VI SA/Wa 2989/14

WyrokWSA w Warszawie2015-01-09

Skład orzekający: Grażyna Śliwińska, Zbigniew Rudnicki, Andrzej Wieczorek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może zmienić wydaną uchwałę (decyzję) przed jej doręczeniem stronie, powołując się na art. 110 k.p.a.?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej jest związany wydaną decyzją od chwili jej podpisania, a nie od chwili jej doręczenia. Zmiana decyzji przed doręczeniem, bez podstawy prawnej w przepisach k.p.a. lub przepisach szczególnych, skutkuje nieważnością takiej zmiany oraz utrzymującej ją w mocy decyzji.
Stan faktyczny
Skarżący przystąpił do egzaminu komorniczego. Komisja Egzaminacyjna I stopnia pierwotnie stwierdziła pozytywny wynik, jednak następnie zmieniła swoją uchwałę, ustalając wynik negatywny, powołując się na oczywistą omyłkę. Komisja Egzaminacyjna II stopnia utrzymała w mocy uchwałę zmieniającą. Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał obie uchwały za nieważne, stwierdzając, że zmiana uchwały przez Komisję I stopnia była bezprawna, gdyż nastąpiła po jej wydaniu, a przed doręczeniem, bez podstawy prawnej.
Rozstrzygnięcie
Stwierdzono nieważność zaskarżonej uchwały oraz utrzymanej nią w mocy uchwały Komisji Egzaminacyjnej I stopnia. Zasądzono zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grażyna Śliwińska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Zbigniew Rudnicki Sędzia WSA Andrzej Wieczorek Protokolant ref. staż. Anna Owczarek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 stycznia 2015 r. sprawy ze skargi T.B. na uchwałę Komisji Egzaminacyjnej II Stopnia przy Ministrze Sprawiedliwości do spraw rozpatrywania odwołań od uchwał o wynikach egzaminu komorniczego, powołanej zarządzeniem Ministra Sprawiedliwości nr 1/14/DZP z dnia 16 stycznia 2014 r. z dnia [...] lipca 2014 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia wyniku egzaminu komorniczego 1. stwierdza nieważność zaskarżonej uchwały oraz utrzymanej nią w mocy uchwały z dnia [...] maja 2014 r, nr. [...] Komisji Egzaminacyjnej do spraw przeprowadzania egzaminów konkursowego i komorniczego obejmującej obszar właściwości Izby Komorniczej we Wrocławiu; 2. stwierdza, że wymienione w pkt. 1 uchwały nie podlegają wykonaniu; 3. zasądza od Komisji Egzaminacyjnej II Stopnia przy Ministrze Sprawiedliwości do spraw rozpatrywania odwołań od uchwał o wynikach egzaminu komorniczego, powołanej zarządzeniem Ministra Sprawiedliwości nr 1/14/DZP z dnia 16 stycznia 2014 r. na rzecz skarżącego T. B. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania T. B. (dalej też jako skarżący) wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na uchwałę Komisji Egzaminacyjnej II stopnia przy Ministrze Sprawiedliwości do spraw rozpatrywania odwołań od uchwał o wynikach egzaminu komorniczego, powołanej zarządzeniem Ministra Sprawiedliwości nr 1/14/DZP z dnia 16 stycznia 2014 r. (dalej też jako organ odwoławczy, komisja odwoławcza, komisja II stopnia) z dnia [...] lipca 2014 roku nr [...]. Zaskarżoną uchwałą komisja odwoławcza utrzymała w mocy uchwałę Komisji Egzaminacyjnej do spraw przeprowadzenia egzaminów konkursowego i komorniczego, obejmującej obszar właściwości Izb Komorniczych w W. z siedzibą w W. (dalej też jako Komisja I stopnia) z dnia [...] maja 2014 r. nr [...] zmieniającą uchwałę z [...] kwietnia 2014 r., nr [...] i ustalającą, że skarżący uzyskał negatywny wynik z egzaminu komorniczego. Podstawę prawną zaskarżonej uchwały stanowił art. 31h ust. 4, ust. 16 i ust. 19 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o komornikach sądowych i egzekucji (Dz. U. z 2011 r. Nr 231, poz. 1376, z późn. zm.) oraz art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2013 r., poz. 267 z późn. zm., dalej też jako k.p.a.). Do wydania zaskarżonej uchwały doszło w następującym stanie faktycznym: W dniach 1 i 2 kwietnia 2014 r. skarżący przystąpił do egzaminu komorniczego na podstawie przed Komisją Egzaminacyjną do spraw przeprowadzenia egzaminów konkursowego i komorniczego obejmującą obszar właściwości Izby Komorniczej w W. powołaną zarządzeniem Ministra Sprawiedliwości z dnia 24 stycznia 2014 r. Uchwałą z dnia [...] kwietnia 2014 r. nr [...] Komisja Egzaminacyjna I stopnia stwierdziła, że skarżący uzyskał pozytywny wynik z egzaminu komorniczego. W uzasadnieniu komisja wskazała, że skarżący z zadania z pierwszego dnia egzaminu uzyskał ocenę dostateczną oraz z zadania z drugiego dnia egzaminu również uzyskał ocenę dostateczną. Następnie w dniu [...] maja 2014 roku Komisja I stopnia wydała kolejną uchwałę nr [...], którą zmieniła swoją poprzednią uchwałę z dnia [...] kwietnia 2014 roku i stwierdziła, że skarżący uzyskał z egzaminu komorniczego wynik negatywny. Jako podstawę prawną organ pierwszej instancji powołał art. 31 h ust. 1 ustawy o komornikach sądowych i egzekucji oraz art. 110 k.p.a. W uzasadnieniu podniosła, że uchwałę z dnia [...] kwietnia 2014 r. podjęto w oparciu o oczywiście błędny zapis dokonany w zbiorczym arkuszu ocen z egzaminu komorniczego skarżącego sporządzonym po rozkodowaniu prac pisemnych. W arkuszu tym w rubryce oceny cząstkowe z zadania na drugi dzień egzaminu wpisano oceny egzaminatorów: egzaminatora L. B. - ocena dostateczna, egzaminatora B. G. - ocena niedostateczna, co zgodne jest z ocenami cząstkowymi egzaminatorów zawartymi na formularzach ocen cząstkowych opracowania zadania na dzień drugi. Błędnie natomiast, w niezgodzie ze średnią arytmetyczną ocen cząstkowych ustalaną zgodnie z art. 31 d ust. 4 ustawy o komornikach sądowych i egzekucji, wpisano średnią ocen cząstkowych i ocenę ostateczną z zadania na drugi dzień, określającą ją jako ocenę dostateczną w sytuacji gdy winna być to ocena niedostateczna. W dalszej konsekwencji nieprawidłowo stwierdzono pozytywny wynik egzaminu zarówno w zbiorczym arkuszu ocen zdającego jak i uchwale nr [...] z dnia [...] kwietnia 2014 r. Zdaniem organu pierwszego stopnia wskazana wyżej oczywista omyłka podlegać zatem musiała korekcie i w związku z tym na podstawie art. 110 kpa, ustalił, że skarżący otrzymał z zadania na pierwszy dzień egzaminu ocenę dostateczną a z zadania na drugi dzień egzaminu ocenę niedostateczną. W konsekwencji komisja egzaminacyjna I stopnia ustaliła, że skarżący uzyskał negatywny wynik z egzaminu. W odwołaniu od powyższej uchwały skarżący podniósł, że w niniejszej sprawie doszło do dokonania, z naruszeniem prawa, zamiany uchwały nr [...] (art. 110 k.p.a.), bowiem została ona ogłoszona na stronie internetowej Izby Komorniczej w W., wywieszona w biurze Izby Komorniczej w W. i osobiście zakomunikowana skarżącemu w dniu [...] kwietnia 2014 r. przez przewodniczącego Komisji Egzaminacyjnej. Z tych przyczyn należy przyjąć, że stała się dla Komisji Egzaminacyjnej wiążąca, a jej zmiana niedopuszczalna. Nadto prostowanie błędów pisarskich, rachunkowych lub oczywistych omyłek w trybie art. 113 k.p.a. w wydanych już decyzjach jest niedopuszczalne, jeżeli prowadzi do merytorycznej zmiany lub uzupełnienia rozstrzygnięcia. Dodatkowo, zmiana oceny już po rozkodowaniu prac i merytoryczne uwagi oceniających, przy braku jednolitego stanowiska odnośnie przyjętych rozwiązań, tworzą uzasadnione wątpliwości co do bezstronności Komisji Egzaminacyjnej. Skarżący odniósł się także do uwag merytorycznych poczynionych przez egzaminatorów. Komisja Egzaminacyjna II stopnia uchwałą z dnia [...] lipca 2014 roku nr [...] utrzymała w mocy uchwałę komisji egzaminacyjnej I stopnia z dnia [...] maja 2014 roku. Organ odwoławczy podniósł, że zgodnie z art. 110 k.p.a., decyzja administracyjna wiąże organ, który ją wydał od chwili doręczenia jej stronie. Moment skutecznego doręczenia decyzji jest chwilą, w której ta decyzja wchodzi w życie, czyli wywołuje skutki prawne. Dodatkowo, ustawa o komornikach sądowych i egzekucji w art. 31 h stanowi, iż odpis uchwały o wyniku egzaminu komorniczego przewodniczący komisji egzaminacyjnej doręcza zdającym, Krajowej Radzie Komorniczej oraz Ministrowi Sprawiedliwości, a na podstawie uchwał komisji egzaminacyjnych Minister Sprawiedliwości publikuje w Biuletynie Informacji Publicznej listę osób, które uzyskały pozytywny wynik z egzaminu komorniczego. Bieg terminu do odwołania się od uchwały rozpoczyna się od dnia jej otrzymania. Organ wywiódł, że dopóki decyzja nie została zakomunikowana skarżącemu w sposób przewidziany prawem jest aktem nie wywierającym skutków prawnych. Organ stanął na stanowisku, że decyzja taka może zostać wyeliminowana z obrotu lub zmieniona. W ocenie organu nie budzi wątpliwości, że wcześniejsze ogłoszenie uchwały nr [...] r., w sposób, na który zdający zwrócił uwagę w odwołaniu, nie pociągnęło za sobą skutków w postaci uzyskania przez skarżącego jakichkolwiek uprawnień. Nie było to ogłoszenie odbywające się w rygorach obowiązującej procedury, miało jedynie charakter pomocniczy i zostało dokonane pozaprocesowo, tylko w celach informacyjnych. W związku z tym, zdaniem komisji odwoławczej, zarzuty skarżącego dotyczące naruszenia art. 113 k.p.a. nie znajdują także uzasadnienia, bowiem dotyczą wydanych decyzji, tj. znajdujących się już w obrocie prawnym nr [...]. Organ nie podzielił także pozostałych zarzutów skarżącego dotyczących merytorycznej oceny dokonanej przez egzaminatorów, uznając ich stanowisko za prawidłowe. Na uchwałę Komisji Egzaminacyjnej II stopnia z dnia [...] lipca 2014 roku nr [...] skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w której zarzucił naruszenie; a/ art. 110 kpa przez jego niezastosowanie, b/ art. 7 kpa, art. 77 § 1 kpa, art. 80 kpa art. oraz 107 § 3 kpa przez ich niezastosowanie, c/ art. 31 d ust. 1 do 3 ustawy o komornikach sądowych i egzekucji przez ich niezastosowanie. W konsekwencji wniósł o uchylenie zaskarżonej uchwały oraz utrzymanej przez nią w mocy uchwały komisji I stopnia z dnia [...] maja 2014 roku nr [...] i zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. W uzasadnieniu skarżący podniósł, że o podjęciu przez komisję I stopnia uchwały z dnia [...] kwietnia 2014 r. wraz z podaniem jej treści został poinformowany w tym dniu poprzez wywieszone w biurze Izby Komorniczej w W. ogłoszenie oraz informację zamieszczoną na stronie internetowej Izby Komorniczej w W. Nadto fakt podjęcia uchwały, wraz z możliwością zapoznania się z jej treścią został mu ogłoszony w dniu 29 kwietnia 2014 r. przez przewodniczącego komisji egzaminacyjnej. Skarżący zwrócił uwagę na okoliczność, że przedmiotową uchwałę doręczono mu "do zapoznania się" w dniu 29 kwietnia 2014 r. w biurze Izby Komorniczej w W.. Podkreślił, że stawił się tam w związku z oddelegowaniem przez pracodawcę w celu odebrania ww. uchwały, a doręczenie mu uchwały osobiście w biurze Izby Komorniczej w W., a nie za pośrednictwem poczty, było uprzednio uzgodnione telefonicznie. Skarżący wyjaśnił, że po okazaniu mu uchwały nr [...] nie przyjęto od niego potwierdzenia jej odbioru uniemożliwiając zarazem odebranie jej w tym terminie. W zamian skarżący uzyskał oświadczenie, że uchwała ta zostanie zmieniona. W ocenie skarżącego, oznacza to, że de iure doręczenie było skuteczne. Powołał się przy tym na uchwałę Naczelnego Sądu Administracyjnego z 4 grudnia 2000 r. sygn. akt FPS 10/00, zgodnie z którą, oświadczenie woli, które ma być złożone adresatowi decyzji, jest złożone z chwilą gdy doszło do adresata w taki sposób, że mógł się on zapoznać z jego treścią. Skarżący podniósł nadto zarzuty dotyczące prawidłowości wystawionej mu oceny negatywnej. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, uznając, że wcześniejsze ogłoszenie skarżącemu uchwały w sposób przez niego opisany, nie pociągnęło za sobą skutków w postaci uzyskania przez niego jakichkolwiek uprawnień, gdyż nie buło dokonane w a rygorach obowiązującej procedury. Z kolei skarżący w piśmie procesowym z dnia 29 grudnia 2014 roku stanął na stanowisku, że doręczenie mu uchwały komisji I stopnia z dnia [...] kwietnia 2014 roku nr [...] nie budzi wątpliwości. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej też jako p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontrolę zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Z przepisu art. 134 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wynika przy tym, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to między innymi, że sąd administracyjny nie musi w ocenie legalności zaskarżonej decyzji ograniczać się tylko do zarzutów sformułowanych w skardze, ale może wadliwości kontrolowanego aktu podnosić z urzędu. Przedmiotem oceny w niniejszej sprawie jest uchwała komisji egzaminacyjnej II stopnia z dnia [...] lipca 2014 roku utrzymująca w mocy uchwałę Komisji Egzaminacyjnej I stopnia z dnia [...] maja 2014 roku ustalającą, że skarżący uzyskał negatywny wynik z egzaminu komorniczego. Przeprowadzona w niniejszej sprawie przez Sąd kontrola legalności zaskarżonej uchwały wykazała, że utrzymała ona w mocy uchwałę organu pierwszej instancji wydaną bez podstawy prawnej, co skutkuje nieważnością obydwu tych rozstrzygnięć zgodnie z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Przedmiotem rozstrzygnięcia uchwały Komisji I stopnia z dnia [...] maja 2014 roku jest zmiana jej poprzedniej uchwały z dnia [...] kwietnia 2014 roku. Uchwałą z dnia [...] kwietnia 2014 r. Komisja Egzaminacyjna I stopnia stwierdziła, że skarżący uzyskał pozytywny wynik z egzaminu komorniczego. Z kolei uchwałą z dnia [...] maja 2014 roku zmieniła swą poprzednią uchwałę stwierdzając, że skarżący uzyskał negatywny wynik z przedmiotowego egzaminu. Jako podstawę prawną organ pierwszej instancji wskazał przepis art. 31 h ust. 1 ustawy o komornikach sądowych oraz przepis art. 110 k.p.a. Pierwszy z powołanych przepisów tj. art. 31h ust. 1 ustawy o komornikach sądowych i egzekucji stanowi, że komisja egzaminacyjna podejmuje uchwałę o wyniku egzaminu komorniczego a odpisy uchwały przewodniczący komisji egzaminacyjnej doręcza zdającym, Krajowej Radzie Komorniczej oraz Ministrowi Sprawiedliwości. Zgodnie natomiast z drugim wymienionym w podstawie prawnej uchwały pierwszoinstancyjnej przepisem, tj. art. 110 k.p.a. organ administracji publicznej, który wydał decyzję, jest nią związany od chwili jej doręczenia lub ogłoszenia, o ile kodeks nie stanowi inaczej. W tym miejscu zauważyć należy, że Komisja I stopnia w dniu [...] kwietnia 2014 roku wydała już rozstrzygnięcie w oparciu o przepis art. 31h ust. 1 ustawy o komornikach sądowych i egzekucji ustalając wynik skarżącego z egzaminu komorniczego. Przepisy prawa materialnego, w tym przypadku ustawy o komornikach sądowych i egzekucji nie wprowadzają przy tym możliwości dokonania weryfikacji rozstrzygnięcia przez komisję pierwszego stopnia. Zatem podstawy do takiego działania należałoby poszukiwać w przepisach prawa proceduralnego tj. przepisach kodeksu postępowania administracyjnego. Przepisy te przewidują oczywiście szereg przypadków, w których dopuszczalne jest zweryfikowanie decyzji, jednakże organ pierwszej instancji w niniejszej sprawie nie działał w oparciu o żaden z ujętych w k.p.a. trybów. W konsekwencji organ pierwszej instancji podejmując w dniu [...] maja 2014 roku uchwałę zmieniającą swą poprzednią uchwałę z dnia [...] kwietnia 2014 roku działał bez podstawy prawnej. Tymczasem zgodnie z art. 6 k.p.a. organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa. Jak podkreślił Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 1 sierpnia 2012 r. sygn. akt I OSK 2140/11 stosowania władczej i indywidualnej formy działania organów, jaką jest decyzja administracyjna, nie można domniemywać. Skoro organ administracji publicznej jest obowiązany działać na podstawie i w granicach przepisów prawa, to - wydając w konkretnej sprawie administracyjnej decyzję - musi przy tym stosować przepisy prawa materialnego i procesowego obowiązujące w dacie jej wydawania. Tylko tego rodzaju postępowanie może bowiem być uznane za legalne (p. wyrok NSA z dnia 8 lipca 2011 roku sygn. akt I OSK 389/11). Konsekwencją naruszenia zasady praworządności jest kwalifikowana wada decyzji administracyjnej skutkująca stwierdzeniem jej nieważności (art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.). Istotne jest przy tym, że samo niewskazanie podstawy prawnej w decyzji, w sytuacji gdy taka podstawa obiektywnie istnieje, nie będzie stanowić podstawy do jej unieważnienia (p. wyrok NSA z dnia 30 stycznia 1996 r., SA/Wr 3095/95, LEX nr 26643). Na gruncie niniejszej sprawy podstawa prawna, w oparciu o którą organ pierwszej instancji dokonał zmiany swej uprzedniej uchwały, nie istniała. W szczególności nie można takiej podstawy prawnej upatrywać w przywołanym przez komisję pierwszego stopnia przepisie art. 110 k.p.a. Organ odwoławczy również przyjął ten przepis jako właściwą podstawę prawną rozstrzygnięcia komisji I stopnia, argumentując, że dopóki decyzja nie została zakomunikowana skarżącemu w sposób przewidziany prawem jest aktem nie wywierającym skutków prawnych a zatem może zostać wyeliminowana z obrotu lub zmieniona. Zaprezentowane przez organ stanowisko jest oczywiście błędne a przyjęcie go prowadziłoby do nieograniczonej możliwości weryfikowania przez organy administracji publicznej swych decyzji od momentu ich wydania do momentu doręczenia ich stronom postępowania administracyjnego. Pomija ono zupełnie fundamentalną okoliczność, że decyzja istnieje w sensie prawnym od dnia jej podpisania przez upoważnioną osobę i tylko istniejąca decyzja może być skutecznie doręczona. Taka decyzja jest decyzją, którą organ wydał. Oznacza to, że wszystkie skutki doręczenia lub ogłoszenia mogą dotyczyć tylko decyzji uprzednio istniejącej, tj. takiej, która nie tylko została sporządzona, lecz także podpisana (p. uzasadnienie uchwały SN z dnia 26 września 2000 r., III CZP 29/00). Datą wydania decyzji pisemnej nie jest data jej doręczenia stronie. Tak też wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 16 lipca 2010 r. sygn. akt I OSK 216/10, podkreślając, że chwilą wydania decyzji jest nie data doręczenia stronie, lecz data jej sporządzenia, czyli w przypadku decyzji pisemnej dzień podpisania decyzji. W konsekwencji już z chwilą podpisania decyzji administracyjnej mamy do czynienia z wydaniem decyzji w sensie procesowym w tym znaczeniu, że istnieje decyzja administracyjna, a dzień wydania decyzji jest miarodajny dla oceny podstawy prawnej i podstawy faktycznej decyzji. Zasada związania decyzją rozciąga się zatem także na okres między wydaniem decyzji, a jej doręczeniem, bowiem również w tym czasie organ administracji publicznej nie może zmieniać wydanej decyzji, która - jak trafnie podkreśla W. Dawidowicz (Postępowanie administracyjne, 1983, s. 201) – "istnieje już w momencie wydania, choć wywiera skutki prawne dopiero z chwilą doręczenia stronie" (p. Andrzej Wróbel, Komentarz do art. 110 Kodeksu postępowania administracyjnego, przypis 9, publik. LEX). W tymże komentarzu autor stwierdza, iż "... za wydanie decyzji administracyjnej, a tym samym załatwienie sprawy, można uznać datę, w której akt administracyjny zaopatrzony został we wszystkie niezbędne elementy tej formy działania administracji publicznej. Tak w szczególności należy pojmować konieczne elementy decyzji określone w art. 107 § 1 k.p.a. (...) Decyzja administracyjna rozpoczyna swój byt prawny z chwilą jej sporządzenia, doręczenie zaś ma na celu zakomunikowanie stronie zawartego w niej rozstrzygnięcia, które następuje w chwili złożenia na decyzji podpisu osoby uprawnionej (p. wyrok WSA w Warszawie z dnia 19 marca 2014 roku sygn. akt II SA/Wa 2081/13). Podkreślenia wymaga, że Naczelny Sad Administracyjny w wyroku z dnia 10 marca 2011 roku sygn. akt II GSK 227/10 zakwestionował możliwość zmiany decyzji na etapie od dnia jej wydania do dnia jej doręczenia. Zdaniem NSA dopuszczenie takiego rozwiązania pozostawałoby w sprzeczności nie tylko z treścią art. 107 § 1 k.p.a., lecz również z zasadą prawdy obiektywnej oraz z zasadą zaufania do organów państwa, bowiem data, którą oznaczone jest rozstrzygnięcie musi odpowiadać dacie jego faktycznego sporządzenia, a zawarte w nim treści nie mogą wykraczać poza stan sprawy ustalony na ten dzień. Mimo, że sporządzenie decyzji w określonej, umieszczonej na niej dacie nie oznacza, że decyzja weszła do obrotu prawnego, bo zgodnie z art. 110 k.p.a. ma to miejsce dopiero z datą doręczenia decyzji stronie, to jednak z chwilą podpisania następuje wydanie decyzji bez możliwości uwzględnienia przez organ jakichkolwiek okoliczności, które ujawniły się po tej dacie. NSA podzielił pogląd, że wydanie decyzji należy utożsamiać z jej podpisaniem, bowiem tylko decyzja opatrzona datą w dniu jej podpisania identyfikuje w sposób jednoznaczny i niewątpliwy stan prawny jaki obowiązywał organ w dacie rozstrzygania oraz zakreśla granicę dla okoliczności faktycznych i dowodów jakie mogły mieć dla rozstrzygnięcia danej sprawy znaczenie. Umieszczona na decyzji data ma kardynalne znaczenie w razie podjęcia przez sąd administracyjny kontroli rozstrzygnięcia, ponieważ poza wspomnianą możliwością określenia obowiązującego na dzień rozstrzygania stanu faktycznego i prawnego, według tej daty badana będzie właściwość organu rozstrzygającego sprawę, jak też legitymowanie się przez osobę podpisującą decyzję ważnym upoważnieniem udzielonym przez organ. W uzasadnieniu wyroku z dnia 2 października 2002 (III RN 149/01, OSNP 2003, nr 16, poz. 371) Sąd Najwyższy, dokonując rozróżnienia pojęcia wydania i doręczenia decyzji uznał, iż wydanie decyzji jest czynnością procesową organu administracji publicznej polegającą na podpisaniu decyzji zawierającej prawem wymagane elementy, wobec czego data podpisania decyzji przez upoważnioną osobę jest datą jej wydania. Powyższe stanowisko znalazło również potwierdzenie w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego oraz w doktrynie (wyrok z dnia 4 listopada 1998 r., sygn. akt I SA 660/98, wyrok z dnia 25 kwietnia 2006 r., sygn. akt II OSK 714/05, W. Dawidowicz, Postępowanie administracyjne, Zarys wykładu, Warszawa 1983, str. 201, M. Jaśkowska, A. Wróbel, Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz, wyd. II, Zakamycze 2005, str. 645, pkt 7). Takie rozumienie wydania decyzji logicznie współbrzmi z przepisem art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. odnoszącym przesłankę wznowieniową ujawnienia istotnych dla sprawy nowych okoliczności lub dowodów do stanu z dnia wydania decyzji, a więc takich, które istniały w dacie rozstrzygania, lecz których organ nie mógł uwzględnić w treści rozstrzygnięcia, z racji braku wiedzy o nich. Tym samym, zarówno w świetle art. 110 k.p.a., jak również innych regulacji kodeksowych brak jest podstaw do pozbawienia faktu wydania przez organ administracji publicznej decyzji administracyjnej znaczenia prawnego i utożsamiania daty wydania decyzji z datą jej doręczenia (p. "Kodeks postępowania administracyjnego" Komentarz, pod red. M. Wierzbowskiego, A. Wiktorowskiej, Warszawa 2011, s. 607). Do takich natomiast rezultatów zmierza działanie organów obu instancji, które pomijają zupełnie okoliczność wydania w dniu [...] kwietnia 2014 roku uchwały przez organ pierwszej instancji, uznając, że do czasu jej doręczenia możliwa jest jej zmiana a nawet uchylenie. Działanie takie uznać należy za pozbawione podstaw prawnych. Uchwała w przedmiocie ustalenia wyniku z egzaminu komorniczego została bowiem skutecznie w dniu [...] kwietnia 2014 roku wydana. Jakakolwiek jej weryfikacja jest zatem możliwa wyłącznie w oparciu o przesłanki ustawowe, wynikające bądź z przepisów prawa materialnego, bądź z przepisów kodeksu postępowania administracyjnego i ewentualne rozstrzygnięcie organów w niniejszej sprawie dotyczące w zakresie wzruszenia ww. uchwały pierwszoinstancyjnej winno powyższe wskazanie uwzględniać. Reasumując, w ocenie Sądu, Komisja I stopnia wydając w dniu [...] maja 2014 roku uchwałę zmieniającą swą poprzednią uchwałę z dnia [...] kwietnia 2014 roku podjęła rozstrzygniecie bez podstawy prawnej. Z tego powodu uchwała pierwszoinstancyjna obarczona jest wadą nieważności, o której mowa w art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. Takim samym uchybieniem dotknięta jest również uchwała komisji odwoławczej, która powiela błąd organu pierwszej instancji. Z tych też przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny - kierując się treścią art. 145 § 1 pkt 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, stwierdził nieważność obu wskazanych powyżej uchwał. Z uwagi na podstawy prawne rozstrzygnięcia i przedstawioną ocenę prawną, Sąd nie badał zasadności podniesionych w skardze zarzutów dotyczących kwestii oceny merytorycznej złożonego przez skarżącego egzaminu komorniczego, albowiem ich ocena byłaby przedwczesna. O wykonalności zaskarżonych uchwał Sąd orzekł na podstawie art. 152 p.p.s.a. a o kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 i art. 209 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło