I SA/Gl 1249/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożena Suleja (spr.), , , po rozpoznaniu w dniu 8 grudnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A Sp. z o.o. w J. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób prawnych za 2011 r. postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] Dyrektor Izby Skarbowej w K. utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w Z. z dnia [...] nr [...] określającą A Sp. z o.o. w J. zobowiązanie w podatku dochodowym od osób prawnych za 2011 r. w kwocie [...] zł. W skardze na powyższą decyzję Spółka, reprezentowana przez pełnomocnika, zawarła m.in. wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji wskazując, że jej wykonanie wyrządzi znaczną szkodę w mieniu skarżącej oraz spowoduje trudne do odwrócenia skutki w postaci wyegzekwowania nienależnych organowi podatkowemu kwot. Postanowieniem z dnia 10 listopada 2014 r. organ odwoławczy odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Zgodnie z art. 61 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270, zwanej dalej "ppsa"), w razie wniesienia skargi organ, który wydał zaskarżoną decyzję lub postanowienie, może z urzędu lub na wniosek skarżącego wstrzymać ich wykonanie w całości lub w części. Stosownie jednak do art. 61 § 3 ppsa odmowa wstrzymania wykonania aktu przez organ nie pozbawia skarżącego złożenia wniosku do sądu, który po przekazaniu doń skargi może wydać postanowienie uwzględniające taki wniosek. Należy w tym miejscu zwrócić uwagę, że w myśl art. 61 § 1 ppsa wniesienie skargi do sądu co do zasady nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu lub czynności. Tym samym postanowienie o wstrzymaniu wykonania przełamuje tę zasadę i może być wydane jedynie w okolicznościach faktycznych o charakterze wyjątkowym, które w świetle treści przywołanego już art. 61 § 3 ppsa, polegają na niebezpieczeństwie wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Wskazać zatem przyjdzie, że w art. 61 § 3 ppsa przewidziano stosunkowo restrykcyjne przesłanki wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, nadając tej instytucji charakter wyjątkowy i uzależniając jej zastosowanie od wystąpienia okoliczności nadzwyczajnych. Zauważyć nadto należy, że przytoczona wyżej regulacja niewątpliwie nakłada określone obowiązki nie tylko na Sąd, ale i na wnioskodawcę. Postępowanie w przedmiocie wstrzymania wykonania decyzji prowadzi do wyłomu od zasady jej wykonalności, wobec czego strona nie może ograniczyć się w uzasadnieniu wniosku do ogólnikowego stwierdzenia żądania, lecz precyzyjnie musi wskazać na zagrożenie płynące z jej wykonania (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 kwietnia 2012 r., sygn. akt II OSK 768/12, publ. LEX nr 1145639). Wnioskodawca jest zatem zobowiązany "do rzeczowego uzasadnienia swego wniosku poprzez poparcie go twierdzeniami, tezami oraz stosownymi dokumentami na okoliczność spełnienia tych ustawowych przesłanek udzielenia ochrony tymczasowej" (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 czerwca 2008 r., sygn. akt I FSK 983/08, publ. LEX nr 468877). Uzasadnienie wniosku powinno odnosić się do konkretnych zdarzeń lub okoliczności, jednakże w taki sposób, aby Sąd miał możliwość dokonania kontroli ich prawdziwości. Nie jest bowiem wystarczające, by okoliczności przemawiające za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji występowały w sprawie – Sąd musi mieć o nich wiedzę i możliwość zweryfikowania tej wiedzy, a dostarczenie odpowiednich informacji i dokumentów w tym zakresie obciąża stronę (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 maja 2009 r., sygn. akt I FZ 148/09, publ. LEX nr 564208). Przenosząc powyższe uwagi na grunt omawianej sprawy należy stwierdzić, że pełnomocnik skarżącej Spółki nie wykazał, że wykonanie zaskarżonej decyzji spowoduje niebezpieczeństwo wyrządzenia w czasie trwania postępowania sądowoadministracyjnego znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Pełnomocnik skarżącej nie przedstawił jakiejkolwiek dokumentacji, która mogłaby przemawiać na rzecz jego wniosku, ani nawet nie uzasadnił swojego żądania, poza wskazaniem, że wykonanie zaskarżonej decyzji wyrządzi znaczną szkodę w mieniu skarżącej oraz spowoduje trudne do odwrócenia skutki w postaci wyegzekwowania nienależnych organowi podatkowemu kwot. Warto zarazem zwrócić uwagę, że właśnie wspomniany mankament wniosku wytknął już pełnomocnikowi strony skarżącej organ odwoławczy w postanowieniu z dnia 10 listopada 2014 r. Mógł on mieć zatem świadomość, iż jego wniosek może nie odnieść zamierzonego skutku, a mimo to nie uzupełnił go, nie przedkładając też niezbędnych dowodów. Sąd, analizując akta sprawy, również nie dostrzegł nadzwyczajnych okoliczności, które zgodnie z art. 61 § 3 ppsa pozwalałyby na wstrzymanie wykonania decyzji. Artykuł 61 § 3 ppsa może znaleźć zastosowanie wyłącznie celem zapobieżenia szkodzie, "która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia" ani też przez "przywrócenie rzeczy do pierwotnego stanu" (tak postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 4 grudnia 2007 r., sygn. akt II SA/Bk 637/07, publ. LEX nr 356705). Chodzi zatem o takie sytuacje, gdy grozi utrata przedmiotu świadczenia, który wskutek swych właściwości nie może być zastąpiony innym przedmiotem. Trudne zaś do odwrócenia skutki to takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 31 maja 2012 r., sygn. akt II OZ 465/12, publ. LEX nr 1165459). W omawianej sprawie brak natomiast dowodów, by przypuszczać, że wykonanie to będzie się wiązać z niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, jak wymaga tego art. 61 § 3 ppsa. Nadzwyczajnych okoliczności, które zgodnie z art. 61 § 3 ppsa pozwalałyby na wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu, nie stanowi w szczególności sama konieczność spłaty zobowiązania podatkowego przypisanego skarżącej decyzją pierwszoinstancyjną, która jest naturalną konsekwencją wydania takiej decyzji i z tego punktu widzenia nie ma na pewno charakteru nadzwyczajnego (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 sierpnia 2008 r., sygn. akt II FZ 365/08, publ. LEX nr 443847). Wskazać także należy, że każdy akt zobowiązujący do uiszczenia należności pieniężnych pociąga za sobą dolegliwość rodzącą określony skutek w finansach zobowiązanego do ich uiszczenia. Nie jest to sytuacja, która sama z siebie uzasadnia zastosowanie wyjątkowego rozwiązania prawnego, jakim jest ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym (postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 stycznia 2011 r., sygn. akt II GSK 49/11, publ. LEX nr 742913). Podnieść również trzeba, iż wykonanie aktów dotyczących należności pieniężnych ze swej istoty nie ma charakteru nieodwracalnego lub trudno odwracalnego skutku, gdyż ewentualne uwzględnienie skargi może sprawić, iż wszelkie należności uiszczone na ich podstawie zostaną zwrócone. Reasumując Sąd uznał, że ogólnikowość złożonego wniosku nie pozwala na zweryfikowanie, czy w istocie w przypadku wykonania zaskarżonej decyzji zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, a - jak już wskazano wyżej - ciężar wykazania występowania tych przesłanek spoczywa na ubiegającej się o przyznanie ochrony tymczasowej stronie. Mając na uwadze wskazane okoliczności, na podstawie art. 61 § 3 ppsa, orzeczono jak w sentencji postanowienia.