II SA/Sz 232/13

WyrokWSA w Szczecinie2013-05-08

Skład orzekający: Elżbieta Makowska, Katarzyna Grzegorczyk-Meder, Maria Mysiak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy roboty budowlane polegające na rozbiórce części istniejącego budynku i odbudowie obiektu o odmiennych parametrach, nawet przy zachowaniu jednej ściany, mogą być zakwalifikowane jako remont, czy też jako budowa nowego obiektu, wymagająca pozwolenia na budowę?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że roboty budowlane polegające na rozbiórce części istniejącego budynku (trzech ścian i dachu) oraz odbudowie obiektu o odmiennych parametrach (powierzchni zabudowy i kubaturze), nawet przy zachowaniu jednej ściany, nie mogą być zakwalifikowane jako remont, lecz jako budowa nowego obiektu. Budowa taka wymaga uzyskania pozwolenia na budowę zgodnie z art. 28 ust. 1 Prawa budowlanego. Niewykonanie nałożonych obowiązków legalizacyjnych skutkuje nakazem rozbiórki na podstawie art. 48 ust. 1 i 4 Prawa budowlanego.
Stan faktyczny
Organ nadzoru budowlanego nakazał rozbiórkę budynku gospodarczego, uznając go za samowolę budowlaną. Inwestor twierdził, że przeprowadził jedynie remont i przebudowę istniejącego obiektu, zgłaszając zamiar wykonania prac niewłaściwemu organowi. Organy ustaliły, że doszło do rozbiórki części budynku i odbudowy obiektu o innych parametrach, co zakwalifikowano jako budowę. Inwestor nie przedłożył wymaganych dokumentów do legalizacji.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Elżbieta Makowska (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Grzegorczyk-Meder,, Sędzia WSA Maria Mysiak, Protokolant Joanna Białas-Gołąb, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 8 maja 2013r. sprawy ze skargi W. W. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki budowli oddala skargę Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...], na podst. art. 48 ust. 1 i 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1163 ze zm.) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), nakazał W.W. rozbiórkę wybudowanego budynku, usytuowanego na terenie nieruchomości dz. nr ew [...]. W motywach decyzji organ I instancji wskazał, że kontrole przeprowadzone w dniach: [...] na terenie nieruchomości działki o numerze ewidencyjnym [...] potwierdziły wykonanie robót budowlanych związanych ze wzniesieniem budynku gospodarczego. Według oświadczenia inwestora, zawartego w protokole kontroli z dnia [...] budynek został wybudowany w latach ubiegłego wieku. W latach [...] został przebudowany, a w roku [...] z uwagi na niewłaściwy stan techniczny budynku, inwestor obiekt przebudował. W dniu kontroli W. W. nie przedstawił żadnych dokumentów świadczących o legalności budowy tego budynku. Organ powiatowy w trakcie prowadzonego postępowania wyjaśniającego ustalił, w oparciu o dokumenty otrzymane z Wydziału Geodezji, Kartografii i Katastru Starostwa, że w miejscu wybudowanego w [...] budynku (o wymiarach: [...]), w roku [...] znajdował się obiekt o parametrach zabudowy odbiegających od obecnego obiektu. Ponadto z zebranych dokumentów wynika, że obiekt został wyburzony i nowo wybudowany bez wymaganej ustawą Prawo budowlane decyzji o pozwoleniu na budowę. Wykonane roboty polegające na odbudowie obiektu, mieszczą się w pojęciu budowy, określonym w art. 3 pkt 6 ustawy Prawo budowane. Wobec potwierdzenia rozpoczęcia budowy obiektu w warunkach samowoli budowlanej, organ nadzoru postanowieniem z dnia [...] wstrzymał prowadzenie robót budowlanych i celem wdrożenia procedury legalizacji obiektu budowy nakazał przedłożenie, w określonym terminie, dokumentów w postaci: 1) zaświadczenia Burmistrza Gminy o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo ustaleniami ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku takiego planu, 2) projektu budowlanego wraz z wymaganymi opiniami, uzgodnieniami, pozwoleniami i innymi dokumentami wymaganymi przepisami szczególnymi, sporządzonego przez uprawnione osoby i sprawdzonego przez osoby posiadające uprawnienia budowlane do projektowania bez ograniczeń w odpowiedniej specjalności bądź rzeczoznawcę budowlanego, 3)potwierdzonych za zgodność z oryginałem kopii zaświadczeń, aktualnych na dzień opracowania projektu, o wpisie projektantów na listę członków właściwej izby samorządu zawodowego oraz kopii decyzji o wpisie do centralnego rejestru Inspektora Nadzoru Budowlanego osób posiadających uprawnienia budowlane oraz 4)oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Organ stwierdził, że wobec faktu niewywiązania się przez inwestora w terminie z nałożonych przez PINB obowiązków, zobligowany był do wydania nakazu rozbiórki wybudowanego obiektu budowlanego. Nadto nadmienił, że znajdujący się w aktach sprawy protokół graniczny z dnia [...] wykonany w celu dokonania podziału nieruchomości oraz sporządzenia dokumentacji dla Biura Notarialnego potwierdza, że na terenie nieruchomości działki numer ewidencji gruntu [...] znajdował się obiekt o innej powierzchni zabudowy (o ścianach usytuowanych w innym położeniu) niż obiekt uwidoczniony na mapie w roku [...]. Organ ustosunkowując się do twierdzenia inwestora zawartego w piśmie z dnia [...], że przedmiotowy budynek gospodarczy nie został wybudowany od podstaw, lecz wyremontowany po rozbiórce wyjaśnił, że wykonanych w przedmiotowej sprawie robót nie można uznać za remont. Remont może dotyczyć tylko obiektu istniejącego, a w jego wyniku nie może powstać obiekt o innych parametrach technicznych. Zakres remontu nie obejmuje bowiem robót polegających na budowie nowego obiektu. Od powyższej decyzji odwołanie złożył W. W. wskazując na uchybienia prowadzonego postępowania, niewłaściwą ocenę dowodów oraz niejasność uzasadnienia decyzji. Podniósł, że w dniu [...] złożył w PINB pismo zgłaszające remont i przebudowę garażu ze względu na katastrofalny stan obiektu. Podanie nie zostało przekazane do Starosty, który to zgodnie z kompetencjami przyjmuje zgłoszenia budowy jak i robót budowlanych niewymagających uzyskania pozwolenia na budowę oraz udziela pozwolenia na budowę. W związku z brakiem odpowiedzi na to pismo uznał, że po upływie 30 dni od dnia zgłoszenia może przystąpić do robót budowlanych wskazanych we wniosku. Według skarżącego błędne jest twierdzenie organu, że kontrola na terenie jego posesji miała miejsce w dniu [...]. Skarżący potwierdził, że jedyne kontrole, w których brał udział, odbyły się w dniu [...] i w dniu [...]. Podczas tych kontroli wskazywał przedstawicielowi PINB, że budynek garażowy istniał na działce od kilkudziesięciu lat. Jako dowód istnienia garażu skarżący przedłożył kopię " Wykazu na podatek od nieruchomości" z dnia [...] w którym podano datę nabycia nieruchomości – [...] oraz wykazano garaż o powierzchni zdjęcia z [...], na których widać przedmiotowy garaż oraz kopię mapy geodezyjnej z [...]. Nadmienił, że jedna ze ścian garażu jest integralną częścią muru granicznego, który został wybudowany [...]. Zdaniem skarżącego, PINB opiera swoją decyzję na stwierdzeniu, że inwestor nie wykazał legalności budowy pierwotnego obiektu, wybudowanego w latach [...]. Jego zdaniem fakt, że ani u inwestora, ani w siedzibie organów architektoniczno-budowlanych nie zachował się żaden egzemplarz decyzji o pozwoleniu na budowę przedmiotowego obiektu budowlanego nie uprawnia do stwierdzenia, że budynek ten został zrealizowany jako samowola budowlana bądź niezgodnie z obowiązującymi przepisami, gdyż w ustawie z dnia [...]. Prawo budowlane nie ma zapisów regulujących obowiązek przechowywania dokumentów. Skarżący stanął na stanowisku, że przedmiotem postępowania nie może być samowola w zakresie całego budynku, ale remont i przebudowa istniejącego obiektu budowlanego - garażu, wykonanego w latach [...]. Nie wzniesiono bowiem nowego budynku, ale wykonano roboty budowlane, które znacząco poprawiły stan obiektu istniejącego. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, po rozpoznaniu odwołania, w oparciu o art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego oraz art. 48 ust. 1 i ust. 4 i art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623 ze zm.), utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ II instancji – po ustaleniu stanu faktycznego zbieżnie z ustaleniami organu I instancji - wskazał, że w myśl art. 28 ustawy Prawo budowlane, roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29-30, które w niniejszej sprawie nie mają zastosowania. W ocenie organu odwoławczego, wykonanych robót budowlanych, polegających na rozebraniu obiektu budowlanego, za wyjątkiem jednej ściany i wybudowaniu nowego obiektu o innych gabarytach niż dotychczasowy, nie można uznać za remont istniejącego obiektu. Zgodnie z orzecznictwem, roboty takie kwalifikowane są jako budowa nowego obiektu budowlanego. Nadto organ II instancji podniósł, że na wykonanie przedmiotowych robót budowlanych inwestor nie uzyskał decyzji o pozwoleniu na budowę, zaś przepis art. 48 ust. 2 pozwala zalegalizować powstałą samowolę budowlaną jeśli budowa jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz nie narusza przepisów, w tym techniczno-budowlanych w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem, po wykonaniu obowiązków nałożonych postanowieniem na podstawie art. 48 ust. 2 i 3. W przedmiotowej sprawie inwestor nie przedstawił dokumentów, wymienionych w postanowieniu PINB z dnia [...], a zatem w myśl art. 48 ust. 4 ustawy organ I instancji zobligowany był do wydania nakazu rozbiórki. Odnosząc się do argumentów skarżącego, organ odwoławczy wyjaśnił, że przedmiotem niniejszego postępowania jest obiekt budowlany, wykonany samowolnie w roku [...], a nie nieistniejący już obiekt, wybudowany w latach ubiegłego wieku. Wskazał, że sprawa dokonania przez skarżącego zgłoszenia rozpoczęcia robót budowlanych była przedmiotem postępowania skargowego, w ramach którego organ powiatowy został zobligowany do przestrzegania terminów, wynikających z Kodeksu postępowania administracyjnego. Nawet przy przyjęciu, że skarżący dokonał zgłoszenia robót rozbiórkowych w trybie art. 31 ust. 5 ustawy Prawo budowlane, zgodnie z którym roboty zabezpieczające i rozbiórkowe można rozpocząć przed uzyskaniem pozwolenia na rozbiórkę lub przed ich zgłoszeniem, jeżeli mają one na celu usunięcie bezpośredniego zagrożenia bezpieczeństwa ludzi lub mienia, to rozpoczęcie takich robót nie zwalniało od obowiązku bezzwłocznego uzyskania pozwolenia na rozbiórkę lub zgłoszenia o zamierzonej rozbiórce obiektu budowlanego. Jednakże przedmiotowe postępowanie dotyczy budowy nowego obiektu budowlanego, a nie robót remontowych poprzednio istniejącego obiektu. W skardze złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]. W. W. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. Skarżący w skardze zarzucił: - błąd w ustaleniach faktycznych polegających na przyjęciu, że przedmiotem niniejszego postępowanie jest obiekt budowlany wykonany w roku[...] oraz, że postępowanie dotyczy nowego obiektu budowlanego, a nie robót remontowych poprzednio istniejącego obiektu, - obrazę art. 28 ust. 1 ustawy Prawo budowlane poprzez błędne przyjęcie, że skarżący w niniejszej sprawie zobowiązany był uzyskać pozwolenie na budowę w zakresie prac wykonanych przez niego na garażu, - obrazę art. 8 kpa poprzez naruszenie przez organy nadzoru budowlanego zasady zaufania obywateli do organów państwa. W uzasadnieniu skarżący wskazał, że w świetle obowiązujących przepisów prawa budowlanego remont nie wymaga uzyskiwania pozwolenia na budowę, lecz jedynie dokonania zgłoszenia organowi właściwemu, tj. staroście. Zdaniem skarżącego, dochował powyższemu obowiązkowi, gdyż pismem z dnia [...] zgłosił Inspektorowi Nadzoru Budowlanego rozpoczęcie remontu i przebudowy garażu. Z uwagi na to, że w sprawie nie miało miejsce przekazanie pisma do organu właściwego jak i zgłoszenia sprzeciwu, tym samym był uprawniony do rozpoczęcia prac, o których poinformował wskazanym wyżej pismem. W opinii skarżącego, brak jakiejkolwiek reakcji ze strony organów nie może skutkować dla niego negatywnymi konsekwencjami, skoro to na organach ciążył obowiązek zweryfikowania treści zgłoszenia pod względem formalnym. Zdaniem skarżącego, w okolicznościach niniejszej sprawy wszczęcie postępowania w zakresie legalizacji samowoli budowlanej w sytuacji, gdy pomimo zgłoszenia zamiaru przeprowadzenia prac budowlanych, organ nie zajął stanowiska, należy uznać za działanie naruszające zasadę zaufania obywateli do organów państwa. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Sądowa kontrola zaskarżonej decyzji dokonana według kryterium zgodności z prawem wykazała, że skarga nie jest zasadna, gdyż decyzja objęta skargą odpowiada prawu. Przedmiotem kontroli w niniejszym postępowaniu jest decyzja Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...], utrzymująca w mocy decyzję Inspektora Nadzoru Budowlanego, w której to nakazano skarżącemu dokonanie rozbiórki budynku gospodarczego usytuowanego na terenie nieruchomości z uwagi na okoliczność wybudowania przedmiotowego budynku bez wymaganej prawem decyzji pozwolenia na budowę oraz niewykonania obowiązków wynikających z postanowienia wydanego w celu doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem. Podstawę materialnoprawną zaskarżonego rozstrzygnięcia stanowił art. 48 ust. 1 i ust. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623 ze zm.). Stosownie do ust. 1 tego przepisu powołanej ustawy, właściwy organ nakazuje, z zastrzeżeniem ust. 2, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego, lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę. W myśl ust. 2, jeżeli budowa, o której mowa w ust. 1, jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym i nie narusza przepisów, w tym techniczno-budowlanych, w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem - właściwy organ wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych. W postanowieniu tym, co wynika z ust. 3, ustala się wymagania dotyczące niezbędnych zabezpieczeń budowy oraz nakłada obowiązek przedstawienia, w wyznaczonym terminie określonych dokumentów: po pierwsze, zaświadczenia wójta, burmistrza albo prezydenta miasta o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego oraz po drugie , dokumentów, o których mowa w art. 33 ust. 2 pkt 1, 2 i 4 oraz ust. 3. Ustęp 4 stanowi, że w przypadku niespełnienia w wyznaczonym terminie obowiązków, o których mowa w ust. 3, stosuje się przepis ust. 1. Z przytoczonego wyżej przepisu wynika jednoznacznie, że w sytuacji, gdy inwestor dokonał samowoli budowlanej i nie przedłożył dokumentów umożliwiających wszczęcie postępowania legalizacyjnego, właściwy organ zobligowany jest do wydania nakazu rozbiórki obiektu budowlanego. W przedmiotowej sprawie nie budzi wątpliwości, że skarżący nie wykonał nałożonych na niego obowiązków postanowieniem PINB z dnia [...], natomiast zagadnieniem wymagającym wyjaśnienia jest to, czy organ odwoławczy prawidłowo uznał, że skarżący zrealizował roboty budowlane w ramach samowoli budowlanej, o jakiej mowa w art. 48 ust. 1 ustawy Prawo budowlane. W tym względzie sporna jest kwalifikacja prawna robót budowlanych wykonanych przez skarżącego w [...] na terenie nieruchomości. Według skarżącego wykonane przez niego roboty budowlane stanowiły czynności remontowe przeprowadzone w istniejącym budynku gospodarczym, natomiast organ zakwalifikował te prace jako budowę obiektu gospodarczego. Zgodnie z art. 3 pkt 8 ustawy Prawo budowlane przez "remont" należy rozumieć wykonywanie w istniejącym obiekcie budowlanym robót budowlanych polegających na odtworzeniu stanu pierwotnego, a niestanowiących bieżącej konserwacji, przy czym dopuszcza się stosowanie wyrobów budowlanych innych niż użyto w stanie pierwotnym. Natomiast stosownie do art. 3 pkt 6 ustawy Prawo budowlane pojęcie " " obejmuje wykonanie obiektu budowlanego w określonym miejscu a także odbudowę, rozbudowę i nadbudowę obiektu budowlanego. Z porównania tych definicji wynika, że remont jak i budowa różnią się od siebie zakresem wykonywanych robót budowlanych jak i przedmiotu, którego dotyczą . Przy budowie powstaje nowa substancja budowlana w wyniku wytworzenia nowych elementów, natomiast przy remoncie dochodzi do odtworzenia substancji w istniejącym budynku, w szczególności poprzez wymianę jednych elementów na inne. Przenosząc powyższe rozważania prawne na grunt niniejszej sprawy trzeba zaznaczyć na wstępie, że Sąd w pełni podziela zawarte w zaskarżonej decyzji ustalenia faktyczne. W szczególności zwrócić należy uwagę na to, że z ustaleń organu - znajdujących potwierdzenie w zebranym materiale dowodowym - wynika, że inwestor dokonał najpierw rozbiórki budynku gospodarczego z wyjątkiem jednej ściany, a następnie odbudował obiekt o odmiennych parametrach charakterystycznych w zakresie powierzchni zabudowy i kubatury budynku. Na fakt rozebrania trzech ścian budynku i dachu wskazywał sam skarżący w pismach kierowanych do organu administracji publicznej. Natomiast ustalenie, że przed rokiem [...] na działce istniał obiekt o innych parametrach znajduje potwierdzenie w dokumentach otrzymanych przez organ I instancji z Wydziału Geodezji, Kartografii i Katastru Starostwa obejmujących mapy z [...] oraz protokół graniczny sporządzony w dniu [...] ze szkicem działki. W ocenie Sądu, w prawidłowo ustalonych okolicznościach faktycznych sprawy, organ odwoławczy nie miały podstaw do zakwalifikowania przeprowadzonych przez skarżącego robót budowlanych jako remontu. Za brakiem zasadności stanowiska skarżącego kwalifikującego wykonane roboty budowlane jako remont, jak trafnie podniesiono w zaskarżonej decyzji, przemawia zarówno okoliczność rozbiórki budynku jak i wybudowanie w jego miejsce obiektu o odmiennych parametrach. Niewątpliwie fakt dokonania rozbiórki budynku wyklucza przyjęcie, że budynek istnieje, a tym samym, że może być poddany remontowi. Tak więc istnienie budynku jest elementem koniecznym remontu. Nie chodzi tu przy tym o istnienie budynku w ujęciu historycznym, a więc, że budynek istniał przez określony czas i był użytkowany, tylko o istnienie budynku w momencie wykonywania robót budowlanych. Z powyższych względów nie sposób uznać, że skarżący wykonał roboty budowlane w istniejącym budynku, skoro rozebrał trzy ściany i dach. Skarżący zatem nie może powoływać się, że remontował budynek, gdyż nie można remontować czegoś co nie istnieje. Wprawdzie pozostała jedna ściana, nie mniej jednak przedmiotem robót budowlanych nie była ściana tylko odbudowa rozebranych ścian i dachu. Skład orzekający tutejszego Sądu podziela pogląd wyrażony w wyroku NSA z dnia 12 października 2010 r. sygn. akt II OSK 1536/09 (dostępny w lex nr 746618), że nie jest remontem w rozumieniu art. 3 pkt 8 p.b (prawa budowlanego) jeżeli inwestor rozbiera po kolei poszczególne ściany budynku, stawiając w ich miejsce nowe, traktując to jako odtworzenie stanu pierwotnego. Ponadto przeprowadzenie robót budowlanych w wyniku których następuje zmiana parametrów budynku takich jak powierzchnia zabudowy czy kubatura budynku nie stanowi odtworzenia stanu pierwotnego, a tym samym remontu. Z istoty odtworzenia stanu pierwotnego budynku wynika, że przywrócenie tego stanu nie może zmierzać do zmiany charakteru jaki i rozmiaru obiektu remontowanego. W orzecznictwie przyjmuje się, że " " nie może być utożsamiane z powstaniem nowego budynku lub jego części o innych parametrach niż obiekt pierwotny (por. wyrok WSA z dnia 9 marca 2011 r. sygn. akt II SA/Wr 708/10, dostępny w lex nr 994112). W ocenie Sądu, prawidłowe jest stwierdzenie organu odwoławczego, że w przedmiotowej sprawie mamy do czynienia ze zrealizowaną w [...] budową nowego obiektu w miejscu uprzednio istniejącego obiektu wybudowanego w latach ubiegłego wieku. Należy podkreślić, że w realiach niniejszej sprawy organ nie miał racjonalnych podstaw do tego, aby roboty, które skarżący wykonał po rozbiórce, kwalifikować inaczej niż budowę obiektu budowlanego. Wykorzystanie fragmentu ściany istniejącego przed rozbiórką w tym miejscu budynku gospodarczego, nie stanowi okoliczności uniemożliwiającej stwierdzenie, że skarżący de facto wykonał roboty budowlane polegające na budowie. Tak więc rozebranie obiektu i wybudowanie w jego miejscu obiektu o innej powierzchni i kubaturze, nawet przy pozostawieniu jego części w postaci jednej ściany, stanowi budowę, o której mowa w art. 3 pkt 6 ustawy Prawo budowlane. W konsekwencji powyższego toku rozumowania, podzielić należy stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji, że wykonane roboty budowlane wymagały uzyskania pozwolenia na budowę. Zgodnie z art. 28 ust. 1 ustawy Prawo budowlane, roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29-31. Budowa obiektu gospodarczego nie została wymieniona wśród robót budowlanych zwolnionych od uzyskania pozwolenia na budowę, a wskazanych w art. 29-31. Tak więc, w prawidłowo dokonanej przez organy ocenie prawnej kwalifikacji wykonanych przez skarżącego w roku [...] robót budowlanych, zarzut naruszenia art. 28 ust. 1 ustawy Prawo budowlane jest chybiony. Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 8 kpa wskazać należy, że powołany przez skarżącego fakt dokonania zgłoszenia remontu i przebudowy garażu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego pismem z dnia [...], pozostaje bez znaczenia dla niniejszej sprawy. Wystosowanie do organu wyżej wskazanego pisma, nie zwalniało organów nadzoru budowlanego od merytorycznego zbadania sprawy w kontekście art. 48 ustawy Prawo budowlane w sytuacji, gdy samowola budowlana była wynikiem zaniechania przez skarżącego uzyskania pozwolenia na budowę. Sąd podziela ugruntowany już pogląd, że jeżeli strona zgłosiła wykonanie remontu i na tej podstawie wykonała rozbudowę, przebudowę bądź odbudowę budynku wymagającą pozwolenia na budowę, to dopuściła się samowoli budowlanej podlegającej ocenie na podstawie art. 48 Prawa budowlanego, bowiem zakres prac objętych remontem jest zdecydowanie różny od odbudowy budynku i przyjęcie, że zgłoszenie odniosłoby skutek prawny, chociaż konieczne jest uzyskanie pozwolenia na budowę, prowadziłoby do niedopuszczalnego obchodzenia prawa (por. NSA w wyroku z 21 listopada 2006r. sygn. akt II OSK 1375/05 w LEX nr 321523). Z kolei Wojewódzki Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 27 października 2009 r. sygn. akt VII SA/Wa 1286/09 stwierdził, że jeżeli " " dotyczy inwestycji wymagającej pozwolenia na budowę, wbrew intencjom zgłaszającego, nie jest " " w rozumieniu przepisu art. 30 ust. 1 p.b. i nie wywołuje skutków przewidzianych w przepisach p.b. dla tej instytucji. Dokonanie " " przez inwestora i brak reakcji organu w terminie 30 dni od tej daty nie może stanowić usprawiedliwienia i legalizacji każdej inwestycji, nawet gdyby wymagała wydania decyzji o pozwoleniu na budowę" (wyrok dostępny w lex nr 574343). Zauważyć należy, że – wbrew twierdzeniom skargi- zgłoszenie nie zostało złożone zgodnie z prawem, a więc nie mogło wywołać skutków prawnych przewidzianych dla tej instytucji. Zgłoszenie to zostało wniesione do niewłaściwego organu i to w trakcie prowadzonych już od miesiąca robót budowlanych (ze zgłoszenia wynika, że w dniu [...] skarżący rozpoczął " ", zaś zgłoszenie wpłynęło do organu w dniu [...]), co w rezultacie uniemożliwiło organowi właściwemu ustosunkowanie się do tego zgłoszenia, w tym poprzez wydanie decyzji o sprzeciwie. Z tych też względów nieuzasadniony jest argument skarżącego, że po terminie 30 dni od dnia dokonania zgłoszenia uprawniony był do wykonania prac budowlanych. Zbyt daleko idące są także wywody skargi, że nieprzekazanie zgłoszenia organowi właściwemu spowodowało skutek prawny właściwy dla braku sprzeciwu (tj. w postaci wyżej wskazanego uprawnienia do wykonania zgłoszonych prac budowlanych). Brak reakcji organów administracji publicznej, w okolicznościach rozpoznawanej sprawy, nie przesądza o legalności robót budowlanych. Podkreślić należy, że konsekwencje nieprawidłowo dokonanego zgłoszenia obciążają wyłącznie zgłaszającego. Skarżący tym samym nie może skutecznie podważać przyjętych ustaleń o działaniu w warunkach samowoli, poprzez przywołanie okoliczności, które świadczą o braku skuteczności zgłoszenia. Przyjęcie przeciwnego stanowiska, prowadziłoby do niedozwolonego obejścia przepisów prawa, poprzez realizację prawa wymagającego pozwolenia na budowę tylko i wyłącznie na podstawie wadliwego zgłoszenia. Omawiane zgłoszenie nie tylko nie przesądziło o legalności robót, ale także nie przesądziło, że zrealizowanie robót budowlanych bez pozwolenia na budowę było wynikiem błędów organów. Tak więc nieuprawnione jest twierdzenie skarżącego, jakoby wykonanie robót budowlanych nastąpiło w zaufaniu do organów państwa, co wykluczałoby możliwość poniesienia negatywnych konsekwencji wynikających z art. 48 ustawy Prawo budowlane. W kontekście poczynionych uwag, w ocenie Sądu, nieuwzględnienie przez organy orzekające okoliczności złożenia pisma przez skarżącego w dniu [...] nie stanowiło działania uchybiającego, wyrażonej w art. 8 kpa, zasadzie pogłębiania zaufania do organów państwa. W końcowej części rozważań stwierdzić należy, że wobec zaistnienia samowoli budowlanej jak i niewykonania przez skarżącego nałożonych na niego obowiązków z art. 48 ust. 3 ustawy Prawo budowlane, zasadnie organ I instancji orzekł o nakazie rozbiórki wybudowanego przez skarżącego budynku gospodarczego, zaś organ II instancji zasadnie utrzymał tą decyzję w mocy. W tym stanie sprawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło