II FZ 359/16

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Andrzej Jagiełło, , , po rozpoznaniu w dniu 27 czerwca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia S. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 4 kwietnia 2016 r. sygn. akt I SA/Wr 1116/15 w zakresie przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu sądowego od wniesionej skargi w sprawie ze skargi S. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia 30 marca 2015 r. nr [...] w przedmiocie odpowiedzialności osób trzecich za zaległości podatkowe spółki postanawia: oddalić zażalenie. Zaskarżonym postanowieniem z dnia 4 kwietnia 2016 r., sygn. akt I SA/Wr 1116/15, Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu odmówił S. K. (dalej: "skarżąca", "strona") przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu sądowego od wniesionej skargi. Uzasadniając swoje orzeczenie Sąd pierwszej instancji wskazał, że zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału I Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 8 grudnia 2015 r. wezwano skarżącą do uiszczenia – w terminie 7 dni – wpisu od skargi w kwocie 500 zł, pod rygorem jej odrzucenia. W tym samym dniu zarządzono ponadto wezwać skarżącą do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 500 zł od sprawy o sygn. akt I SA/Wr 1117/15. Odpisy zarządzeń w obu sprawach zostały doręczone stronie 28 grudnia 2015 r. W dniu 29 grudnia 2015 r. skarżąca uiściła wpis sądowy w wysokości 500 zł, wskazując w tytule przelewu, że stanowi on wpis od skarg o sygn. akt I SA/Wr 1116/15 i I SA/Wr 1117/15. W piśmie z dnia 17 lutego 2016 r. (będącym odpowiedzią na wezwanie Sądu, doręczone skarżącej w dniu 11 lutego 2016 r.) strona zwróciła się o zaliczenie uiszczonej kwoty na poczet wpisu sądowego do sprawy o sygn. akt I SA/Wr 1117/15, jednocześnie wnosząc o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w niniejszej sprawie i dokonując wpłaty 500 zł. Uzasadniając wniosek o przywrócenie terminu strona podniosła, że pozostawała w błędnym przekonaniu, iż kwota jaką wskazał Sąd w wezwaniu, stanowiła kwotę łączną od dwóch wniesionych skarg. Powzięcie przez skarżącą błędnych wniosków nastąpiło z uwagi na nieprecyzyjne i niejednoznaczne sformułowanie pism sądowych. Odmawiając skarżącej przywrócenia terminu Sąd pierwszej instancji stwierdził, że w stanie faktycznym przedmiotowej sprawy nie zostały zrealizowane przesłanki określone w art. 87 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej: "p.p.s.a"), od których zaistnienia uzależnione jest uwzględnienie wniosku o przywrócenie terminu do dokonania czynności. W zażaleniu na powyższe postanowienie skarżąca powtórzyła argumentację zawartą we wniosku o przywrócenie terminu, wskazując że była w pełni przekonana, iż uiszcza wpis obejmujący obie sprawy. Dopiero po otrzymaniu wezwania Sądu z dnia 11 lutego 2016 r. skarżąca powzięła informację, iż dokonała wpis na poczet jednej z dwóch spraw. W piśmie z dnia 17 lutego 2016 r. skarżąca zwróciła się o zaliczenie uiszczonej kwoty na poczet wpisu sądowego do sprawy o sygn. akt I SA/Wr 1117/15, jednocześnie wnosząc o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w niniejszej sprawie o sygn. akt SA/Wr 1116/15 i dokonała wpłaty 500 zł. Jako uzasadnienie skarżąca wskazała nieprecyzyjne i niejednoznaczne sformułowanie wezwania do uiszczenia opłaty sądowej. W konkluzji wniosła o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego od wniesionej skargi. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 86 § 1 p.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi o przywróceniu terminu. Zgodnie natomiast z brzmieniem art. 87 § 1 i 2 p.p.s.a., pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Z treści przytoczonych przepisów wynika, że przywrócenie terminu może nastąpić, gdy spełnione zostały łącznie trzy przesłanki: wniosek o przywrócenie terminu został złożony w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu; zainteresowany uprawdopodobnił, że uchybił terminowi bez swojej winy; dopełniona została czynność, dla której określony był termin. Brak jednej z tych przesłanek uniemożliwia przywrócenie terminu. Brak winy w uchybieniu terminu powinien być oceniany z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony należycie dbającej o własne interesy i przy braniu pod uwagę także uchybień spowodowanych nawet niewielkim niedbalstwem. Naczelny Sąd Administracyjny podkreśla, że przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i może mieć miejsce tylko wtedy, gdy jego uchybienie nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Jeżeli strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa nie jest możliwe przywrócenie terminu. Kryterium braku winy, jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu, polega na dopełnieniu przez stronę obowiązku dołożenia szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Oceniając wystąpienie tej przesłanki, sąd powinien przyjąć obiektywny miernik staranności, której można wymagać od każdego należycie dbającego o swoje interesy. O braku winy w uchybieniu terminu można mówić jedynie wtedy, gdy strona nie mogła usunąć przeszkody nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (por. także postanowienia NSA: z 15 lipca 2014 r., II FZ 832/14; z 9 września 2014 r., I GZ 499/14 oraz z 2 października 2014 r., II OZ 1011/14 - www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Należy zgodzić się z Sądem pierwszej instancji, że uchybienie terminowi do uiszczenia wpisu od skargi było zawinione przez stronę. Przede wszystkim skarżąca nie uprawdopodobniła, że otrzymane wezwania Sądu do uiszczenia wpisu sądowego od skarg w sprawach o sygn. akt I SA/Wr 1116/15 oraz I SA/Wr 1117/15 sformułowane zostały w sposób mogący nasuwać wątpliwości co do wysokości należnego w sprawach wpisu sądowego. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego podejmowane w niniejszej sprawie czynności Sądu pierwszej instancji były wyrażone czytelnie i precyzyjnie, a więc nie mogły wprowadzać w błąd co do ich treści. Ostateczne wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi z dnia 8 grudnia 2015 r., wystosowane po zakończeniu postępowania w sprawie wniosku skarżącej o przyznanie prawa pomocy, zawiera: dokładne oznaczenie sprawy w tym zaskarżonej decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w W. oraz wysokość należnego wpisu, oznaczenie terminu do jego uiszczenia, informację o sposobie uiszczenia a nadto pouczenie o skutkach jego nieuiszczenia w zakreślonym terminie. Dlatego też twierdzenia skarżącej wyrażone we wniosku o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu, które następnie zostały powtórzone w zażaleniu o nieprecyzyjnym i niejednoznacznym sformułowaniu wezwania nie znajdują potwierdzenia w aktach sprawy. Zauważyć trzeba, że to w interesie skarżącej było uważne odczytanie informacji zawartych w doręczonej korespondencji zawierającej odpisy zarządzeń dotyczących uiszczenia wpisu sądowego, celem prawidłowego ich wykonania. Niedostateczna staranność w prowadzeniu własnych spraw, czy też nieznajomość prawa, nie uzasadniają zaś przywrócenia terminu. Z uwagi na powyższe, wobec braku podstaw do uznania, że Sąd pierwszej instancji naruszył prawo, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.