I OSK 2641/15

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2017-02-23

Skład orzekający: Aleksandra Łaskarzewska, Małgorzata Pocztarek, Marian Wolanin

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy akt mianowania na stopień służbowy w Służbie Celnej, wydany na podstawie przepisów przejściowych ustawy o Służbie Celnej, może zostać uznany za nieważny z powodu rażącego naruszenia prawa, jeśli nie zawiera wszystkich elementów decyzji administracyjnej lub jeśli strona nie brała czynnego udziału w postępowaniu, a także czy sposób przyznania punktacji do ustalenia stopnia służbowego był prawidłowy?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając, że akt mianowania na stopień służbowy w Służbie Celnej nie został wydany z rażącym naruszeniem prawa. Sąd stwierdził, że akt ten zawierał minimum elementów niezbędnych do uznania go za decyzję administracyjną, a zarzuty dotyczące braku czynnego udziału strony w postępowaniu nie miały istotnego wpływu na wynik sprawy. Ponadto, sąd uznał sposób przyznania punktacji do ustalenia stopnia służbowego za prawidłowy, zgodnie z obowiązującymi kryteriami.
Stan faktyczny
W.Z. został mianowany na stopień służbowy rachmistrza celnego decyzją Dyrektora Izby Celnej w Olsztynie z dnia 23 listopada 2009 r. W.Z. złożył wniosek o stwierdzenie nieważności tej decyzji, zarzucając rażące naruszenie prawa, norm społecznych, mobbing i dyskryminację. Szef Służby Celnej oraz Minister Finansów odmówili stwierdzenia nieważności decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę W.Z. na decyzję Szefa Służby Celnej. W skardze kasacyjnej W.Z. zarzucił Sądowi I instancji naruszenie przepisów prawa procesowego, w tym brak elementów decyzji administracyjnej w akcie mianowania oraz pozbawienie go czynnego udziału w postępowaniu, a także wadliwe wyliczenie punktacji przy ustalaniu stopnia służbowego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Aleksandra Łaskarzewska Sędziowie: Sędzia NSA Małgorzata Pocztarek (spr.) Sędzia del. WSA Marian Wolanin Protokolant starszy sekretarz sądowy Magdalena Błaszczyk po rozpoznaniu w dniu 23 lutego 2017r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej W.Z. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20 maja 2015 r. sygn. akt II SA/Wa 1962/14 w sprawie ze skargi W.Z. na decyzję Szefa Służby Celnej z dnia 3 września 2014 r. nr [..] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji oddala skargę kasacyjną Wyrokiem z dnia 20 maja 2015 r. o sygn. akt II SA/Wa 1962/14, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, oddalił skargę W.Z. na decyzję Szefa Służby Celnej z dnia 3 września 2014 r. nr [..]w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji. Z uzasadnienia zaskarżonego wyroku wynika, że w dniu 23 listopada 2009 r. Dyrektor Izby Celnej w Olsztynie działając na podstawie art. 223 ust. 1 i 5 oraz art. 115 ust. 1 pkt 2 lit. e ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o Służbie Celnej mianował W.Z. z dniem 30 listopada 2009 r. na stopień służbowy rachmistrza celnego w korpusie podoficerów Służby Celnej. Pismem z dnia 12 marca 2014 r. W.Z. złożył wniosek o stwierdzenie nieważności ww. decyzji (aktu mianowania) jako wydanej z rażącym naruszeniem prawa wskazując jednocześnie rażące naruszenie norm społecznych i wydanie decyzji, która może być odbierana jako próba mobbingu, dyskryminacji i deprecjacji osiągnięć zawodowych i osobistych. Szef Służby Celnej decyzją z dnia 11 czerwca 2014 r. nr [..]odmówił stwierdzenia nieważności ww. decyzji (aktu mianowania) Dyrektora Izby Celnej w Olsztynie. W uzasadnieniu decyzji Szef Służby Celnej wyjaśnił, że akt mianowania z dnia 23 listopada 2009 r. wydany przez Dyrektora Izby Celnej w Olsztynie zawiera minimum elementów niezbędnych do zakwalifikowania go jako decyzji, a mianowicie: oznaczenie organu wydającego akt, wskazanie adresata, rozstrzygnięcie oraz podpis osoby upoważnionej do wydania decyzji oraz datę. W sprawie mianowania Szef Służby Celnej nie dopatrzył się również naruszenia przepisów materialnych i proceduralnych, które skutkowałoby wadliwością decyzji i koniecznością zmiany jej treści w trybie art. 156 § 1 k.p.a. W odwołaniu od powyższej decyzji W.Z. wniósł o ponowne rozpatrzenia sprawy wskazując, że w prowadzonym postępowaniu nie tylko nie ustalono stanu faktycznego sprawy, ale również pozbawiono stronę czynnego udziału w sprawie, poprzez niepoinformowanie o możliwości zapoznania się z aktami sprawy. W wyniku rozpatrzenia odwołania Minister Finansów stwierdził, że w rozpoznawanej sprawie nie doszło do rażącego naruszenia przepisów prawa materialnego ani procesowego. Organ wskazał, że W.Z. przed dniem wejścia w życie ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o Służbie Celnej zajmował stanowisko starszego kontrolera celnego i posiadał stopień służbowy młodszego dyspozytora celnego. Zgodnie z art. 223 ust. 5 ww. ustawy, funkcjonariuszowi celnemu, który przed dniem wejścia w życie ustawy pełnił służbę w stopniu młodszego dyspozytora celnego, starszego rewidenta celnego, rewidenta celnego albo młodszego rewidenta celnego określa się stopień w korpusie podoficerów Służby Celnej. Natomiast przypisanie funkcjonariuszom stopni w poszczególnych korpusach, uregulowano przepisami art. 223 ust. 2-6 ww. ustawy. W świetle tych przepisów zadaniem organu było przyporządkowanie danego funkcjonariusza, który w dniu wejścia w życie ustawy pełnił służbę w Służbie Celnej do właściwego korpusu, precyzyjnie wskazanego w ustawie, w zależności od dotychczasowego stopnia lub zajmowanego stanowiska bądź pełnionych obowiązków. Określenie stopni służbowych zaś, o których mowa w ust. 2 - 6, uzależnione było od okresu służby w Służbie Celnej albo zatrudnienia w administracji celnej lub skarbowej oraz posiadanego doświadczenia i wykształcenia w sprawach z zakresu zadań Służby Celnej. Nadto ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o Służbie Celnej wprowadziła m.in. zmianę nazw stopni służbowych funkcjonariuszy i pogrupowała je w określone korpusy, odpowiednio: oficerów starszych Służby Celnej, oficerów młodszych Służby Celnej, aspirantów Służby Celnej, podoficerów Służby Celnej i szeregowych Służby Celnej, ustalając odpowiednio w ramach korpusów poszczególne nowe stopnie służbowe (art. 115 ustawy). Z akt sprawy i w tym, znajdującego się w aktach sprawy, formularza pomocniczego do określenia stopnia służbowego wynika, że skarżący zajmował stanowisko – starszy kontroler celny, posiadał staż w administracji celnej, skarbowej od 10.11.1993 r., wykształcenie wyższe, studia podyplomowe kierunek administracja i stopień – młodszy dyspozytor celny. Po uwzględnieniu ww. warunków, zgodnie z kryteriami punktowymi mianowania funkcjonariuszy celnych na stopnie służbowe w poszczególnych korpusach (pismo Szefa Służby Celnej nr [..]z dnia 31.10.2009 r.), skarżący otrzymał 15 punktów. Zgodnie więc z kryteriami punktowymi stosowanymi do wszystkich funkcjonariuszy celnych we wszystkich korpusach, w przypadku uzyskania od 13 do 15 punktów funkcjonariuszowi celnemu określa się stopień służbowy rachmistrza celnego w korpusie podoficerów Służy Celnej. Wobec powyższego, mając na uwadze dyspozycję art. 223 ust. 5 ustawy o Służbie Celnej, aktem mianowania z dnia 23.11.2009 r. należało, działając na podstawie art. 223 ust. 1 i 5 oraz art. 115 ust. 1 pkt 2 lit. "e" ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o Służbie Celnej określić W.Z. stopień służbowy rachmistrza celnego w korpusie podoficerów Służby Celnej. Organ wskazał, iż podnoszony przez skarżącego zarzut zaniżenia punktacji jest bezpodstawny. Organ nie kwestionował ukończenia kilku kierunków studiów podyplomowych przez funkcjonariusza, które są wymienione na formularzu pomocniczym w aktach sprawy niemniej do określenia stopnia służbowego zgodnie z ww. kryteriami były uwzględniane jedynie kierunki związane z zakresem działania Służby Celnej - 1 pkt za każde studia (karta 19 akt). Wnioskujący zatem za studia podyplomowe w kierunku administracja, otrzymał 1 pkt, co też wynika z ww. formularza. Natomiast za wykształcenie funkcjonariusz otrzymał 3 punkty. Zgodnie bowiem z "Kryteriami punktowymi mianowania funkcjonariuszy celnych na stopień służbowy w poszczególnych korpusach" w przypadku posiadania studiów wyższych magisterskich funkcjonariusz otrzymywał 3 punkty. Na dzień wejścia w życia ww. ustawy funkcjonariusz zajmował stanowisko - starszy kontroler celny w Urzędzie Celnym w [..]- II Referat Szczególnego Nadzoru Podatkowego - [..]. Posiadane przez funkcjonariusza wykształcenie rolnicze nie było związane z realizacją zadań na tym stanowisku, stąd nie otrzymał 4 punktów. Niemniej posiadane przez funkcjonariusza wykształcenie zostało zgodnie z art. 223 ust. 7 ww. ustawy uwzględnione przy określaniu stopnia służbowego. Powyższe dane znajdujące się na formularzu były znane funkcjonariuszowi, co potwierdził swoim podpisem i pieczęcią. Nie można zatem w ocenie organu mówić o naruszeniu prawa tym bardziej o naruszeniu kwalifikowanym, w sytuacji gdy przy określaniu stopnia służbowego uwzględniono Skarżącemu posiadane przez niego wykształcenie. Odnosząc się do podnoszonej przez skarżącego kwestii pozbawienia go jako strony czynnego udziału w sprawie poprzez niepoinformowanie o możliwości zapoznania się z aktami sprawy organu wskazał, iż zgodnie z orzecznictwem sądowym do postawienia organowi administracji publicznej zarzutu dotyczącego braku zawiadomienia strony przed wydaniem decyzji o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, koniecznym jest wykazanie, czy strona w przypadku dokonania takiego zawiadomienia, miała zamiar zgłaszania jakiś wniosków dowodowych oraz jaki wpływ na wynik sprawy mogło mieć stwierdzone uchybienie. Dopiero wykazanie, że naruszenia przez organ administracji publicznej zasady czynnego udziału strony w postępowaniu administracyjnym poprzez niezawiadomienie jej o zgromadzeniu materiału dowodowego i możliwości zapoznania się z tym materiałem miało wypływ na wynik sprawy, daje podstawę do przyjęcia, że doszło do naruszenia art. 10 § 1 k.p.a. Organ podniósł, że jego obowiązkiem rozpoznając wniosek o stwierdzenie nieważności aktu mianowania była ocena prawidłowości tego aktu z punktu widzenia wymogów zawartych w ustawie z dnia 27 sierpnia 2009 r. o Służbie Celnej w kontekście podniesionych zarzutów odnoście wydania decyzji z rażącym naruszeniem prawa (art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.). Jak wynika z zaskarżonej decyzji, Szef Służby Celnej zastosował się do powyższego obowiązku i poddał szczegółowej analizie przepisy, których niezastosowanie i nieuwzględnienie przemawiało, zdaniem odwołującego, za stwierdzeniem nieważności decyzji z dnia 23 listopada 2009 r. Jednakże w wyniku przeprowadzonej analizy, Szef Służby Celnej doszedł do przekonania, iż brak jest podstaw do stwierdzenia nieważności ww. aktu mianowania. Z kolei przeprowadzone przez Ministra Finansów postępowanie wykazało, że stanowisko Szefa Służby Celnej wyrażone w zaskarżonej decyzji jest słuszne. Dlatego też należy uznać, że zarzuty zawarte w odwołaniu nie zasługują na uwzględnienie. Stwierdzenie zaś w postępowaniu odwoławczym zgodności skarżonej decyzji z prawem obliguje do utrzymania jej w mocy. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie W.Z. zarzucił zaskarżonej decyzji niezasadną odmowę unieważnienia decyzji Dyrektora Izby Celnej w Olsztynie z dnia 23 listopada 2009 r. W odpowiedzi na skargę Minister Finansów wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe argumenty faktyczne i prawne. Sąd I instancji uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. W pierwszej kolejności Sąd I instancji wskazał, że postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji jest nadzwyczajnym trybem postępowania administracyjnego, którego przedmiotem jest ustalenie, czy decyzja administracyjna dotknięta jest jedną z wad wymienionych w art. 156 § 1 pkt 1-7 k.p.a. Stwierdzenie nieważności ostatecznej decyzji administracyjnej, stanowiące wyjątek od zasady stabilności decyzji, wymaga w związku z tym bezpośredniego ustalenia, że ostateczna decyzja dotknięta jest jedną z wad kwalifikowanych określonych w tym przepisie. W postępowaniu tym organ nie rozpatruje sprawy co do jej istoty, tak jak w postępowaniu odwoławczym, lecz rozstrzyga wyłącznie co do ważności decyzji. O rażącym naruszeniu prawa możemy więc mówić wówczas, gdy treść decyzji pozostaje w oczywistej sprzeczności z treścią przepisu przez proste ich zestawienie, a charakter naruszenia prawa powoduje, że decyzja taka nie może być zaakceptowana jako akt wydany przez organ praworządnego państwa i powinna ulec wyeliminowaniu z obrotu prawnego. Przedmiotem oceny Sądu I instancji była legalność decyzji Ministra Finansów i Szefa Służby Celnej odmawiającej stwierdzenia nieważności aktu mianowania skarżącego decyzją Dyrektora Izby Celnej w Olsztynie z dnia 23 listopada 2009 r. na stopień służbowy rachmistrza celnego w korpusie podoficerów Służby Celnej. Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o Służbie Celnej wprowadziła w Służbie Celnej korpusy (szeregowych Służby Celnej, podoficerów Służby Celnej, aspirantów Służby Celnej, oficerów młodszych Służby Celnej oraz oficerów starszych Służby Celnej) oraz odpowiednio w ramach korpusów nowe stopnie służbowe (art. 115 ustawy). Przyporządkowanie do właściwego korpusu i kryteria uzyskania nowego stopnia służbowego w tym korpusie, funkcjonariuszy, którzy w dniu wejścia w życie ustawy pełnili służbę w Służbie Celnej, regulują przepisy art. 223 zawarte w Rozdziale 14 ustawy zatytułowanym "Przepisy przejściowe". Kryteria zawarte w art. 223 ust. 2-6 precyzyjnie określają sposób ustalenia przynależności funkcjonariuszy do określonego korpusu Służby Celnej. W świetle ww. przepisów zadaniem organu było umieścić danego funkcjonariusza w odpowiednim korpusie, precyzyjnie wskazanym w ustawie, w zależności od dotychczasowego stopnia lub zajmowanego stanowiska bądź pełnionych obowiązków. Zgodnie z art. 223 ust. 5 ustawy o Służbie Celnej funkcjonariuszowi celnemu, który przed dniem wejścia w życie ustawy pełnił służbę w stopniu młodszego dyspozytora celnego (tak jak odwołujący), starszego rewidenta celnego, rewidenta celnego albo młodszego rewidenta celnego stopień określa się w korpusie podoficerów Służby Celnej. W dniu wejścia w życie ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o Służbie Celnej, tj. w dniu 31 października 2009 r. W.Z. pełnił służbę w stopniu młodszego dyspozytora celnego. Mając na uwadze dyspozycję art. 223 ust. 5 ustawy o Służbie Celnej należało skarżącemu określić stopień służbowy w korpusie podoficerów Służby Celnej. Aktem mianowania z dnia 23 listopada 2009 r. Dyrektor Izby Celnej w Olsztynie, działając na podstawie art. 223 ust. 1 pkt 5 oraz art. 115 ust. 1 pkt 2 lit. e ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o Służbie Celnej określił W.Z. stopień służbowy rachmistrza celnego w korpusie podoficerów Służby Celnej. Badając zarzuty podniesione przez stronę w przedmiocie wadliwości aktu mianowania jako decyzji administracyjnej prawidłowo wskazał organ, iż decyzja (akt mianowania) z dnia 23 listopada 2009 r., została wydana przez właściwy organ - Dyrektora Izby Celnej w Olsztynie, w oparciu o obowiązujące przepisy ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o Służbie Celnej. Decyzja zawiera oznaczenie organu wydającego akt, wskazanie adresata, rozstrzygnięcie oraz podpis osoby upoważnionej do wydania decyzji oraz datę. Sąd I instancji zauważył, iż zakwalifikowanie danego pisma jako decyzji nie wymaga, aby pismo to zawierało wszystkie składniki decyzji przewidziane w art. 107 k.p.a. Jako decyzję administracyjną należy traktować każdy wydany na podstawie powszechnie obowiązującego prawa, władczy i jednostronny akt organu administracyjnego, rozstrzygający konkretną sprawę i skierowany do indywidualnego adresata, niezwiązanego z organem węzłem zależności organizacyjnej czy podległości służbowej. Obligatoryjne składniki treści decyzji określa art. 107 § 1 k.p.a. Cztery spośród wymienionych elementów są traktowane jako konstytutywne, to jest takie, których istnienie decyduje o tym, że w danym przypadku mamy do czynienia z decyzją administracyjną. Należą do nich - oznaczenie organu administracji wydającego akt, wskazanie adresata aktu, rozstrzygnięcie o istocie sprawy oraz podpis osoby reprezentującej organ administracji publicznej. Tak więc akt zawierający określenie autora, adresata, rozstrzygnięcie, podpis osoby reprezentującej organ, zawiera to minimum elementów, które przesądzających o tym, iż mamy do czynienia z decyzją administracyjną, (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 22 września 1981 r., sygn. akt SA 791/81, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z siedzibą w Warszawie z 22 listopada 2011, sygn. akt VII SA/Wa 1372/11, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 19 grudnia 2011 r., sygn. akt II SA/Wa 1567/11). Ponadto Sąd I instancji zgodził się z organem, iż zarzut zaniżenia punktacji jest bezpodstawny. Organ nie kwestionował ukończenia kilku kierunków studiów podyplomowych przez funkcjonariusza, które są wymienione na formularzu pomocniczym w aktach sprawy, niemniej do określenia stopnia służbowego zgodnie z ww. kryteriami były uwzględniane jedynie kierunki związane z zakresem działania Służby Celnej - 1 pkt za każde studia (karta 19 akt). Wnioskujący zatem za studia podyplomowe z kierunku administracja, otrzymał 1 pkt, co też wynika z ww. formularza. Natomiast za wykształcenie funkcjonariusz otrzymał 3 punkty. Zgodnie bowiem z "Kryteriami punktowymi mianowania funkcjonariuszy celnych na stopień służbowy w poszczególnych korpusach" w przypadku posiadania studiów wyższych magisterskich funkcjonariusz otrzymywał 3 punkty. Na dzień wejścia w życia ww. ustawy funkcjonariusz zajmował stanowisko - starszy kontroler celny w Urzędzie Celnym w [..]- II Referat Szczególnego Nadzoru Podatkowego - [..]. Posiadane przez funkcjonariusza wykształcenie rolnicze nie było związane z realizacją zadań na tym stanowisku, stąd nie otrzymał 4 punktów. Niemniej posiadane przez funkcjonariusza wykształcenie zostało zgodnie z art. 223 ust. 7 ww. ustawy uwzględnione przy określaniu stopnia służbowego. Powyższe dane znajdujące się na formularzu były znane funkcjonariuszowi, co potwierdził swoim podpisem i pieczęcią. Nie można zatem w ocenie Sądu mówić o naruszeniu prawa tym bardzie o naruszeniu kwalifikowanym, w sytuacji gdy przy określaniu stopnia służbowego uwzględniono skarżącemu posiadane przez niego wykształcenie. Następnie Sąd podkreślił, że do postawienia organowi zarzutu dotyczącego braku zawiadomienia strony przed wydaniem decyzji o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań koniecznym jest wykazanie, czy strona w przypadku dokonania takiego zawiadomienia, miała zamiar zgłaszania jakiś wniosków dowodowych oraz jaki wpływ na wynik sprawy mogło mieć stwierdzone uchybienie. W rozpatrywanej sprawie natomiast same twierdzenia skarżącego, że nie był stroną postępowania administracyjnego, a jedynie odbiorcą komunikatów Dyrektora Izby Celnej w Olsztynie, nie mogą być wystarczającą podstawą do wyeliminowania decyzji z obrotu prawnego, w sytuacji gdy nie doszło do rażącego naruszenia przepisów prawa a wszelkie wątpliwości i zarzuty strony co do mianowania na stopień służbowy, zostały wyjaśnione w toku postępowania. Od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego złożył W.Z., zaskarżając go w całości zarzucił Sądowi I instancji naruszenie przepisów prawa procesowego, które miało istotony wpływ na wynik sprawy tj. 1) art. 145 § 1 pkt 2 P.p.s.a. w zw. z art. 156 § 1 pkt. 2 k.p.a. w zw. z art. 107 § 1 k.p.a. oraz art. 9 i 10 § 1 k.p.a. oraz art. 73 i 74 k.p.a. i art. 78 oraz 81 k.p.a. poprzez zaakceptowanie i utrzymanie w mocy zaskarżonej decyzji Szefa Służby Celnej o braku odmowy stwierdzenia nieważności decyzji Dyrektora Izby Celnej w Olsztynie z dnia 23 listopada 2009 r. pomimo iż decyzja ta zapadła z rażącym naruszeniem prawa tj. nie zawierała elementów właściwych dla decyzji administracyjnej (w tym obszernego uzasadnienia wyjaśniającego ustalony stan faktyczny i podstawy podjętej decyzji), a nadto decyzja ta zapadła po przeprowadzeniu postępowania w toku którego w ogóle nie uczestniczyła strona i tym samym skarżący był pozbawiony prawa aktywnego udziału w postępowaniu (w tym składania wniosków dowodowych, zapoznania się z aktami sprawy), a brak ten skutkował niekorzystnym dla niego rozstrzygnięciem; 2) art. 145 § 1 pkt 2 P.p.s.a. w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. w zw. z art. 223 ust. 1 pkt 5 oraz art. 223 ust .5 i art. 115 ust. 1 pkt 2 lit. e ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o Służbie Celnej poprzez zaakceptowanie i utrzymanie w mocy zaskarżonej decyzji Szefa Służby Celnej utrzymującej w mocy decyzję Dyrektora Izby Celnej w Olsztynie o braku odmowy stwierdzenia nieważności decyzji Dyrektora Izby Celnej w Olsztynie z dnia 23 listopada 2009 r. pomimo iż decyzja ta zapadła z rażącym naruszeniem prawa - skarżącemu w oparciu o w/w przepisy ustawy o Służbie Celnej wadliwie wyliczono punktację służącą do mianowania na stopień służbowy i w efekcie mianowano skarżącego na niewłaściwy stopień służbowy- nieadekwatny do jego wiedzy, wykształcenia i umiejętności. W konkluzji skargi kasacyjnej wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), powoływanej dalej jako P.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania, której przesłanki zostały określone w art. 183 § 2 P.p.s.a. Żadna z przesłanek nieważności postępowania wymienionych w art. 183 § 2 P.p.s.a. nie zachodzi w niniejszej sprawie. Zatem sprawa ta mogła być przez Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznana tylko w granicach zakreślonych skargą kasacyjną. Podkreślenia wymaga to, że postępowanie administracyjne toczyło się wskutek wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji, opartego na przesłance rażącego naruszenia prawa określonej w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. W tego rodzaju postępowaniu organ administracji nie rozpatruje ponownie sprawy zakończonej ostateczną decyzją, lecz rozważa, czy jej wydanie nie nastąpiło z rażącym naruszeniem prawa. Zatem w realiach niniejszej sprawy rzeczą organów było jedynie rozważenie, czy zebrane dowody pozwalają na przyjęcie, że akt mianowania skarżącego na stopień rachmistrza celnego w korpusie podoficerów Służby Celnej rażąco narusza prawo. Zdaniem autora skargi kasacyjnej akt mianowania narusza prawo w sposób rażący ponieważ nie zawiera wszystkich elementów właściwych dla decyzji administracyjnych, a nadto został wydany po przeprowadzeniu postępowania w którym skarżący nie uczestniczył. Kolejnym powodem uznania aktu mianowania za nieważny jest w ocenie skargi kasacyjnej wadliwa punktacja przyznana skarżącemu, w oparciu o którą ustalono stopień służbowy. Skarga kasacyjna nie posiada usprawiedliwionych podstaw. Zgodnie z art. 223 ust. 1 ustawy o Służbie Celnej w terminie miesiąca od dnia wejścia w życie ustawy kierownik urzędu dokona mianowań funkcjonariuszy na stopnie służbowe. W myśl ust. 5 art. 223 ustawy funkcjonariuszowi celnemu, który przed dniem wejścia w życie ustawy pełnił służbę w stopniu młodszego dyspozytora, starszego rewidenta celnego, rewidenta celnego albo młodszego rewidenta celnego określa się stopień w korpusie podoficerów Służby Celnej. W.Z. przed wejściem w życie ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o Służbie Celnej pełnił służbę w stopniu młodszego dyspozytora, co stosownie do w/wym. przepisu uzasadniało mianowanie go na określony stopień w korpusie podoficerów. W rozpoznawanej sprawie sporny pozostaje jedynie stopień na jaki skarżący został mianowany. Ustalenie stopnia służbowego nastąpiło w oparciu o kryteria przekazane dyrektorom izb celnych przez szefa Służby Celnej przy piśmie z dnia 31 października 2009r. Skarżący kasacyjnie uważa, że według powyższych kryteriów przyznana mu punktacja jest niższa o 4 punkty ( 3 punkty za studia podyplomowe i 1 punkt za wykształcenie ). Skarżący uzyskał 15 punktów, powinien jego zdaniem otrzymać 19 punktów, co uzasadniałoby mianowanie na wyższy stopień służbowy. Odnosząc się w pierwszej kolejności do ilości punktów uzyskanych przez skarżącego, gdyż ilość punktów determinuje ustalenie stopnia służbowego, Naczelny Sąd Administracyjny uznał ustaloną przez organ punktację za prawidłową. W.Z. posiada wykształcenie mgr. inż. [..]. Skarżący jak prawidłowo ustalił to organ nie ukończył studiów administracyjnych, prawniczych, ekonomicznych lub innych specjalistycznych, które byłyby związane z realizacją zadań na stanowisku w Służbie Celnej. Oceny tej nie zmienia fakt pełnienia przez wym. funkcji koordynatora ds. Konwencji Waszyngtońskiej. Zadania realizowane w Służbie Celnej należy bowiem określać wyłącznie z uwzględnieniem art. 2 ust. 1 ustawy o Służbie Celnej. Ukończenie przez W.Z. kilku rodzajów studiów podyplomowych nie oznacza, że należało przyznać funkcjonariuszowi po 1 punkcie za każde studia, gdyż jak wynika z kryteriów ustalonych dla określania stopnia służbowego 1 punkt dotyczy tylko studiów podyplomowych związanych z zakresem działania Służby Celnej. Ta zaś nie zajmuje się bezpieczeństwem i ochroną człowieka w środowisku pracy, ani wyceną nieruchomości. Uzyskane przez skarżącego wykształcenie związane z ukończeniem przez niego studiów podyplomowych o takim charakterze z pewnością podnosiło jego kwalifikacje i mogło okazać się z korzyścią dla służby, nie zmienia to jednak faktu że tego rodzaju kierunek studiów podyplomowych nie pozostaje w związku z zadaniami postawionymi przed Służbą Celną. Odnosząc się do zarzutów skargi kasacyjnej opisanymi w jej pkt. II, które dotyczą braków formalnych aktu mianowania z dnia 23 listopada 2009r. oraz pozbawienia skarżącego prawa do uczestniczenia w postępowaniu poprzedzającym mianowanie w pierwszej kolejności trzeba przypomnieć, że zarzuty naruszenia przepisów postępowania mogą stanowić podstawę skargi kasacyjnej o ile zostanie wykazane, że zarzucane nieprawidłowości miały istotny wpływ na wynik sprawy – art. 174 pkt. 2 P.p.s.a. Dokonana przez Naczelny Sąd Administracyjny analiza uzasadnienia skargi kasacyjnej prowadzi do wniosku, że skarga kasacyjna nie spełnia tego wymogu. Poza stwierdzeniem, że skarżący nie miał możliwości zapoznania się z aktami sprawy oraz zebranym materiałem dowodowym i wypowiedzenia się, skarga kasacyjna nie wykazuje związku pomiędzy zarzucanym uchybieniem a wynikiem rozstrzygnięcia. Mówi się w niej o tym, że gdyby skarżący miał możliwość skorzystania z prawa do udziału w postępowaniu mógłby zabrać głos i złożyć wnioski dowodowe na okoliczność wykorzystania zdobytego przez niego wykształcenia w Służbie Celnej. W tym miejscu trzeba przypomnieć, że okoliczność ta nie miała żadnego znaczenia z punktu widzenia kryteriów obowiązujących przy mianowaniu funkcjonariuszy celnych na stopień służbowy w poszczególnych korpusach. Dlatego nie wymagała dowodu. Gdy chodzi zaś o zarzucane w skardze kasacyjnej braki formalne aktu mianowania – brak uzasadnienia, brak określenia że jest on decyzją administracyjną, to skarga kasacyjna w ogóle nie odnosi się do ewentualnego wpływu tych uchybień na wynik rozstrzygnięcia, tym bardziej nie wykazuje że był on istotny. Z tych względów podnoszone zarzuty należało ocenić jako nietrafne. Mając na uwadze powyższe rozważania Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło