II GSK 2278/15

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2017-06-13

Skład orzekający: Joanna Kabat- Rembelska, Gabriela Jyż, Dorota Dąbek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy przedsiębiorca, który przebywa na zwolnieniu lekarskim i którego wyznaczony pełnomocnik również przebywa na zwolnieniu lekarskim, uniemożliwił przeprowadzenie kontroli, jeśli nie wyznaczył innego pełnomocnika, mimo że firma funkcjonowała nieprzerwanie?
Ratio decidendi
Przedsiębiorca, który przebywa na zwolnieniu lekarskim i którego wyznaczony pełnomocnik również przebywa na zwolnieniu lekarskim, uniemożliwił przeprowadzenie kontroli, jeśli nie wyznaczył innego pełnomocnika, mimo że firma funkcjonowała nieprzerwanie. Sam fakt przebywania na zwolnieniu lekarskim nie stanowi wystarczającej przesłanki usprawiedliwiającej przedsiębiorcę, zwłaszcza gdy miał on możliwość wyznaczenia innego pełnomocnika lub stawienia się osobiście.
Stan faktyczny
Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego zawiadomił R. P. o zamiarze wszczęcia kontroli. R. P. przebywał na zwolnieniu lekarskim, podobnie jak wyznaczona przez niego pełnomocniczka K. P. Pomimo prób przeprowadzenia kontroli w dniach 31 marca i 1 kwietnia 2014 r., nie udało się jej przeprowadzić z powodu nieobecności R. P. i K. P. oraz braku innego upoważnionego reprezentanta. Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego nałożył karę pieniężną w wysokości 10.000 zł za uniemożliwienie przeprowadzenia kontroli. Główny Inspektor Transportu Drogowego utrzymał decyzję w mocy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę R. P., uznając, że uniemożliwił on przeprowadzenie kontroli. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Joanna Kabat- Rembelska sędzia NSA Gabriela Jyż sędzia del. WSA Dorota Dąbek (spr.) Protokolant Patrycja Kozłowska po rozpoznaniu w dniu 13 czerwca 2017 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej R. P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 29 kwietnia 2015 r. sygn. akt III SA/Kr 72/15 w sprawie ze skargi R. P. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] października 2014 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej 1. oddala skargę kasacyjną, 2. zasądza od R. P. na rzecz Głównego Inspektora Transportu Drogowego 900 (dziewięćset) złotych tytułem kosztów postępowania kasacyjnego. Wyrokiem z dnia 29 kwietnia 2015r., sygn. akt III SA/Kr 72/15 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie (zwany dalej także: Sąd lub Sąd I instancji) oddalił skargę R.P. (zwanego dalej także: Skarżący) na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] października 2014r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej. Powyższy wyrok Sądu I instancji zapadł w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych: Pismem z dnia 27 lutego 2014r., skierowanym na adres: R.P. prowadzący działalność gospodarczą pod firmą: [...], Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego, zawiadomił stronę o zamiarze wszczęcia kontroli. Powyższe pismo zostało odebrane przez Skarżącego w dniu [...] marca 2014r. Skarżący w dniach od 20 marca do dnia 31 kwietnia 2014r. przebywał na zwolnieniu lekarskim. Pismem złożonym osobiście w siedzibie organu I instancji w dniu 25 marca 2014r. K.P. (osoba upoważniona do reprezentowania przedsiębiorcy podczas czynności kontrolnych) złożyła upoważnienie, oświadczenie o adresie korespondencyjnym przedsiębiorcy oraz zwolnienie lekarskie wystawione dla K.P. na okres od dnia 22 marca do dnia 11 kwietnia 2014r. W treści pisma K.P. wskazała, że nie może uczestniczyć w czynnościach kontrolnych zaplanowanych przez organ, a inny pełnomocnik nie został ustanowiony. W dniu 31 marca 2014r. Inspektorzy Transportu Drogowego podjęli próbę przeprowadzenia kontroli. W tym celu udali się na ulicę [..] w [...]. Pod wskazanym adresem zastano pracownicę przedsiębiorcy, która oświadczyła, iż nie została upoważniona do reprezentowania przedsiębiorcy. W dniu 1 kwietnia 2014r. Inspektorzy Transportu Drogowego podjęli ponownie próbę dokonania kontroli w siedzibie firmy Skarżącego. Pod wskazanym adresem zastano tę samą pracownicę przedsiębiorcy, która oświadczyła, iż nie ma przedsiębiorcy, gdyż jest na rozprawie sądowej, K.P. jest chora, a żadna inna osoba nie jest upoważniona do reprezentacji przedsiębiorcy podczas kontroli. W dniu 20 maja 2014r. [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego, na podstawie art. 93 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2013r. poz. 1414 z późn. zm., zwanej dalej u.t.d.), wydał decyzję nr [...] o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 10.000 złotych, z powodu naruszenia polegającego na niepoddaniu się lub uniemożliwieniu przeprowadzenia kontroli w całości lub w części. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ I instancji wskazał, że uchylenie się od kontroli przez Skarżącego miało charakter celowego działania i że już uprzednio kontrolerzy podejmowali bezskuteczne próby przeprowadzenia kontroli w przedsiębiorstwie Skarżącego [...] oraz w spółce cywilnej "...", której jest wspólnikiem. Organ podkreślił obowiązek Skarżącego pisemnego wskazania osoby upoważnionej do reprezentowania go w trakcie kontroli wynikający z art. 80 ust. 3 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej. Dodatkowo powołano się na szereg uprzednio wydanych decyzji, którymi nałożono na skarżącego kary pieniężne za niepoddanie się kontroli. Po rozpatrzeniu odwołania Skarżącego, Główny Inspektor Transportu Drogowego decyzją z dnia [...] października 2014r. nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013r. poz. 267 z późn. zm., zwanej dalej k.p.a.), art. 4 pkt 22, art. 55, art. 72, art. 73, art. 92a ust. 1-6 u.t.d., utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Organ odwoławczy w pełni podzielił dokonaną przez organ I instancji ocenę materiału zebranego w sprawie. Stwierdził, że pomimo choroby Skarżącego jego firma funkcjonowała bez przeszkód, nie było więc podstaw do uznania, że choroba skarżącego uniemożliwiła przeprowadzenie kontroli. Podniesiono też, że reprezentant Skarżącego K.P., będąc na zwolnieniu lekarskim, działała osobiście na rzecz firmy Skarżącego (osobiście złożyła pisma Skarżącego do organu), a zatem stwierdzono, że będąc na zwolnieniu lekarskim mogła być również obecna przy kontroli. Organ odwoławczy nie dopatrzył się także zaistnienia w sprawie okoliczności wymienionych w art. 92c u.t.d., mogących wyłączyć odpowiedzialność przedsiębiorcy za stwierdzone naruszenie. Na powyższą decyzję skarżący wniósł skargę, w której zarzucił naruszenie art. 72 u.t.d., poprzez niewykazanie, by którekolwiek jego zachowanie stanowiło realizację przesłanek wymienionych w treści przytoczonego przepisu, a tym samym by poprzez ich realizację doszło do naruszenia przepisów ustawy. Z ostrożności procesowej Skarżący zarzucił również naruszenie przepisów art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d., poprzez nieuwzględnienie okoliczności, że nie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej o której mowa w art. 92a ust. 1 u.t.d., a postępowanie wszczęte w tej sprawie umarza się, jeżeli okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot wykonujący przewozy lub inne czynności związane z przewozem nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko. Oddalając skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie stwierdził, że organy administracyjne trafnie w tej sprawie przyjęły, że Skarżący poprzez swoją nieobecność w siedzibie przedsiębiorstwa oraz nieobecność osoby przez niego upoważnionej, uniemożliwił przeprowadzenie kontroli. Sąd uznał, że orzekające w sprawie organy obu instancji oparły swoje decyzje na prawidłowo ustalonym stanie faktycznym, rozpatrzyły w sposób wyczerpujący cały materiał dowodowy. Prawidłowo zastosowano również w sprawie art. 92a u.t.d. w zw. z pkt 1.5 załącznika nr 3 do tej ustawy uznając, że Skarżący nie poddał się kontroli uniemożliwiając jej przeprowadzenie, przez co naruszył obowiązki związane z wykonywaniem transportu drogowego. W ocenie Sądu I instancji, Skarżący został skutecznie powiadomiony w dniu 19 marca 2014r. o kontroli, której dzień wyznaczono na 31 marca 2014r. Zatem zawiadomienie o kontroli zostało dokonane zgodnie z wymogami określonymi w art. 79 ustawy z dnia 2 lipca 2004r. o swobodzie działalności gospodarczej (Dz. U. z 2010r. nr 220, poz. 1447 z późn. zm.). Z akt sprawy wynika, że od dnia 20 lutego 2014r. do dnia 31 marca 2014r. Skarżący przebywał na zwolnieniu, a od dnia 22 marca 2014r. do dnia 11 kwietnia 2014r. na zwolnieniu przebywała również upoważniona przez niego do reprezentowania go w toku czynności kontrolnych k.P.. Zatem już od dnia 22 marca 2014r. Skarżący był świadomy, że istnieje potrzeba wyznaczenia innej osoby jako upoważnionej do reprezentowania jego i jego przedsiębiorstwa podczas kontroli, a mimo to takiej osoby nie wyznaczył. W ocenie Sądu, nie mogą zostać uwzględnione argumenty Skarżącego, że nie miał innej osoby, której by ufał w takim stopniu, aby mogła reprezentować go podczas kontroli. Firma Skarżącego funkcjonowała bowiem nieprzerwanie pomimo jego zwolnienia lekarskiego i K.P.. Zdaniem Sądu, działo się tak, ponieważ Skarżący mimo zwolnienia lekarskiego powierzył kierowanie firmą swoim pracownikom. Nie ma zatem racjonalnych przesłanek aby uznać, że w stanie faktycznym niniejszej sprawy nie było możliwości umożliwienia przeprowadzenia kontroli w dniu 31 marca lub w dniu 1 kwietnia 2014r. Sąd podzielił również stanowisko organu odwoławczego, który trafnie zauważył, że w dniu 25 marca 2014r. K.P. będąc już od trzech dni na zwolnieniu lekarskim osobiście złożyła w organie pisma w sprawie Skarżącego. Zatem mimo zwolnienia była zdolna do działania w imieniu Skarżącego i na jego rzecz. Sąd nie znalazł zatem powodu dlaczego mimo przebywania na zwolnieniu lekarskim nie mogła ona uczestniczyć w wyznaczonej kontroli. Sąd wziął również pod uwagę fakt, że w dniu 1 kwietnia 2014r. Skarżący był w stanie uczestniczyć w rozprawach sądowych i dotrzeć na nie do innego miasta. Poddaje to w wątpliwość, że stan Skarżącego dzień wcześniej, tj. w dniu zaplanowanej kontroli uniemożliwiał mu uczestniczenie w jej przebiegu. Poza tym, mimo przebywania na zwolnieniu lekarskim, Skarżący nieprzerwanie prowadził działalność gospodarczą. Dlatego też, zdaniem Sądu, sam fakt przebywania na zwolnieniu lekarskim Skarżącego i osoby przez niego upoważnionej do reprezentacji, nie może być okolicznością decydującą o uznaniu, że nie uniemożliwiał przeprowadzenia kontroli. Sąd uznał natomiast za zasadny zarzut skargi, że Skarżący nie został powiadomiony w prawidłowy sposób o kontroli wyznaczonej na dzień 1 kwietnia 2014r. W tej kwestii organy nie zastosowały się do wymogów określonych w art. 79 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej. Niemniej jednak Sąd stwierdził, że wobec uznania, że Skarżący nie poddał się kontroli z dnia 31 marca 2014r., powyższe uchybienie nie ma wpływu na rozstrzygnięcie sprawy. Tym bardziej, że nie pierwszy raz Skarżący uniemożliwił przeprowadzenie kontroli w swojej firmie, za co został już ukarany karą pieniężną w wysokości 10.000 zł (wyrok WSA w Krakowie z dnia 6 marca 2014r., sygn. akt III SA/Kr 1283/13). Jednocześnie Sąd stwierdził, że w niniejszej sprawie nie doszło do ziszczenia się dyspozycji z art. 92c u.t.d. Na Skarżącym ciążył bowiem obowiązek umożliwienia organowi przeprowadzenia czynności kontrolnych w dniu 31 marca 2014r., a sam fakt przebywania na zwolnieniu lekarskim w dacie kontroli nie stanowił wystarczającej przesłanki usprawiedliwiającej przedsiębiorcę. Poza tym nie będąc obecnym osobiście, a także pod nieobecność osoby upoważnionej do reprezentowania podczas kontroli, Skarżący miał wpływ na popełnienie naruszenia. Zachodziła zatem w niniejszej sprawie podstawa do odpowiedzialności przewidzianej w pkt 1.5 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym. Od powyższego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę kasacyjną wniósł R.P., domagając się jego uchylenia i poprzedzającej go decyzji oraz uwzględnienia skargi w całości, względnie uchylenia zaskarżonego wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji oraz zasądzenia kosztów postępowania. Wyrokowi Sądu I instancji skarżący kasacyjnie zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 72 u.t.d., poprzez niewłaściwe jego zastosowanie z uwagi na to, iż nie wykazano, by którekolwiek zachowanie Skarżącego stanowiło realizację przesłanek wymienionych w treści przytoczonego przepisu, a tym samym, by poprzez ich realizację doszło do naruszenia przepisów ustawy. Z ostrożności procesowej skarżący kasacyjnie zarzucił ponadto naruszenie przepisów prawa materialnego, tj.: – art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d., poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i w konsekwencji uznanie, że w przedmiotowej sprawie nie doszło do ziszczenia się dyspozycji zawartej w tym przepisie wobec stwierdzenia, że okoliczności i dowody w niniejszej sprawie nie mogą spowodować uznania, że Skarżący nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których nie mógł przewidzieć; – art. 92a u.t.d. w związku z pkt 1.5 załącznika nr 3 do u.t.d., poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i uznanie, że Skarżący nie poddał się kontroli, uniemożliwiając jej przeprowadzenie, przez co naruszył obowiązki związane z wykonywaniem transportu drogowego i wobec powyższego podlega karze w wysokości 10.000 zł. W uzasadnieniu skarżący kasacyjnie stwierdził, że z żadnej z przytoczonych przez Sąd I instancji okoliczności nie wynika, aby uniemożliwiał poddanie się kontroli. Sąd nie wykazał bowiem, by jakiekolwiek z jego zachowań stanowiło realizację którejkolwiek z przesłanek wymienionych w art. 72 ustawy o transporcie drogowym, a tym samym, by poprzez realizację tej przesłanki doszło do naruszenia przepisów ustawy. Wobec powyższego skarżący kasacyjnie uważa, że brak jest podstaw do nałożenia na niego kary przewidzianej w art. 92a ust. 1 u.t.d. Niemożność przeprowadzenia kontroli w wyznaczonych przez organ terminach miała bowiem miejsce z przyczyn od niego niezależnych. Skarżący kasacyjnie podkreślił, że wyznaczył K.P. jako osobę upoważnioną do reprezentowania go podczas czynności kontrolnych. Z uwagi jednak na okoliczności, na które ani on, ani osoba go reprezentująca nie mieli wpływu, nie mogli oni uczestniczyć w zaplanowanych kontrolach. Skarżący kasacyjnie wskazał, że ponieważ nie zatrudnia osoby, która na czas kontroli mogłaby zostać ustanowiona jego reprezentantem, poza K.P. nie został ustanowiony inny reprezentant. Zdaniem skarżącego kasacyjnie, kontrola w firmie wymaga, aby osoba reprezentująca ją podczas kontroli posiadała odpowiednia wiedzę na temat funkcjonowania tej firmy oraz by była na tyle zaufaną, by można jej było powierzyć dokumentację firmy, a tym samym i jej tajemnice. Z uwagi jednak na fakt, że poza skarżącym kasacyjnie oraz K.P. nie ma takich osób, nie było faktycznej możliwości ustanowienia reprezentanta. Niezrozumiały jest więc dla skarżącego kasacyjnie zarzut Sądu I instancji, że mimo przebywania na zwolnieniu lekarskim nadal prowadził działalność gospodarczą. Przebywanie na zwolnieniu lekarskim zwykle nie wiąże się bowiem z koniecznością zawieszenia działalności gospodarczej, gdyż czym innym jest wykonywanie przez pracowników swoich obowiązków, nawet pod nieobecność Skarżącego, a czym innym powierzenie pracownikowi całej dokumentacji firmy, a tym samym jej tajemnic. Reprezentowanie Skarżącego w czasie kontroli wymaga o wiele większej wiedzy na temat firmy i nawet samo przekazanie właściwej osobie wszelkich informacji o firmie niezbędnych w czasie kontroli wymaga odpowiedniego czasu, nie jest bowiem możliwe zorganizowanie reprezentanta ad hoc, tym bardziej, że został powiadomiony o kontroli pismem z dnia 27 lutego 2014r., doręczonym w dniu 19 marca 2014r., czyli w czasie, kiedy przebywał na zwolnieniu lekarskim. Za trafną uznał natomiast skarżący kasacyjnie ocenę przez Sąd I instancji, że nie został on powiadomiony w prawidłowy sposób o kontroli wyznaczonej na dzień 1 kwietnia 2014r., ponieważ organ nie zastosował się do wymogów określonych w art. 79 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz.U. z 2016 r., poz. 718 z późn. zm., cyt. dalej jako p.p.s.a.), Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod uwagę nieważność postępowania. W niniejszej sprawie nie występują przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego enumeratywnie wyliczone w art. 183 § 2 p.p.s.a. Z tego względu Naczelny Sąd Administracyjny przy rozpoznaniu sprawy związany był granicami skargi kasacyjnej. Granice te są wyznaczone wskazanymi w niej podstawami, którymi - zgodnie z art. 174 p.p.s.a. - może być: 1) naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2) naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Skarga kasacyjna jest sformalizowanym i profesjonalnym środkiem prawnym, co oznacza, że sposób ujęcia jej zarzutów wyznacza granice rozpoznawania sprawy kasacyjnej. Skarga kasacyjna powinna zawierać przytoczenie podstaw kasacyjnych oraz ich uzasadnienie (art. 176 p.p.s.a.). Przytoczenie podstaw kasacyjnych to wskazanie konkretnych przepisów prawa materialnego lub przepisów postępowania, które w ocenie skarżącego zostały naruszone przez sąd pierwszej instancji i precyzyjne wyjaśnienie, na czym polegało niewłaściwe zastosowanie lub błędna wykładnia prawa materialnego, bądź wykazanie istotnego wpływu naruszenia prawa procesowego na rozstrzygnięcie sprawy przez sąd pierwszej instancji. Związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego granicami skargi kasacyjnej polega na tym, że jest on władny badać naruszenie jedynie tych przepisów, które zostały wyraźnie wskazane przez stronę skarżącą. Ze względu na ograniczenia wynikające ze wskazanych regulacji prawnych, Naczelny Sąd Administracyjny nie może we własnym zakresie konkretyzować zarzutów skargi kasacyjnej, uściślać ich ani w inny sposób korygować. Rozpoznając skargę kasacyjną w tak zakreślonych granicach, stwierdzić należy, że nie została ona oparta na usprawiedliwionych podstawach i z tego powodu nie została przez Naczelny Sąd Administracyjny uwzględniona. W rozpoznawanej skardze kasacyjnej Skarżący podniósł wyłącznie zarzuty naruszenia prawa materialnego, wskazując przepisy ustawy o transporcie drogowym. Ustalenia stanu faktycznego nie są zatem przez skarżącego kasacyjnie kwestionowane, zmierza on bowiem jedynie do podważenia sposobu subsumcji prawidłowo w tej sprawie ustalonego stanu faktycznego do normy art. 72 u.t.d. oraz 92 c ust. 1 pkt 1 u.t.d. Skarżący odmiennie bowiem ocenia stan faktyczny sprawy przyjmując, że przedstawione przez niego okoliczności nie uzasadniały uznania, że uniemożliwił on kontrolę, a także uprawniały organ do przyjęcia, że nie miał on wpływu na powstanie tego naruszenia. Nie jest uzasadniony podniesiony w skardze kasacyjnej zarzut naruszenia przepisu art. 72 ustawy o transporcie drogowym. Przepis ten przewiduje, że "Kontrolowany jest obowiązany umożliwić inspektorowi dokonanie czynności kontrolnych, a w szczególności: 1) udzielić ustnych lub pisemnych wyjaśnień, okazać dokumenty lub inne nośniki informacji oraz udostępnić dane mające związek z przedmiotem kontroli; 2) udostępnić pojazd, a w uzasadnionych przypadkach wynikających z przeprowadzonej kontroli pojazdu na drodze, obiekt, siedzibę przedsiębiorcy oraz wszystkie pomieszczenia, w których przedsiębiorca prowadzi działalność gospodarczą bądź też przechowuje mienie przedsiębiorstwa; 3) umożliwić sporządzenie kopii dokumentów wskazanych przez kontrolującego; 4) umożliwić sporządzenie dokumentacji filmowej lub fotograficznej, jeżeli może ona stanowić dowód lub przyczynić się do utrwalenia dowodu w sprawie będącej przedmiotem kontroli; 5) umożliwić przekazanie, za potwierdzeniem odbioru, oryginału zapisu urządzenia samoczynnie rejestrującego prędkość jazdy, czas jazdy i postoju lub karty kierowcy, oraz gromadzonych przez kontrolowany podmiot wydruków z tachografu cyfrowego i karty kierowcy, których kontrola będzie dokonywana w siedzibie organu kontroli.". W rozpoznawanej sprawie zasadnie uznały orzekające w sprawie organy, że Skarżący uniemożliwił przeprowadzenie kontroli, a zatem zaistniały przesłanki przewidziane w tym przepisie, stanowiące podstawę do nałożenia kary pieniężnej w wysokości 10.000 zł. Prawidłowo zatem zastosowano powyżej przytoczoną podstawę prawną prawa materialnego, albowiem w pozycji lp. 1.5 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym przewidziano karę w przypadku, gdy nie doszło do kontroli z powodu niepoddania się lub uniemożliwienia przeprowadzenia kontroli przez stronę. Prawidłowo zaakceptował Sąd I instancji ocenę dokonaną przez organy, że zaistniały w niniejszej sprawie stan faktyczny wskazuje, że Skarżący poprzez swoją nieobecność w siedzibie przedsiębiorstwa oraz nieobecność osoby przez niego upoważnionej, uniemożliwił przeprowadzenie kontroli. Skarżący został prawidłowo, tj. zgodnie z wymogami określonymi w art. 79 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej, powiadomiony w dniu 19 marca 2014 r. o kontroli, której dzień wyznaczono na 31 marca 2014 r. W dniach od 20 lutego 2014 r. do 31 marca 2014 r. Skarżący przebywał na zwolnieniu lekarskim, a w dniach od 22 marca 2014 do dnia 11 kwietnia 2014 r. na zwolnieniu przebywała K.P., upoważniona przez niego do reprezentowania go w toku czynności kontrolnych. O potrzebie wyznaczenia innej osoby jako upoważnionej do reprezentowania jego i jego przedsiębiorstwa podczas kontroli, Skarżący wiedział zatem już od dnia 22 marca 2014 r., mając odpowiedni czas na wyznaczenie takiej osoby przez dniem 31 marca 2014r. Nie zasługują więc na uwzględnienie podniesione w skardze kasacyjnej argumenty dotyczące zbyt krótkiego czasu na znalezienie odpowiedniej osoby do reprezentowania go w trakcie kontroli. W rozpoznawanej sprawie Skarżący wiedział z dużym wyprzedzeniem, że upoważniona przez niego osoba nie będzie mogła uczestniczyć w kontroli, miał zatem dostatecznie dużo czasu na upoważnienie innej osoby. Nie mogą też być uznane za zasadne podniesione w skardze kasacyjnej argumenty dotyczące braku możliwości wskazania takiej osoby, której by ufał i która byłaby w pełni zorientowana w sprawach przedsiębiorstwa. Jak bowiem wynika z treści art. 80 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej, przedsiębiorca ma obowiązek pisemnego wskazania osoby upoważnionej do reprezentowania go w trakcie kontroli, w szczególności w czasie jego nieobecności. A zatem Skarżący, będąc świadomy już od dnia 22 marca 2014 r., że upoważniona przez niego osoba nie będzie mogła być obecna przy kontroli, powinien był wypełnić przytoczony obowiązek, upoważniając inną osobę, albo też stawić się osobiście w dniu i miejscu kontroli. Naruszając powyższy obowiązek, Skarżący naruszył wynikający z art. 72 ustawy o transporcie drogowym wymóg umożliwienia kontrolującym przeprowadzenia kontroli. W stanie faktycznym niniejszej sprawy Skarżący nie wykazał, by zachodziły okoliczności uniemożliwiające przeprowadzenie kontroli w dniu 31 marca 2014 r. Firma skarżącego funkcjonowała nieprzerwanie pomimo zwolnienia lekarskiego Skarżącego i pracownicy upoważnionej przez niego do reprezentowania go podczas kontroli. Ma rację Skarżący kasacyjnie, że osoba upoważniona do reprezentowania go podczas kontroli powinna być zorientowana w sprawach przedsiębiorstwa, jednakże nie wykazał on, by niemożliwe było w tak relatywnie długim czasie znalezienie odpowiedniej osoby i przekazanie jej odpowiedniej wiedzy tak, by mogła reprezentować przedsiębiorcę podczas kontroli. O niezasadności podniesionej w skardze kasacyjnej argumentacji o braku osoby, która mogłaby reprezentować skarżącego podczas kontroli świadczy także fakt, że w dniu 25 marca 2014 r. K.P. osobiście złożyła w organie pisma w sprawie skarżącego, pomimo tego, że od trzech dni była już na zwolnieniu lekarskim. Świadczy to o tym, że mimo zwolnienia była zdolna do działania w imieniu Skarżącego. Skarżący nie wyjaśnił co się zmieniło do dnia 31 marca 2014r. i dlaczego K.P. w tym dniu nie mogła już go reprezentować podczas kontroli. Wątpliwości co do wiarygodności podnoszonej w skardze kasacyjnej argumentacji potwierdza również fakt, że już następnego dnia po wyznaczonej dacie kontroli, tj. dnia 1 kwietnia 2014r. Skarżący był w stanie uczestniczyć w rozprawach sądowych i dotrzeć na nie do innego miasta. Także tej okoliczności Skarżący nie wyjaśnił, nie wskazując przyczyn, z powodu których dzień wcześniej nie był w stanie uczestniczyć w kontroli. W świetle tych okoliczności sam fakt przebywania na zwolnieniu lekarskim Skarżącego i osoby przez niego upoważnionej do reprezentacji, nie mógł być uznany za przesądzający o niemożliwości przeprowadzenia kontroli. Całość zachowania Skarżącego dowodzi, że uniemożliwił on przeprowadzenie kontroli, nie udostępnił miejsca i dokumentów do jej przeprowadzenia. Był on prawidłowo zawiadomiony o terminie kontroli, w zawiadomieniu tym podano numer telefonu osoby zajmującej się tą sprawę. Gdyby zatem po stronie Skarżącego była rzeczywista wola umożliwienia organowi przeprowadzenia kontroli, mógł się skontaktować telefonicznie z organem i próbować uzgodnić wygodny dla obu stron termin kontroli. Takich działań jednak Skarżący nie podjął. Zachowanie Skarżącego świadczyło o braku jego woli umożliwienia przeprowadzenia kontroli. Nie wskazał innej osoby upoważnionej do reprezentowania go podczas kontroli, ani też nie zaproponował innego terminu kontroli. Z akt sprawy wynika również, że sam organ próbował się telefonicznie kontaktować z przedsiębiorcą. Telefonicznie uprzedził bowiem w dniu [...] marca 2014r. o kontroli zaplanowanej na dzień 31 marca 2014r., pouczając o treści obowiązku wynikającego z art. 80 ust. 3 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej (notatka służbowa, k. 15 akt adm.). Mimo to Skarżący nie wskazał innej osoby upoważnionej do reprezentowania go podczas kontroli. Należy również uznać, że zasadnie przy ocenie stanu faktycznego rozpoznawanej sprawy Sąd w zaskarżonym wyroku zwrócił uwagę, że nie po raz pierwszy w tej sprawie Skarżący uniemożliwił przeprowadzenie kontroli swojej firmie, albowiem już wcześniej był ukarany za to samo karą pieniężną w wysokości 10.000 zł (wyrok WSA w Krakowie z dnia 6 marca 2014 r., sygn. akt III SA/Kr 1283/13). To poprzednie orzeczenie sądu dotyczące ukarania go zostało wydane przed wyznaczonym w tej sprawie terminem kontroli. Skarżący zdawał sobie zatem sprawę z tego, jakie są wymogi ustawowe w zakresie umożliwienia organowi kontroli i jakie są dla niego konsekwencje prawne uniemożliwienia jej przeprowadzenia. Mając powyższe na uwadze należy zatem uznać, że podniesiony w skardze kasacyjnej zarzut naruszenia art. 72 u.t.d. jest niezasadny, gdyż stan faktyczny sprawy stanowił realizację przewidzianej w tym przepisie przesłanki uniemożliwienia dokonania czynności kontrolnych. Za niezasadne uznać również należy podniesione w skardze kasacyjnej z ostrożności procesowej zarzuty naruszenia art. 92 c ust. 1 pkt 1 oraz art. 92 a u.t.d. Przepis art. 92c. ust. 1 pkt 1 przewiduje, że "Nie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w art. 92a ust. 1, na podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, a postępowanie wszczęte w tej sprawie umarza się, jeżeli okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot wykonujący przewozy lub inne czynności związane z przewozem nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć". W rozpoznawanej sprawie nie doszło do ziszczenia się dyspozycji normy prawnej zawartej w tym przepisie, okoliczności stanu faktycznego tej sprawy wskazują bowiem, że Skarżący miał wpływ na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, które mógł przewidzieć. Na Skarżącym ciążył obowiązek umożliwienia organowi przeprowadzenia czynności kontrolnych w dniu 31 marca 2014 r., a sam fakt przebywania na zwolnieniu lekarskim w dacie kontroli nie stanowił wystarczającej przesłanki uniemożliwiającej przeprowadzenie tej kontroli. W konsekwencji zatem niezasadny jest również zarzut naruszenia przepisu art. 92a ust. 1 i ust. 2 w/w ustawy, który przewiduje, że podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego, podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 złotych do 10.000 złotych za każde naruszenie oraz że suma kar pieniężnych nałożonych za naruszenia stwierdzone podczas jednej kontroli drogowej nie może przekroczyć kwoty 10.000 złotych. Ustalony w sprawie stan faktyczny uzasadniał zastosowanie tego przepisu, nie doszło zatem do zarzucanego w skardze kasacyjnej jego naruszenia poprzez niewłaściwe zastosowanie. Mając powyższe na uwadze należy zatem uznać, że Sąd I instancji dokonał prawidłowej kontroli działalności administracji publicznej, trafnie oceniając, że w sprawie nie doszło do zarzucanego naruszenia prawa, co uzasadniało oddalenie skargi na podstawie art. 151 p.p.s.a. Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, działając na podstawie art. 184 p.p.s.a. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1 p.p.s.a. w zw. z art. 209 p.p.s.a. oraz art. 205 § 2 p.p.s.a. i § 14 ust. 2 pkt 2 lit. c w zw. z § 6 pkt 4 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (t.j.: Dz.U. z 2013r., poz. 490), znajdującego w sprawie zastosowanie ze względu na treść § 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 23 stycznia 2013r. zmieniającego rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz.U. Nr 163, poz. 1349 ze zm.). Zasądzoną kwotę stanowi wynagrodzenie pełnomocnika organu w wysokości 900 zł.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło