II SA/Ol 132/15

PostanowienieWSA w Olsztynie2015-03-03

Skład orzekający: Marzenna Glabas

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga na działanie organu administracji publicznej, zarzucająca nienależyte wykonywanie zadań, naruszenie praworządności, przewlekłe lub biurokratyczne załatwianie spraw, wniesiona bezpośrednio do sądu administracyjnego, podlega kognicji tego sądu?
Ratio decidendi
Skarga na działanie organu administracji publicznej, zarzucająca nienależyte wykonywanie zadań, naruszenie praworządności, przewlekłe lub biurokratyczne załatwianie spraw, wniesiona bezpośrednio do sądu administracyjnego, nie podlega kognicji tego sądu, ponieważ jest to skarga powszechna, o której mowa w przepisach Kodeksu postępowania administracyjnego, a nie skarga na akt lub czynność organu w rozumieniu Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Tego rodzaju skargi są rozpatrywane przez organy administracji publicznej.
Stan faktyczny
Skarżący F. W. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie na działanie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (WINB) oraz Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego (PINB), zarzucając im rażące naruszenie przepisów postępowania, przewlekłe prowadzenie postępowania, tuszowanie przestępczej działalności, fałszowanie dokumentów oraz bezprawne egzekwowanie grzywny. Skarżący domagał się ponownego rozpoznania sprawy z 2002 roku dotyczącej rozbiórki samowolnie nadbudowanej części budynku, legalizacji innych budynków oraz naprawienia wyrządzonych szkód. Skarga została skierowana bezpośrednio do sądu, który rozdzielił ją na dwie odrębne sprawy.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzenna Glabas po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 3 marca 2015r. sprawy ze skargi F. W. na działanie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego postanawia odrzucić skargę. W dniu 5 stycznia 2015r. (data nadania pocztowego) F. W. skierował bezpośrednio do tutejszego Sądu pismo zatytułowane "Skarga" na Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, zarzucając tym organom rażące naruszenie przepisów postępowania administracyjnego i przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawie z jego wniosków z dnia 24 lipca 2013r. o legalizację samowoli budowlanej oraz z dnia 22 lipca 2014r. i 27 listopada 2014r. o umorzenie grzywny w kwocie 79.447 zł. Skarżący wyjaśnił, że decyzją z dnia "[...]" 2002r., nr ‘[...]" PINB nakazał rozbiórkę samowolnie nadbudowanej części budynku nad budynkiem gospodarczym na działce nr "[...]" w Ś. Zarzucił, że w decyzji tej organ nadzoru budowlanego potwierdził nieprawdziwy fakt, że budynki posadowione na tej działce zostały wybudowane bez pozwolenia na budowę. Podał, że trzech inspektorów PINB działało w zmowie na jego szkodę z policjantami i Prokuratorem Rejonowym, dopuszczając się wielu przestępstw ściganych z oskarżenia publicznego. Stwierdził, że Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego tuszował przestępczą działalność zorganizowanej grupy przestępczej, wspierając ją różnymi pismami zawierającymi nieprawdę. Podniósł, że akta sprawy nr "[...]" zostały spreparowane i podrobione w 2002r.-2003r. W następstwie czego został wydany przez WSA w Olsztynie nieprawidłowy wyrok o sygn. akt 2VI SA 340/03. Zdaniem skarżącego na tutejszym Sądzie spoczywa obowiązek ponownego rozpoznania tej sprawy. Wskazał, że WSA w Olsztynie 5-krotnie bezpodstawnie odmówił wznowienia tego postępowania, a także nie przekazał skargi kasacyjnej do NSA. W ocenie strony PINB bezprawnie egzekwuje z jego świadczeń emerytalno-rentowych i jego żony grzywnę, gdyż tytuł wykonawczy z dnia "[...]" 2003r., nr "[...]". oparty został na fałszywych dowodach i nieprawomocnej decyzji nr "[...]" oraz nieprawomocnym wyroku o sygn. akt 2IV SA 340/03, który stał się prawomocny dopiero 31 maja 2007r. Skarżący wyjaśnił, że w dniu 22 lipca 2013r. wystąpił do PINB o legalizację obiektów wybudowanych legalnie w latach 1979-1986 na działkach nr "[...]". Stwierdził, że okoliczność ta musi być ustalona w sposób zgodny z prawem w oparciu o akta archiwalne Ksiąg Wieczystych Nr ‘[...]" Sądu Rejonowego V Wydział Ksiąg Wieczystych. Mając powyższe na uwadze, skarżący wniósł, powołując się na art. 246 § 1 k.p.a., 237 § 1 k.p.a. i art. 227 k.p.a., o uznanie, że nastąpiło nienależyte wykonanie zadań przez wymienione organy nadzoru budowlanego w sprawach z jego wniosków i zażądał naprawienia wyrządzonych mu szkód oraz przekazania do organów ścigania sprawy o czyn z art. 231 § 1 i 2 k.k. W oparciu o art. 101a ust. 2 ustawy o samorządzie gminnym wniósł o nakazanie organom nadzoru wykonanie niezbędnych czynności na rzecz skarżącego, na koszt i ryzyko PINB, w sprawie rozstrzygnięcia wniosków o umorzenie grzywny i legalizację budynków na wskazanych działkach. Skarżący domagał się też powołania niezależnej komisji do nadzoru prowadzonego postępowania. W związku z tym, że skarżący wniósł skargę bezpośrednio do Sądu, na podstawie zarządzenia Przewodniczącego Wydziału II, stosownie do art. 57 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargi F. W. na dwa wymienione organy nadzoru budowlanego zostały rozdzielone i zarejestrowane odpowiednio pod sygnaturami akt: KO II-2/15 – skarga na działanie PINB i KO II-3/15 – skarga na działanie WINB. W dniu 13 stycznia 2015r. skargi te przekazane zostały obydwu tym organom w celu nadania im prawidłowego biegu. W dniu 9 lutego 2015r. PINB zwrócił powyższą skargę wraz z odpowiedzią na skargę. Sprawa ta zarejestrowana została pod sygnaturą II SA/Ol 99/15. Natomiast WINB przekazał do tutejszego Sądu skargę wraz odpowiedzią w dniu 16 lutego 2015r. Sprawa ta zarejestrowana została pod sygnaturą II SA/Ol 132/15. W odpowiedzi na skargę Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej odrzucenie. Wskazał, że w wyniku przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego w dniu "[...]"2002 r. wydał decyzję o rozbiórce samowolnie nadbudowanej części budynku na istniejącym budynku gospodarczym, zlokalizowanym na działce o nr ew. "[...]" w Ś. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją nr ‘[...]" z dnia "[...]" r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji. F. W. wniósł na tę decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie, który wyrokiem z dnia 08.08.2004 r. sygn. akt 2 IV SA 340/03 oddalił skargę. Wobec niewykonania obowiązku wynikającego z decyzji ostatecznej Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w dniu "[...]".2003 r. wystawił tytuł wykonawczy i postanowienie o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia w wysokości 79.447 zł. Postanowienie to zostało utrzymane w mocy przez organ II instancji. Wobec niewpłacenia przez zobowiązanych nałożonej grzywny w celu przymuszenia, w dniu 04.06.2010 r. wystawiono upomnienie dotyczące egzekucji pieniężnej. W dniu 22.06.2010 r. został wystawiony tytuł wykonawczy egzekucji należności pieniężnych skierowany do Naczelnika Urzędu Skarbowego celem ściągnięcia należnej grzywny. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie postanowieniem z dnia 13.09.2010 r. sygn. akt II SA/Ol 710/10 odrzucił skargę F. W. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia "[...]" r. nr "[...]" utrzymujące w mocy zaskarżone postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia "[...]" r. znak: "[...]". W dniu 25.07.2012 r. zobowiązany F. W. złożył do Naczelnika Urzędu Skarbowego wniosek o umorzenie postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułu wykonawczego nr "[...]". Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego, na podstawie art. 17 § 1 ustawy z dnia 17.06.1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. Nr 229 poz. 1954 ze zm.), wydał postanowienie o niewyrażeniu zgody na umorzenie przedmiotowego postępowania. Następnie zobowiązany pismem z dnia 22.07.2013 r. zwrócił się o umorzenie tytułu wykonawczego znak: "[...]". dotyczącego egzekucji administracyjnej nałożonej grzywny 79.447 zł. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w dniu "[...]’.2013 r. wydał postanowienie o odmowie umorzenia postępowania, które Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia "[...]" r. znak: "[...]" utrzymał w mocy. Ponownie F. W. wnioskiem z dnia 27.11.2014 r. zwrócił się o umorzenie grzywny w celu przymuszenia. Na niniejszy wniosek Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego udzielił zobowiązanemu pisemnej odpowiedzi. Ponadto potwierdzono, że w dniu 24 lipca 2013r. wpłynął do organu wniosek F. W. o legalizację budynku mieszkalnego o pow. 280m2, wybudowanego na działce nr "[...]’ w Ś. Wyjaśniono, że postanowieniem z dnia 16 października 2013r. organ nakazał skarżącemu i jego żonie przedłożenie inwentaryzacji budowlanej wraz z oceną techniczną wybudowanego budynku, w terminie do 31 lipca 2014r. Skarżący wniósł zażalenie na to postanowienie. Postanowieniem z dnia "[...]" WINB stwierdził niedopuszczalność zażalenia. PINB wskazał, że podnoszone przez F. W. zarzuty zawierają szereg pomówień i są bezpodstawne. Natomiast Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o oddalenie skargi. Podniósł, że na chwilę obecną przed tym organem nie toczy się żadne postępowanie administracyjne (w tym również w trybach skargowych), a także egzekucyjne dotyczące praw i obowiązków F. W. Odnoszą się do wskazanych w skardze wniosków organ wyjaśnił, że nie jest mu znana treść wniosku z dnia 22 lipca 2013r., który skierowany był do Starosty oraz PINB. Podał, że w dniu 3 września 2013r. do WINB wpłynęła skarga F. W. na nieprawidłowe działanie PINB w przedmiocie rozpatrzenia wniosku z dnia 24 lipca 2013r. Pismem z dnia 3 października 2013r. WINB po rozpatrzeniu tej skargi udzielił skarżącemu stosownej odpowiedzi, uznając ją w części za zasadną. Natomiast wniosek z dnia 27 listopada 2014r. w sprawie umorzenia grzywny, nałożonej postanowieniem PINB z dnia "[...]"2003r. w celu przymuszenia, wpłynął do organu w dniu 28 listopada i w dniu 8 grudnia 2014r. został przekazany według właściwości organowi egzekucyjnemu – PINB. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Przedmiotem rozpoznania w niniejszej sprawie jest skarga na działanie WINB, któremu skarżący zarzuca niewłaściwe postępowanie w sprawie z jego wniosków o umorzenie grzywny, nałożonej na skarżącego i jego żonę w 2003r. w celu przymuszenia orzeczonej rozbiórki nadbudowanej części budynku gospodarczego na działce nr "[...]" w Ś. oraz w sprawie legalizacji znajdującego się na tej działce budynku mieszkalnego o pow. 280m2. Z przekazanych przez PINB akt administracyjnych sprawy wynika, że w jednym piśmie z dnia 22 lipca 2013r., które wpłynęło do organu w dniu 24 lipca 2013r. skarżący domagał się umorzenia wskazanych należności oraz legalizacji budynku mieszkalnego. Na skutek tego wniosku Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w dniu "[...]" r. wydał postanowienie o odmowie umorzenia postępowania egzekucyjnego, które Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia "[...]" r. znak: "[...]" utrzymał w mocy. Odrębnie w dniu 16 października 2013r. PINB wszczął z urzędu postępowanie w sprawie wybudowania budynku mieszkalnego o pow. 280m2 na działce nr "[...]" i postanowieniem nakazał państwu W. przedłożyć inwentaryzację budowlaną tego obiektu wraz z oceną techniczną. Skarżący nie zgodził się z nałożonym obowiązkiem. Postanowieniem z dnia 28 kwietnia 2014r. WSA w Olsztynie odrzucił skargę F. W. na postanowienie WINB stwierdzające niedopuszczalność zażalenia na powyższe postanowienie. Z akt sprawy wynika, że skarżący domagał się następnie przeprowadzenia rozprawy administracyjnej, powołania niezależnej komisji, następnie zespołu ekspertów i przeprowadzenia dowodu z akt księgi wieczystej na okoliczność legalności posadowienia tego budynku mieszkalnego. Postanowieniem z dnia 2 marca 2014r., sygn. akt II SAB/Ol 24/14 WSA w Olsztynie odrzucił skargę F. W. na bezczynność WINB w powołaniu niezależnej Komisji do nadzoru wszczętego z urzędu postępowania. Kolejnym wnioskiem z dnia 27 listopada 2014r. skarżący ponownie zwrócił się do WINB o umorzenie nałożonej grzywny. PINB po przekazaniu mu tego wniosku według właściwości, poinformował skarżącego pismem z dnia 23 grudnia 2014r. o braku podstaw do uwzględnienia tego wniosku i podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko, wyrażone w postanowieniu z dnia "[...]". Z treści skargi wynika, że skarżący nie zgadza się z dotychczasowymi rozstrzygnięciami organów nadzoru budowlanego oraz WSA w Olsztynie i domaga się ponownej weryfikacji przez Sąd postępowania PINB i WINB począwszy od 2002r., kiedy to nakazano skarżącemu, zdaniem skarżącego niesłusznie, rozbiórkę nadbudowanej części budynku na działce nr "[...]". W ocenie Sądu niniejsza skarga ma znamiona skargi powszechnej, o której mowa w przepisach Działu VIII ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2013r. poz. 267.), za czym przemawia także fakt powoływania się przez skarżącego na przepisy tego działu. W związku z tym nie podlega kognicji sądów administracyjnych i należało ją odrzucić na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012r. poz. 270 ze zm.), zwanej w dalszej części uzasadnienia: p.p.s.a.. Stosownie do treści art. 227 k.p.a. przedmiotem skargi może być w szczególności zaniedbanie lub nienależyte wykonywanie zadań przez właściwe organy albo przez ich pracowników, naruszenie praworządności lub interesów skarżących, a także przewlekłe lub biurokratyczne załatwianie spraw. Skarga tego rodzaju jest szczególnym środkiem ochrony różnych interesów jednostki, zawierającym zarzut wadliwej działalności organu lub jego pracownika. Uruchamia jednoinstancyjne postępowanie administracyjne o charakterze uproszczonym, kończące się czynnością faktyczną w postaci zawiadomienia o załatwieniu sprawy, które może być kwestionowane nową skargą wniesioną w tym trybie. W myśl art. 228 k.p.a. skargi składa się do organów właściwych do ich rozpatrzenia. Natomiast właściwość tych organów określa art. 229 oraz 230 k.p.a. Z powyższych przepisów wynika wyraźnie, że postępowanie skargowe normowane przepisami Działu VIII k.p.a. prowadzone jest wyłącznie przez organy administracji publicznej. W postępowaniu tym nie rozstrzyga się konkretnej sprawy administracyjnej, nie jest wydawany akt administracyjny, ani dokonywana czynność z zakresu administracji publicznej dotycząca uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Zainicjowana skargą powszechną ocena sposobu działania organu, jak i jego pracowników, sprowadzająca się do ustalenia prawidłowości i terminowości ich działania oraz zbadania potrzeby podjęcia określonych czynności stanowi wewnętrzną sprawę organów. Podkreślić należy, że właściwość sądu administracyjnego nie obejmuje spraw zainicjowanych skargami powszechnymi na działalność organów, a więc takich, których przedmiotem jest krytyka nienależytego wykonywania lub organizacji zadań przez organy i ich pracowników, skarg zawierających zarzuty wadliwej działalności organu, wyrażających niezadowolenie z jego pracy, wytykających zaniechania i inne nieprawidłowości. Zasadą jest, że w sprawach dotyczących tzw. skarg powszechnych nie przysługuje skarga do sądu administracyjnego (por. postanowienie Naczelnego Sadu Administracyjnego z 25 lutego 2009 r., sygn. II OSK 241/09, dostępne w CBOSA, http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Na marginesie jedynie można skarżącemu wskazać, że nawet gdyby przyjąć, że intencją skarżącego było kwestionowanie bezczynności WINB w rozpatrzeniu wniosków o umorzenie grzywny oraz w załatwieniu sprawy legalizacji wskazanego budynku mieszkalnego, to skargi te podlegałyby odrzuceniu. Jak wyjaśnił bowiem organ i co potwierdzają akta administracyjne, obecnie nie toczy się przed tym organem żadne postępowanie dotyczące praw i obowiązków F. W. Poza tym skuteczne wniesienie skargi na bezczynność wymaga wyczerpania środków zaskarżenia w postępowaniu przed organem (art. 52 § 1 p.p.s.a.), czego nie dopełnił skarżący. Stosownie do art. 37 § 1 na niezałatwienie sprawy w terminie określonym w art. 35, przepisach szczególnych, ustalonym w myśl art. 36 lub na przewlekłe prowadzenie postępowania stronie służy zażalenie do organu wyższego stopnia, a jeżeli nie ma takiego organu - wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. Mając powyższe na uwadze, postanowiono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło