II SA/Wa 557/15

WyrokWSA w Warszawie2015-07-10

Skład orzekający: Ewa Marcinkowska, Anna Mierzejewska, Janusz Walawski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy cofnięcie pozwolenia na broń palną myśliwską jest obligatoryjne w przypadku skazania za umyślne przestępstwo, nawet jeśli czyn ten w polskim systemie prawnym kwalifikowany jest jako wykroczenie, a w systemie prawnym kraju skazującego jako przestępstwo?
Ratio decidendi
Cofnięcie pozwolenia na broń jest obligatoryjne, gdy osoba została skazana prawomocnym orzeczeniem sądu za umyślne przestępstwo lub umyślne przestępstwo skarbowe, zgodnie z art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 lit. a) ustawy o broni i amunicji. Ustawodawca sam rozstrzygnął, że istnienie takiego skazania jest samoistną przesłanką do cofnięcia pozwolenia, a decyzja ta ma charakter związany, a nie uznaniowy. Nie jest wymagane odrębne badanie, czy osoba stanowi zagrożenie dla porządku lub bezpieczeństwa publicznego, gdyż ocena ta została dokonana przez ustawodawcę.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła cofnięcia Z. A. pozwolenia na broń palną myśliwską. Organ administracji oparł decyzję na prawomocnym wyroku Sądu Policyjnego w B. z dnia [...] maja 2008 r., którym skarżący został skazany za prowadzenie pojazdu w stanie nietrzeźwości. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów proceduralnych i materialnoprawnych, twierdząc, że czyn ten w polskim prawie jest wykroczeniem, a nie przestępstwem. Wcześniejsze postępowania sądowe wykazały potrzebę dokonania przez organ kwalifikacji prawnej czynu.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Marcinkowska Sędziowie WSA Anna Mierzejewska Janusz Walawski (spr.) Protokolant starszy sekretarz sądowy Dorota Kwiatkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 lipca 2015 r. sprawy ze skargi Z. A. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] stycznia 2015 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń palną myśliwską - oddala skargę - Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 4 października 2012 r. sygn. akt II SA/Wa 1249/12 uchylił decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] maja nr [...] w przedmiocie cofnięcia Z. A. pozwolenia na broń palną myśliwską. Sąd w uzasadnieniu decyzji podał, że przesłanką cofnięcia pozwolenia na broń na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 lit. a) ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2004 r. Nr 52, poz. 525 z późn. zm.) musi być fakt wydania wobec danej osoby prawomocnego wyroku skazującego za popełnienie umyślnego przestępstwa. Okolicznością niesporną jest, że skarżący został skazany przez Sąd Policyjny w B. w dniu [...] maja 2008 r. Jedynym źródłem, w oparciu o które organ dokonał ustalenia faktu skazania za popełnienie przestępstwa był Krajowy Rejestr Karny. Bazując wyłącznie na danych w nim zawartych, brak jest możliwości jednoznacznego stwierdzenia, iż sporny czyn został poprawnie zakwalifikowany jako przestępstwo. Sąd zobowiązał organ do dokonania kwalifikacji prawnej czynu w odniesieniu do aktu prawnego na podstawie którego orzekał Sąd w B.. Naczelny Sąd Administracyjny, po rozpoznaniu skargi kasacyjnej Komendanta Głównego Policji, wyrokiem z dnia 27 czerwca 2014 r. sygn. akt II OSK 163/13 skargę kasacyjną oddalił. W uzasadnieniu wyroku, Naczelny Sad Administracyjny podał, że wbrew twierdzeniu organu, w zaskarżonym wyroku Sąd nie przesądził, iż czyn, za który skazano skarżącego nie jest przestępstwem, lecz jedynie wskazał, iż przedstawił on odpis wyroku, z którego nie wynika, że został skazany za przestępstwo. Powodem uchylenia zaskarżonej decyzji nie było zatem przedstawienie przez skarżącego wyroku, z którego wynika, iż czyn za który ukarano go został określony w nim jako wykroczenie, lecz to, że Sąd I instancji uznał, iż niewystarczające jest w tej sytuacji oparcie się przez organy Policji jedynie na danych zawartych w Krajowym Rejestrze Karnym. Nie zmienia tej oceny stanowisko zawarte w odpowiedzi na skargę zwykłą i skargę kasacyjną, w których szeroko rozważa się cechy klasyfikacji przestępstw i ich podziału na zbrodnie i występki podnosząc, że w niektórych systemach prawnych również wykroczenia zaliczane są do grupy przestępstw, ponieważ właśnie tej poszerzonej analizy, bez przesądzania obecnie o jej słuszności, zabrakło w uzasadnieniu zaskarżonej do Sądu I instancji decyzji o cofnięciu pozwolenia na broń myśliwską. Komendant Główny Policji, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267 z późn. zm.) oraz art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 lit. a ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2012 r. poz. 576 z późn. zm.), w dniu [...] stycznia 2015 r. wydał decyzję nr [...], którą utrzymał w mocy decyzję [...] Komendanta [...] Policji z dnia [...] marca 2012 r. nr [...] o cofnięciu Z. A. pozwolenia na broń palną myśliwską w ilości trzech egzemplarzy do celów łowieckich. Organ odwoławczy w uzasadnieniu decyzji podał, że w [...] B. obowiązuje francuski model prawa karnego wprowadzający trójpodział przestępstw. Zgodnie z tym podziałem, przestępstwa zostały podzielone na zbrodnie, występki oraz wykroczenia, które są najniższą kategorią przestępstw i są rozpoznawane przez sądy policyjne. Z. A.i w dniu [...] maja 2008 r. został skazany przez Sąd Policyjny w B. za czyn z art. 34 § 2.1 AR z 16 marca 1968 r. oraz art. 8.3 ust. 1 AR z dnia 1 grudnia 1975 r., który należy do wykroczeń, ale z opisu popełnionego czynu wynika, że w polskim systemie prawnym jest występkiem. W [...] B. za prowadzenie pojazdu w stanie nietrzeźwości lub pod wpływem środków odurzających bądź leków kierowca karany jest w zależności od stężenia alkoholu we krwi. Kierowca za stężenie alkoholu we krwi w przedziale 0,5 – 0,8 karany jest zakazem prowadzenia pojazdu przez 3 godziny oraz mandatem płatnym na miejscu w wysokości 150 euro, a w przypadku postępowania sądowego grzywna może wynieść od 150 – do 3.000 euro. Z akt sprawy wynika, że Z. A. został prawomocnie skazany w związku z tym, że w miejscu publicznym prowadził on pojazd mając stężenie alkoholu w wydychanym powietrzu co najmniej 0,50 miligrama na litr wydychanego powietrza. Ustawą z dnia 18 marca 2004 r. o zmianie ustawy – Kodeks karny, ustawy – Kodeks postępowania karnego oraz ustawy Kodeks wykroczeń (Dz. U. Nr 69, poz. 626) dokonano implementacji do prawa polskiego przepisów Konwencji o ochronie interesów finansowych Wspólnot Europejskich (Dz. Urz. WE Nr C 316, 27.11.1995) oraz Konwencji o cyberprzestępczości, przyjętej w ramach Rady Europy, którą Polska podpisała w dniu 23 listopada 2001 r. Wprowadzone od 1 maja 2004 r. zmiany polegały m. in. na objęciu jurysdykcją polskiego wymiaru sprawiedliwości przestępstw popełnionych za granicą Polski, niezależnie od obywatelstwa sprawcy oraz karalności czynu w miejscu jego popełnienia (art. 112 K. k.), jak również doprecyzowaniu zasady podwójnego skazania za granicą i w Polsce (art. 114 K. k.) oraz rozszerzeniu katalogu wyjątków od tej zasady o wyroki zapadłe przed niektórymi trybunałami międzynarodowymi i sądami państw obcych (art. 114 § 3). W toku prowadzonego postępowania administracyjnego uzyskano informację z Biura Informacyjnego Krajowego Rejestru Karnego, że na dzień [...] stycznia 2015 r. Z. A. nadal w nim figuruje, jako osoba skazana. Zgodnie z art. 1 ust. 2 pkt 7 ustawy z dnia 24 maja 2000 r. o Krajowym Rejestrze Karnym wykroczenia ulegają ujawnieniu jedynie w przypadku samoistnego skazania na areszt. Wobec ww. została orzeczona grzywna w wysokości 1.100 euro lub 33 dni alternatywnej kary aresztu w zawieszeniu na trzy lata dla 550,00 euro lub 15 dni alternatywnej kary aresztu D.D.C. (utrata prawa do prowadzenia pojazdów): 23 dni dla wszystkich pojazdów silnikowych. W związku z powyższym, w ocenie organu Z. A. został prawomocnie skazany za przestępstwo prowadzenia pojazdu mechanicznego w stanie nietrzeźwości, natomiast strona podmiotowa tego przestępstwa zasadza się na umyślności, a tym samym decyzja wydana na podstawie art 18 ust. 1 pkt 2 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 lit. a) ustawy o broni i amunicji jest decyzją zgodną z prawem obowiązującym w dacie jej wydania. Z. A., reprezentowany przez pełnomocnika, wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na powyżej określoną decyzję zarzucając organowi, że została wydana z naruszeniem art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w zw. z art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 lit. a) ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji oraz przepisów postępowania, tj. art. 7, 75 § 1, 77 § 1 i art. 80 Kpa. Pełnomocnik skarżącego podnosząc powyższe zarzuty wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania. Komendant Główny Policji w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Organ odniósł się również do zarzutów podniesionych w skardze i stwierdził, że nie doszło do naruszenia określonych w niej przepisów. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Przystępując do oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji w pierwszej kolejności wzgląd należy mieć na to, iż niniejsza sprawa była już przedmiotem oceny dokonanej przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 27 czerwca 2014 r. sygn. akt II OSK 163/13, którym oddalono skargę kasacyjną Komendanta Głównego Policji na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 4 października 2012 r. sygn. akt II SA/Wa 1249/12, przekazując sprawę temu Sądowi do ponownego rozpoznania. Zgodnie zaś z art. 190 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.) sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Nie można oprzeć skargi kasacyjnej od orzeczenia wydanego po ponownym rozpoznaniu sprawy na podstawach sprzecznych z wykładnią prawa ustaloną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Przez ocenę prawną, o której mowa w powyżej przytoczonym przepisie, należy rozumieć osąd o prawnej wartości sprawy, a ocena prawna może dotyczyć stanu faktycznego, wykładni przepisów prawa materialnego i procesowego, prawidłowości korzystania z uznania administracyjnego, jak też kwestii zastosowania określonego przepisu prawa jako podstawy do wydania takiej, a nie innej decyzji. Obowiązek podporządkowania się ocenie prawnej wyrażonej w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego, ciążący na Sądzie rozpoznającym ponownie daną sprawę, może być wyłączony tylko w wypadku istotnej zmiany stanu prawnego lub faktycznego. Zatem Sąd, któremu sprawa została przekazana do ponownego rozpoznania, nie ma całkowitej swobody przy wydawaniu nowego orzeczenia, gdyż jest on związany wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny, przy czym związanie tą wykładnią ma szeroki zasięg. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie mógłby odstąpić od zawartej w orzeczeniu wykładni prawa wyłącznie jeżeli stan faktyczny sprawy ustalony w wyniku ponownego jej rozpoznania uległ tak zasadniczej zmianie, że do nowo ustalonego stanu faktycznego nie mają zastosowania przepisy wyjaśnione przez Naczelny Sąd Administracyjny, ewentualnie jeśli po wydaniu orzeczenia Naczelnego Sądu Administracyjnego zmieni się stan prawny. Żadna z powyższych przesłanek nie zaistniała w rozpoznawanej sprawie. Stan faktyczny przedmiotowej sprawy, analizowany w pierwotnym postępowaniu sądowoadministracyjnym nie uległ zmianie. Nie uległ również zmianie stan prawny. Przedmiot zaskarżenia stanowiła decyzja Komendanta Głównego Policji wydana w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń palna myśliwską. Stosownie do treści art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t. j. Dz. U. z 2014 r., poz. 1647), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m. in. przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Skarga analizowana pod tym kątem nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowił art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 lit. a ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji. Zgodnie art. 18 ust. 1 pkt 2 powołanej ustawy, właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której takie pozwolenie wydano należy do grona osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 2-6 tej ustawy. W myśl art. 15 ust. 1 pkt 6 lit. a ustawy, chodzi tu o osoby stanowiące zagrożenie dla siebie, porządku lub bezpieczeństwa publicznego: skazane prawomocnym orzeczeniem sądu za umyślne przestępstwo lub umyślne przestępstwo skarbowe. W rozpoznawanej sprawie podstawą do cofnięcia pozwolenia na broń palną myśliwską do celów łowieckich był prawomocny wyrok Sądu Policyjnego w B. z dnia [...] maja 2008 r., którym skarżący został skazany za prowadzenie pojazdu w miejscu publicznym, podczas gdy analiza wydychanego powietrza stwierdziła stężenie alkoholu co najmniej 50 miligrama na litr. Czyn ten w stanowił wykroczenie, ale w systemie prawnym obowiązującym w [...] B. jest to kategoria przestępstwa. Opis popełnione przez skarżącego wykroczenie znajduje swoje potwierdzenie w art. 178a w Kodeksie karnym obowiązującym w Polsce i kwalifikowane jest jako występek popełniony z winny umyślnej. W sprawie zatem została spełniona przesłanka do cofnięcia pozwolenia na broń, określona w art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji, gdyż skarżący stał się osobą, o której mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 lit. a powołanej ustawy. Należy podkreślić, że obecna konstrukcja art. 15 ust. 1 pkt 6 lit. a w związku z art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji nie pozostawia żadnych wątpliwości, że organ stosujący te przepisy, po stwierdzeniu zaistnienia przesłanek określonych w pierwszym z nich, obligatoryjnie musi wydać decyzję o cofnięciu decyzji o pozwoleniu na broń. Każda z osób, która została skazana za umyślne przestępstwo lub przestępstwo skarbowe, niejako automatycznie stanowi zagrożenie dla siebie, porządku lub bezpieczeństwa publicznego. Bez znaczenia są wówczas okoliczności podniesione w skardze, tj.: pozytywne opinie sąsiedzkie, nienaganne zachowanie, czy zasługi związane z represjonowaniem przez aparat bezpieczeństwa. Sprawy cofnięcia pozwolenia na broń nie pozostawiono uznaniu organu. Brzmienie przepisu art. 18 ust. 1 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji: "cofa pozwolenie na broń" oznacza, że decyzja w sprawie cofnięcia pozwolenia na broń nie jest decyzją wydawaną w granicach uznania administracyjnego, lecz ma charakter decyzji związanej. Przepis ten nakłada na organ Policji obowiązek wydania decyzji o cofnięciu pozwolenia na broń w przypadku zaistnienia przesłanek określonych w art. 15 ust. 1 pkt 2-6 tej ustawy. W związku z powyższym, organ nie jest zobowiązany do badania, czy dana osoba stanowi zagrożenie dla porządku i bezpieczeństwa publicznego, uzasadniające cofnięcie jej pozwolenia na broń, gdyż stosownej oceny dokonał już ustawodawca. Katalog wymieniony w tym przepisie ma obecnie charakter zamknięty. W ocenie Sądu, organ słusznie wskazał w zaskarżonej decyzji, że ustawodawca sam rozstrzygnął, że istnienie zagrożenia dla porządku lub bezpieczeństwa publicznego uzasadnia sam fakt skazania za przestępstwo umyślne. Decyzja o cofnięciu pozwolenia na broń nie ma charakteru środka karnego, lecz administracyjnoprawny. Ustawodawca uznał bowiem, że sam fakt skazania prawomocnym orzeczeniem sądu za umyślne przestępstwo lub umyślne przestępstwo skarbowe jest samoistną przesłanką do cofnięcia pozwolenia na broń. Popełnienie bowiem wskazanych czynów (ich dokonanie) świadczy, że dana osoba nie daje rękojmi zachowania postawy, jaką dochowywać - w ocenie ustawodawcy - powinien posiadacz broni. Broń oraz amunicja ze względu na potencjalnie możliwe wywołanie nimi zagrożenia dla życia lub zdrowia ludzkiego, musi podlegać reglamentacji, zaś dostęp do nich mogą mieć tylko osoby opanowane, praworządne, zrównoważone, dojrzałe. Z tego też względu przepisy dopuszczające jednostki do posiadania broni i amunicji muszą być wykładane możliwie rygorystycznie. Ma to szczególne znaczenie wobec art. 38 Konstytucji RP, w myśl którego Rzeczpospolita Polska zapewnia każdemu człowiekowi prawną ochronę życia. Ścisła, daleko idąca reglamentacja i kontrola dostępu do broni jest właśnie elementem tej ochrony, tym samym restrykcyjne rozumienie przepisów o dostępie do broni i amunicji wypływa z samej ustawy zasadniczej. Z uwagi na powyższe Sąd orzekający w niniejszej sprawie nie stwierdził aby zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów określonych w skardze. Podkreślić należy, że wbrew twierdzeniu pełnomocnika skarżącego nie doszło do naruszenia art. 153 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, gdyż organ dokonał kwalifikacji prawnej czynu, za który skarżący został skazany wyrokiem Sądu Policyjnego w B.. Organ nie oparł rozstrzygnięcia wyłącznie na danych zawartych w Krajowym Rejestrze Karnym, ale dokonał analizy czynu skarżącego m. in. na podstawie opracowania Kancelarii Senatu RP - "Kary za prowadzenie pojazdu w stanie nietrzeźwości w wybranych krajach – luty 2004". W ocenie Sądu, na użytek niniejszej sprawy opracowanie to jest wystarczające i w pełni umożliwia dokonanie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego skarżącemu przez Sąd Policyjny w B. w odniesieniu do aktu prawnego na podstawie którego orzekał ten Sąd, a organ został do tego zobowiązany w wyroku Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Warszawie z dnia 4 października 2012 r. sygn. akt II SA/Wa 1249/12. Jednocześnie należy podkreślić, że organ szeroko rozważył cechy kwalifikacji przestępstw i ich podział na zbrodnie i występki, dokonał pogłębionej analizy problemu, co znalazło potwierdzenie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i stanowi realizację stwierdzeń zawartych w uzasadnieniu wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 czerwca 2014 r. sygn. akt II OSK 163/13. Z tych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło