I SA/Po 617/14
WyrokWSA w Poznaniu2015-02-18
Skład orzekający: Włodzimierz Zygmont, Małgorzata Bejgerowska, Waldemar Inerowicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Gmina, modernizując targowisko, które jest wykorzystywane zarówno do poboru opłaty targowej (czynność niepodlegająca VAT), jak i do poboru opłaty rezerwacyjnej (czynność opodatkowana VAT), ma prawo do pełnego odliczenia podatku VAT naliczonego od wydatków poniesionych na tę inwestycję?Ratio decidendi
Sąd uznał, że Gmina ma prawo do pełnego odliczenia podatku VAT naliczonego od wydatków inwestycyjnych na modernizację targowiska. Argumentacja opiera się na tym, że opłata targowa, będąca daniną publicznoprawną, nie podlega opodatkowaniu VAT i nie wpływa na prawo do odliczenia podatku naliczonego. Targowisko jest wykorzystywane do działalności gospodarczej (pobór opłat rezerwacyjnych) i czynności poza zakresem VAT (opłata targowa), ale nie do celów prywatnych ani innych celów niezwiązanych z działalnością gospodarczą, co wyklucza zastosowanie proporcjonalnego odliczenia podatku VAT.Stan faktyczny
Gmina A. wystąpiła o interpretację indywidualną dotyczącą prawa do odliczenia VAT od wydatków na modernizację targowiska. Gmina prowadzi działalność opodatkowaną VAT (opłaty rezerwacyjne) oraz pobiera opłatę targową, która nie podlega VAT. Organ uznał, że Gminie przysługuje jedynie częściowe prawo do odliczenia VAT. Gmina wniosła skargę, argumentując, że skoro targowisko jest wykorzystywane do działalności opodatkowanej i czynności poza VAT, a nie do celów prywatnych, przysługuje jej pełne odliczenie. Sąd uchylił interpretację organu.Rozstrzygnięcie
Uchylenie zaskarżonej interpretacji indywidualnej oraz zasądzenie od Ministra Finansów na rzecz skarżącej zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Włodzimierz Zygmont Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Bejgerowska (spr.) Sędzia WSA Waldemar Inerowicz Protokolant st. sekr. sąd. Agnieszka Ratajczak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 lutego 2015r. sprawy ze skargi GK na interpretację indywidualną Ministra Finansów działającego przez organ upoważniony Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług, I. uchyla zaskarżoną interpretację; II. zasądza od Ministra Finansów działającego przez organ upoważniony Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz skarżącej kwotę [...] zł ( [...] złotych 00/100 ) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Wnioskiem złożonym w dniu [...], Gmina A. wystąpiła, na podstawie art. 14b § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 749 ze zm. - w skrócie: "O.p."), do Dyrektora Izby Skarbowej w P. - upoważnionego przez Ministra Finansów do wydawania w jego imieniu interpretacji indywidualnych, z wnioskiem o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie prawa do odliczenia całej kwoty podatku VAT wykazanej na fakturach związanych z realizacją inwestycji, polegającej na przebudowie i modernizacji targowiska.
Z przedstawionego we wniosku opisu stanu faktycznego i zdarzenia przyszłego wynika, że zgodnie ze statutem, do zakresu działania Gminy należą wszystkie sprawy publiczne o znaczeniu lokalnym, które nie są zastrzeżone ustawami na rzecz innych podmiotów. W szczególności wnioskodawczyni, wykonuje zadania własne oraz zlecone z zakresu administracji rządowej nałożone ustawami, a także może wykonywać zadania z zakresu właściwości powiatu, województwa i administracji rządowej na podstawie porozumień z tymi jednostkami samorządu terytorialnego lub właściwym organem administracji rządowej. Zgodnie z art. 7 ust. 1 pkt 11 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r., poz. 594 ze zm.) do zadań własnych gminy należą m.in. sprawy targowisk i hal targowych, czy utrzymania gminnych obiektów i urządzeń użyteczności publicznej oraz obiektów administracyjnych. Z tytułu wykonywania swoich zadań lub wykonywania innych czynności, wnioskodawczyni może pobierać różnego rodzaju opłaty (np.: opłatę targową, opłatę produktową, opłatę miejscową, opłaty z tytułu czynności administracyjnych, opłatę od posiadania psów). W tym zakresie Gmina, zgodnie z brzmieniem art. 15 ust. 6 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (tekst jedn. Dz. U. z 2011 r., Nr 177, poz. 1054 ze zm. - w skrócie: "u.p.t.u."), występuje jako organ władzy publicznej, wykonujący zadania nałożone odrębnymi przepisami prawa i jako taki nie jest uznawany, w świetle regulacji w zakresie podatku VAT, za podatnika podatku od towarów i usług.
Niezależnie jednak od realizacji zadań publicznych, Gmina wykonuje szereg czynności wyczerpujących znamiona działalności gospodarczej, podlegającej opodatkowaniu w rozumieniu u.p.t.u. W związku z tym wnioskodawczyni jest zarejestrowanym podatnikiem VAT i rozlicza należny podatek VAT z tytułu szeregu aktywności, wpisujących się w definicję działalności gospodarczej.
W szczególności w ramach działalności gospodarczej, podlegającej opodatkowaniu podatkiem VAT, Gmina:
oddaje grunty w użytkowanie wieczyste,
świadczy usługi w zakresie dzierżawy gruntów,
świadczy usługi wynajmu lokali komunalnych (wynajmu lokali użytkowych),
dokonuje odpłatnego zbycia mienia komunalnego.
Ponadto Gmina wykonuje czynności, które w świetle regulacji podatku VAT, podlegają zwolnieniu od opodatkowania, tj.:
wynajmuje lokale komunalne na cele mieszkaniowe,
zbywa określone mienie komunalne.
Z tytułu osiągania przedmiotowych przychodów, Gmina występuje w charakterze podatnika podatku VAT, odprowadzając podatek VAT należny zgodnie z zasadami ogólnymi wskazanymi w u.p.t.u.
W konsekwencji Gmina wykonuje jednocześnie:
czynności podlegające opodatkowaniu podatkiem VAT na zasadach ogólnych,
czynności, które w świetle regulacji VAT podlegają zwolnieniu od podatku VAT,
a także czynności nie podlegające opodatkowaniu podatkiem VAT.
W 2012 r. Gmina dokonała przebudowy oraz modernizacji targowiska znajdującego się w A. W ramach przedmiotowej inwestycji Gmina poniosła wydatki na:
opracowanie dokumentacji związanej z modernizacją targowiska,
gruntowną przebudowę kanalizacji sanitarno-deszczowej zlokalizowanej na terenie targowiska,
gruntowną przebudowę nawierzchni płyty targowiska,
gruntowną przebudowę ogrodzenia targowiska.
Inwestycja została sfinansowana w całości ze środków wnioskodawczyni. Stanowi ona jedną nierozłączną całość, tj. zmodernizowane targowisko miejskie traktowane jest, jako jeden środek trwały (fakt przyjęcia do użytkowania został potwierdzony jednym dokumentem OT). Wszystkie faktury dokumentujące zakup towarów oraz usług związanych z inwestycją zostały wystawione na Gminę A. Inwestycja została oddana do użytkowania w grudniu 2012 r. i dotychczas strona nie dokonała odliczenia podatku VAT naliczonego przy zakupie towarów oraz usług związanych z targowiskiem.
W związku z funkcjonowaniem targowiska, Gmina świadczy usługę polegającą na rezerwacji stoisk handlowych na targowisku na rzecz handlujących, w zamian za uiszczenie przez nich tzw. opłaty rezerwacyjnej. Wnioskodawczyni podkreśliła, że Gmina od samego początku realizacji inwestycji miała zamiar pobierać opłatę z tytułu rezerwacji stoisk handlowych od podmiotów handlujących na targowisku. Niezależnie od powyższego, Gmina pobiera również opłatę targową od podmiotów handlujących na targowisku, przy czym opłata ta ma charakter daniny publicznoprawnej i pobierana jest na podstawie odrębnych przepisów prawa (zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych - tekst jedn. Dz. U. z 2010 r., Nr 95, poz. 613 ze zm.), a w zakresie poboru tej opłaty Gmina nie działa jako podatnik VAT.
Na tle tak przedstawionego opisu stanu faktycznego i zdarzenia przyszłego wnioskodawczyni zadała organowi pytanie, czy w związku z prowadzeniem działalności opodatkowanej na terenie targowiska, Gmina ma prawo do odliczenia całej kwoty podatku VAT wykazanej na fakturach związanych z realizacją inwestycji opisanej w stanie faktycznym?
Prezentując własne stanowisko Gmina stwierdziła, że w związku z prowadzeniem działalności opodatkowanej na terenie targowiska, posiada ona prawo do odliczenia całej kwoty podatku VAT wykazanej na fakturach związanych z realizacją opisanej inwestycji. Uzasadniając powyższy pogląd, wnioskodawczyni powołała się na treść art. 86 ust. 1 i ust. 2 u.p.t.u. i wskazała, że warunkiem umożliwiającym podatnikowi skorzystanie z prawa do odliczenia podatku naliczonego jest bezsporny związek zakupów (udokumentowanych fakturami VAT) z wykonywanymi czynnościami opodatkowanymi i taki związek o charakterze bezpośrednim ma miejsce w przedmiotowej sprawie. Zdaniem Gminy świadcząc usługi, polegające na odpłatnej rezerwacji miejsc targowych, dokonuje sprzedaży opodatkowanej podatkiem VAT, w związku z czym jest uprawniona do odliczenia podatku naliczonego związanego z realizacją inwestycji.
Zdaniem wnioskodawczyni, w sytuacji gdy dany zakup jest wykorzystywany przez Gminę zarówno do działalności opodatkowanej VAT, jak i do działalności niepodlegającej opodatkowaniu VAT i nie jest wykorzystywany do działalności zwolnionej od opodatkowania VAT, a Gmina nie ma obiektywnej możliwości przyporządkowania dokonywanych przez siebie zakupów do jednego konkretnego rodzaju prowadzonej działalności, wówczas przysługuje prawo do pełnego odliczenia podatku VAT naliczonego z tytułu takich zakupów. Gmina podała, że brak obiektywnej możliwości przyporządkowania zakupów dokonanych na etapie realizacji inwestycji do konkretnego rodzaju działalności (opodatkowanej lub poza VAT) wynika z faktu, że całe targowisko jest wykorzystywane w całości i jednocześnie do każdej z tych działalności, tj. jednocześnie związane jest z poborem opłaty targowej, jak również z opłatą rezerwacyjną.
Powołując się na treść art. 90 ust. 1 i ust. 2 u.p.t.u. Gmina uznała, że pojęcie obrotu na gruncie przepisów u.p.t.u. powinno być związane z wykonywaniem czynności mieszczących się w zakresie przedmiotowym opodatkowania VAT. W konsekwencji, pojęcie obrotu z tytułu czynności, w związku z którymi nie przysługuje prawo do odliczenia podatku VAT naliczonego należy rozumieć jako odnoszące się zasadniczo jedynie do czynności zwolnionych od opodatkowania VAT. W przypadku zatem podatku VAT naliczonego związanego tylko z czynnościami opodatkowanymi (z wyłączeniem zwolnionych od opodatkowania) oraz z czynnościami niepodlegającymi opodatkowaniu VAT, podatnik nie stosuje odliczenia częściowego w oparciu o współczynnik struktury sprzedaży, o którym mowa w art. 90 u.pt.u., ale odliczenie pełne. Wartość czynności niepodlegających opodatkowaniu VAT nie wchodzi bowiem do sumy wartości obrotów ustalanych dla potrzeb kalkulacji wartości współczynnika struktury sprzedaży, a tym samym nie wpływa na prawo podatnika do pełnego odliczenia podatku VAT naliczonego. Powyższe wynikało w szczególności z regulacji art. 29 ust. 1 u.p.t.u. (obowiązującego do 31 grudnia 2013 r.), który jednoznacznie wskazywał co należy rozumieć przez obrót dla celów VAT, tj. kwotę należną od nabywcy z tytułu transakcji podlegającej opodatkowaniu podatkiem VAT. Na powyższą kwestię nie ma wpływu nowelizacja u.p.t.u., która weszła w życie z dniem 1 stycznia 2014 r. i wprowadziła nową definicję podstawy opodatkowania (art. 29a u.p.t.u.) - należy bowiem uznać, że zmiana definicji podstawy opodatkowania, w żaden sposób nie wpłynęła na sposób odliczania podatku naliczonego określonego w art. 90 u.p.t.u. W ocenie Gminy, przy kalkulacji wartości współczynnika struktury sprzedaży należy uwzględniać wyłącznie obrót (nie zaś dochód, czy przychód) z tytułu transakcji podlegających regulacjom w zakresie VAT (nie zaś wszystkich czynności, jakie są wykonywane przez podatnika podatku VAT). W konsekwencji pobór przez Gminę opłaty targowej nie może być uwzględniany przy kalkulacji wartości, a tym samym nie może wpływać na zakres prawa do odliczenia podatku naliczonego.
Dodatkowo strona wskazała, że opłata targowa posiada wszystkie cechy konstrukcyjne podatku, jest więc należnością publicznoprawną. Stąd nie jest to czynność objęta zakresem przedmiotowym opodatkowania podatkiem VAT. Skoro opłata targowa pobierana przez wnioskodawczynię nie podlega opodatkowaniu VAT, to tym samym nie może wpływać na zakres prawa do odliczenia podatku naliczonego, zgodnie z brzmieniem art. 90 u.p.t.u. Pobierając opłatę targową Gmina nie działa jako podatnik VAT, lecz wykonuje w tym momencie zadania organu władzy publicznej. Należności publicznoprawne (tj. opłata targowa) są czynnościami będącymi się poza zakresem VAT.
Wnioskodawczyni podkreśliła, że wykorzystuje targowisko do działalności opodatkowanej (pobór opłaty rezerwacyjnej) i działalności niepodlegającej opodatkowaniu VAT (pobór opłaty targowej) i jednocześnie nie jest ono wykorzystywane do działalności zwolnionej od opodatkowania. Dlatego też Gmina uważa, że przysługuje jej prawo do odliczenia całej kwoty podatku VAT wykazanej na fakturach zakupowych.
Na poparcie swojego stanowiska strona powołała się na orzecznictwo Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (dalej: "TSUE"), polskich sądów administracyjnych, w tym uchwalę składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 października 2011 r., o sygn. akt I FPS 9/10 oraz zacytowała szereg interpretacji indywidualnych dotyczących podobnych spraw.
Reasumując Gmina uznała, że jako podmiot dokonujący czynności opodatkowanych związanych z wykorzystaniem inwestycji, polegającej na modernizacji targowiska miejskiego, posiada pełne prawo do odliczenia podatku VAT naliczonego w wyniku zakupów niezbędnych do dokonania wspomnianej inwestycji.
W interpretacji indywidualnej z dnia [...], nr [...], Dyrektor Izby Skarbowej w P., działając z upoważnienia Ministra Finansów, uznał powyższe stanowisko za nieprawidłowe. W motywach interpretacji organ podatkowy stwierdził, że Gminie nie przysługuje/nie będzie przysługiwać pełne prawo do odliczenia podatku naliczonego związanego z przebudową oraz modernizacją targowiska, lecz przysługuje/będzie przysługiwało jej prawo do odliczenia podatku naliczonego od ponoszonych wydatków na rozbudowę oraz modernizację targowiska, według udziału procentowego, określonego zgodnie z art. 86 ust 7b w związku z art. 2 pkt 14a u.p.t.u. Organ interpretacyjny wyraził pogląd, że ostatnio powołany przepis nakłada obowiązek określenia wysokości udziału procentowego, w jakim dana nieruchomość została lub zostanie wykorzystana do celów prowadzonej przez podatnika działalności gospodarczej. Według organu unormowanie to ma charakter doprecyzowujący ogólną zasadę w zakresie prawa do odliczenia podatku VAT od wydatków związanych z nieruchomością, stanowiącą majątek przedsiębiorstwa podatnika, wykorzystywaną zarówno do celów prowadzonej działalności gospodarczej, jak i do celów innych niż działalność gospodarcza, co jest zgodne z art. 86 ust. 1 u.p.t.u. Zdaniem organu w oparciu o przepis art. 86 ust. 7b u.p.t.u., Gmina jest/będzie zobowiązana do obliczenia udziału procentowego, w jakim targowisko wykorzystywane jest/będzie do celów działalności gospodarczej. Organ interpretacyjny przyjął, że w zakresie realizacji zadań własnych Gmina nie jest uznawana za podatnika (co wynika z art. 15 ust. 6 u.p.t.u.), tym samym nie wykonuje samodzielnie działalności gospodarczej, o której mowa w art. 15 ust. 2 tej ustawy.
Po bezskutecznym wezwaniu organu do usunięcia naruszenia prawa, Gmina A., reprezentowana przez doradcę podatkowego, wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę, w której zażądała uchylenia powyższej interpretacji, a także zasądzenia kosztów postępowania. Kwestionowanemu rozstrzygnięciu zarzucono naruszenie art. 86 ust. 1 w związku z art. 90 ust.1 i ust. 2 u.p.t.u., poprzez błędną wykładnię polegającą na uznaniu, iż skarżącej nie przysługuje prawo do odliczenia całej kwoty podatku VAT, wykazanej na fakturach związanych z realizacją inwestycji w postaci przebudowy i modernizacji targowiska.
W obszernym uzasadnieniu skargi skarżąca w istocie powieliła argumentację podniesioną uprzednio we wniosku o wydanie interpretacji oraz w wezwaniu do usunięcia naruszenia prawa. W ocenie Gminy, wbrew twierdzeniom organu, w niniejszej sprawie nie znajdzie zastosowania art. 86 ust. 7b u.p.t.u. Przepis ten obejmuje swoją hipotezą sytuację, w której nieruchomość nabyta lub wytworzona przez podatnika jest wykorzystywana do celów prowadzonej przez podatnika działalności gospodarczej oraz innych celów, niezwiązanych z działalnością gospodarczą. Taka sytuacja nie ma jednak miejsca w przypadku Gminy. Pobór opłaty targowej następuje zawsze w związku z ustawową działalnością Gminy, tj. w ramach zadań własnych określonych w art. 7 ust. 1 pkt 11 ustawy o samorządzie gminnym i art. 15 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych. Targowisko nie jest i nie będzie wykorzystywane na cele inne niż działalność gospodarcza. Strona skarżąca zanegowała dokonaną przez organ wykładnię przepisów u.p.t.u. i na poparcie swojego stanowiska podczas rozprawy przed WSA w Poznaniu powołała się na bogate orzecznictwo sądów administracyjnych, w tym wyrok NSA z dnia 2 września 2014 r., o sygn. akt I FSK 379/14 (publ. www.orzeczenia.nsa.gov.pl).
W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał dotychczasowe stanowisko i argumentację w sprawie i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:
|Badając zaskarżony akt według kryteriów przewidzianych w ustawie z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami |
|administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. – w skrócie: "P.p.s.a.") Sąd stwierdził, że skarga jest zasadna. |
|Punktem wyjścia dla uznania interpretacji indywidualnej organu podatkowego za niezgodną z prawem było przyjęcie przez Sąd opisu stanu |
|faktycznego, który został przedstawiony we wniosku strony i stanowił podstawę faktyczną tej interpretacji. |
|W rozpoznawanej sprawie istotą sporu między stroną skarżącą i organem podatkowym jest kwestia czy Gminie będzie przysługiwało prawo do |
|pełnego odliczenia podatku naliczonego w związku z wydatkami inwestycyjnymi na przebudowę i modernizację targowiska. |
|Na tle przedstawionego we wniosku zdarzenia przyszłego nie budziła wątpliwości okoliczność, że Gmina z tytułu odpłatnej rezerwacji miejsc |
|targowych jest podatnikiem VAT, gdyż świadczenia te odbywają się na podstawie umów, zawieranych przez nią z poszczególnymi podmiotami |
|handlującymi. Wystąpiło zatem odpłatne świadczenie usług podlegające opodatkowaniu podatkiem VAT, zgodnie z art. 5 ust. 1 u.p.t.u. |
|Natomiast z tytułu poboru opłaty targowej Gmina nie wykonuje czynności opodatkowanych, albowiem czynność ta związana jest z wykonywaniem |
|zadań publicznych nałożonych odrębnymi przepisami. Gmina działa w tym zakresie jako organ władzy publicznej i stosownie do art. 15 ust. 6 |
|u.p.t.u. nie może być uznana za podatnika VAT. |
|Strona skarżąca we wniosku o udzielenie interpretacji indywidualnej zajęła stanowisko, że nie będzie musiała stosować odliczenia podatku |
|naliczonego przy pomocy proporcji sprzedaży w oparciu o art. 90 ust. 1-3 u.p.t.u., lecz będzie miała prawo do pełnego odliczenia podatku |
|naliczonego z faktur dokumentujących poniesienie wydatków inwestycyjnych na przebudowę i modernizację targowiska z uwagi na spełnienie |
|wszystkich przesłanek określonych w art. 86 ust. 1 u.p.t.u. Minister Finansów prezentując odmienne stanowisko uznał, że skarżącej będzie |
|przysługiwało jedynie ograniczone prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o podatek naliczony od wydatków poniesionych na przebudowę i |
|modernizację targowiska, według udziału procentowego, w oparciu o treść art. 86 ust. 7b w związku z art. 2 pkt 14a u.p.t.u. |
|Sąd w składzie orzekającym stwierdza, że stanowisko organu w zakresie zakwestionowania prawa Gminy do dokonania pełnego odliczenia podatku |
|VAT z tytułu opisanych we wniosku wydatków inwestycyjnych jest błędne. |
|Zgodnie z art. 86 ust. 1 u.p.t.u., podatnikowi, o którym mowa w art. 15 tej ustawy, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego |
|o kwotę podatku naliczonego (z zastrzeżeniami nieistotnymi w rozpatrywanej sprawie). Jednocześnie na podstawie art. 86 ust. 2 pkt 1 lit. a |
|u.p.t.u. kwotę podatku naliczonego stanowi suma kwot podatku wynikających z faktur otrzymanych przez podatnika z tytułu nabycia towarów i |
|usług. Z powyższych przepisów jednoznacznie wynika, że prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje |
|wówczas, gdy odliczenia dokonuje podatnik podatku od towarów i usług oraz gdy towary i usługi, z których nabyciem podatek został naliczony,|
|są wykorzystywane do czynności opodatkowanych. |
|Sąd uznał, że stanowisko Ministra Finansów w zakresie ograniczonego prawa Gminy do dokonania odliczenia podatku VAT z tytułu wydatków |
|inwestycyjnych związanych z przebudową i modernizacją targowiska nie znajduje uzasadnienia w literalnej wykładni art. 86 ust. 7b u.p.t.u.. |
|Analiza tego przepisu prowadzi do wniosku, że przesłankami odliczenia podatku naliczonego według udziału procentowego, w jakim nieruchomość|
|wykorzystywana jest dla celów działalności gospodarczej są: nakłady na nabycie lub wytworzenie nieruchomości stanowiącej majątek podatnika;|
|wykorzystywanie tej nieruchomości do celów prowadzonej działalności gospodarczej jak i do innych celów, w tym w szczególności do osobistych|
|celów podatnika lub jego pracowników; celów nie da się w całości przypisać działalności gospodarczej. |
|Wprowadzenie tego przepisu jest w istocie implementacją zapisów zawartych w Dyrektywie Rady 2010/162/UE z dnia 22 grudnia 2009 r. |
|zmieniającej niektóre przepisy Dyrektywy 2006/112/WE w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. Urz. UE L 10 z |
|15.01.2010, s. 14). Zgodnie z preambułą do niej, regulacje te mają zapewniać identyczne traktowanie podatników zawsze, gdy nieruchomości, |
|które wykorzystują oni do celów działalności zawodowej, nie są wykorzystywane wyłącznie do celów związanych z tą działalnością. Zgodnie z |
|przepisami wspólnotowymi, w przypadku nieruchomości stanowiącej część majątku przedsiębiorstwa danego podatnika i wykorzystywanej zarówno |
|do celów prowadzonej przez tego podatnika działalności, jak i do celów prywatnych podatnika lub jego pracowników, albo bardziej ogólnie - |
|do celów innych niż prowadzona przez podatnika działalność, podatek VAT od wydatków związanych z taką nieruchomością podlega odliczeniu |
|wyłącznie do wysokości udziału procentowego, w jakim dana nieruchomość została wykorzystana do celów działalności prowadzonej przez |
|podatnika (por. Komentarz do art. 86 ustawy o podatku od towarów i usług, Bartosiewicz A., LEX 2013). |
|Zdaniem Sądu kluczowe znaczenie dla oceny zaskarżonego rozstrzygnięcia ma zdefiniowanie użytego w tym przepisie pojęcia "wykorzystywanie" |
|nieruchomości. Wobec braku w u.p.t.u. definicji legalnej tego pojęcia, zasadnym jest odwołanie się do wykładni językowej. Według tej |
|wykładni pojęcie wykorzystywać oznacza "użyć czegoś dla osiągnięcia jakiegoś celu, zysku" (tak: Słownik Języka Polskiego PWN - dostępny na |
|stronie internetowej www.sjp.pwn.pl). W ocenie Sądu należy podzielić argumentację strony skarżącej, że pobór opłaty targowej nie ma wpływu |
|na wykonywanie zadań własnych, do których należy m.in. utrzymanie targowisk. Nie można przyjąć, że Gmina wykorzystuje nieruchomość w |
|postaci targowiska w celu poboru z mocy prawa opłaty targowej. Oczywistym jest, że gdyby Gmina nie poniosła wydatków na przebudowę i |
|modernizację targowiska i tak byłaby zobowiązana do poboru opłaty targowej od podmiotów handlujących w tym miejscu. Stosownie bowiem do |
|art. 15 ust. 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, opłatę targową pobiera się od osób fizycznych, osób prawnych oraz jednostek |
|organizacyjnych niemających osobowości prawnej, dokonujących sprzedaży na targowiskach, z zastrzeżeniem ust. 2b. Targowiskami są wszelkie |
|miejsca, w których jest prowadzona sprzedaż (ust. 2). Opłacie targowej nie podlega sprzedaż dokonywana w budynkach lub w ich częściach |
|(ust. 2b). Opłatę targową pobiera się niezależnie od należności przewidzianych w odrębnych przepisach za korzystanie z urządzeń targowych |
|oraz za inne usługi świadczone przez prowadzącego targowisko (art. 15 ust. 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych). Wobec powyższego |
|zasadny jest pogląd strony skarżącej, że opłata targowa, mimo swej nazwy, odpowiada definicji podatku wskazanej w art. 6. O.p., zgodnie z |
|którą podatkiem jest publicznoprawne, nieodpłatne, przymusowe oraz bezzwrotne świadczenie pieniężne na rzecz Skarbu Państwa, województwa, |
|powiatu lub gminy, wynikające z ustawy podatkowej. Zobowiązanie z tytułu opłaty targowej należy zatem uznać za typowe zobowiązanie |
|podatkowe powstające z mocy prawa, z dniem zaistnienia zdarzenia, z którym ustawa podatkowa wiąże powstanie takiego zobowiązania, zgodnie z|
|art. 21 § 1 pkt 1 O.p. Uprawniony jest zatem wniosek, że Gmina nie wykorzystuje targowiska w celu poboru opłaty targowej, lecz służy ono |
|szeroko pojętej działalności handlowej. Ponadto ze stanu faktycznego sprawy wynika, że targowisko nadal będzie służyć do prowadzenia handlu|
|lokalnego, a strona skarżąca nie wskazała we wniosku, że ma zamiar przekazać targowisko innemu podmiotowi. Wobec powyższego należy przyjąć,|
|że pozostanie ono własnością Gminy i dalej będzie stanowić jej środek trwały. |
|Sąd w składzie orzekającym w pełni podziela stanowisko zawarte w uchwale NSA z dnia 24 października 2011 r., o sygn. I FPS 9/10, gdzie |
|wyjaśniono, że wymienione w treści art. 90 u.p.t.u. sformułowanie "czynności, w związku z którymi nie przysługuje prawo do obniżenia kwoty |
|podatku należnego" nie obejmuje czynności znajdujących się poza zakresem stosowania ustawy o VAT. |
|W kwestii stanowiącej przedmiot sporu wypowiedziały się m.in. WSA w Olsztynie w wyroku z dnia 29 stycznia 2015 r., o sygn. akt I SA/Ol |
|930/14; WSA w Krakowie w wyroku z dnia 22 stycznia 2015 r., o sygn. akt I SA/Kr 1833/14; WSA w Gorzowie Wielkopolskim w wyroku z dnia 18 |
|grudnia 2013 r., o sygn. I SA/Go 564/13, WSA w Opolu w wyroku z dnia 24 stycznia 2014 r., o sygn. I SA/Op 815/13, WSA w Gliwicach z dnia 27|
|lutego 2014 r., o sygn. akt III SA/Gl 1533/13 (publ. www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Poglądy zawarte w tych orzeczeniach Sąd w składzie |
|orzekającym w niniejszej sprawie w pełni podziela. Co istotne zaprezentowana powyżej wykładnia przepisów art. 86 ust. 1 i ust. 7b oraz art.|
|90 ust. 1 – 4, art. 90a ust. 1, art. 91 ust. 1 – 4, ust. 7 i ust. 8 u.p.t.u. została także zaakceptowana przez Naczelny Sąd |
|Administracyjny, w powołanym przez skarżącą podczas rozprawy wyroku z dnia 2 września 2014 r., o sygn. akt I FSK 379/14, który zapadł na |
|tle podobnego stanu faktycznego. W orzeczeniu tym NSA stwierdził, że w sytuacji wykonywania przez gminę czynności z zakresu poboru opłaty |
|targowej i jednocześnie czynności opodatkowanych VAT wybudowane (a w niniejszej sprawie przebudowane i zmodernizowane) przez gminę |
|targowisko (rozumiane jako element majątku przedsiębiorstwa) jest w całości wykorzystywane do celów działalności gospodarczej. W świetle |
|powyższego poglądu, który Sąd rozpoznający niniejszą sprawę w pełni podziela, w omawianym przypadku, pobór opłaty targowej nie następuje w |
|związku z czynnościami opodatkowanymi, lecz w związku z prowadzeniem handlu na terenie gminy w miejscach innych niż budowle czy budynki, |
|czyli w związku dokonywaniem sprzedaży na targowisku. |
|Reasumując Sąd podzielił w całości argumentację i stanowisko skarżącej Gminy w zakresie przysługującego jej na mocy art. 86 ust. 1 u.p.t.u.|
|prawa do odliczenia w pełnym zakresie, w związku z wydatkami inwestycyjnymi poniesionymi na przebudowę i modernizację targowiska. W |
|sytuacji bowiem wykonywania przez Gminę czynności z zakresu poboru opłaty targowej i jednocześnie czynności opodatkowanych VAT (pobierania |
|opłat rezerwacyjnych), należy przyjąć, że targowisko jest w całości wykorzystywane do celów działalności gospodarczej, z uwagi na |
|wyłączenie czynności poboru opłaty targowej spoza zakresu regulacji u.p.t.u. Zdaniem Sądu w sprawie, organ interpretacyjny nie dostrzegł w |
|istocie, tak ważnego elementu jak zamiar Gminy prowadzenia działalności gospodarczej za pomocą targowiska, co znajduje uzasadnienie nie |
|tylko w brzmieniu art. 86 ust. 1 u.p.t.u., ale również jest akcentowane w celnie przywołanym przez stronę skarżącą orzecznictwie TSUE. |
|Mając na uwadze powyższe Sąd uznał, że zaskarżona interpretacja indywidualna została wydana z naruszeniem przepisów prawa materialnego, tj.|
|art. 86 ust. 1 i ust. 7b u.p.t.u. polegającym na błędnym uznaniu, że stan faktyczny wskazany we wniosku nie odpowiada dyspozycji art. 86 |
|ust. 1 u.p.t.u. |
|Rzeczą organu przy ponownym rozpoznaniu wniosku będzie zatem wydanie interpretacji, uwzględniającej wykładnię prawa materialnego wyrażoną w|
|niniejszym orzeczeniu. |
|Wobec opisanych powyżej naruszeń przepisów prawa materialnego i procesowego Sąd stwierdził, że zaskarżona interpretacja nie odpowiada prawu|
|i działając na podstawie art. 146 § 1 P.p.s.a., orzekł o jej uchyleniu. W przedmiocie kosztów postępowania sądowego orzeczono w oparciu o |
|treść art. 200 i art. 205 § 2 i § 4 P.p.s.a., w kwocie równej uiszczonemu wpisowi i kosztów zastępstwa procesowego doradcy podatkowego oraz|
|niezbędnych wydatków w postaci opłaty skarbowej od pełnomocnictwa. |
| |
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło