II OZ 1340/14
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2014-12-18
Skład orzekający: Grzegorz Czerwiński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy spółki, które nie brały udziału w postępowaniu administracyjnym, ale których interes prawny może być naruszony przez wynik postępowania sądowego dotyczącego uchwały organu samorządu terytorialnego, mogą zostać dopuszczone do udziału w tym postępowaniu w charakterze uczestnika na podstawie art. 33 § 2 P.p.s.a., czy też legitymację do uczestnictwa w takim postępowaniu należy oceniać wyłącznie na podstawie art. 87 ust. 1 ustawy o samorządzie powiatowym?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że spółki, które nie brały udziału w postępowaniu administracyjnym, mogą zostać dopuszczone do udziału w postępowaniu sądowym dotyczącym uchwały organu samorządu terytorialnego w charakterze uczestnika na podstawie art. 33 § 2 P.p.s.a., jeśli wykażą, że wynik postępowania dotyczy ich interesu prawnego. Sąd podkreślił, że art. 87 ust. 1 ustawy o samorządzie powiatowym określa legitymację do wniesienia skargi na uchwałę, a nie legitymację do uczestnictwa w postępowaniu sądowym, które powinno być oceniane na podstawie ogólnych przepisów P.p.s.a. Wykładnia rozszerzająca art. 87 ust. 1 u.s.p. w celu ograniczenia prawa do uczestnictwa w postępowaniu jest niedopuszczalna.Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny odmówił dopuszczenia G. Sp. z o.o. i N. Sp. z o.o. do udziału w postępowaniu sądowym w charakterze uczestników w sprawie ze skargi Prokuratora na uchwałę Rady Powiatu w Olkuszu dotyczącą przekształcenia Zespołu Opieki Zdrowotnej. Spółki twierdziły, że uchwała narusza ich interes prawny, ponieważ została z nimi uzgodniona i stanowi podstawę ich dalszej działalności. Sąd I instancji uznał, że spółki nie wykazały naruszenia ich interesu prawnego przez samą uchwałę, a jedynie przez potencjalne uwzględnienie skargi prokuratora. Spółki wniosły zażalenie, argumentując, że ich legitymacja do udziału w postępowaniu wynika z art. 33 § 2 P.p.s.a., a nie z art. 87 ust. 1 u.s.p.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone postanowienie i przekazano sprawę do ponownego rozpatrzenia Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Krakowie.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Grzegorz Czerwiński po rozpoznaniu w dniu 18 grudnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia G. Spółki z o.o. z siedzibą w S. oraz N. Spółki z o.o. z siedzibą w O. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 11 września 2014 r., sygn. akt III SA/Kr 404/14 odmawiające dopuszczenia do udziału w postępowaniu sądowym G. Spółki z o.o. z siedzibą w S. oraz N. Spółki z o.o. z siedzibą w O. w charakterze uczestników postępowania w sprawie ze skargi Prokuratora Okręgowego w Krakowie na uchwałę Rady Powiatu w Olkuszu z dnia [...] września 2009 r., nr [...] w przedmiocie przekształcenia Zespołu Opieki Zdrowotnej w O. postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Krakowie
Postanowieniem z dnia 11 września 2014 r., sygn. akt III SA/Kr 404/14, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie odmówił dopuszczenia do udziału w postępowaniu sądowym G. Sp. z o.o. z siedzibą w S. oraz N. Spółki z o.o. z siedzibą w O. w charakterze uczestników postępowania w sprawie ze skargi Prokuratora Okręgowego w Krakowie na uchwałę Rady Powiatu w Olkuszu z dnia [...] września 2009 r., nr [...] w przedmiocie przekształcenia Zespołu Opieki Zdrowotnej w O.
W uzasadnieniu postanowienia Sąd I instancji wyjaśnił, że przedmiotem zaskarżenia w sprawie była uchwała Rady Powiatu w Olkuszu z dnia [...] września 2009 r., nr [...] w sprawie przekształcenia Zespołu Opieki Zdrowotnej w O. Zgodnie z § 3 ust. 1 uchwały dalsze, nieprzerwane udzielanie świadczeń w zakresie realizowanym dotychczas przez placówki wymienione w załączniku do niej, bez ograniczenia ich dostępności, warunków ich udzielania i jakości, zapewnione zostanie przez Niepubliczny Zakład Opieki Zdrowotnej utworzony przez N sp. z o.o.
Skargę na powyższą uchwałę wniósł Prokurator Prokuratury Okręgowej w Krakowie, domagając się stwierdzenia jej nieważności.
Następnie w piśmie z dnia [...] marca 2014 r. G Sp. z o.o. w S. oraz N. sp. z o.o. z siedzibą w O. zgłosiły swój udział w postępowaniu w charakterze uczestników, działając na postawie art. 33 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 dalej jako P.p.s.a.). Uzasadniając legitymację procesową G. Sp. z o.o. w S. podała, że czynnie uczestniczyła i współpracowała z Powiatem w O. w zakresie przekształcenia ZOZ w O., jej oferta została wybrana w celu przekształcenia ZOZ i zawarto między innymi Umowę o współpracy z dnia [...] lipca 2009r., na mocy której Powiat i Grupa . Sp. z o.o. w S. ustaliły zasady współdziałania w procesie przekształcania ZOZ w O., przy czym G. Sp. z o.o. w S. zobowiązała się między innymi do realizacji zadań medycznych dotychczas wykonywanych przez ZOZ w O. za pośrednictwem N. w O. G. Sp. z o.o. w S. podniosła, że w razie uwzględnienia przez Sąd wywiedzionej przez Prokuratora skargi zmierzającej do stwierdzenia nieważności uchwały, naruszone zostaną prawa Spółki w postaci zobowiązań wynikających z umowy.
Natomiast N. sp. z o.o. z siedzibą w O. uzasadniając swoją legitymację procesową podał, że został wskazany w zaskarżonej uchwale jako jej bezpośredni adresat. N. sp. z o.o. z siedzibą w O. od blisko 5 lat prowadzi działalność leczniczą na terenie Powiatu O., a skarga Prokuratora uderza w prawo Spółki do prowadzenia działalności gospodarczej, bowiem stwierdzenie nieważności uchwały zmierza do wywołania po stronie Powiatu O. obowiązku prowadzenia działalności leczniczej, którą obecnie z powodzeniem prowadzi N. sp. z o.o. z siedzibą w O. A zatem po uwzględnieniu skargi Prokuratora dojdzie do naruszenia prawa Spółki N sp. z o.o. w O do prowadzenia działalności leczniczej.
W oparciu o powyższy stan faktyczny Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że w sprawie zachodzą podstawy do odmowy dopuszczenia obydwu Spółek, tj. G. Sp. z o.o. w Szczecinie oraz Spółki N. sp. z o.o. w O. do udziału w postępowaniu.
Sąd zaznaczył, że wnioskodawcy jako podstawę prawną ich uczestnictwa w niniejszym postępowaniu sądowoadministracyjnym wskazali art. 33 §2 P.p.s.a..
Sąd wskazał, że w rozpoznawanej sprawie przedmiotem kontroli sądowej była uchwała rady powiatu, a zatem legitymację do uczestnictwa w tym postępowaniu należało oceniać z uwzględnieniem wymogów wynikających z art. 87 ust. 1 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym (t.j. Dz. U. z 2013r., poz. 295 z późn. zm., zwana dalej u.s.p.).
Sąd podkreślił, że podmiot ubiegając się o uczestnictwo w sprawie ze skargi na uchwałę organu jednostki samorządu terytorialnego podjętą sprawie z zakresu administracji publicznej może uczestniczyć kiedy wykaże, że istnieje związek pomiędzy jego prawnie gwarantowaną sytuacją, a zaskarżoną uchwałą, polegający na tym, że uchwała narusza jego interes prawny lub uprawnienie. Nadto podmiot taki musi wykazać w jaki sposób doszło do naruszenia jego prawem chronionego interesu lub uprawnienia. Interes ten powinien być bezpośredni, konkretny i realny. Związek pomiędzy własną, indywidualną sytuacją prawną skarżącego, a zaskarżoną uchwałą musi powodować następstwo w postaci ograniczenia lub pozbawienia przez zaskarżoną uchwałę danego podmiotu konkretnych uprawnień lub nałożenia na niego obowiązków.
W ocenie Sądu I instancji wnioskodawcy w niniejszej sprawie nie wykazali zaistnienia określonej powyżej sytuacji. Zdaniem Sądu, ubiegający się o status uczestnika, jako uzasadnienie swojego udziału w postępowaniu powołali się nie na to, że zaskarżona uchwała naruszyła ich interes prawny, lecz na to, że uwzględnienie skargi i wyeliminowanie uchwały z obrotu prawnego poprzez stwierdzenie jej nieważności doprowadziłoby do naruszenia interesów prawnych wnioskodawców. Wnioskodawcy uważają zatem, zdaniem Sądu, zaskarżoną uchwałę za zgodną z prawem i nie naruszającą ich interesów prawnych.
W powyższych okolicznościach Sąd I instancji stwierdził, że wnioskodawcy nie wykazali, że zaskarżona uchwała narusza ich interes prawny lub uprawnienie. Ich uczestnictwo w tym postępowaniu było niedopuszczalne, prowadziłoby bowiem do obejścia przepisów dotyczących ograniczeń w legitymacji skargowej w sprawach ze skarg na uchwały samorządowe.
Zażalenie na powyższe postanowienie wniosły obie ww. Spółki zaskarżając je w całości i domagając się jego zmiany poprzez dopuszczenie ich do udziału w postępowaniu w charakterze uczestnika. Alternatywnie wniesiono o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji. W obu przypadkach wnioskowano o zasądzenie kosztów postępowania zażaleniowego według norm przepisanych.
Zaskarżonemu postanowieniu zarzucono naruszenie art. 33 § 2 P.p.s.a. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, jako legi generali w stosunku do art. 87 ust. 1 u.s.p., podczas gdy zakresy tych przepisów nie krzyżują się bowiem art. 87 ust. 1 u.s.p. nie określa legitymacji do uczestnictwa w postępowaniu, a legitymację do jego rozpoczęcia poprzez złożenie skargi. Co oznacza, że zastosowanie powinien mieć art. 33 § 2 P.p.s.a. wykładany przez pryzmat art. 45 ust. 1 Konstytucji RP gwarantującego prawo do sądu tj. prawo do uczestnictwa w postępowaniach, które dotyczą interesu prawnego Spółki. W konsekwencji nieprawidłowym było odmówienie dopuszczenia od udziału w postępowaniu ww. Spółek.
Nadto zarzucono naruszenie art. 87 ust. 1 u.s.p. w zw. z art. 45 ust. 1 Konstytucji RP poprzez błędną, rozszerzającą wykładnię art. 87 ust. 1 polegającą na przyjęciu, że przepis ten reguluje legitymację do uczestnictwa w postępowaniu sądowoadministracyjnym odmiennie od art. 33 § 2 P.p.s.a. Jednocześnie zarzucono, że przepis art. 87 ust 1 u.s.p. wyklucza wstąpienie w charakterze uczestnika do postępowania ze skargi na uchwałę podmiotu, którego interes prawny lub uprawnienie nie zostały naruszone zaskarżoną uchwałą, a którego interesu dotyczy wynik postępowania wywołanego skargą (interes prawny tkwi w utrzymaniu uchwały).
Podkreślono, że art. 87 ust 1 u.s.p. reguluje jedynie kwestię legitymacji skargowej tj. określa podmioty uprawnione do wniesienia skargi na uchwałę organów powiatu. Nie określa jednak zasad uczestnictwa w postępowaniu wywołanym wniesieniem takiej skargi. Zdaniem żalących się Spółek odmowa dopuszczenia ich do udziału w postępowaniu w charakterze uczestnika pozbawiła je prawa do udziału w postępowaniu, którego wynik dotyczy jej interesu prawnego, bowiem zaskarżona uchwała odpowiada prawu, a stwierdzenie jej nieważności naruszy interes ww. Spółek.
W uzasadnieniu wskazano, że z treści art. 87 ust 1 u.s.p. nie wynika, jak błędnie przyjął Sąd I instancji, by przepis ten regulujący prawo do zaskarżenia uchwały określał także prawa strony do uczestnictwa przed sądem administracyjnym wywołanym wniesioną skargą. Spółki kwestionują prawidłowość twierdzeń Sądu, iż omawiany przepis zawęża prawo do uczestnictwa danego podmiotu w postępowaniu sądowoadministracyjnym dotyczącym uchwały rady powiatu, które to postępowanie zostało wywołane skargą innego podmiotu.
Podważono także twierdzenie Sądu, że na mocy art. 87 ust. 1 u.s.p. uczestnikiem postępowania dotyczącego uchwały organu powiatu może być tylko taki podmiot, który ma prawo wniesienia skargi na taką uchwałę. Zdaniem żalących się pogląd taki nie znajduje podstaw w literalnej treści przepisu, a także nie wynika z przepisów ustawy o samorządzie powiatowym. Ponadto takie rozumienie stanowi wyraźne zaprzeczenie ogólnym regułom P.p.s.a. i konstytucyjnie zagwarantowanemu prawu do sądu. Zaznaczono, że według reguł ogólnych P.p.s.a. prawo do uczestnictwa w postępowaniu sądowoadministracyjnym jest niezależne od uprawnienia do wniesienia skargi. Art. 33 § 2 P.p.s.a. co do zasady daje prawo do uczestnictwa w postępowaniu nawet tym podmiotom, które nie były uczestnikami postępowania poprzedzającego skargę i nie wywiodły skargi, niezależnie, czy objęta skargą decyzja narusza ich interes prawny, również bez względu na to, czy uczestnik był uprawniony do wniesienia skargi, o ile jednak wynik postępowania dotyczy ich interesu prawnego. Zatem z art. 33 § 2 P.p.s.a. wynika, że okoliczność, iż wynik postępowania sądowoadministracyjnego może dotyczyć interesu prawnego danego podmiotu ma decydujące znaczenie dla uznania danego podmiotu za uczestnika postępowania.
Dalej żalące się Spółki wskazały, że o ile zgadzają się z argumentacją Sądu, że art. 87 ust. 1 u.s.p. dotyczy postępowań sądowoadministracyjnych o odmiennym charakterze od reguł określonych w P.p.s.a. to należy całkowicie odrzucić możliwość prowadzenia wykładni rozszerzającej art. 87 § 1 u.s.p. Przepis ten modyfikuje tylko wniesienie skargi na uchwałę powiatu, lecz nie zmienia pozostałych zasad ogólnych wynikających z P.p.s.a., w szczególności zaś nie modyfikuje regulacji zawartej w art. 33 § 2 P.p.s.a., który to przepis określa zasady uczestnictwa w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Zdaniem składających zażalenie, wbrew temu co stwierdził Sąd I instancji, prawo uczestnictwa Spółek w niniejszym postępowaniu wynika wprost z art. 33 § 2 P.p.s.a. W oparciu o ten przepis Spółki uprawnione są do udziału w postępowaniu, jeśli nie uczestniczyły w postępowaniu administracyjnym, rozumianym jako postępowanie prowadzone przed organem administracji publicznej, przy czym wynik tego postępowania dotyczy interesu prawnego spółki. Podkreślono, że Spółki poprzez odmowę dopuszczenia do udziału w niniejszym postępowaniu zostały pozbawione prawa przedstawienia argumentów za utrzymaniem zaskarżonej uchwały, która w ich ocenie jest zgodna z prawem.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do art. 33 § 1 P.p.s.a. osoba, która brała udział w postępowaniu administracyjnym, a nie wniosła skargi, jeżeli wynik postępowania sądowego dotyczy jej interesu prawnego, jest uczestnikiem tego postępowania na prawach strony.
W myśl § 2 tego artykułu udział w charakterze uczestnika może zgłosić również osoba, która nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym, jeżeli wynik tego postępowania dotyczy jej interesu prawnego, a także organizacja społeczna, o której mowa w art. 25 § 4, w sprawach innych osób, jeżeli sprawa dotyczy zakresu jej statutowej działalności. Na postanowienie o odmowie dopuszczenia do udziału w sprawie przysługuje zażalenie.
W myśl przytoczonego przepisu, ww. podmioty, które nie brały udziału w postępowaniu administracyjnym, jeżeli wynik tego postępowania dotyczył ich interesu prawnego, mogą zgłosić udział w postępowaniu sądowoadministracyjnym i wnioskować o dopuszczenie do tego postępowania w charakterze uczestnika. W orzecznictwie sądowym i piśmiennictwie utrwalony jest pogląd, że o tym, czy wnioskodawca ubiegający się o udział w postępowaniu sądowoadministracyjnym ma interes prawny w danej sprawie, decyduje norma prawa materialnego, na której oparto zaskarżony akt administracyjny, a nie interes faktyczny (zob. wyr. NSA z dnia 15 kwietnia 1993 r., I SA 1719/92, OSP 1994, z. 10, poz. 199 z aprobującą glosą P. Kucharskiego). W związku z tym uznać należy, że mieć interes prawny znaczy to samo, co ustalić przepis prawa powszechnie obowiązującego, na którego podstawie można skutecznie żądać czynności organu z zamiarem zaspokojenia jakiejś potrzeby albo żądać zaniechania lub ograniczenia czynności organu sprzecznych z potrzebami danej osoby (zob. postanowienia NSA z dnia 13 stycznia 2009 r., sygn. akt II OZ 1382/08, a także z dnia 14 maja 2009 r., sygn. akt I OZ 505/09). W niniejszej sprawie przepisem, na który wskazały Spółki, z którego ich zdaniem miał wynikać interes prawny do uczestniczenia w postępowaniu ze skargi na uchwałę rady powiatu będącą aktem prawa miejscowego był art. 33 § 2 P.p.s.a.
W tym miejscu warto wyjaśnić, że istotą sporu, który ma rozstrzygnąć NSA jest ocena, czy możliwe jest dopuszczenie ww. Spółek do udziału w postępowaniu wszczętym na skutek skargi Prokuratora Okręgowego w Krakowie na uchwałę Rady Powiatu w Olkuszu z dnia [...] września 2009 r., nr [...] w przedmiocie przekształcenia Zespołu Opieki Zdrowotnej w O.
NSA podziela prezentowany w orzecznictwie pogląd, iż uchwała organu samorządu terytorialnego dotycząca utworzenia, przekształcenia i likwidacji zakładu opieki zdrowotnej jest aktem prawa miejscowego (tak Naczelny Sąd Administracyjny w wyrokach z dnia 2 kwietnia 2008 r., sygn. akt II OSK 1894/07 i z dnia 5 czerwca
2012 r. sygn. akt II OSK 2306/11, opubl. poprzez stronę internetową http://orzeczenia.nsa.gov.pl/). Pogląd ten wypowiadany był wprawdzie na tle przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 1991 r. o zakładach opieki zdrowotnej, ale zachował aktualność na tle obecnej ustawy z dnia 15 kwietnia 2011 r. o działalności leczniczej, jako że sam charakter podejmowanego aktu (utworzenie, przekształcenie, likwidacja zakładu opieki zdrowotnej) i jego skutki pozostały bez zmian.
Jak stanowi § 3 ust. 1 skarżonej uchwały dalsze, nieprzerwane udzielanie świadczeń w zakresie realizowanym dotychczas przez placówki wymienione w załączniku do niej, bez ograniczenia ich dostępności, warunków ich udzielania i jakości, zapewnione zostanie przez Niepubliczny Zakład Opieki Zdrowotnej utworzony przez N. sp. z o.o.
Mając na uwadze to, że uchwała jako akt prawa miejscowego wskazała wymienioną w niej Spółkę jako uprawnioną i zobowiązaną do realizacji świadczeń likwidowanego szpitala należy uznać, że mocą tej uchwały Spółka otrzymała od organu umocowanie do podjęcia wszelkich koniecznych działań związanych z realizacją treści tej uchwały. Zatem ten ogólny zapis dał Spółce możliwość skonkretyzowania swych działań w zakresie przystąpienia do udzielania świadczeń zdrowotnych wszystkim korzystającym z usług likwidowanego szpitala. Zdaniem NSA sprowadza się to także do reprezentowania Spółki przed każdym sądem w celu ochrony interesów Spółki wynikających z podjętej uchwały. Tym samym Spółki mocą postanowień uchwały – tj. przepisów materialnych o statusie powszechnie obowiązującego prawa miejscowego uzyskała interes prawny do realizacji postanowień uchwały.
Skarżące Spółki wnosząc o dopuszczenie do udziału ich do udziału w sprawie powołują się na art. 33 § 2 P.p.s.a. Przepis ten określa przesłanki do dopuszczenia podmiotu do udziału w sprawie sądowoadministracyjnej na prawach uczestnika postępowania. Wykładnia językowa tego przepisu prowadzi do wniosku, że podmiot dotychczas nieuczestniczący w postępowaniu administracyjnym może uzyskać status uczestnika postępowania jeśli złoży stosowny wniosek, w którym wskaże, że wynik zawisłej przed sądem sprawy dotyczy jego interesu prawnego. Ustawodawca nie wskazał w tym przepisie, że interes prawny ma przybrać charakter negatywny czy pozytywny. Można zatem wnosić, że racjonalny prawodawca określił tę przesłankę szeroko i dopuścił, że interes ten może przybrać każdą formę byleby jednak był to interes prawny tj. wynikający z przepisów powszechnie obowiązującego prawa.
Mając powyższe na uwadze NSA uważa za słuszne twierdzenie żalących się Spółek, że w niniejszej sprawie dopuszczenia do udziału w skardze na uchwałę nie należy stosować art. 87 § 1 u.s.p. bowiem zakres stosowania tych przepisów jest rozłączny. Prawidłowo wywodzą Spółki, że art. 87 § 1 u.s.p. jako przepis szczególny nie powinien być interpretowany szeroko, a co za tym powinien mieć zastosowanie tylko w przypadkach składania skarg na uchwały organów samorządu powiatowego.
NSA uważa, że zawarte we wniosku Spółek twierdzenie, iż podmiot żywo uczestniczył w negocjacjach warunków przekształcenia szpitala, zawarł w tym celu porozumienie z Radą Powiatu zobowiązujące go do określonych działań miało za zadanie określić sytuację faktyczną Spółek i wykazać jej związek z podjętą uchwałą, która z kolei usankcjonowała prawnie podjęte wcześniej ustalenia. Zatem wskazując na te okoliczności Spółki chciały wzmocnić swą argumentację, iż posiadają interes prawny wynikający z podjętej uchwały będącej aktem prawa miejscowego.
Najważniejszymi cechami interesu prawnego, o którym mowa w art. 33 § 2 P.p.s.a. są bezpośredniość i realność tego interesu. Bezpośredniość dotyczy związku sytuacji prawnej danego podmiotu z normą materialnoprawną, z której ten interes wywodzi. W ocenie NSA Spółki ubiegające się o status uczestnika postępowania w stopniu wystarczającym wykazały, że ich sytuacja prawna wiąże się z przepisami prawa materialnego to jest z zaskarżoną uchwałą.
Odnosząc się do poglądu Sądu I instancji, iż dopuszczenie do udziału w postępowaniu w sprawie ze skargi na akt administracji publicznej wydany w formie uchwały, uzależnione jest od spełnienia przesłanek z art. 87 ust 1. u.s.p. należy uznać za chybiony. Jak już wcześniej wskazano przyjęcie przesłanek zawartych w tym przepisie do sytuacji podmiotu ubiegającego się o status uczestnika postępowania jest, jak słusznie zauważyły żalące się Spółki, niedozwoloną wykładnią rozszerzająca przepisów lex specjali, które jak wynika z ich charakteru nie powinny być interpretowane rozszerzająco, zwłaszcza w sytuacji kiedy występuje brak norm prawnych odnoszących się do sytuacji uczestnika postępowania w przepisach odrębnych. W takiej sytuacji należy, zdaniem NSA rozstrzygającego niniejszą sprawę, poprzestać na ogólnej zasadzie określonej treścią art. 33 § 2 P.p.s.a. Tym samym za słuszne należy uznać twierdzenia żalących się Spółek, że wymogi określone treścią art. 87 ust. 1 u.s.p. mają zastosowanie jedynie do podmiotu, który zamierza wnieść skargę na uchwałę organu samorządu terytorialnego.
Podsumowując, NSA stwierdza, że możliwość dopuszczenia podmiotu do uczestniczenia w postępowaniu ze skargi na uchwałę organu samorządu terytorialnego, należy przeprowadzać według regulacji ogólnej zawartej w przepisach ustawy o postępowaniu przed sadami administracyjnymi. Bezprzedmiotowe jest wówczas badanie naruszenia interesu prawnego znajdującego podstawy w przepisach prawa powszechnie obowiązującego. Samo wykazanie interesu prawnego, na który wpływ może ma wynik toczącej się przed sądem sprawy powoduje, w ocenie NSA, możliwość dopuszczenia zainteresowanego podmiotu do udziału w postępowaniu jako jego uczestnika.
Przyznać należy rację żalącym się Spółkom, iż przyjęcie interpretacji zaprezentowanej przez Sąd I instancji w kontekście zagwarantowania prawa do sądu (art. 45 § 1 Konstytucji RP) mogłoby doprowadzić do pozbawienia tegoż uprawnienia podmiotów, które wykazując swój niewątpliwy interes prawny w rozstrzygnięciu sprawy nie mogłyby go bronić z uwagi na formę aktu, którego zaskarżenia sprawa dotyczy.
Mając powyższe okoliczności na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 185 § 1 P.p.s.a. orzekł o uchyleniu zaskarżonego postanowienia.
Odnosząc się do wniosku o zasądzenie kosztów postępowania zażaleniowego, należy stwierdzić, że brak jest podstaw do orzekania o zwrocie kosztów postępowania między stronami w innych orzeczeniach, kończących postępowanie w danej instancji, niż wymienione w art. 209 P.p.s.a. Zgodnie bowiem z art. 197 § 2 P.p.s.a., do postępowania toczącego się na skutek zażalenia stosuje się odpowiednio przepisy o skardze kasacyjnej, tj. przepisy Rozdziału 1 Działu IV. Brak natomiast odesłania do odpowiedniego stosowania przepisów o zwrocie kosztów postępowania między stronami (Dział V, Rozdział 1), które dawałoby podstawę do ich odpowiedniego stosowania w postępowaniu toczącym się na skutek zażalenia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło