy, na podstawie których, zgodnie z przepisem art. 133 § 1 P.p.s.a., orzeka sąd administracyjny – wynika, że działka nr A w [...], objęta zamiarem inwestorskim stanowi nieruchomość o powierzchni ponad 1,6 ha, będącą gospodarstwem hodowlanym o obsadzie do 25.000 szt. zwierząt futerkowych (norek), zabudowaną wiatami klatek dla zwierząt, budynkiem magazynowym z paszarnią o powierzchni 179, m², budynkiem socjalno-biurowym o powierzchni 75 m². Na działce tej znajdują się także przyłącza energetyczne, sieci wodociągowej, sieci kanalizacji sanitarnej wraz z dwoma szambami po 10 m³ z odprowadzeniami z ww. budynków. Fakt prowadzenia gospodarstwa hodowlanego na przedmiotowym terenie nie był kwestionowany przez skarżącą. Powtórzyć przyjdzie, że z treści przywołanego wcześniej przepisu art. 29 ust. 1 pkt 1 lit. b i c ustawy – Prawo budowlane wynika, że bezwzględnym warunkiem dopuszczalności realizowania wskazanych w nim obiektów na podstawie zgłoszenia, czyli z odstąpieniem od wymogu uzyskania pozwolenia na budowę jest. m.in. ustalenie, że będą one uzupełniać zabudowę zagrodową w ramach istniejącej działki siedliskowej (np. wyrok NSA z dnia 6 maja 2008r., sygn. akt II OSK 502/2007, Lex nr 1968602). Jednocześnie skład orzekający w niniejszej sprawie nie podziela też poglądu prezentowanego w skardze, a wcześniej w odwołaniu, o tożsamości pojęć "siedlisko" i "gospodarstwo rolne". Definicję gospodarstwa rolnego zawiera art. 55³ Kodeksu cywilnego, w myśl którego za gospodarstwo rolne uważa się grunty rolne wraz z gruntami leśnymi, budynkami lub ich częściami, urządzeniami i inwentarzem, jeżeli stanowią lub mogą stanowić zorganizowaną całość gospodarczą oraz z prawami związanymi z prowadzeniem gospodarstwa rolnego. Również ustawa z dnia 11 kwietnia 2003r. o kształtowaniu ustroju rolnego (Dz.U. Nr 64, poz. 592) w art. 2 pkt 2 definiuje gospodarstwo rolne jako "gospodarstwo rolne w rozumieniu kodeksu cywilnego o obszarze nie mniejszym niż 1 ha użytków rolnych". Nie można zatem przyjąć generalnie – jak twierdzi skarżąca Spółka, że "siedlisko" odpowiada pojęciu "gospodarstwa rolnego". Z przywołanych definicji wynika, że gospodarstwo rolne stanowią określone jego części składowe, w tym przede wszystkim grunty rolne jeżeli wraz z pozostałymi składnikami stanowią zorganizowaną całość gospodarczą. Działka siedliskowa może być zatem jego elementem składowym. Zgodzić się należało z Wojewodą, że omawianego zgłoszenia nie można było uznać jako zgłoszenia wykonania robót budowlanych, polegających na remoncie istniejących obiektów budowlanych w rozumieniu art. 29 ust. 2 pkt 1 Prawa budowlanego, zwolnionych z uzyskania pozwolenia na budowę. Przepis art. 3 pkt 8 Prawa budowlanego definiuje pojęcie remontu jako wykonywanie w istniejącym obiekcie budowlanym robót budowlanych, polegających na odtworzeniu stanu pierwotnego, a nie stanowiących bieżącej konserwacji, przy czym dopuszcza się stosowanie wyrobów budowlanych innych niż użyto w stanie pierwotnym. Trafnie organ wywodził, że nie sposób zgodzić się ze zdaniem skarżącej, jakoby zgłoszenie dotyczyło remontu, skoro odnosiło się do budowy nowej płyty obornikowej, montażu nowego zbiornika na odcieki z płyty obornikowej oraz instalacji kanalizacyjnej, zaś remont polega jedynie na odtworzeniu stanu pierwotnego. W tym miejscu godzi się zwrócić uwagę na pogląd wielokrotnie wyrażany przez Naczelny sąd Administracyjny, że nie można za remont uznać wykonanie prac, w wyniku których powstaje obiekt o innych parametrach i wymiarach niż pierwotnie istniejący lub o innych parametrach technicznych niż obiekt pierwotny, w przedmiotowej sprawie nastąpiłaby realizacja nowej sieci kanalizacyjnej niebędącej przyłączem (tak: wyrok z dnia 8 kwietnia 2011 r., sygn. akt II OSK 610/10, LexPolonica 2542882, wyrok z dnia 25 stycznia 2008 r. sygn. akt II OSK1945/06 LexPolonica 2476127). Zasadnie również przyjął Wojewoda, że zamknięty katalog robót budowlanych zwolnionych z uzyskania pozwolenia na budowę nie obejmuje modernizacji, bowiem aktualnie obowiązujące Prawo budowlane nie zna pojęcia modernizacji. Zwrócić uwagę przyjdzie, że w okresie od 24 grudnia 1997 r. do 31 grudnia 1998 r. w ustawie z dnia 7 lipca 1994r. - Prawo budowlane, funkcjonowało pojęcie "modernizacji" jako jednego z rodzajów robót budowlanych. Pojęcie to zostało dodane do definicji robót budowlanych, zawartej w słowniku pojęć prawa budowlanego pod art. 3 pkt 7, ustawą zmieniającą Prawo budowlane z dnia 22 sierpnia 1997 r. (Dz. U. z 1997r. Nr 111, poz.726), która weszła w życie z dniem 24.12.1997r., a wykreślenie pojęcia "modernizacja" z definicji robót budowlanych nastąpiło z dniem 1 stycznia 1999 r. na mocy ustawy z dnia 24 lipca 1998r. o zmianie niektórych ustaw określających kompetencje organów administracji publicznej w związku z reformą administracyjną państwa.(Dz. U. z 1998r. Nr 106., poz. 668). Odnosząc się do zarzutów skargi dotyczących naruszenia norm proceduralnych, w tym art. 6, art. 7, art. 8, art. 10 § 1 i § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego, zauważyć przyjdzie, że w orzecznictwie sądowoadministracyjnym generalnie przyjęto, że zgłoszenie budowy nie powoduje wszczęcia jurysdykcyjnego postępowania administracyjnego, nie stanowi bowiem wniosku zainteresowanego podmiotu, który zgodnie z K.p.a. wymaga załatwienia sprawy administracyjnej przez organ budowlany w drodze decyzji administracyjnej oraz, że do wydania decyzji o sprzeciwie w sprawie zgłoszenia nie toczy się postępowanie administracyjne w zakresie uregulowanym przepisami K.p.a., mają natomiast zastosowanie reguły określone w ustawie - Prawo budowlane. Przepisy K.p.a. mają zastosowanie dopiero od wydania decyzji o sprzeciwie. Decyzję tę wydaje organ w postępowaniu administracyjnym wszczętym z urzędu, gdy oceniając zamierzenie inwestycyjne ustali zaistnienie ustawowych przesłanek do wniesienia sprzeciwu (patrz wyrok WSA w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 2 czerwca 2011 r., sygn. akt II SA/Go 25/11, wyrok WSA w Białymstoku z dnia 15 grudnia 2011 r., sygn. akt II SA/Bk 681/11, wyrok NSA z dnia 6 marca 2009 r., sygn. akt II OSK 307/08, z dnia 28 stycznia 2011 r., sygn. akt II OSK 178/10, dostępne na stronie internetowej– Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych). Nie zasługuje również na uwzględnienie podniesiony przez skarżącą zarzut, że wykonanie określonego w zgłoszeniu zakresu robót budowlanych, po uprzednim dokonaniu zgłoszenia, zostało nakazane zarządzeniem pokontrolnym Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska w Opolu z dnia 7 lipca 2011 r., bowiem doprowadzenie funkcjonowania Gospodarstwa Hodowlanego Zwierząt Futerkowych w [...] do stanu zgodnego z wymogami przepisów ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne (Dz. U. z 2005 r. Nr 239, poz. 2019 ze zm.), ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. o odpadach (tekst jednolity Dz. U. z 2007 r. Nr 39, poz. 251 ze zm.), ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2008 r., Nr 25, poz. 150 ze zm.), nie może się odbyć z naruszeniem reguł wynikających w Prawa budowanego. Skoro więc inwestycja nie spełnia warunków uprawniających do zwolnienia jej z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę, to uzasadnione było wniesienie przez właściwy organ sprzeciwu na podstawie art. 30 ust. 6 pkt 1 powoływanej ustawy, a tym samym uznanie, że realizowanie jej wymaga podporządkowania się wymogowi wynikającemu z art. 28 ust. 1 ustawy – Prawo budowlane. W związku z tym, poza rozważaniami Sądu, pozostała kwestia oceny planowanych robót z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, zawartymi w uchwale Rady Miejskiej w Korfantowie Nr XVI/123/04 z dnia 28 stycznia 2004 r. Mając na względzie przedstawione wcześniej okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że organy orzekające w postępowaniu instancyjnym prawidłowo zastosowały w sprawie przepisy prawa materialnego, nie naruszając przy tym zasad procedury administracyjnej i stwierdzając brak podstaw do uwzględnienia skargi – stosownie do przepisu art. 151 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło