IV SA/Wa 1183/15
WyrokWSA w Warszawie2015-09-15
Skład orzekający: Anita Wielopolska-Fonfara, Alina Balicka, Katarzyna Golat
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo utrzymało w mocy decyzję Starosty stwierdzającą wydanie decyzji o zakończeniu rekultywacji z naruszeniem prawa, nie uchylając jej, mimo że mogła ona zostać wydana z naruszeniem prawa i nie była zgodna z ustaleniami planistycznymi?Ratio decidendi
Samorządowe Kolegium Odwoławcze naruszyło prawo, utrzymując w mocy decyzję Starosty, która stwierdziła wydanie decyzji o zakończeniu rekultywacji z naruszeniem prawa, ale nie uchyliła jej. Organ odwoławczy nie dokonał wystarczającej oceny opinii Wójta Gminy, nie zbadał wpływu rekultywacji na stosunki wodne i zgodności z planem zagospodarowania przestrzennego, a także nie ustosunkował się do zarzutów skarżącego dotyczących sprzeczności z kierunkiem wodno-leśnym rekultywacji i naruszenia przepisów o ochronie gruntów rolnych i leśnych. W konsekwencji, organ nie wykazał, że ponowne rozstrzygnięcie sprawy byłoby tożsame z dotychczasowym, co jest warunkiem do zastosowania art. 151 § 2 Kpa.Stan faktyczny
Nadleśnictwo O. zaskarżyło decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O., która utrzymała w mocy decyzję Starosty o stwierdzeniu wydania decyzji o zakończeniu rekultywacji z naruszeniem prawa, ale bez jej uchylenia. Starosta wznowił postępowanie z powodu braku opinii Wójta Gminy, a następnie stwierdził naruszenie prawa, uznając jednak, że nowa decyzja byłaby tożsama z poprzednią. Nadleśnictwo zarzuciło naruszenie przepisów Kpa i ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych, wskazując na sprzeczność rekultywacji z kierunkiem wodno-leśnym i niezgodność z planem zagospodarowania przestrzennego.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. i zasądził zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Anita Wielopolska-Fonfara, Sędziowie sędzia WSA Alina Balicka, sędzia WSA Katarzyna Golat (spr.), Protokolant sekr. sąd. Julia Durka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 września 2015 r. sprawy ze skargi Nadleśnictwa O. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. z dnia [...] lutego 2015 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia wydania decyzji z naruszeniem prawa oraz odmowy uchylenia decyzji ostatecznej 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. na rzecz Nadleśnictwa O. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Zaskarżoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego decyzją z [...] lutego 2015 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...], po rozpatrzeniu odwołania Nadleśnictwa [...] od wydanej w wyniku wznowienia postępowania decyzji Starosty [...] z [...] grudnia 2014 r. nr [...], utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji.
Starosta [...], w wyniku wznowienia postępowania, wydał [...] grudnia 2014 r. decyzję orzekającą o wydaniu decyzji własnej nr [...] z [...] lipca 2014 r., w przedmiocie uznania za zakończoną rekultywacji gruntów, położonych w obrębie ewidencyjnym [...], gmina [...], na działce oznaczonej numerem ewidencyjnym [...] o pow. [...] ha, za wydaną z naruszeniem prawa. W sentencji decyzji stwierdzono, iż decyzji z [...] lipca 2014 r. nie uchyla się z uwagi na fakt, iż nowa decyzja byłaby w swej istocie zgodna z dotychczasową.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ I instancji wskazał, że w związku ze złożonym przez [...] wnioskiem dotyczącym uznania rekultywacji gruntów z zakończoną na części działki nr ewidencyjny [...] o pow. [...] ha położonej we wsi [...], Starostwo Powiatowe w [...] przeprowadziło wizję w terenie przy udziale inwestora oraz przedstawicieli Regionalnej Dyrekcji Lasów Państwowych w [...] (RDLP) i Nadleśnictwa [...]. Opinię negatywną w tej sprawie wydał Dyrektor RDLP w postanowieniu nr [...] z [...] czerwca 2014 r., natomiast Okręgowy Urząd Górniczy w postanowieniu nr [...] z dnia [...] czerwca 2014 r, pozytywnie zaopiniował uznanie za zakończoną rekultywację gruntów na ww. działce ewidencyjnej. Jednakże decyzja Starosty [...] z [...] lipca 2014 r. wydana została bez opinii Wójta Gminy [...], co – w ocenie organu - było niezgodne z art. 22 ust. 2 pkt 3 ustawy z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych (Dz. U. z 2013 r. poz. 1205, z późn. zm.).
Starosta [...] postanowieniem z [...] października 2014 r. wznowił postępowanie w sprawie zakończonej ostateczną decyzją z dnia [...] lipca 2014 r. o uznaniu za zakończoną rekultywacji gruntów. Pismem z [...] października 2014 r. zwrócił się do Wójta Gminy [...] o wydanie opinii w przedmiocie rekultywacji gruntów. Wójt Gminy [...] postanowieniem nr [...] z [...] listopada 2014 r. pozytywnie zaopiniował zakończoną rekultywację na wymienionych gruntach. Starosta [...], przytaczając treść przepisów art. 146 § 2 i art. 151 § 2 Kpa wywiódł, iż nowe rozstrzygnięcie w sprawie byłoby tożsame z rozstrzygnięciem dotychczasowym.
W odwołaniu od decyzji organu I instancji, Nadleśnictwo [...] zarzuciło naruszenie art. 7, 8, 9, 10, 75, 107 § 1 i 3 Kpa, w związku z art. 151 § 2 Kpa oraz art. 22 ust. 2 pkt 3 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych, w związku z art. 72 ust. 1 pkt 1, 4, 5 i ust. 2 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (tekst jednolity: Dz. U. z 2013 r. poz. 1232, z późn. zm.), w związku z art. 4 i 6 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r. poz. 647, z późn. zm.), wskazując na zasadność wydania nowej decyzji stwierdzającej, że rekultywacja nie została zakończona.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] w zaskarżonej decyzji stwierdziło, że z materiału dowodowego znajdującego się w aktach sprawy w sposób oczywisty wynika, iż jako okoliczność stanowiącą podstawę wznowienia postępowania organ wskazał przepis art. 145 § 1 pkt 6 Kpa, tj. że poprzednia decyzja własna w przedmiocie uznania za zakończoną rekultywacji gruntów położonych w obrębie ewidencyjnym [...], gmina [...], na działce oznaczonej numerem ewidencyjnym [...] o pow. [...] ha - została wydana bez uzyskania wymaganego prawem stanowiska innego organu, tj. opinii Wójta Gminy [...], co narusza przepis art. 22 ust.2 pkt 3 powołanej ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych.
W ocenie organu odwoławczego wskazane w art. 22 ust. 2 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych opinie: 1/ dyrektora właściwego terenowo okręgowego urzędu górniczego; 2/ dyrektora regionalnej dyrekcji Lasów Państwowych; 3/ wójta, w sprawach rekultywacji gruntów, nie są wiążące dla organu wydającego decyzję w tym przedmiocie. W studium uwarunkowań i kierunku zagospodarowania przestrzennego Gminy [...] z 2004 r. i 2013 r. określono, iż przedmiotowy grunt objęty rekultywacją, jest oznaczony jako żwirowania i kompleks leśny. W przepisie art. 20 ust. 3 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych jednoznacznie się stwierdza, iż rekultywację i zagospodarowanie gruntów planuje się, projektuje i realizuje na wszystkich etapach działalności przemysłowej. Rekultywację gruntów prowadzi się w miarę jak grunty te stają się zbędne całkowicie, częściowo lub na określony czas do prowadzenia działalności przemysłowej oraz kończy się w terminie do 5 lat od zaprzestania tej działalności (art. 20 ust. 4 ustawy). Prezentowane przez stronę skarżącą stanowisko, iż przedmiotem odbioru był kierunek w całości wodny, jest nieuzasadnione, gdyż jest to odbiór etapu, a następnym etapem może być odbiór gruntów przeznaczonych do produkcji leśnej. Skarżące Nadleśnictwo zwróciło uwagę, że całkowicie odmienne stanowisko, niż w rozpatrywanej sprawie wyraził Dyrektor Regionalnej Dyrekcji Lasów Państwowych w [...] w odrębnej i wcześniejszej sprawie (postanowieniem nr [...] z dnia [...] maja 2012 r., pozytywnie opiniującym wykonanie przez [...] rekultywacji gruntów w obrębie ewidencyjnym [...]). Organ opiniujący stwierdził, iż "Ustalony przez Starostę wodno-leśny kierunek rekultywacji miał na celu utworzenie zbiornika wodnego, pozytywnie wpływającego na środowisko przyrodnicze i będącego cennym elementem krajobrazowym. W myśl porozumienia zawartego 26 kwietnia 2012 r. między Nadleśniczym Nadleśnictwa [...], a przedsiębiorstwem [...] zbiornik ten zostanie przystosowany do pełnienia funkcji ochrony przeciwpożarowej oraz wodopoju dla zwierzyny leśnej". Tak też, w przedmiotowej decyzji Starosty [...] z dnia [...] lipca 2014 r., nie została określona powierzchnia gruntu zawodnionego, a jedynie kierunek wodno-leśny w rekultywacji gruntów po eksploatacji kruszywa naturalnego w obszarze górniczym [...].
W skardze wniesionej przez Nadleśnictwo [...] i skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zwrócono uwagę, że Starosta [...], po wznowieniu postępowania z uwagi na brak opinii Wójta Gminy [...], wystąpił do niego o wydanie opinii w sprawie uznania przedmiotowej rekultywacji za zakończoną, a Wójt Gminy [...] postanowieniem z [...] listopada 2014 r. pozytywnie zaopiniował zakończoną rekultywację ww. gruntów stanowiących część działki o numerze [...] obrębu miejscowości [...], na powierzchni [...] ha, na których wydobywano złoże kruszywa mineralnego. Wójt Gminy [...] w postanowieniu nie wskazał, czy rekultywacja ta jest zgodna z miejscowym studium zagospodarowania przestrzennego oraz jaki jest wpływ pozostawienia głębokiego wyrobiska z niskim lustrem wody w stosunku do powierzchni otaczających zbiornik wodny gruntów na stosunki wodne na gruntach rolnych i leśnych sąsiadujących z tym zbiornikiem, a Starosta [...] mimo przedstawionego przez skarżącego stanowiska, w którym sygnalizował, że rekultywacja jest sprzeczna z kierunkiem wodno-leśnym rekultywacji, gdyż ww. działka w całości jest pokryta wodą i negatywnej opinii Regionalnej Dyrekcji Lasów Państwowych w [...] nie dokonał oceny opinii Wójta Gminy [...], nie wyjaśnił dlaczego uznał ją za właściwą i nie prowadził w tym zakresie żadnego postępowania dowodowego, ani nie ustosunkował się w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji do podniesionych prze skarżącego kwestii. Organ I instancji nie powołał poza opinią Wójta Gminy [...] z [...] listopada 2014 r. protokołem rekultywacji, opinią Okręgowego Urzędu Górniczego w W. i opinią Dyrektora Regionalnej Dyrekcji Lasów Państwowych w [...] żadnych innych dowodów, na których się oparł pozytywnie uznając rekultywację o kierunku w całości wodnym na przedmiotowej części działki za zakończoną mimo, że rekultywacja ma mieć kierunek wodno-leśny. Organ I instancji nie uzasadnił, swojego stanowiska w przedmiocie uznania rekultywacji za zgodną z kierunkiem wodno-leśnym nie odniósł się także do kwestii zgodności tej rekultywacji ze studium zagospodarowania przestrzennego gminy [...], które nie przewiduje w tym miejscu zbiornika wodnego. W skardze Nadleśnictwo podkreśliło, że uznanie rekultywacji za zakończoną w niniejszej sprawie oznacza, iż w istocie przedmiotowy grunt został w sposób trwały wyłączony z produkcji leśnej, co jest niezgodne z decyzją Regionalnej Dyrekcji Lasów Państwowych w [...] o czasowym wyłączeniu tych gruntów z produkcji leśnej i narusza przepisy ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych podczas gdy decyzja w tym zakresie nie uległa zmianie, gdyż uczestnik postępowania [...] nie wystąpiła o trwałe wyłączenie gruntów z produkcji leśnej. Ponadto skarżące Nadleśnictwo argumentowało, że część powierzchni działki nr [...] zajmuje obszar [...] ha, przekraczając obszar oczka wodnego w rozumieniu art. 4 pkt 10 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych, co należy brać pod uwagę przy interpretacji pojęcia wodno-leśnego kierunku rekultywacji. Zarówno organ I, jak również II instancji nie rozważały tej kwestii. Konkludując w skardze podniesiono, że SKO, mimo wyżej wskazanych przez skarżącego uchybień w postępowaniu nie znalazło podstaw do zakwestionowania zaskarżonej decyzji Starosty [...].
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga okazała się uzasadniona.
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2014 r., poz. 1647) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Stwierdzenie zatem, iż zaskarżona decyzja lub postanowienie zostały wydane z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy obliguje Sąd do uchylenia zaskarżonego orzeczenia - art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270, ze zm. – określanej dalej jako P.p.s.a.). W myśl art. 134 P.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji – w granicach i według kryteriów określonych cytowanymi wyżej przepisami - Sąd stwierdził, iż zaskarżona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego decyzja z []... lutego 2015 r. nr [...] Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...], wydana w wyniku wznowienia postępowania, narusza prawo.
Zgodnie z dyspozycją art. 149 § 2 Kpa organ administracji w postępowaniu wznowieniowym winien:
- ustalić czy w sprawie zakończonej decyzją ostateczną, zachodzi jedna z kwalifikowanych wadliwości wyliczonych w art. 145 § 1 bądź art. 145a i art. 145b § 1 Kpa, tj. czy przyczyny wznowienia rzeczywiście istnieją, a jeśli tak
- to w następnym etapie postępowania przejść do merytorycznego załatwienia sprawy i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej rozstrzygniętej decyzją ostateczną (w związku z art. 151 § 1 pkt 2 Kpa).
Postępowanie w sprawie wznowienia postępowania kończy się decyzją, przy czym po przeprowadzeniu postępowania określonego w art. 149 § 2 Kpa mogą zapaść jedynie rodzaje rozstrzygnięć administracyjnych enumeratywnie wyszczególnione w art. 151 § 1 i § 2 Kpa, a mianowicie, organ wydaje decyzję, w której:
- po pierwsze, odmawia uchylenia decyzji dotychczasowej, gdy stwierdzi brak podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1, art, 145a lub art. 145b Kpa (art. 151 § 1 pkt 1 Kpa),
- po drugie, uchyla decyzję dotychczasową, gdy stwierdzi istnienie podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1, art. 145a lub art. 145b Kpa i wydaje nową decyzję rozstrzygającą o istocie sprawy (art. 151 § 1 pkt 2 Kpa),
- po trzecie, ogranicza się do stwierdzenia wydania zaskarżonej decyzji z naruszeniem prawa oraz wskazania okoliczności, z powodu których nie uchylił tej decyzji, w przypadku, jeżeli w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej (art. 151 § 2 Kpa).
Stwierdzenie wydania decyzji z naruszeniem prawa jest możliwe jedynie wówczas, gdy w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej, co implikuje konieczność przesądzenia, czy istotnie po przeprowadzeniu ponownego postępowania administracyjnego, z usunięciem wad procesowych, które wystąpiły w czasie zwykłego postępowania i zostały zakwalifikowane jako przesłanka wznowieniowa, wydana zostałaby decyzja tożsama z decyzją kończącą postępowanie zwykłe. Jedynie zatem wówczas, gdy przesądzone zostaną kwestie wątpliwe, związane z przesłanką wznowieniową, organ może uznać, że przeprowadził wystarczające postępowanie dowodowe, by stwierdzić, czy doszłoby do wydania decyzji odpowiadającej w swej istocie decyzji dotychczasowej. Takie przesądzenie umożliwia uprzednie przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego w odpowiednim zakresie.
Dokonując kontroli postępowania, a także oceniając przyjęte przez organy kryteria i przesłanki, które zdecydowały o rozstrzygnięciu, należy zgodzić się z oceną skarżącego, że rozstrzygnięcie w tej sprawie zostało podjęte bez dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.
Oceniana w postępowaniu wznowieniowym decyzja Starosty [...] z [...] lipca 2014 r. wydana została na podstawie art. 22 ust. 1 powoływanej wcześniej ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych, w trybie, o którym mowa w art. 22 ust. 2 tego aktu. Zgodnie z tymi przepisami decyzje w sprawach rekultywacji i zagospodarowania określają:
1) stopień ograniczenia lub utraty wartości użytkowej gruntów, ustalony na podstawie opinii, o których mowa w art. 28 ust. 5 tej ustawy;
2) osobę obowiązaną do rekultywacji gruntów;
3) kierunek i termin wykonania rekultywacji gruntów;
4) uznanie rekultywacji gruntów za zakończoną.
2. W sprawach, o których mowa w ust. 1, decyzje wydaje starosta, po zasięgnięciu opinii:
1) dyrektora właściwego terenowo okręgowego urzędu górniczego - w odniesieniu do działalności górniczej;
2) dyrektora regionalnej dyrekcji Lasów Państwowych lub dyrektora parku narodowego - w odniesieniu do gruntów o projektowanym leśnym kierunku rekultywacji;
3) wójta (burmistrza, prezydenta miasta).
Sąd podziela wyrażane w orzecznictwie stanowisko, że analiza przepisów ustawy z 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych nie pozwala na wskazanie w jednoznaczny sposób jakimi kryteriami powinny kierować się organy administracji przy podejmowaniu rozstrzygnięcia w sprawie określenia kierunku wykonania rekultywacji. W szczególności ustawa nie zawiera rozwiązań, z których wynikałoby, iż jedynym sposobem rekultywacji gruntów, które przed degradacją lub dewastacją były gruntami rolnymi lub leśnymi, jest taki kierunek rekultywacji, który przywróci poprzedni sposób ich wykorzystywania. Wydając rozstrzygnięcie w tym zakresie organ powinien wziąć pod uwagę całokształt okoliczności sprawy i po rozważeniu interesów stron postępowania zdecydować o kierunku rekultywacji, gdyż decyzja w tym zakresie, ze względu na brak dostatecznych kryteriów ustawowych, ma uznaniowy charakter. Tym samym wymaga od organu administracji wszechstronnego rozważenia wszystkich występujących w sprawie okoliczności (tak WSA w Olsztynie w wyroku z 26 października 2010 r., sygn. akt II SA/Ol 837/10, LEX nr 754080).
Organ powinien określić stopień ograniczenia lub utraty wartości użytkowej gruntów, na podstawie dwóch opinii rzeczoznawców (art. 22 ust. 1, w zw. z art. 28 ust. 5 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych). Następnie organ powinien zbadać możliwe kierunki rekultywacji i wyważyć interesy stron, tj. właściciela gruntu i podmiotu zobowiązanego do jego rekultywacji. Jeżeli w analizowanej sprawie możliwe są różne kierunki rekultywacji, zaś między stronami pojawiły się rozbieżności co do tego kierunku, to należy przeprowadzić postępowanie wyjaśniające w przedmiocie zarówno rolnego, jak i leśnego kierunku rekultywacji. W ocenie Sądu, interesy zobowiązanego, jak i właściciela gruntu są równie ważne, a obowiązkiem organów jest wyważenie obu tych interesów i udowodnienie, który z tych interesów jest na tyle ważny i znaczący, że bezwzględnie wymaga ograniczenia uprawnień drugiego podmiotu. Ma to szczególnie istotne znaczenie wówczas, gdy w wyniku uwzględnienia jednego interesu dochodzi do ograniczenia określonego przez Konstytucję prawa własności (por. wyrok Sądu Najwyższego z 18 listopada 1993 r., III ARN 49/93, OSNCP 1994, Nr 9, poz. 181). Nie można tracić z pola widzenia podstawowego celu regulacji prawnej, na której oparta została decyzja Starosty, tj. ochrony gruntów rolnych i leśnych.
Jednostronność postępowania wyjaśniającego, uwzględniająca tylko okoliczności faktyczne mające znaczenie prawne dla jednego ze sprzecznych interesów, stanowi naruszenie zasady uwzględniania interesu społecznego i słusznego interesu strony, a więc jest działaniem naruszającym prawo (por. wyrok WSA w Łodzi z 10 grudnia 2004 r., sygn. akt II SA/Łd 378/03, dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych http://orzeczenia.nsa.gov.pl, CBOSA). W rozpatrywanej sprawie Wójt Gminy [...] w przedmiotowym postanowieniu nie wskazał, czy rekultywacja jest zgodna z aktami planistycznymi oraz jaki jest wpływ pozostawienia głębokiego wyrobiska z niskim lustrem wody w stosunku do powierzchni otaczających zbiornik wodny gruntów na stosunki wodne na gruntach rolnych i leśnych sąsiadujących z tym zbiornikiem, a Starosta [...], mimo przedstawionego przez skarżącego stanowiska, w którym wykazywał, że rekultywacja jest sprzeczna z kierunkiem wodno-leśnym rekultywacji, gdyż ww. działka w całości jest pokryta wodą i negatywnej opinii Regionalnej Dyrekcji Lasów Państwowych w [...] nie dokonał oceny opinii Wójta Gminy [...], nie wyjaśnił w wyczerpujący sposób dlaczego uznał ją za właściwą i nie prowadził w tym zakresie żadnego postępowania dowodowego. Twierdzenie organu, że "następnym etapem może być odbiór gruntów przeznaczonych do produkcji leśnej" nie jest wystarczające do uznania, że okoliczności sprawy zostały wyjaśnione.
Opinie przedkładane przez właściwe organy w toku postępowania kończącego się decyzją wydawaną na podstawie art. 22 ust. 1 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych nie są wiążące, niemniej organ powinien dokonać ich analizy i oceny, w tym - w aspekcie ich zupełności. W sprawie rekultywacji treść decyzji należy do wyłącznej kompetencji starosty, który w pełni i samodzielnie odpowiada za treść decyzji, zaś organy opiniujące, o których mowa w przytoczonym przepisie mają jedynie kompetencję do zajęcia stanowiska w sprawie, w formie niewiążącej opinii.
Fakt ten, jak również odrębna właściwość i zakres rzeczowej kompetencji organów decyduje o tym, że kryteria opinii organu opiniującego nie muszą opierać się na tych samych przesłankach, co podstawa prawna decyzji rekultywacyjnej. Opinia organu uzgadniającego, winna mieścić się w kompetencjach organu opiniującego, odnosić się do podjętych lub ustanowionych dla danego terenu kierunków ochrony gruntów rolnych i leśnych i ich wpływu na ustalane w postępowaniu głównym toczącym się przed właściwym starostą kierunki i sposób rekultywacji danego terenu, a obowiązek dbałości organów gminy o prawidłowe zagospodarowanie terenu gminy, także w zakresie ich rekultywacji opiera się nie tylko na obowiązujących przepisach prawa, ale wynika z całokształtu podejmowanych działań na rzecz prawidłowego zagospodarowania terenu gminy, zgodnego przede wszystkim z interesem zamieszkujących gminę mieszkańców. W przypadku niekompletności opinii Starosta powinien zwrócić się o jej uzupełnienie.
Należy zauważyć, że Sąd nie rozstrzygał kwestii merytorycznych, a uwzględnienie skargi wywiedzionej przez Nadleśnictwo w [...] zostało spowodowane tym, iż Sąd uznał, że nie zostały dopełnione przez organ wymogi statuowane art. 7 i 77 Kpa, co w postępowaniu toczącym się w trybie wznowieniowym oznacza, że przedwcześnie organ uznał, że istnieją w tym postępowaniu podstawy do przesądzenia, że doszłoby do wydania ponownie decyzji o zakończeniu rekultywacji o treści tożsamej z uprzednią decyzją Starosty wydaną w tej materii. Doszło zatem do naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a., w związku z art. 151 § 2 Kpa.
Zalecenia co do przebiegu dalszego postępowania wynikają w przywołanej wyżej argumentacji.
Sąd administracyjny prowadzi wobec aktów administracji jedynie postępowanie kontrolne, wobec czego w żadnym razie postępowanie sądowoadministracyjne nie może być uznane za kontynuację postępowania kontrolowanego w takim znaczeniu, że sąd administracyjny ma obowiązek uzupełniania tego postępowania, czy też czynienia własnych ustaleń. W utrwalającej się linii orzeczniczej sądów administracyjnych, podkreśla się, że sąd nie jest organem trzeciej instancji w postępowaniu administracyjnym i nie może poddawać ocenie, czy dokonany przez organ administracji publicznej wybór jest słuszny, a zatem sąd nie jest uprawniony do badania merytorycznej zasadności (celowości) decyzji administracyjnej. Takie rozstrzygnięcie należy wyłącznie do organów administracyjnych (np. wyroki NSA: z 13 marca 2015 r., sygn. akt I OSK 1574/13, z 15 lipca 2008 r., sygn. akt II FSK 660/07, Lex nr 485329; wyrok NSA z 23 kwietnia 1998 r., sygn. akt I SA/Kr 1227/97, Lex nr 33404, CBOSA).
O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 P.p.s.a., zgodnie z którym, w razie uwzględnienia skargi przez sąd pierwszej instancji przysługuje skarżącemu od organu, który wydał zaskarżony akt zwrot kosztów postępowania, niezbędnych do celowego dochodzenia praw. Na zasądzoną kwotę składa się uiszczony wpis (200 zł).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło