II OSK 1621/16

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2018-05-24

Skład orzekający: Grzegorz Czerwiński, Andrzej Wawrzyniak, Michał Ruszyński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organizacja społeczna, która zainicjowała postępowanie administracyjne z urzędu i brała w nim czynny udział, ale nie złożyła formalnego wniosku o dopuszczenie do udziału w postępowaniu i nie otrzymała postanowienia o dopuszczeniu, posiada legitymację do wniesienia skargi do sądu administracyjnego?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że organizacja społeczna, która zainicjowała postępowanie administracyjne z urzędu i była traktowana przez organ jako strona (doręczano jej pisma i rozstrzygnięcia), posiada legitymację do wniesienia skargi do sądu administracyjnego, nawet jeśli nie złożyła formalnego wniosku o dopuszczenie do udziału w postępowaniu i nie otrzymała postanowienia w tym przedmiocie. W takiej sytuacji uznanie żądania organizacji za uzasadnione i wszczęcie postępowania z urzędu oznacza uzyskanie przez organizację statusu strony.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego uchylającej nakaz rozbiórki i umarzającej postępowanie w sprawie samowolnie wybudowanych ekranów akustycznych. Stowarzyszenie "A" wniosło skargę do WSA, która została oddalona z powodu braku legitymacji skargowej Stowarzyszenia. Stowarzyszenie wniosło skargę kasacyjną od wyroku WSA, zarzucając naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, w tym błędne uznanie braku legitymacji skargowej.
Rozstrzygnięcie
Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżony wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania temu sądowi. Zasądził od Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz Stowarzyszenia "A" zwrot kosztów postępowania kasacyjnego.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Grzegorz Czerwiński Sędziowie Sędzia NSA Andrzej Wawrzyniak Sędzia del. WSA Michał Ruszyński /spr./ Protokolant asystent sędziego Tomasz Muszyński po rozpoznaniu w dniu 24 maja 2018 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej Stowarzyszenia "A" z siedzibą w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 12 lutego 2016 r. sygn. akt VII SA/Wa 641/15 w sprawie ze skargi Stowarzyszenia "A" z siedzibą w W. na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Warszawie z dnia [...] stycznia 2015 r. nr [...] w przedmiocie uchylenia nakazu rozbiórki i umorzenia postępowania administracyjnego 1. uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania, 2. zasądza od Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Warszawie na rzecz Stowarzyszenia "A" z siedzibą w W. kwotę 730 (siedemset trzydzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Wyrokiem z 12 lutego 2016 r., sygn. akt VII SA/Wa 641/15, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, po rozpoznaniu skargi Stowarzyszenia zwykłego "[...]" na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (dalej: MWINB) z [...] stycznia 2015 r., nr [...] w przedmiocie uchylenia nakazu rozbiórki i umorzenia postępowania administracyjnego, oddalił skargę. Wyrok został wydany w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy: Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla m.st. Warszawy (dalej: PINB) decyzją nr [...] z [...] listopada 2014 r. nakazał inwestorowi – Spółce "A" z siedzibą w W. dokonanie rozbiórki samowolnie wybudowanego ogrodzenia, stanowiącego ekrany akustyczne usytuowane na terenie działek ew. nr [...] z obrębu [...] oraz nr [...] z obrębu [...], zlokalizowanych przy Al. [...] w W. Decyzją nr [...] z [...] stycznia 2015 r. MWINB, po rozpatrzeniu odwołania inwestora, na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267, dalej: K.p.a.) uchylił ww. decyzję organu powiatowego i umorzył postępowanie administracyjne, wskazując, że zgodnie z załącznikiem nr 4 do rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 3 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych warunków technicznych dla znaków i sygnałów drogowych oraz urządzeń bezpieczeństwa ruchu drogowego i warunków ich umieszczania na drogach (Dz.U. Nr 220, poz. 2181 ze zm.), ekrany akustyczne należą do kategorii urządzeń bezpieczeństwa ruchu drogowego i służą do ochrony obiektów i obszarów przyległych przed hałasem. Wynika z tego, że ekrany akustyczne nie są obiektami czy też urządzeniami służącymi do utrzymania dróg, o których mowa w art. 82 ust. 3 pkt 3 ustawy Prawo budowlane. Jednocześnie inwestor posiadał zgodę zarządcy drogi na zajęcie pasa drogowego m.in. pod budowę ekranów akustycznych. W aktach sprawy znajduje się umowa użyczenia nr [...] z [...] lutego 2013 r. W § 1 ust. 3 tej umowy znajduje się zapis, iż w oparciu o art. 22 ust. 2 Prawa o drogach publicznych użyczający oddaje biorącemu w użyczenie działkę na cele związane z potrzebami użytkowników ruchu, tj. budową chodnika i ekranów akustycznych. Z kolei w § 3 ust. 1 biorący w użyczenie zobowiązał się wykonać ww. inwestycję. Ponadto w trakcie czynności kontrolnych, przeprowadzonych przy udziale m.in. Z-cy Naczelnika Wydziału Dróg, Naczelnika Wydziału Mostów i Kierownika Wydziału Mostów ustalono, że inwestor wykonał ekrany akustyczne w oparciu o projekt powykonawczy, uzgodniony z Zarządem Dróg Miejskich. Jednocześnie organ wskazał, że zgodnie z art. 36 Prawa o drogach publicznych w przypadku zajęcia pasa drogowego bez zezwolenia zarządcy drogi lub niezgodnie z warunkami podanymi w tym zezwoleniu właściwy zarządca drogi orzeka, w drodze decyzji administracyjnej, o jego przywróceniu do stanu poprzedniego. Przepisu tego nie stosuje się w przypadku zajęcia pasa drogowego bez zezwolenia zarządcy drogi lub niezgodnie z warunkami podanymi w tym zezwoleniu, wymagającego podjęcia przez właściwy organ nadzoru budowlanego decyzji o rozbiórce obiektu budowlanego. W związku z tym, iż w niniejszej sprawie wykonanie ekranów akustycznych nie podlega reglamentacji Prawa budowlanego, organ właściwy ds. zarządu drogami może podjąć czynności w ramach posiadanych kompetencji, w celu usunięcia ww. ekranów z pasa drogowego. Natomiast z faktu, że ekrany akustyczne nie podlegają reglamentacji ustawy Prawo budowlane, to postępowanie administracyjne w przedmiotowej sprawie stało się bezprzedmiotowe w rozumieniu art. 105 § 1 K.p.a. Ponadto organ wskazał, że przedmiotowe ekrany akustyczne były również przedmiotem postępowania przed Najwyższą Izbą Kontroli, która w Wystąpieniu Pokontrolnym ([...]) nie stwierdziła nieprawidłowości w tym zakresie. Obydwie decyzje zostały doręczone m.in. L. [...] z siedzibą w W., której wniosek z [...] lipca 2014 r. zainicjował wszczęcie postępowania z urzędu przez organ powiatowy. W kontekście rozpoznawanej sprawy istotne jest, że organizacja ta nie wniosła o dopuszczenie jej do postępowania administracyjnego i nie została do niego dopuszczona stosownym postanowieniem. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję MWINB z [...] stycznia 2015 r. wniosła "L. [...]", zarzucając naruszenie licznych przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania oraz wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i zasądzenie kosztów postępowania. Odpowiadając na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczas prezentowaną argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uzasadniając wyrok wskazał, że zgodnie z treścią art. 50 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej: P.p.s.a.) uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny, prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich, Rzecznik Praw Dziecka oraz organizacja społeczna w zakresie jej statutowej działalności, w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób, jeżeli brała udział w postępowaniu administracyjnym. Oznacza to, że dwie kategorie podmiotów mają prawo do wniesienia skargi do sądu administracyjnego. Pierwszą stanowią te, którym to uprawnienie przysługuje dla ochrony ich interesu prawnego. Druga kategoria natomiast to podmioty instytucjonalne, którym zostało przyznane prawo do wniesienia skargi w cudzej sprawie, ze względu na konieczność ochrony również obiektywnego porządku prawnego (por. J.P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2004, s. 87). Jak wynika z powyższego przepisu, prawo złożenia skargi do sądu administracyjnego służy organizacji społecznej tylko wtedy, gdy brała ona udział w postępowaniu administracyjnym. Musi to zatem być organizacja społeczna, która zgłosiła żądanie wszczęcia postępowania administracyjnego lub dopuszczenia jej do udziału w postępowaniu i żądanie to zostało przez organ administracyjny uznane za uzasadnione, skutkiem czego – z mocy postanowienia organu – uczestniczyła ona w postępowaniu administracyjnym na prawach strony (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 13 czerwca 2008 r., II OZ 594/08, LEX nr 493604). W niniejszej sprawie do wydania na podstawie art. 31 § 1 K.p.a. postanowienia w przedmiocie dopuszczenia organizacji społecznej do postępowania administracyjnego nie doszło, bowiem jest to postępowanie wnioskowe, zaś skarżąca stosownego wniosku nie złożyła. Mimo tego otrzymywała pisma w sprawie oraz obie decyzje z pouczeniem o możliwości wniesienia środków zaskarżenia. Badając legitymację skargową organizacji społecznej, wnoszącej skargę do sądu administracyjnego w sprawie dotyczącej interesu prawnego innej osoby, sąd administracyjny jest uprawniony do zbadania, czy organizacja ta została dopuszczona przez organ administracji do postępowania administracyjnego zgodnie z prawem. Przesłanki dopuszczenia organizacji społecznej do udziału w postępowaniu administracyjnym dotyczącym innej osoby zostały określone w art. 31 § 1 K.p.a. Zgodnie z tym przepisem organizacja społeczna może w sprawie dotyczącej innej osoby zostać dopuszczona do udziału w postępowaniu, jeżeli jest to uzasadnione celami statutowymi tej organizacji i gdy przemawia za tym interes społeczny. O dopuszczeniu do udziału organ administracji, jak stanowi o tym art. 31 § 2 K.p.a., rozstrzyga postanowieniem. Sąd administracyjny badając legitymację skargową organizacji społecznej, wnoszącej skargę w sprawie dotyczącej interesu prawnego innej osoby, nie może więc poprzestać na stwierdzeniu, że organizacja społeczna została dopuszczona do udziału w postępowaniu administracyjnym (że wydano stosowne postanowienie), ale jest zobowiązany zbadać, czy dopuszczenie jej do udziału w postępowaniu administracyjnym było uzasadnione jej celami statutowymi i czy przemawiał za tym interes społeczny (tak: Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 18 lutego 2014 r., sygn. akt II OSK 2099/12). Sąd podkreślił, że faktyczne dopuszczenie do postępowania administracyjnego nie może zastąpić złożenia wniosku przez organizację społeczną i zbadania przez organ, czy wszczęcie postępowania na wniosek tej organizacji lub dopuszczenie jej do udziału w nim jest uzasadnione celami statutowymi organizacji i czy przemawia za tym interes społeczny. Powyższe rozważania prowadzą do wniosku, że skarżąca nie posiada przymiotu strony, bowiem nie została dopuszczona do udziału w postępowaniu administracyjnym w sprawie dotyczącej interesu prawnego innej osoby na podstawie art. 31 § 1 K.p.a. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z 15 czerwca 2012 r., sygn. akt II OSK 1133/12, brak przymiotu strony, a więc uprawnienia do złożenia skargi, oceniony być musi jako brak przesłanki materialnej, której skutkiem jest oddalenie skargi, a nie jej odrzucenie. Analogiczne stanowisko zaprezentował Naczelny Sąd Administracyjny m.in. w postanowieniu z 24 lutego 2011 r., sygn. akt II OSK 227/11. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na mocy art. 151 P.p.s.a., oddalił skargę. Od ww. wyroku skargę kasacyjną złożyło Stowarzyszenie zwykłe "Liga [...]", zaskarżając wyrok w całości. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono: 1. na podstawie art. 174 pkt 2 P.p.s.a. – naruszenie przepisów postępowania w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie naruszenie art. 50 § 1 P.p.s.a. w związku z art. 31 § 1 K.p.a. przez ich niezastosowanie i uznanie, że stowarzyszenie "Liga [...]" nie jest uprawnione do wniesienia skargi, podczas, gdy sprawa będąca przedmiotem skargi mieści się w zakresie statutowej działalności Stowarzyszenia oraz Stowarzyszenie brało udział w postępowaniach administracyjnych przez organami I i II instancji, tym samym pozbawienie skarżącej dopuszczenia do udziału w postępowaniu w sytuacji, gdy jest to uzasadnione celami statutowymi i przemawia za tym interes społeczny, 2. na podstawie art. 174 pkt 2 P.p.s.a. – naruszenie przepisów postępowania w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w zw. z art. 31 § 1 i 2 K.p.a. przez nieuwzględnienie skargi i błędne uznanie, iż Stowarzyszenie "L. [...]" nie posiadało przymiotu strony w postępowaniu administracyjnym przed organem I instancji, tj. PINB, podczas gdy zgodnie z ww. przepisem Stowarzyszanie wystąpiło z żądaniem wszczęcia postępowania uzasadnionym jej celami statutowymi i przemawiał za tym interes społeczny, a następnie po wszczętym z urzędu postępowaniu Stowarzyszanie brało w nim czynny udział, 3. na podstawie art. 174 pkt 1 P.p.s.a. – naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 82 ust. 3 pkt 3 ustawy Prawo budowlane przez jego błędną wykładnię, co skutkowało przyjęciem, że ekrany przeciwhałasowe nie są obiektami czy też urządzaniami służącymi do utrzymania dróg i nie podlegają reglamentacji przepisów Prawa budowlanego. Stawiając te zarzuty skarżące kasacyjnie wniosło o: 1. uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania, ewentualnie rozpoznanie skargi w przypadku uznania, że istota sprawy jest dostatecznie wyjaśniona, 2. rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie, 3. zwrot poniesionych kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej wskazano, że Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 13 czerwca 2008 r., II OZ 594/08, Lex nr 493604 wskazał na posiadanie legitymacji skargowej przez organizację, która brała udział w postępowaniu w przypadku gdy organizacje ta "zgłosiła żądanie wszczęcia postępowania lub żądanie dopuszczenia jej do udziału w sprawie". Opisana wyżej sytuacja jest analogiczna do sytuacji w przedmiotowej sprawie albowiem faktem jest, że Stowarzyszenie nie złożyło wniosku z żądaniem dopuszczenia jej do udziału w sprawie, ale zainicjowało przedmiotowe postępowanie, składając wniosek o jego wszczęcie, które w konsekwencji zostało wszczęte, a organizacja społeczna inicjująca postępowanie brała w nim czynny udział jako podmiot na prawach strony. Skarżące Stowarzyszenie wskazało, że brało czynny udział w postępowaniu przez udział w czynnościach kontrolnych na miejscu budowy ekranów, a także składało wystąpienia pisemne w toku postępowania administracyjnego, m.in. pismo z 18 września 2014 r., będące stanowiskiem organizacji w sprawie przeprowadzonej kontroli robót budowlanych ekranów przeciwhałasowych posadowionych przy Al. [...]. Jako podmiotowi biorącemu udział w postępowaniu na prawach strony organizacji doręczono również pisma w sprawie, w tym decyzję organu I instancji, pismo z informacją organu powiatowego o wniesieniu odwołania przez inwestora ekranów czy też decyzję organu szczebla wojewódzkiego wraz z pouczeniem o możliwości wniesienia środków zaskarżenia. Zdaniem skarżącego kasacyjnie samo żądanie wszczęcia postępowania czyni bezzasadnym konieczność wydawania postanowienia o dopuszczeniu tego podmiotu do udziału we wszczętym postępowaniu, które zainicjował składając wniosek o jego wszczęcie. Postanowienie o wszczęciu postępowania z urzędu zastępuje wydanie postanowienia o dopuszczeniu tej organizacji do udziału w postępowaniu. Na poparcie twierdzenia zawartego w zarzucie nr 3 wskazano, że budowa ekranów przeciwhałasowych rządzi się reżimem ustawy Prawo budowlane. Należy je klasyfikować jako obiekty budowlane. Niezasadne wydaje się stosowanie przepisów rozporządzenia dotyczących znaków i sygnałów drogowych oraz urządzeń bezpieczeństwa ruchu drogowego i warunków ich umieszczenia na drogach w odniesieniu do potężnej konstrukcji ekranów przekraczającej 5 metrów wysokości i 200 metrów długości posadowionej na środku ciągu komunikacyjnego przeznaczonego dla pieszych. Przepisy ww. rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 3 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych warunków technicznych dla znaków i sygnałów drogowych oraz urządzeń bezpieczeństwa ruchu drogowego i warunków ich umieszczania na drogach, traktują jak sam tytuł aktu wskazuje, o znakach i sygnałach drogowych oraz urządzaniach bezpieczeństwa ruchu – czyli elementach infrastruktury drogowej służących zapewnieniu bezpieczeństwa użytkowników drogi takich jak bariery energochłonne towarzyszące pasowi drogowemu. Do takich elementów w żaden sposób nie można zaliczyć ekranów dźwiękochłonnych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna ma usprawiedliwione podstawy. Stosownie do przepisu art. 183 § 1 P.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W rozpoznawanej sprawie nie zachodzą przesłanki powodujące nieważność postępowania przewidziane przepisem art. 183 § 2 P.p.s.a., zatem Naczelny Sąd Administracyjny ograniczył się do oceny podstaw powołanych w skardze kasacyjnej. Uzasadnione okazały się zarzuty naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zgodnie z treścią art. 50 § 1 P.p.s.a, prawo złożenia skargi do sądu administracyjnego służy organizacji społecznej wtedy, gdy brała ona udział w postępowaniu administracyjnym. Musi to zatem być organizacja społeczna, która zgłosiła żądanie wszczęcia postępowania administracyjnego lub dopuszczenia jej do udziału w postępowaniu i żądanie to zostało przez organ administracyjny uznane za uzasadnione. Zgodnie bowiem z treścią art. 31 § 1 K.p.a. organizacja społeczna może w sprawie dotyczącej innej osoby występować z żądaniem wszczęcia postępowania lub dopuszczenia jej do udziału w postępowaniu. Przepis ten wskazuje na odmienne etapy postępowania, w których organizacja społeczna może podjąć inicjatywę uczestniczenia w postępowaniu. W każdym przypadku organizacja społeczna (w tym stowarzyszenie) powinna wykazać, że jej inicjatywa jest uzasadniona celami statutowymi i przemawia za tym interes społeczny. Organ administracji publicznej, do którego wpływa taki wniosek, powinien natomiast wydać postanowienie w przedmiocie wszczęcia postępowania lub dopuszczenia do udziału w sprawie (art. 31 § 2 K.p.a.). Odnosząc się do stanowiska Sądu I instancji w kwestii dopuszczenia skarżącego kasacyjnie Stowarzyszenia do udziału w postępowaniu, należy wskazać, że w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego przyjmuje się, że jeżeli organ administracji nie wydał postanowienia o dopuszczeniu do udziału w postępowaniu organizacji społecznej, jednakże przyjmował składane przez tę organizację oświadczenia oraz doręczał pisma, postanowienia, decyzje, to fakty te należy uznać za dopuszczenie tej organizacji do udziału w postępowaniu. Skoro taka organizacja poprzez działania faktycznie została dopuszczona do udziału w sprawie, to posiada również prawo złożenia odwołania od decyzji organu pierwszej instancji (tak m.in. wyroki NSA: z dnia 17 lutego 2011 r., sygn. akt II OSK 329/10 oraz z dnia 26 marca 2013 r., sygn. akt II OSK 2310/11 oraz powołane w tych rozstrzygnięciach wyroki; orzeczenia dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Innymi słowy kwestia konieczności wydania odrębnego postanowienia w przedmiocie dopuszczenia organizacji społecznej do udziału w postępowaniu nie może mieć przesądzającego znaczenia dla oceny, czy organizacji przysługuje przymiot strony (tak NSA w wyroku z dnia 17 listopada 1988 r., sygn. akt IV SA 855/88; ONSA 1990, nr 1, poz. 3; oraz wyrok z dnia 22 grudnia 2010 r., sygn. akt II OSK 2014/09; CBOSA: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). W rozpoznawanej sprawie nie mamy jednak do czynienia z sytuacją, kiedy zostało wszczęte postępowanie administracyjne a następnie organizacja społeczna zainteresowana tym postępowaniem i jego wynikiem, nie złożyła wniosku o dopuszczenie jej do udziału w postępowaniu, a potem przez działania faktyczne organu została dopuszczona do udziału w sprawie. Nie jest zresztą kwestionowane w niniejszej sprawie, że skarżące Stowarzyszenie nie złożyło wniosku o dopuszczenie do udziału w sprawie oraz że organ administracji nie wydał postanowienia w tym przedmiocie. W sprawie tej skarżąca kasacyjnie organizacja społeczna była natomiast inicjatorem wszczęcia postępowania, bowiem z żądaniem jego wszczęcia wystąpiła pismem z 21 lipca 2014 r., które w konsekwencji zostało w dniu 30 września 2014 r. przez organ pierwszej instancji wszczęte z urzędu (pismo informujące o wszczęciu postępowania doręczono m.in. Stowarzyszeniu) a następnie organizacja ta brała w nim czynny udział, bowiem jak wynika z akt sprawy, organy doręczały Stowarzyszeniu wydawane rozstrzygnięcia. Nie może być zatem kwestionowane, że skarżące Stowarzyszenie było przez organ traktowane jako podmiot na prawach strony. W takiej sytuacji uznanie żądania organizacji społecznej za uzasadnione i wszczęcie w związku z tym żądaniem postępowania z urzędu oznacza uzyskanie przez organizację społeczną legitymacji na podstawie art. 31 § 2 i § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego do uczestniczenia w tym postępowaniu na prawach strony bez konieczności wydawania odrębnego postanowienia. Dopuszczenie bowiem organizacji do udziału w postępowaniu na podstawie art. 31 § 1 i § 2 K.p.a. w formie postanowienia, dotyczy toczącego się postępowania administracyjnego (podobnie A. Wróbel, Komentarz aktualizowany do art. 31 Kodeksu postępowania administracyjnego LEX/el. 2016). Podnoszony natomiast w skardze kasacyjnej zarzut naruszenia przepisów prawa materialnego, tj. art. 82 ust. 3 pkt 3 Prawa budowlanego, polegający na błędnej jego wykładni, co skutkowało przyjęciem, że ekrany przeciwhałasowe nie są obiektami czy też urządzaniami służącymi do utrzymania dróg i nie podlegają reglamentacji przepisów Prawa budowlanego, jest niezasadny. Sąd I instancji nie dokonywał bowiem wykładni tego przepisu. Mając na uwadze przedstawioną argumentację, Naczelny Sąd Administracyjny w pkt I wyroku, działając na podstawie art. 185 §1 P.p.s.a., uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie. O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 203 pkt 1 P.p.s.a. Zasądzona kwota kosztów postępowania kasacyjnego obejmuje wpis od skargi kasacyjnej (250 zł) oraz koszty zastępstwa procesowego ustalone na podstawie § 14 ust. 1 pkt 2 lit. a) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (480 zł) (Dz.U, z 2015 r., poz. 1800).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło