I SAB/Bd 6/15
WyrokWSA w Bydgoszczy2015-04-21
Skład orzekający: Halina Adamczewska-Wasilewicz, Teresa Liwacz, Jarosław Szulc
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Poczta Polska S.A. jako wyznaczony operator pocztowy, w kontekście egzekwowania opłat abonamentowych RTV, jest zobowiązana do udostępniania uwierzytelnionych odpisów dokumentów na żądanie abonenta, a jeśli tak, to czy zwłoka w tym zakresie może stanowić podstawę do stwierdzenia przewlekłego prowadzenia postępowania przez sąd administracyjny?Ratio decidendi
Sąd administracyjny jest właściwy do rozpoznania skargi na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Pocztę Polską S.A. w sprawie udostępnienia dokumentów dotyczących opłat abonamentowych, ponieważ czynność ta stanowi czynność z zakresu administracji publicznej w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 PPSA. Poczta Polska S.A., działając jako wierzyciel w rozumieniu przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, jest zobowiązana do odpowiedniego stosowania przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, w tym dotyczących udostępniania akt i terminów załatwiania spraw. Zwłoka w wydaniu żądanych dokumentów, nawet jeśli nie miała charakteru rażącego, uzasadnia stwierdzenie przewlekłości postępowania.Stan faktyczny
Skarżąca wniosła skargę na przewlekłość postępowania Poczty Polskiej S.A. w sprawie wydania uwierzytelnionych odpisów dokumentów, na podstawie których Poczta wysunęła wobec niej roszczenia dotyczące zaległości w opłatach abonamentowych RTV. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, w szczególności przekroczenie terminów do załatwienia wniosku o wydanie dokumentów. Poczta Polska S.A. wniosła o oddalenie skargi, twierdząc, że nie doszło do bezczynności. Sąd stwierdził przewlekłe prowadzenie postępowania, ale nie z rażącym naruszeniem prawa, i zasądził zwrot kosztów postępowania.Rozstrzygnięcie
1. Stwierdzono przewlekłe prowadzenie postępowania. 2. Stwierdzono, że przewlekłe prowadzenie postępowania nie miało miejsca z rażącym naruszeniem prawa. 3. Zasądzono od Poczty Polskiej S.A. na rzecz T. S. kwotę 100,00 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Halina Adamczewska-Wasilewicz (spr.) Sędziowie: sędzia WSA Teresa Liwacz sędzia WSA Jarosław Szulc Protokolant: po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 kwietnia 2015 r. sprawy ze skargi T. S. na przewlekłość Poczty Polskiej S.A. w przedmiocie postępowania w sprawie wydania odpisów dokumentów 1. stwierdza przewlekłe prowadzenie postępowania 2. stwierdza, że przewlekłe prowadzenie postępowania nie miało miejsca z rażącym naruszeniem prawa 3. zasądza od Poczty Polskiej S.A. na rzecz T. S. kwotę 100,00 zł (sto ) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Pismem z dnia [...]. skarżąca wniosła skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania przez P. P. S.A., w której zarzuciła naruszenie: art. 8, art. 12, art. 15, art. 35, art. 36, art. 127, art. 133 i art. 138 ustawy z dnia
14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2013r., poz. 267 ze zm.) – dalej jako: "k.p.a.", w szczególności poprzez rażące przekroczenie terminów do załatwienia wniosku skarżącej dotyczącego wydania z akt prowadzonych przez wymieniony podmiot uwierzytelnionych odpisów dokumentów. Wobec powyższego skarżąca wniosła o:
1) stwierdzenie, że P. P. S.A. nie załatwiła niniejszej sprawy w terminie,
a przewlekłość prowadzenia postępowania, w szczególności w opisanej wyżej kwestii miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa,
2) wyjaśnienie przyczyn naruszenia przez P. P. S.A. przepisów k.p.a.
w kwestii postępowania z zażaleniem na przewlekłe prowadzenie postępowania
i ustalenie osób winnych naruszenia prawa w tej kwestii oraz niezałatwienia sprawy
w terminie, a także o zobowiązanie ww. podmiotu do podjęcia środków zapobiegających naruszaniu prawa oraz terminów załatwiania podobnych spraw
w przyszłości.
W uzasadnieniu skargi strona podała, że w dniu [...]. P. P. S.A. przesłała upomnienie dotyczące jej rzekomych zaległości w opłatach abonamentowych RTV. Następnie doszło do wymiany korespondencji pomiędzy stronami. W piśmie skierowanym do P. P.S.A. w dniu [...] skarżąca, na podstawie art. 73 k.p.a., zażądała wydania z akt jej sprawy uwierzytelnionych odpisów dokumentów, na podstawie których P.P. S.A. wysunęła wobec niej roszczenia zawarte w ww. upomnieniu. W ocenie skarżącej, przedmiotowe żądanie - jako sprawa nieskomplikowana - powinno być załatwione bez zbędnej zwłoki, ewentualnie nie później niż w terminie miesiąca, natomiast P.P. S.A. zrealizowała żądanie po kilku miesiącach (znacznie ponad 100 dni), ostatecznie udzielając odpowiedzi w dniu
21 sierpnia 2014r., niezałączając wszystkich żądanych dokumentów.
W dniu 26 sierpnia 2014r. skarżąca na podstawie art. 37 § 1 k.p.a. złożyła, za pośrednictwem P. P.S.A., zażalenie na przewlekłe prowadzenie sprawy. Skarżąca podkreśliła, że P.P. S.A. zupełnie zignorowała to zażalenie, które nie zostało rozpatrzone przez jakikolwiek organ. W odpowiedzi na powyższe otrzymała od P.P. S.A. pismo z dnia [...]., które stanowi załącznik do skargi. W ocenie skarżącej, P.P. S.A. dopuściła się naruszenia zasady załatwienia sprawy bez zbędnej zwłoki, o której mowa w art. 35 k.p.a. oraz naruszyła obowiązek zawiadomienia strony o zwłoce w załatwieniu sprawy zawarty w art. 36 k.p.a. Ponadto, zdaniem strony, w sprawie doszło do naruszenia art. 8 k.p.a.
i wynikającej z niego zasady zaufania do organów administracyjnych oraz art. 12 § 1 k.p.a. i wynikającej z niego tzw. zasady szybkości postępowania. Skarżąca wskazała również na naruszenie podstawowych zasad postępowania administracyjnego dotyczących środków odwoławczych, tj. zażaleń oraz odwołań.
W związku z powyższym uzasadnione, zdaniem skarżącej, jest zobowiązanie P.P. S.A. do ukarania pracowników winnych niezałatwienia sprawy w terminie na podstawie art. 38 k.p.a. oraz za naruszenie przepisów dotyczących środków odwoławczych.
W odpowiedzi na skargę P.P. S.A. wniosła o jej oddalenie. W uzasadnieniu wskazała, że skarżąca dokonała rejestracji odbiornika radiofonicznego oraz telewizyjnego w dniu 14 grudnia 1977r., a opłaty abonamentowe wpływały do czerwca 2008r. Skarżąca, jako abonent zarejestrowany według imiennej książeczki, została powiadomiona pismem z dnia [...]r. o nadaniu jej indywidualnego numeru identyfikacyjnego. W dniu 2 września 2011r. skarżąca dokonała formalności wyrejestrowania odbiorników.
P. podkreśliła, że nie ma obowiązku informowania o zaległościach powstałych na skutek zaprzestania wnoszenia opłat rtv. Motywowana dobrem abonentów kierowała pisma, mające charakter informacyjny, o stanie aktualnego zadłużenia. W przypadku braku reakcji na zawiadomienia P. wysyła upomnienia, które rozpoczynają postępowanie egzekucyjne. P. podała, że konsekwencją zaprzestania wnoszenia przez skarżącą opłat oraz braku reakcji na zawiadomienie było wysłane upomnienie
z dnia [...]. wystawione na podstawie art. 15 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Zostało ono odebrane w dniu [...]. przez skarżącą. P. dodała, że w przypadku braku zapłaty należności, sprawa trafia, po wystawieniu tytułu wykonawczego, do egzekucji prowadzonej przez urzędy skarbowe.
W dalszej części odpowiedzi na skargę Poczta opisała przebieg korespondencji prowadzonej ze skarżącą i podkreśliła, że w wyniku udzielanych skarżącej odpowiedzi należy uznać, iż podjęła i zakończyła czynności w sprawie, a zatem nie doszło do bezczynności.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje:
I. Skarga jest zasadna. Instytucja skargi na przewlekłe prowadzenie postępowania została do ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r. poz. 270 ze zm.) dalej zwanej: "p.p.s.a.", wprowadzona ustawą z dnia 3 grudnia 2010r. o zmianie ustawy Kodeks postępowania administracyjnego oraz ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2011 r. Nr 6, poz. 18 ze zm.). Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie
w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania
w przypadkach określonych w pkt 1-4a.
II. W pierwszej kolejności należy ustalić, czy do kognicji sądu administracyjnego należy sprawa w przedmiocie skargi na przewlekłość postępowania P.P.
w sprawie wydania odpisów dokumentów przez Pocztę, w związku z wezwaniem do zapłaty zaległego abonamentu oraz, według jakich przepisów prawa obowiązana była
w niniejszej sprawie działać P, tj. czy z uwzględnieniem ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2012r. poz. 749 ze zm.), czy kodeksu postępowania administracyjnego. Podać należy, że ustawa z dnia 21 kwietnia 2005r.
o opłatach abonamentowych (Dz.U. z 2014r., poz. 1204) nie zawiera przepisów, które regulowałyby wprost i całościowo powyższe zagadnienie. Niemniej jednak należy mieć na uwadze następujące regulacje tej ustawy:
- do opłat abonamentowych oraz do opłaty, o której mowa w art. 5 ust. 3, stosuje się przepisy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji w zakresie egzekucji obowiązków o charakterze pieniężnym (art. 7 ust. 3);
- w przypadku opóźnienia w uiszczaniu opłaty abonamentowej naliczane są odsetki
w wysokości jak dla zaległości podatkowych w rozumieniu ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. - Ordynacja podatkowa (art. 7 ust. 4);
- uprawnionymi do żądania wykonania w drodze egzekucji administracyjnej obowiązków określonych w ust. 1 są kierownicy jednostek operatora wyznaczonego (art. 7 ust. 5).
Wobec powyższego, należy wnioskować, że rozważania powinny być prowadzone
w odniesieniu do przepisów Ordynacji podatkowej i kodeksu postępowania administracyjnego. Wskazać należy, że na podstawie art. 2 § 2 O.p. "Jeżeli odrębne przepisy nie stanowią inaczej, przepisy działu III stosuje się również do opłat oraz niepodatkowych należności budżetu państwa, do których ustalenia lub określenia uprawnione są inne niż wymienione w § 1 pkt 1 organy." Niewątpliwie opłaty abonamentowe należą do opłat, o których mowa w przywołanym przepisie art. 2 § 2 O.p. W dziale III Ordynacji podatkowej zamieszczona jest m.in. regulacja dotycząca odsetek za zwłokę, o których mowa w art. 7 ust. 4 ustawy o opłatach abonamentowych. Na dział III O.p. mający zastosowanie do opłat na podstawie ustawy abonamentowej wskazał także Trybunał Konstytucyjny w uzasadnieniu wyroku z dnia 16 marca 2010r. sygn. akt K 24/08 (Dz. U. z 2010r. Nr 48, poz. 285). Wyjaśnił w nim, że wprawdzie nie jest to opłata w klasycznej postaci, jednak ma charakter publiczny, stanowi dochód celowy pozabudżetowy, przeznaczony na finansowanie misji publicznej, stanowi część finansów publicznych, obowiązek jej uiszczenia istnieje z mocy prawa.
W konsekwencji powyższego należy skonstatować, że wyłącznie przepisy działu III Ordynacji podatkowej, a nie wszystkie, mają zastosowanie do opłat abonamentowych. W dziale tym nie ma np. regulacji dotyczących udostępniania kopii dokumentów, czy terminów załatwiania spraw, które zamieszczone zostały w dziale IV O.p. W tej sytuacji rozważyć należy, czy odpowiednie przepisy kodeku postępowania administracyjnego (art. 35 i art. 36 – terminy załatwiania spraw; art. 73 i art. 74 – udostępnienie akt) mogą mieć zastosowanie do czynności P.P. w zakresie opłaty abonamentowej. Zgodnie z już wcześniej przywołanym art. 7 ust. 3 i 5 ustawy abonamentowej do opłat abonamentowych mają zastosowanie przepisy ustawy o postępowaniu egzekucyjnym
w administracji, a wyznaczony operator jest uprawniony do żądania wykonania obowiązku ich zapłaty. Jak wskazał Trybunał Konstytucyjny w przywołanym wyroku: kierownik Centrum Obsługi Finansowej (dalej: COF) jest wierzycielem w rozumieniu ustawy egzekucyjnej; nie ma obowiązku doręczać upomnienia, ponieważ obowiązek zapłaty powstaje z mocy prawa; po bezskutecznym upływie ustawowego terminu uiszczenia abonamentu kierownik COF wystawia tytuł wykonawczy według wzoru określonego w załączniku nr 5 do rozporządzenia egzekucyjnego; owe tytuły wykonawcze powinny niezwłocznie zostać skierowane do właściwego miejscowo naczelnika urzędu skarbowego. Powyższe pozwala stwierdzić, że kierownik COF działa jako wierzyciel w rozumieniu przepisów ustawy egzekucyjnej również w dacie kierowania do zobowiązanych upomnień jeszcze przed wystawieniem tytułów wykonawczych. W związku z tym, do jego działań mają zastosowanie przepisy ustawy
z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2012r. poz. 1015 ze zm.), natomiast w związku z art. 18 tej ustawy, należy stosować przepisy kodeksu postępowania administracyjnego. Tym samym, wierzyciela obowiązują przepisy kodeksu postępowania administracyjnego, w tym regulujące instytucję udostępnienia akt oraz terminy załatwiania spraw.
Zauważyć należy, że w przedmiotowej sprawie upomnienie skierowane do skarżącej zostało wystawione na podstawie art. 15 § 1 ustawy egzekucyjnej (k. 6 akt sądowych). W takiej sytuacji, nie można kwestionować obowiązku odpowiedniego stosowania przepisów kodeksu postępowania administracyjnego w kontekście prawa obywatela do uzyskania kopii dokumentów pozostających w gestii P.P.,
a potwierdzających istnienie po jego stronie obowiązku zapłaty opłaty abonamentowej. Skoro wobec podmiotu zobowiązanego może być uruchomione postępowanie egzekucyjne z wszelkimi stąd wynikającymi skutkami w celu przymusowego ściągnięcia należności publicznej, to brak jest podstaw do odmówienia mu prawa do otrzymania kopii stosownych dokumentów.
Warto w tym miejscu przywołać postanowienia NSA z dnia 14 listopada 2014r. sygn. akt II GSK 2036/14 oraz z dnia 9 grudnia 2014r. sygn.. akt II GZ 470/14,
w których wyrażono następujący pogląd: poinformowanie strony przez operatora
o obowiązku uiszczenia w określonej wysokości zaległej opłaty abonamentowej (wraz
z odsetkami), zwłaszcza w sytuacji złożenia przez tę osobę oświadczenia o zwolnieniu od opłaty, powinno podlegać kontroli sądowej na podstawie art. 3 § 2 pkt 4 i art. 52 § 3 p.p.s.a., jako czynność dotycząca stwierdzenia obowiązku wynikającego wprost
z przepisów prawa. Nie ulega wątpliwości, że przyjęcie jedynie takiej wykładni obowiązujących przepisów w zakresie opłat RTV pozwala abonentowi (jako adresatowi obowiązku wynikającego ex lege) podjąć działania zmierzające do ochrony swoich praw. Zajęcie odmiennego stanowiska prowadziłoby do naruszenia konstytucyjnej zasady prawa do sądu, wyrażonej w art. 45 ust. 1 Konstytucji RP. Abonent powinien mieć możliwość obrony swoich praw, zanim dojdzie do przymusowego egzekwowania należności. Regułą powinno być bowiem dobrowolne regulowanie zobowiązań, co jest możliwe tylko przy zapewnieniu odpowiednich procedur "określania" należności z tytułu abonamentu RTV.
Sąd w tut. składzie powyższy pogląd w pełni podziela.
Konkludując, należy stwierdzić, że skarżąca miała prawo do uzyskania kopii dokumentów dotyczących jej obowiązku zapłaty opłaty abonamentowej, a po stronie operatora pocztowego odpowiednio istniał obowiązek ich wydania. Jak wskazał NSA
w przywołanym postanowieniu należy mieć na uwadze dążenie do dokonania dobrowolnej zapłaty, bez konieczności uruchamiania egzekucji. Nadto, Sąd zauważa, że przed wszczęciem postępowania egzekucyjnego strona ma prawo do pozyskania odpowiednich dokumentów, aby mieć prawo do skutecznej obrony jej praw
w przypadku, gdy już dojdzie do wszczęcia postępowania egzekucyjnego. Nie można zatem odmówić prawa do pozyskania dokumentów związanych z nałożonym obowiązkiem uiszczenia opłaty o charakterze publicznym i przymusowym.
Obowiązek wydania dokumentów nie może z kolei być realizowany przez Pocztę w bliżej nieokreślonym terminie. Stąd, odpowiednio należy stosować przepisy art. 35 - art. 37 k.p.a. Skoro zobowiązany ma prawo zaskarżyć do sądu administracyjnego informację o obowiązku zapłaty opłaty abonamentowej, to konsekwentnie ma też prawo do uzyskania we właściwym czasie kopii dokumentów w tej materii. Brak jakiegokolwiek terminu wiążącego Pocztę, a zatem zaakceptowanie stanowiska o prawie do pozyskania kopii dokumentów w terminie nieograniczonym, czyniłoby to prawo iluzorycznym.
III. Kolejne zagadnienie, które wymaga rozpatrzenia dotyczy prawa wniesienia do sądu administracyjnego skargi na przewlekłość Poczty. Zgodnie z art. 3 § 2 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
1) decyzje administracyjne;
2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie;
4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach;
5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a.
W ocenie tut. Sądu zagadnienie wydania kopii dokumentów przez Pocztę jest czynnością z zakresu administracji publicznej, o której mowa w pkt 4 przywołanego artykułu. Stąd na przewlekłe załatwienie wniosku o wydanie kopii dokumentów służy skarga do sądu administracyjnego. Przeciwne stanowisko ograniczyłoby faktycznie prawo zobowiązanego do obrony jego praw. Zauważyć należy, że opłata abonamentowa nie jest określana ani ustalana w drodze decyzji administracyjnej, nie jest w tym przedmiocie prowadzone żadne postępowanie jurysdykcyjne (zob.: wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 16 marca 2010r. sygn. akt K-24/08). Powyższe utwierdza w przyjęciu stanowiska, zgodnie z którym należy poddać kontroli sądowej -również z punktu widzenia zachowania terminów - działania operatora pocztowego, któremu powierzono pełnienie roli wierzyciela wobec podmiotów zobowiązanych do zapłaty opłaty abonamentowej będącej świadczeniem publicznym i przymusowym.
IV. Przechodząc do oceny sposobu prowadzenia przez Pocztę czynności związanej z wnioskiem T. S. z dnia [...]. o wydanie z akt sprawy uwierzytelnionych odpisów dokumentów stanowiących podstawę wystąpienia
z roszczeniem z tytułu opłaty abonamentowej należy stwierdzić, że były one prowadzone przewlekle. Na skutek ww. nowelizacji ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zaistniała konieczność reinterpretacji pojęcia "bezczynność", poprzez ograniczenie jego rozumienia do sytuacji niewydania w prawnie ustalonym terminie (art. 35 k.p.a., art. 139 Ordynacji podatkowej) decyzji lub postanowienia, względnie aktu lub podjęcia czynności, wskazanych w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Pojęcie przewlekłego prowadzenia postępowania nie zostało zdefiniowane ustawowo. W doktrynie i orzecznictwie przyjmuje się, że z kolei przewlekłość
w prowadzeniu postępowania wystąpi wówczas, gdy organ nie załatwia sprawy
w terminie, nie pozostając jednocześnie w bezczynności, a podejmowane przez ten organ czynności procesowe nie charakteryzują się koncentracją niezbędną w świetle art. 12 k.p.a. i art. 125 O.p., ustanawiających zasadę szybkości postępowania, względnie mają charakter czynności pozornych, nieistotnych dla merytorycznego załatwienia sprawy. Przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ zaistnieje zatem wówczas, gdy będzie mu można skutecznie postawić zarzut niedochowania należytej staranności w takim zorganizowaniu postępowania administracyjnego, by zakończyło się ono w rozsądnym terminie, względnie zarzut prowadzenia czynności
(w tym dowodowych) pozbawionych dla sprawy jakiegokolwiek znaczenia. Za postępowanie przewlekłe uznać należy postępowanie prowadzone w sposób nieefektywny poprzez wykonywanie czynności w dużym odstępie czasu bądź wykonywanie czynności pozornych, powodujących, że formalnie organ nie jest bezczynny (por. J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, wydanie 5, Warszawa 2012, str. 44; J. Drachal J. Jagielski, R. Stankiewicz, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz pod red.
R. Hausera i M. Wierzbowskiego, Warszawa 2011, str. 69-70). Pojęcie "przewlekłość postępowania" obejmować będzie zatem opieszałe, niesprawne i nieskuteczne działanie organu, w sytuacji gdy sprawa mogła być załatwiona w terminie krótszym, jak również nieuzasadnione przedłużanie terminu załatwienia sprawy (wyrok WSA
w Gorzowie Wielkopolskim z 28 sierpnia 2014r., II SAB/Go 56/16, dostępny w CBOSA).
Zgodnie z art. 35 k.p.a.: organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki (§ 1); niezwłocznie powinny być załatwiane sprawy, które mogą być rozpatrzone w oparciu o dowody przedstawione przez stronę łącznie
z żądaniem wszczęcia postępowania lub w oparciu o fakty i dowody powszechnie znane albo znane z urzędu organowi, przed którym toczy się postępowanie, bądź możliwe do ustalenia na podstawie danych, którymi rozporządza ten organ (§ 2); załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż
w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym - w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania (§ 3); przepisy szczególne mogą określać inne terminy niż określone w § 3 (§ 4); do terminów określonych w przepisach poprzedzających nie wlicza się terminów przewidzianych
w przepisach prawa dla dokonania określonych czynności, okresów zawieszenia postępowania oraz okresów opóźnień spowodowanych z winy strony albo z przyczyn niezależnych od organu (§ 5).
Podać należy, że w przedmiotowej sprawie wnioskiem z dnia [...] skarżąca zwróciła się o wydanie uwierzytelnionych dokumentów, z których P wywodzi istnienie po jej stronie obowiązku zapłaty opłaty abonamentowej. P udzieliła odpowiedzi pismem z dnia [...]. otrzymanym przez skarżącą [...] przekazując żądane kopie dokumentów. Mając zatem na uwadze odpowiednie stosowanie regulacji art. 35 § 1 i 2 kpa należy stwierdzić, że udzielona odpowiedź - wydanie wnioskowanych kopii dokumentów - niewątpliwie nastąpiła
z uchybieniem powyższym terminom. Skarga zatem na przewlekłość jest uzasadniona. Zdaniem tut. Sądu, przewlekłość nie ma jednak charakteru rażącego. W powyższym piśmie z dnia [...]. P wyjaśniła, że opóźnienie spowodowane jest dużą ilością korespondencji dotyczącej opłat abonamentowych. Jednocześnie przeprosiła T. S. za powstałe opóźnienie. Powszechnie widomym jest, że obecnie prowadzone są liczne postępowania związane z wyegzekwowaniem opłat abonamentowych sprzed kilku lat, a wielu zainteresowanych kieruje pisma do operatora pocztowego. Oczywiście pożądanym jest niezwłoczne wydanie kopii stosownych dokumentów znajdujących się w posiadaniu Poczty, nie oznacza to jednak, że każde przekroczenie terminu ma charakter rażący, choć niewątpliwie jest naganne. Powyższa jednak znacząca ilość spraw związana jest z nieuzasadnionym lekceważeniem przez abonentów ich podstawowych obowiązków zapłaty tej daniny publicznej i dość niskiej dyscypliny w wywiązaniu się z tej powinności w porównaniu np. do obowiązku zapłaty podatku, nie mówiąc już o należnościach cywilnoprawnych, takich jak za usługi telekomunikacyjne, czy spłata kredytów wobec instytucji bankowych wobec których zobowiązani są nieporównywalnie bardziej zdyscyplinowani. Z tych względów tut. Sąd stwierdził, że doszło do przewlekłości w wydaniu dokumentów, jednak nie miała ona charakteru rażącego. Zauważyć też należy, że z pisma z dnia [...]. znak [...] wynika, iż P wydała skarżącej kopie następujących dokumentów: wniosek o rejestrację odbiorników radiofonicznych/telewizyjnych, duplikat zawiadomienia o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego użytkownikowi odbiorników, wydruk z bazy danych, formularz zgłoszenia zmiany danych. Skarżąca wprawdzie podnosi, że nie wydano jej wszystkich dokumentów, jednakże nie wskazała jakie jeszcze dokumenty nie zostały wydane. Stąd, nie ma podstaw do kwestionowania stanowiska Poczty, że wywiązała się z obowiązku wydania kopii dokumentów, jednakże nie miało to charakteru niezwłocznego, co tut. Sąd potwierdza.
Odnośnie do zagadnienia zażalenia wniesionego przez skarżącą, zauważyć też należy, że organ do którego wpływa pismo jest obowiązany przekazać organowi właściwemu w sprawie, jeżeli nawet zostało ono błędnie skierowane do innego organu nie będącego właściwym. Niemniej jednak tut. Sąd uznał, że strona skarżąca wyczerpała tryb wymagany do wniesienia skargi na przewlekłość Poczty.
Jednocześnie Sąd stwierdza, że przekracza granice niniejszej sprawy ustalenie kto,
z imienia i nazwiska, ponosi winę za zaistniały stan sprawy. Nakładanie ewentualnych kar na pracowników np. w trybie kodeksu pracy, nie należy do kompetencji sądu administracyjnego.
Biorąc powyższe pod uwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy, na podstawie art. 149 § 1 p.p.s.a. orzekł, jak w wyroku. O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 200 p.p.s.a.
T. Liwacz H. Adamczewska – Wasilewicz J. Szulc
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło