II SAB/Lu 426/14

WyrokWSA w Lublinie2015-02-04

Skład orzekający: Bogusław Wiśniewski, Joanna Cylc - Malec, Grażyna Pawlos - Janusz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy spółka PKS, wykonująca zadania z zakresu transportu publicznego, jest zobowiązana do udostępnienia informacji publicznej dotyczącej organizacji kontroli biletów, w tym danych o umowach z podmiotem zewnętrznym realizującym te zadania?
Ratio decidendi
Spółka PKS, świadcząca usługi w zakresie publicznego transportu zbiorowego, jest podmiotem zobowiązanym do udostępniania informacji publicznej na podstawie art. 4 ust. 1 pkt 5 ustawy o dostępie do informacji publicznej, ponieważ wykonuje zadania publiczne. Informacje dotyczące organizacji kontroli biletów, w tym dane o umowach z podmiotem zewnętrznym, nazwie i adresie tego podmiotu, okresie umowy oraz zasadach wynagradzania, stanowią informację publiczną w rozumieniu art. 1 ust. 1 ustawy. W przypadku wątpliwości co do możliwości udostępnienia części informacji, spółka powinna wydać decyzję odmowną, a nie pozostawać w bezczynności.
Stan faktyczny
A. K. zwrócił się do PKS T. L. spółki z o.o. o udostępnienie informacji publicznej dotyczącej organizacji kontroli biletów, w tym danych o kontrolerach, podmiocie zewnętrznym realizującym te zadania, umowach i zasadach wynagradzania, a także wzoru identyfikatora. Spółka odmówiła udzielenia informacji, uznając ją za niezwiązaną z zadaniami publicznymi i objętą tajemnicą spółki. A. K. złożył skargę na bezczynność spółki. Sąd rozpoznał sprawę ze skargi na bezczynność.
Rozstrzygnięcie
Zobowiązano PKS do załatwienia wniosku A. K. w terminie 14 dni od doręczenia odpisu prawomocnego wyroku. Stwierdzono, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Zasądzono od PKS na rzecz A. K. kwotę 100 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bogusław Wiśniewski (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Joanna Cylc - Malec, Sędzia NSA Grażyna Pawlos - Janusz, Protokolant Starszy asystent sędziego Łucja Krasińska, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 4 lutego 2015 r. sprawy ze skargi A. K. na bezczynność PKS w przedmiocie udostępnienie informacji publicznej I. zobowiązuje PKS do załatwienia wniosku A. K. z dnia 13 listopada 2013 r. w terminie 14 dni od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku z uzasadnieniem; II. stwierdza, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; III. zasądza od PKS . na rzecz A. K. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. W piśmie z dnia 13 listopada 2014r. A. K. domagał się od PKS T. L. spółki z o.o udostępnienia, poprzez przesłanie tradycyjną pocztą na podany adres, informacji dotyczącej ilości osób upoważnionych do kontroli biletów oraz podania, czy kontrolerzy zatrudnieni są w spółce czy zadania kontroli realizuje podmiot zewnętrzny, w takim przypadku żądał podania jego nazwy i adresu, okresu na jaki zawarto umowę na usługę kontroli biletów i ogólnej informacji o zasadach wynagradzania bez podania konkretnych kwot. Wniósł ponadto o przesłanie wzoru ( szaty graficznej ) identyfikatora upoważniającego do prowadzenia kontroli. Po ponownym wezwaniu wnioskodawcy do udzielenia informacji z dnia 15 stycznia 2014r. spółka w piśmie z dnia 22 stycznia stwierdziła, że brak jest podstawy do udzielenia informacji. Według niej żądane informacje nie są związane z wykonywaniem zadań publicznych. Ponadto źródło finansowania usług kontroli biletów nie pochodzi ze środków publicznych. Przedmiotowe informacje są objęte tajemnicą spółki. W tej sytuacji A. K. złożył skargę na bezczynność spółki domagając się zobowiązania jej do " wydania aktu lub dokonania czynności" w przedmiocie wnioskowanej informacji publicznej. W uzasadnieniu skarżący zwrócił uwagę, że PKS jako podmiot wykonujący zadania publiczne i dysponujący majątkiem publicznym jest w świetle art. 4 ust. 1 pkt.5 ustawy o dostępie di informacji publicznej zobowiązany do udostępnienia informacji publicznej. Z kolei żądane informacje jako dotyczące dysponowania majątkiem oraz zabezpieczenia wpływów taryfowych ( art. 6 ust.1 pkt.2 lit.f) oraz pkt.5 lit.d) ) są informacjami publicznymi w rozumieniu art. 1 ust.1 ustawy. Odpowiadając na skargę spółka ponownie stwierdziła, że żądane informacje nie są związane z wykonywaniem przez nią zadań publicznych. Według spółki udzielenie informacji dotyczących umów zawartych z podmiotem zewnętrznym odpowiadającym za kontrole biletów może spowodować naruszenie ich poufności, a w konsekwencji doprowadzić do nałożenia kar umownych. Dodatkowo spółka zwróciła uwagę, że skarga została wysłana na adres PKS T. L. ulica Z. 9 w T. L. podczas, gdy w tej dacie adresem spółki była D., co ujawniono w Krajowym Rejestrze Sądowym. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Przekonanie skarżącego o uznaniu spółki za podmiot zobowiązany do udzielenia informacji publicznej ma uzasadnione podstawy. Stosownie do art. 4 ust.1 tej ustawy z dnia 6 września 2001r. o dostępie do informacji publicznej ( Dz. U nr 112, poz. 1198 ze zmianami ) zobowiązane do udostępnienia informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne w szczególności podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów. W wyroku z dnia 18 sierpnia 2010 r. (sygn. akt I OSK 851/10 – Lex nr 737513) Naczelny Sąd Administracyjny zwrócił uwagę na konieczność rozróżnienia pojęć "zadania publiczne" i "zadania władzy publicznej", przydając pierwszemu z nich istotnie większy zakres. Według sądu pojęcia te różnią się przede wszystkim zakresem podmiotowym, bowiem zadania władzy publicznej mogą być realizowane przez organy tej władzy lub podmioty, którym zadania te zostały powierzone w oparciu o konkretne i wyrażone unormowania ustawowe. Pojęcie "zadanie publiczne" użyte w art. 4 ustawy ignoruje natomiast element podmiotowy i oznacza, że zadania publiczne mogą być wykonywane przez różne podmioty nie będące organami władzy i bez konieczności przekazywania tych zadań. Tak rozumiane "zadanie publiczne" cechuje powszechność i użyteczność dla ogółu, a także sprzyjanie osiąganiu celów określonych w Konstytucji lub ustawie. Zdaniem sądu wykonywanie zadań publicznych zawsze wiąże się z realizacją podstawowych publicznych praw podmiotowych obywateli. W tym kontekście ujmowane jest również funkcjonowanie podmiotów, które zajmują się wykonywaniem transportu publicznego. W wyroku z dnia 17 października 2013r. ( I OSK 952/13 opubl. w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych ) Naczelny Sąd Administracyjny zaznaczył, że uznanie regularnego przewozu w ramach publicznego transportu zbiorowego za zadanie publiczne wynika z ustaw ustrojowych dotyczących jednostek samorządu terytorialnego. Zgodnie z art. 7 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym (tekst jedn. Dz.U. z 2013 r. poz. 594 ze zm.) zadania własne gminy obejmują m.in. sprawy lokalnego transportu zbiorowego. Podobnie transport zbiorowy stanowi zadanie ponadgminne w myśl art. 4 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym (tekst jedn. Dz.U. z 2013 r. poz. 595 ze zm.). W myśl natomiast art. 14 ust. 1 pkt 10 ustawy z 5 czerwca 1998 r. o samorządzie województwa (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r. poz. 596 ze zm.) transport zbiorowy mieści się w zakresie zadań publicznych o charakterze wojewódzkim. W świetle powyższych uwag bez znaczenia pozostaje natomiast wykonywanie tych zadań przez inne podmioty, niż podmiot władzy wskazany w powołanym art. 4 ust.1 pkt.5 ustawy. Jak podkreślono w wyroku za realizację tego zadania i tak ostatecznie odpowiedzialny jest podmiot władzy. Stąd też spółka świadcząc usługi o charakterze użyteczności publicznej w zakresie publicznego transportu zbiorowego jest podmiotem zobowiązanym do udzielenia informacji publicznej. Nie budzi również wątpliwości ocena skarżącego co do charakteru żądanych informacji. Zgodnie z art. 1 ust.1 ustawy o dostępie do informacji publicznej każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną i podlega udostępnieniu oraz ponownemu wykorzystaniu na zasadach i w trybie określonych w tejże ustawie ( także wyrok NSA z dnia 4 kwietnia 2013r. I OSK 102/13 CBOSA ). Doktryna i orzecznictwo sądowe przyjmuje szerokie rozumienie pojęcia informacji publicznej. Za taką uznaje się treść wszelkiego rodzaju dokumentów odnoszących się do organu władzy publicznej lub podmiotu nie będącego organem administracji publicznej, wykonującego zadania publiczne, związanych z nimi, bądź w jakikolwiek sposób ich dotyczących. Informacją publiczną są zatem zarówno treści dokumentów bezpośrednio wytworzone przez organy władzy publicznej, jak i te, których używają przy realizacji przewidzianych prawem zadań, nawet gdy nie pochodzą wprost od nich. Bez znaczenia jest to, w jaki sposób dokumenty te znalazły się w posiadaniu organu i jakiej sprawy dotyczą. Ważne natomiast jest to, by dokumenty takie służyły realizowaniu zadań publicznych przez organ i odnosiły się do niego bezpośrednio ( wyroki NSA z: 20 stycznia 2012 r. I OSK 2118/11, 7 marca 2012 r., I OSK 2265/11, 27 marca 2012 r. I OSK 155/12 opubl. w CBOSA ). Bez wątpienia w tym świetle informację publiczną stanowią dane dotyczące organizacji kontroli biletów w pojazdach, co też konsekwentnie podtrzymywane jest w orzecznictwie ( wyroki NSA z dnia 28 maja 2014r. I OSK 2305/13, 6 marca 2013 r., sygn. akt I OSK 2917/12, 17 lipca 2013 r., sygn. akt I OSK 1390/13 wszystkie opubl. w CBOSA). Dotyczy to również wzorów identyfikatorów i wskazanych we wniosku danych obejmujących podanie nazw i adresów podmiotów z którymi podpisano umowy na wykonywanie kontroli biletów, okresów zawarcia umów i sposobu wynagradzania, co przecież związane jest z wykonywaniem zadania publicznego. Warto podkreślić, że skarżący nie wnosił o podanie żadnych szczegółowych informacji wynikających z zawartych umów. Inną natomiast rzeczą jest, czy żądane informacje mogą być udzielone i w jakim zakresie. Wniosek ten znajduje umocowanie w samej konstrukcji bezczynności. W kontekście ustawy o dostępie do informacji publicznej bezczynność ma miejsce bowiem wówczas, gdy w prawie określonym terminie podmiot zobowiązany do udzielenia informacji nie udzielił jej, nie wydał decyzji o odmowie jej udzielenia, nie wyjaśnił przyczyn braku możliwości udostępnienia informacji, nie poinformował pisemnie wnioskodawcy, że nie posiada żądanej informacji lub jeśli objęta wnioskiem informacja nie ma charakteru informacji publicznej i nie powiadomił pisemnie wnioskodawcy o tym fakcie. Sąd rozpoznając skargę na bezczynność podmiotu uznając, że jest on zobowiązany do udzielenia informacji publicznej, a żądana informacja ma charakter publiczny, jedynie zobowiązuje do rozpoznania wniosku. Jeżeli natomiast spółka wyraża przekonanie, że część, czy też całość żądanych informacji nie może być udostępniona z powodu ograniczeń zawartych w art. 5 ust.1 i 2 ze względu m.in. na prywatność osoby fizycznej lub tajemnicę przedsiębiorcy lub uważa, że udostępnienie wnioskowanej informacji będzie wymagać jej przetworzenia w rozumieniu art. 3 ust.1 .powinna w tym zakresie wydać decyzję w oparciu o art. 16 i 17 ustawy, co zwalnia z zarzutu bezczynności. Sąd uznał natomiast, że bezczynność spółki nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Stan taki ma miejsce wówczas, gdy bez bliższego badania widocznym jest oczywiste naruszenie przez adresata wniosku terminu do załatwienia wniosku. W tym jednak przypadku skarżący nie przedstawił żadnego dowodu pozwalającego na potwierdzenie daty otrzymania przez spółkę wniosku z dnia 13 listopada 2013r., natomiast na kolejne pismo z dnia 15 stycznia 2014r. odpowiedziała w dniu 22 stycznia 2014r. Z tych względów na podstawie art. 149 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( tekst jedn. Dz. U z 2002r. poz. 270 ze zmianami ) należało zobowiązać spółkę do załatwienia wniosku skarżącego. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 w związku z art. 205 § 1 wspomnianej ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło