VI SA/Wa 257/15

PostanowienieWSA w Warszawie2015-03-03

Skład orzekający: Marzena Milewska-Karczewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wyrok sądu cywilnego stwierdzający brak zdolności administracyjnej spółki cywilnej do bycia stroną postępowania może stanowić podstawę do wznowienia postępowania sądowoadministracyjnego zakończonego prawomocnym postanowieniem o odrzuceniu skargi z powodu nieuiszczenia wpisu?
Ratio decidendi
Wyrok sądu cywilnego stwierdzający brak zdolności administracyjnej spółki cywilnej do bycia stroną postępowania nie stanowi podstawy do wznowienia postępowania sądowoadministracyjnego, jeśli w postępowaniu sądowoadministracyjnym strony (wspólnicy spółki cywilnej) zostały oznaczone prawidłowo i posiadały zdolność sądową. Wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego uzasadniają tylko te przesłanki, które są następstwem zdarzeń powstałych w samym postępowaniu sądowym, a nie w postępowaniu administracyjnym.
Stan faktyczny
Skarżący wnieśli skargę o wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego, powołując się na prawomocny wyrok sądu cywilnego stwierdzający brak zdolności administracyjnej spółki cywilnej do bycia stroną. Wcześniejsze postępowanie sądowoadministracyjne zostało zakończone prawomocnym postanowieniem o odrzuceniu skargi z powodu nieuiszczenia wpisu sądowego. Sąd administracyjny rozpoznał skargę o wznowienie na posiedzeniu niejawnym.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę o wznowienie postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Marzena Milewska-Karczewska po rozpoznaniu w dniu 3 marca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M.Z. o wznowienie postępowania w sprawie o sygn. akt VI SA/Wa 690/11, zakończonego postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 25 lutego 2013 r. w sprawie ze skargi M.Z. i Z.Z. na decyzję Głównego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych z dnia [...] lutego 2011 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia wprowadzenia do obrotu partii nawozu niezgodnie z warunkami, z określeniem terminu jej wycofania oraz nałożeniem opłaty sankcyjnej postanawia: odrzucić skargę o wznowienie postępowania sądowego W lutym 2011 r. M.Z. i Z.Z., wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Głównego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych z dnia [...] lutego 2011 r. nr [...], którą stwierdzono, że wprowadzili do obrotu partię nawozu niezgodnie z warunkami ustawy o nawozach i nawożeniu, określono termin wycofania tej partii i nałożono opłatę sankcyjną. Powyższa skarga została zarejestrowana pod sygn. akt VI SA/Wa 690/11. Postanowieniem z 25 lutego 2013 r. Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w/w skarga została odrzucona z uwagi na nieuiszczenie wpisu sądowego od skargi. Orzeczenie to stało się prawomocne od 13 maja 2014 r. Pismem złożonym w dniu [...] czerwca 2014 r., uzupełnionym pismem z dnia [...] lipca 2014 r. skarżący złożyli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę o wznowienie postępowania w sprawie o sygn. akt VI SA/Wa 690/11, na podstawie art. 243 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) – zwanej dalej p.p.s.a. Skarżący powołali się na prawomocny wyrok Sądu Apelacyjnego w Szczecinie z dnia [...] lutego 2013 r. o sygn. akt I ACa 780/12, w którym stwierdzono brak zdolności administracyjnej spółki cywilnej skarżących do bycia stroną. Skarżący w wyroku tym upatrywali możliwość wznowienia postępowania zakończonego postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 25 lutego 2013 r. Skarżący wskazali również, że Z.Z. dowiedział się o ww. wyroku w dniu [...] maja 2014 r. od brata – M.Z. W piśmie z dnia [...] listopada 2014 r. skarżący wyjaśnili, że podstawę skargi o wznowienie stanowią przepisy art. 273 § 2 oraz art. 277 p.p.s.a. Postanowieniem z dnia 9 grudnia 2014 r. sygn. akt VI SA/Wa 2042/14 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił złożoną przez skarżących skargę o wznowienie postępowania, uznając, że okoliczność wydania powyższego wyroku przez Sąd Apelacyjny w Szczecinie nie była nową okolicznością, o której mowa w art. 273 § 2 p.p.s.a. dla M.Z. a w stosunku do Z.Z. nie wykazał on tej okoliczności przy uwzględnieniu wyjątkowego charakteru postępowania wznowieniowego. Orzeczenie to stało się prawomocne od 29 stycznia 2015 r. Pismem z dnia [...] stycznia 2015 r. M.Z. wniósł ponownie skargę o wznowienie postępowania w sprawie o sygn. akt VI SA/Wa 690/11 z uwagi na fakt, że nie będąc stroną postępowania administracyjnego, nie posiadał zdolności procesowej. Skarżący wskazał jednocześnie, że postępowanie administracyjne prowadzone było w stosunku do spółki cywilnej E. i nie był on informowany o wszczęciu postępowania administracyjnego ani nie był adresatem wydanej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 270 p.p.s.a. można żądać wznowienia postępowania, które zostało zakończone prawomocnym orzeczeniem, w przypadkach przewidzianych w dziale VII p.p.s.a. Zatem możliwość żądania wznowienia postępowania, dotyczy tylko tych postępowań, które zakończone zostały wydaniem orzeczeń (wyroków, postanowień), które stały się prawomocne, tj. nie przysługuje od nich żaden środek odwoławczy ani nie ma możliwości ich uchylenia, tudzież zmiany w trybie art. 165 p.p.s.a., ponieważ są orzeczeniami kończącymi postępowanie w sprawie. Nadto, aby żądanie wznowienia postępowania było skuteczne, musi być oparte na ustawowych podstawach wznowieniowych, określonych w przepisach art. 271-273 p.p.s.a., a tryb rozpoznania takich spraw określa art. 280 p.p.s.a., który stanowi, iż Sąd bada na posiedzeniu niejawnym, czy skarga jest wniesiona w terminie i czy opiera się na ustawowej podstawie wznowienia. W braku jednego z tych wymagań Sąd wniosek odrzuci, w przeciwnym razie wyznaczy rozprawę. Stwierdzić zatem należy, że jednoczesne spełnienie powyżej wymienionych warunków, daje dopiero skuteczną podstawę do żądania wznowienia postępowania. Jak wynika z akt sprawy o sygn. akt VI SA/Wa 690/11, o której wznowienie wniósł M.Z., zakończyła się ona prawomocnym od dnia 13 maja 2014 r. postanowieniem, którym Sąd odrzucił skargę. Zatem, skoro orzeczenie kończące postępowanie, o którego wznowienie wniósł skarżący, jest prawomocne, Sąd uznał, że skarżący miał prawo złożenia skargi o wznowienie postępowania w sprawie o sygn. akt VI SA/Wa 690/11, został bowiem spełniony jeden z warunków skutecznego złożenia ww. skargi. Wobec powyższego kolejną czynnością Sądu jest wstępne badanie samej skargi o wznowienie postępowania, na posiedzeniu niejawnym, pod względem formalnym. Na tym etapie Sąd bada czy skarga opiera się na ustawowej podstawie wznowienia i czy jest wniesiona w terminie, przy czym powyższej oceny dokonuje na podstawie twierdzeń przytoczonych w skardze o wznowienie lub zawartych w uzupełnieniu owej skargi. Sąd z urzędu nie ma bowiem obowiązku prowadzić postępowania wznowieniowego w zakresie istnienia podstaw wznowienia (vide: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 3 września 2004 r., sygn. akt OSK 446/04, podobnie Sąd Najwyższy w postanowieniu z 24 maja 1982 r., sygn. akt II CO 1/82). Odnosząc się do przywołanego przez skarżącego jako podstawy wznowienia art. 271 pkt 2 p.p.s.a., stwierdzić należy, że zgodnie z tym przepisem można żądać wznowienia postępowania z powodu nieważności, jeżeli strona nie miała zdolności sądowej lub procesowej albo nie była należycie reprezentowana lub jeżeli wskutek naruszenia przepisów prawa była pozbawiona możności działania; nie można jednak żądać wznowienia, jeżeli przed uprawomocnieniem się orzeczenia niemożność działania ustała lub brak reprezentacji był podniesiony w drodze zarzutu albo strona potwierdziła dokonane czynności procesowe. Analizując zarzuty zawarte w skardze o wznowienie postępowania oraz argumenty przytoczone na ich poparcie, przyjąć należy, że skarżący jako podstawę wznowienia postępowania podnosi brak swojej zdolności do występowania w charakterze strony postępowania sądowoadministracyjnego. O braku zdolności procesowej (zdolności do czynności w postępowaniu w sprawach sądowoadministracyjnych), zgodnie z treścią art. 26 p.p.s.a., można bowiem mówić w odniesieniu do osób fizycznych, gdy nie posiada ona w ogóle zdolności do czynności prawnych albo posiadając ograniczoną zdolność do czynności prawnych uczestniczy bez należytej reprezentacji w postępowaniu sądowoadministracyjnym w sprawach wynikających z czynności prawnych, których nie może dokonywać samodzielnie. W tym miejscu należy wskazać, że wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego jest instytucją wyjątkową. Postawy wznowienia postępowania sądowoadministracyjnego zostały wskazane przez ustawodawcę w art. 271-273 p.p.s.a. Jak podkreśla się w judykaturze, wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego uzasadniają tylko te przesłanki, które są następstwem zdarzeń powstałych w samym postępowaniu sądowym, nie zaś w postępowaniu administracyjnym, w którym ostatecznie rozstrzygnięto co do istoty sprawę administracyjną (por. wyrok NSA z dnia 9 maja 2006 r., sygn. akt II FSK 743/05). Przenosząc te rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy, Sąd uznał zarzuty podniesione w skardze za niezasadne. Zarzut prowadzenia postępowania administracyjnego i skierowania decyzji administracyjnej przez Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych do spółki cywilnej zamiast do jej wspólników będących przedsiębiorcami zmierza w istocie do domagania się kontroli rozstrzygnięcia ostatecznego co do istoty sprawy administracyjnej, które zapadło w postępowaniu przed organem administracji. W tym miejscu wskazać należy, że stronami postępowania o sygn. akt VI SA/Wa 690/11, zgodnie z art. 32 p.p.s.a., oprócz organu administracji byli M.Z. i Z.Z. występujący w tym postępowaniu jako skarżący, odrębni przedsiębiorcy – wspólnicy spółki cywilnej, a nie sama spółka cywilna. Odnotować bowiem należy, że co do zasady, status przedsiębiorców w świetle ustawy o swobodzie działalności gospodarczej posiadają wspólnicy takiej spółki i to oni mogą i powinni występować jako strony postępowania sądowoadministracyjnego (por. wyrok NSA z dnia 10 października 2008 r., II GSK 366/08, oraz wyrok NSA z dnia 29 listopada 2006 r., I OSK 106/06). Tym samym w postępowaniu sądowoadministracyjnym, którego dotyczy złożona w dniu 20 stycznia 2015 r. skarga o wznowienie postępowania, strony postępowania oznaczone zostały prawidłowo i posiadały zdolność sądową. W świetle powyższego Sąd uznał, że w niniejszej sprawie zaszła przesłanka odrzucenia skargi o wznowienie postępowania, określona w art. 280 § 1 p.p.s.a. W tym miejscu należy również wskazać, że brak ustawowej postawy wznowienia postępowania powoduje, że nie ma potrzeby czynienia ustaleń w zakresie zachowania terminu wniesienia samej skargi (por. postanowienie NSA z dnia 3 czerwca 2004 r., sygn. akt OW 87/04). Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 280 § 1 p.p.s.a. Sąd orzekł jak w postanowieniu.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło