IV SA/Wa 680/15

PostanowienieWSA w Warszawie2015-09-11

Skład orzekający: Teresa Zyglewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy stowarzyszenie może wnieść skargę do sądu administracyjnego w imieniu jednej osoby fizycznej, powołując się na jej indywidualny interes prawny, na podstawie art. 101 ust. 2a ustawy o samorządzie gminnym?
Ratio decidendi
Stowarzyszenie nie może wnieść skargi do sądu administracyjnego w imieniu jednej osoby fizycznej, powołując się na jej indywidualny interes prawny, na podstawie art. 101 ust. 2a ustawy o samorządzie gminnym. Przepis ten umożliwia reprezentowanie jedynie grupy mieszkańców gminy, którzy wyrazili na to pisemną zgodę, a nie pojedynczej osoby fizycznej. Skarga wniesiona w takim trybie podlega odrzuceniu.
Stan faktyczny
Stowarzyszenie wniosło skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na uchwałę Rady Gminy R. dotyczącą miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Stowarzyszenie podało, że działa na podstawie pełnomocnictwa udzielonego przez J. N., właściciela nieruchomości sąsiadującej z terenem objętym planem, reprezentując jego interes prawny. Sąd wezwał Stowarzyszenie do przedstawienia pełnomocnictwa, które zostało udzielone.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę Stowarzyszenia.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Teresa Zyglewska po rozpoznaniu w dniu 11 września 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Stowarzyszenia [...] na uchwałę Rady Gminy R. z dnia [...] marca 2014 r. nr [...] w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego postanawia: odrzucić skargę. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na uchwałę Rady Gminy R. z dnia [...] marca 2014 r. nr [...] w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wniosło Stowarzyszenie [...]. W skardze Stowarzyszenie wskazało, że na podstawie art. 101 ust. 2a ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2013 r., poz. 594 ze zm.) dalej "u.s.g." reprezentuje interes prawny właściciela nieruchomości położonej w bezpośrednim sąsiedztwie terenu objętego planem – J. N. Stowarzyszenie, na wezwanie Sądu, przedstawiło pełnomocnictwo udzielone mu przez J. N. do wniesienia w jego imieniu skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 101 ust. 1 u.s.g., każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może - po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia - zaskarżyć uchwałę lub zarządzenie do sądu administracyjnego. Natomiast stosownie do art. 101 ust. 2a u.s.g. skargę na uchwałę lub zarządzenie, o których mowa w ust. 1, można wnieść do sądu administracyjnego w imieniu własnym lub reprezentując grupę mieszkańców gminy, którzy na to wyrażą pisemną zgodę. W piśmiennictwie wskazuje się, że wymieniony przepis określa szczególny sposób współuczestnictwa procesowego oraz reprezentacji skarżących w postępowaniu przed sądem administracyjnym, a nie legitymuje do zaskarżenia uchwały. Uregulowanie to zostało wprowadzone w celu ułatwienia mieszkańcom gminy, których interes prawny został naruszony uchwałą, dochodzenia ochrony swoich praw przed sądem. Osoba, która wnosi skargę na uchwałę rady gminy w imieniu grupy mieszkańców, powinna wykazać naruszenie swojego interesu prawnego zaskarżoną uchwałą oraz interesu prawnego każdego z mieszkańców gminy, w imieniu których wniesiona została skarga. Przepis art. 101 ust. 2a u.s.g. daje podstawę do reprezentowania mieszkańców gminy przez inny podmiot, ale warunkiem skuteczności tej reprezentacji jest zatwierdzenie pisemnej zgody. Jest to zatem warunek formalny, od którego spełnienia ustawa uzależnia nadanie sprawie biegu, a w konsekwencji, w przypadku nieuzupełnienia, zastosowanie znajdzie art. 58 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) zwanej dalej "p.p.s.a.", o odrzuceniu skargi [por. Ustawa o samorządzie gminnym. Komentarz, pod red. prof. R. Hausera i prof. Z. Niewiadomskiego, Wydawnictwo C.H. Beck, Warszawa 2011, s. 815-816; podobnie: postanowienie NSA z dnia 7 lipca 2010 r. (sygn. II OSK 1267/10)]. Przyjmuje się również, że skargę w trybie art. 101 ust. 1 i ust. 2a u.s.g. można wnieść z powołaniem się na naruszenie własnego, zindywidualizowanego interesu prawnego lub interesu grupy mieszkańców, ale tylko po uzyskaniu od nich umocowania. W orzecznictwie dopuszcza się również sytuację, gdy stowarzyszenie zwykłe wnosi skargę na uchwałę w imieniu mieszkańców gminy (po uzyskaniu pisemnej zgody), także wówczas gdy zaskarżona uchwała nie dotyczy bezpośrednio interesów prawnych stowarzyszenia. Wyrażony został ponadto pogląd, że nie jest możliwe wywodzenie interesu stowarzyszenia wyłącznie z interesu prawnego jego członków (por. wyrok NSA z 12 października 2001 r., II SA 138/01, wyrok WSA w Białymstoku z 23 czerwca 2010 r., II SA/Bk 171/10, wyrok NSA z dnia 8 listopada 2011 r., II OSK 1940/11). Uwzględniając przytoczone wyżej poglądy, należy dojść do wniosku, że w świetle art. 101 ust. 2a u.s.g. dopuszczalna jest sytuacja, że podmiot wnoszący skargę na uchwałę nie będzie tego czynił w imieniu własnym lecz reprezentować będzie wyłącznie grupę mieszkańców gminy, którzy wyrażą na to pisemną zgodę. Oczywiście może być również tak, że dany podmiot działa w imieniu własnym, a jednocześnie reprezentuje grupę mieszkańców. W rozpatrywanej sprawie nie można uznać, że Stowarzyszenie występowało w imieniu grupy mieszkańców ani też w imieniu własnym. W skardze wyraźnie wskazano, że Stowarzyszenie działa w interesie J. N. Przywołane wyżej przepisy prawa nie przewidują możliwości reprezentowania przed sądami administracyjnym indywidualnej osoby fizycznej przez podmioty inne niż określone w art. 33 ust. 1 p.p.s.a., wśród których nie wskazano organizacji społecznych. Również przepis szczególny, jakim jest w tym wypadku art. 101 ust. 2a u.s.g. nie daje organizacji społecznej możliwości działania w imieniu osoby fizycznej, która legitymuje się indywidualnym interesem prawnym w zaskarżeniu uchwały lub zarządzenia podjętego przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej. Już sama wykładnia językowa słowa "grupa" użytego przez ustawodawcę w art. 101 ust. 2a u.s.g. pozwala stwierdzić, że za grupę nie można uznać jednostki – jednej osoby fizycznej legitymującej się interesem prawnym. Tym samym należało stwierdzić, że skarga Stowarzyszenia jest niedopuszczalna, ponieważ w sprawie nie została spełniona przesłanka, o której mowa w art. 101 ust. 2a u.s.g. i podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. w zw. z art. 101 ust. 2a u.s.g., należało orzec jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło